Rationale diuinorum officiorum Ioanne Beletho theologo Parisiense authore. Opus annis abhinc ferè quadringentis conscriptum, nunc demum opera Cornelij Laurimani Vltraiectini in lucem editum, ac diligenter à mendis compluribus repurgatum

271쪽

ris . DIVIN. OFFIc. sperauit,inquies: Accipite spiritumi r

ictum, quorum remiseritis peccata dic. t

Secundo E coelo; atque ideo bis quilibet homo inligitur chrismate: Primo in bi ptismate, in verti ei postea in cofimiatione ab episcopo,in fronte datur enim nobis bis spiritus sanetiis. In bAptisma te quidem datur, ad emundatis, nem Sccollationem virtutum : In constrinatio ne verb ad corroborationum. Inundis

chrismate baptizato, imponitur capiti eius chrismate, rotunda quaedam mitra quae coronam vitaedignificat, vel candiaua induitur vestis, quae ad similitudinem cuculli ex albissimo patino eonficitur silo rubro supertexto . Candidailla ve stis innocentiae stolam designat, quM

nobis redditur in baptismo . Et n9tan'

dum est, quod huius odi albam vestem gestare debeant septem lintegris diebusi, .neecofirmari nisi illis septem plen' a solutis; propter septiformem spiritum qui datur in baptismo. Sed rubra illa fimbria; quae vesti isti assuitur dc supertexitur, significat passionem Chri sti, perquam baptismi sacrametum impletur. Aut sane rubra illa fimbria emprimit funem, quem Raab in Hierico per fenestram dimisio, propter hospistium quod ipsa praestiterat explorat

272쪽

rxes IcAT 10. i 239 saluata est domus eius cum tota suas milia . Caeterum rursus hic animadue te, quod supradictum est, neminem de lbere in susceptorem accipi, nisi oratione sciat dominicam, & duodeci in tuae fidei

articulos. Haec enim duo omnes susceptores ut filiolos suos doceant obligan tur, clam illorii fidei sint quasi 1et deiussores. Quocirca eos obseruare quam seri potest studiosissime debent, ne unquam fide de iustitia excidant, utpote responsuri in die iudicij de omnibus illis, quae

enormiter isti perpetrauerint. Sacerdosqu0que pater dc susceptor illorum est: quos baptizat, ita ut eos instruere etiam teneatur. sed quia propter multitudinem omnibus vacare non posset, totum illud curae susceptorum committitur. Itemque dc spiritualis pater esse dicitur sacerdos illorum,nempe quibus verbum

Vite concionatur, .& quorum audit confessiones. Vnde sane grauius ille peccare dicitur, qui ei mulieri concumbit, quae suae est par eciae, quam mulieri quae est alterius, clam eiusmodi mulier spiritu ilis sua appelletur filia. Solet apud nonnullos quaestio exoriri de numero susceptorum, dc quot debeant esse necessario ad puerum. e sacro fonte suscipiendum. Vexhm nos dicimus, qudd unus facilὸ posset sussicere. sed quum in ore duoru

273쪽

vel trium testium consistat omne Vesebum, ideo ad minus tres necessarib requi. Tuntur, quorum unus vir sit oportet, do duae mulieres, nec etiam plures, ne casenalis copula per spiritualemc5iunctionem impediatur. Quatuor autem sunt Senera personarum, quas ecclesia in s sceptores non recipit, ut sunt abbates, monachi, abbatissae cum suis monialiabus, qui sunt unum genus. Ad alterum

referimus infideles, re ad tertium illos qui necdum sunt confirmari. Hi enim fideles verὲ appellari non debent, ita ut nec hinc veri testes esse possint. Ad postremum genus referendus est vir cum sua uxore, nisi prius castitatis ambo mcerint votum. Nam si permitteretur, Ut ambo eundem puerum E fonte susciperent, iam eiusdem feret patres spirituales, ita ut inde in posterum sese mutubcarnaliter cognoscere non liceret, quem-

admodum in Decretis prohibitum est . hoc quidcm aegre admittendum

est, ut aliqui eum puerum h fonte suscia perent, qui cum illis ius est cognationis. Nam dilectio charitatis quantum fieri potest, per baptistarum extendi debet. extra de Proinde verd quanqua pagani siue gen- si lii. tiles templa sua circa fontes coficere so-ς- .et 6 liti sint, atque aqua istic semper in proprii habere, periculus aspersionein se puri

274쪽

rificari credebant, ita ut illos fontes de α- lubra nominauerint, a diluendo, atquesie naturaliter ad baptismu accesserint:

nos tamen ab eorum consuetudine baiaptismum non sumpstinus. Habemus enim illud atribus potissimum, qliae inveteri Testamento fuerunt, nimirum a cataclismo, id est, a diluuio, a mari rubro, & ab Iordane, quae nobis velut figuram baptismi praebuerunt. At roget aliquis, num etiam liceat in cocta aqua ut in ceruisia vel mulso, vel in vino, vel in oleo,vel in alio liquore aliquem baptiZaret Verumenimuerd nulla in alia re istud facere permissum est, nisi tantummodo in pura aqua, siue illa ex niue S glacie sit resoluta, siue marina, sive si uiatis. Sed hoc animaduertendum est, quod non debeat celebrari baptismus, nisi in sabbato Paschali & Pentecostes. Fieri tamen potest causa necessitatis, quae triplex est. Prima est causa munitionis, ut si rex civitatem aliquam vellet obsidere,tuc loci eius pueri licitὸ baptizantur,ne contingat eos aliquo periculo mori necdum baptizatos. Altera est aegritudo. Accipitur aut hic late aegritudo pro quavis naturae infirmitate, quae

facilὸ potest dissolui, ita ut nesciamus diem neque horam, & ideo frequenter fit baptismus no solennis nec tempesti-

275쪽

a r DIVIM OFFI c. uus ioc est, non congruo dc conuenienti tempore faehus.Tertia est,quq fit causa persecutiqni3 gentilium. Splebant i men Grsci baptismum celebrare in Epiphania, qu bd tunc Dominus esset baptizatus, atq; ita baptizabat tribus diebus continuis. Consideremus interim qua tuor esse genera aquae benedictae: aqua videlicet, in qua fit iudiciu purgationis, illa quae in ecclesiae dedicatione canetificatur, de qua diebus dominicis aspergimur, atque aqua baptismi, qua aspergi solebamus priusquam chrismate.Vnge, remus, quod in quibusdam locis etiam num obseruatur. Sed postea interdidium est, ne stultulus quispiam atq; rerum imperitus huius aquae aspersione se iteru a peccatis mundari putet, quum euidenter fatis manifestum sit, neminem posse bis baptizari. His ergo duob'Labbatis ideo celebratur baptismus, quia in primo per Christi passione in redimimur. in altero, quoniam ipsis die Pentecostes datur nobis spiritus sanctus, per quem sed aestremissio peccatorum.

Dereliquo sis in stilia Paschat s.

NVnc ad propositum redeamus: C

lebrato baptismo reditur ad chorum cum letania, eaque cantata, ipsuri sacrum siue missa sine introitu incho

276쪽

tura Xyrieeleison . Sed introitus propterea sublicetur, quod caput nos rumia videlicet Christus necdum nobis sit restitutus. A Kyrieeleison ideo incipitur,

ut vetus inchoandarum. imissarum consuetudo,que fuit ante Celestinum sum. mum pontiὴcem, repraesentetur. Canitur autem ideo Gloria in excelsis, quia Angeli ob renatos baptismate tineophytos in coelis gloriantur, qui Domi no iam nato hunc Hymnum decantarunt. Epistola vexb Pauli tono ac voce communi legi debet, quoniam doctri nam significat Apostolorum, quae m db balligatis est predicanda & aperien da . Sed lectiones praecedentes noctu no tono pronunciantur, quod Prophetas con nolent. Graduale propterea non canitur, quia baptizati nulla adhuc opera, nullumque gradum in virtutibus fecerunt. Alleluya, quae vox est planὲ an gelica,vel ob id maximὶ cantatur, quod angeli laetentur baptizatos ex seruitute diaboli ereptos, &ad fidem conuersos esse. Sed quoniam adhuc eis sit laborandum quamdiu quidem in hac vita fuerint, idcirco tractus, scilicet: Laudate Dominum omnes gentes, cofestim subiungitur. Subticetur porrb offertorium, ut perloc expresse indicemus muliere tacito ad monumentum venisse. Tres

277쪽

enim Mariae stabant iuxta sepulatarum

eum silentio & voce compressa. Nec pameem ad hae missam dare debemus, qudd Christus necdum resurrexeri z, qui nostra pax est, sed Agnus Dei ter dicitur eum Miserere nobis . . bd tamen tunc de resurrectione canitur, sciendum est hoc fieri in gratiam renatorum, hoc est, eorti qui sunt modo baptizati. . Tacetur praeterea dc comunio, quonia baptizati nondu communicauerui. Nam ipso die Paschatis debent comunicare. Facta igitur communione statim ante collecta siue oratione cantantur vesperae cum vno

psalmo duoru versuum,scilicet Laudate Dominii omnes gentes, & cum hymno, videlicet Magnincat dicunturque ambo sine Gloria patri. Breuiores ideo sane esperae,ne neophyti qui diuinis didum assii euertit, aliquo ossicij taedio afficianiatur. Gloria patri ob ea causam non dicitur, ν filius qui tertia in Trinitate per- sona es nondum nobis sit redditus. Sed ideo quoque vesperae ante orationem mis e decantantur, ne finita missa populus videatur habere redeundi facultatem, quasi amplius nihil debeat expectare. Vel sane idcirco una oratione totum absoluitur ossicium, quoniam baptismi sacramentum uniuersum in Christi pa sone consummatur. De

278쪽

De re me se. CAP. e XII. DI, tum est haetenus de duobus tetriporibus reuocationis nimiruindeuiationis. Nucverb sequitur te-pus ipsum regressionis, non quidem o dine teniporum, sed ratione ossiciorum, citaque tempus vocatur Paschale, si gnificatque tempus illud quod futurum est post diem iudicij. Quoniam tum temporis ad vitae patriam quam per Adamum amisimus, propitiante Deo regyediemur. Cognoscendum tamen est, primam huius temporis septimanam com- funem esse dc huic tempori praeco denti. Pertinet Naim tota, ad septuage simam, ut super dictum est. Unde pro

fecto illud est, quodiraehus, qui in ipso

sabbato Paschae canitur de graduale per totam illam septimanam catent kr, quae laborem nobis indicant. Duo etenim illa respeetu ean tantur Quadragesimae; Alleluya verb dc caetera cantica laeti i propter tςpus regressionis. Dicitur autem hac septimana Paschalis, quae a Paschate,primo huius temporis die, sic de

nominata est. ,

279쪽

mbde ipso nomine, eiusque ratione de causa, ac deinde de ipsius diei officio. Vbcatur dies hie Pascha siue Resurrectio

Domini . Est autem Pascha Graeca vox diciturque nobis tiansitus, non paseio ut plerique arbitrantur. Hebraice verbdicitur Phase. Sed ideo diem hune Gra*co nomine,& no Hebraico appellamus, licet Hebraica lingua dignior sit, ut non solis min alijs, verum etiane in nomine quide videamur iudaizare. Propter hanc eandem causam & Pascha & Pentecoiaste: quas ipsi celebrant, in nostris calendarijs certo die non annotantur: nec Vnquam eas illo tempore celebramus, qua

do illi, ne eos in aliquoi imitemur, neue hic rursus quosda seouamur haeretic's, qui dicebant Euangelium n5 posse mΩficere ad salutem sine caeremon ijs lega: libus. Vocamus, autem di)m hunc Gr Aco potitas vocabulo quam Latino, quddGraeca lingua olim apud Romanos tantae fuerit authoritatis, Vs dies solennes ac dignitates suas Graecis nominibus o carent , ut Pascha , Pentecoste, υτ αντη, Epiphania, Apostolus, Episcopus, archiepiscopus, &c. JVel dici potest iuxta Augustinum nomen hoc Paschae diuina consti tutione compositum fui; se a Graeco verbo του quda pati interpretatur, & hoc nomine Hebraeo

280쪽

Phase, quod si Latine reddatur

transitum. Recth enini duo haec nomina& Phase conuemunt id hoc no mi ne Paschae tam secundu na- significationem, otiana secundum voces. Secuά-

dura quidem significationes, quoniam iri passione Christi fuit transitus . Dee passionem enim Christus transiuis amorte ad vitam, & fecit nobis viam credentibus in resurredhione eius, Ut transeamus & nos de morte ad vita. Ruare non immeritb nomen hoc utriusq; nominis habet significationem,atq; ita ar'tificiose etiam in se complectitur s=nificationem eius vocabuli Latinam, veex duabus linguis fiat tertia, nempe Larina. Appellatur enim Pascha ipsa dies

resurreetionis. Verum tempus Paschaledicitura dominica in ramis Palmarum usque ad odiauam Paschae, ita tamen, Vt dominica in ramis Palmarum appelle tur minus Pascha, quia tunc inducebatur agnus, qui sexta feria debebat imo- Iari. Proprie vero dicebatur Pascha dies quo agnus imolabatur. Modo de causa nominis dice dum est. Vocatur autem

tempus hoc Pascha secudum historiam, tropologiam, allegoriam, dc anagogen. Et quidem secundum historiam, quoniam populus Israheliticus quando primum celebratum est Pascha transiuit