장음표시 사용
141쪽
ia DE LEGIBUS bus interdicit . qui et in eo medendo maxime habent deleeιυιionem ti iterum maxime hominem ad venerea provocant. Hujusmodis ulm sunt carnes animalium in terra na-
seensium eι respiranlium, eι quae ab eis pr.eedunt. sieuι ιucticinia eae gressilibus , eι ova eae avibus. Ouia enim hujusmodi magis conformavιur humano eorpori, plus delec-ιanι eι magis eonferunι ad humani corporis nutrimentum ). Haec autem tum a carnibus tum ab ovis et lacticiniis abstinentia antiquitate Commenclatur. illius enim meminit,inter alios, Saeculo iv s. Basilius 2ὶ, ut saeculo vi S. GregO
Il. S. Thomas docet in jejunio prohiberi
carnes omnium animalius in terra naMentium et respirantium. Alii vero communiterdiculit ea animalia prohiberi quae carnes, non pisces usu habentur : ad quod disceruendum , non leve indicium est attendere an diu exima aquam vivant. Magis tamen inspicienda est aestimatio communis sidelium ae peritorum, et consuetudo legitima. Hinc, cum nutriantur uti pisces, et vix sanguinem habeant et trigidum , communiter non censentur prohibitae locustae, limaeae.
ιemitudines, eammari, eancri, ranae et con
chae. idem dicendum de Iviris, casιoribus, fibris, ut aliis, quae piscibus comparantur. Ad aves vero quod attinet, licet aliquae nutriantur in aquis, uti fulices, anates ferae sanitre seloaιlehel et eor vi marini ', inter
carnes lumen adnumerantur.-In dubio a
lem idendum, an animal sit simile an dissimile iis, quorum esus interdictus est: et tin illius carnes humanum corpus validius nutriunt. Et si adhuc res nequeat resolvi, ea ad Sedem Apostolicam est deserenda ex
sasti inine γlt. Cum communi luemur. laridum et sa
blantia carnis participant . ideo iis non licet
3) uel alus can. Denisue 6. D. 4.i4ὶ V De Syri. l.xl e .d.-Cirea Ieiunium v. alia opera liujus doctissimi I'onliliris . praeter Bulla'. De jejunio quutu ar temporum agit . lifleatione iv. I e jejunio quadra Febimae Noli Datisne xv. De abstinentia ia e truibus, ejusque dispensatione Aoliticatione xvi. De ariti uentia ab ovis et laeticiniis. eorumque relaxatione Notisteurione L.
id: Mi diploma S. Cruciatae . Bulla primitu,
uti diebus esurialibus, salva consuetudiuo diversa, si alicubi vigeat. Sed , quoad pauperes, nimis dura videtur illorum sententia, qui eos damnant, qui oleo carentes laus tulum sagi minis aut laridi adhibent ad herbas temperandas, Si carentia esset per tempus notabile, v. g. per hebdomadam. Saltem in
tali necessitate probabiliorem censemus Sententiam Alensis, Elbel et La yman, qui laridum pauperibus permittunt. Q. 4. An dispensati ad earnes adhue teneantur ad jejunium. R. Mirmative r dispensati ad carnes adhue jejuvare tenentur. Probatur ex Prue scriptione Benedicti X lV Bulla, In Suprema un. 174l, et clarius Bulla Libentissime an. 745, cui quidem inserta est Epistola Fraternitas data ad Archiepiseopum Compos tellae. In qua quidem Pontifex declaravit haec quinque sub gravi observanda esse ab iis Omnibus qui ad carnes ede udas obtinuerint dispensationem : - 1 ut adhuc habeantur obstricti lege, quae unicam in die comestionem praecipit, et epularum vetat permixtio. nem; - 2 ut nequeant carnibus uti in vespertina resectiuncula; sed eos tantum cibos 2Ssumant, et ea menSura, quibus utuntur jejunantes probae conscientiae; - 5 ut limrum jejunantibus praescriptam in comes liO- ne observent; -4 ut sciant epulas sibi licitas eSSe carnes, epulas autum interdictas QSse pisces; ideoque non posse et illas et istos in eadem comestione simul asSumere et manducare. Pisces tamen iis non prohibentur, qui habent tantum facultatem Super ova et lauticinia; -5 ut praeceptum de uir que epularum genere non permiscendo in intelligatur extendi etiam ad dies dominicos Quadragesimae, et ad ceteros pro jes unio designatos extra Quadragesimam. Verum haec non urgent illos, qui Bullae crueiatae
Dispensati ad carnes communissimum est, quod p0SSunt comedere etiam carnes non salubres, nempe porcinas ut similos ;ubi enim non fit restrictio, r A talu ni Pipienda est 6ὶ. Item dispensati ad carnes
150sa Iulio lI. ab aliis dein Pontilicibus tonees Hispanis ob insidelium expugnationem. Haec aliis iusta de eausa applicari solet. Continet autem multa privilegia, indulta et gratias: ideo Crueiata die-la est; tum non parum assimiletur iis gratiis et i dulgentiis, quas 10sI Urbanus il eoneessit mili
tatilibus pro repuperatione Terrae fauela Ilane susins exponunt Salman ieenses et emit. item Pa-
142쪽
DE sNon tamen contra jejunium saceret qui nimium comederet, sed tantum contra temperantiam cum nulli bi quantitatem ciborum in una resectione Ecclesia taxavmi. o. 2. An lirevi refectionem interrumpere sine laesione jejunii. B. Si justa adest causa interrumpendi, certum est interruptionem jejunium non violare', quia tunc nova resectio habetur tamquam resectionis prioris complementum. Neque praesumi potest Ecclesiam velle, ut quis semi pransus maneat. - Si vero nulla adest justa interrumpendi causa , casu quo interruptio sit notabilis.certum est jejunium violari; quia tunc habentur resectiones multiplicatae. Quanta autem esse debeat et qualis haec interruptio ad jejunii violationem, non tam lacile potest definiri. Profecto si interruptio duret per integrum horae spatium Sine causa, consentiunt omnes non posse resectionem resumi sine jejunii violatione; habetur enim communiter uti notabilis. - dem sunt qui dicunt de dimidia hora; nam per hanc quoque, cum stomachus de novo promparetur ad cibos recipiendos , eluderetur
Q. I. An metet mortaliter qui saepius in die parum cibi suseipit. R. Assirmative: qui sine gravi causa saepius in die parum cibi suscipit tempore jejunii, peceat mortaliter. Quia parvae illas cibi portiones pedetentim in die susceptae mal seunt profecto in aliquod grave quoad se reficiendum: quod quidem jejunio adversatur. Hinc Alexander Vil damnavit hanen. 29propositionem: in die jejunii qui saepius modicum quid comedit Ietsi notabilem quan-ιitatem in sine eomederi ι non frangit j ju
Excusantur lamen qui aliquid sumunt, Puta unciam, ne corporis viribus desiciant, si prandium v. g. multum differri contingat ultra horam consuetam, quemadmodum solet evenireReligiosis mensae ministrantibus, lectoribus, famulis ceterisque similibus. Verum aliquid sumere ne potuS noceat, Vix
semel atque iterum potest permitti in die. Q. 4. Quoties preeat qui saepe in eadem die jejunium eu abiliter frangit sumendoeibos in nolabili quantitate2
1) mee tamen omnia moraliter aeeipienda sunt. Lilae merito prohahile est, quod ille qui jam Bur rexit e mensa animo non amplius tomedeodi, sine meeato poterit iterum ad comedendum redire, si aliud tereulum apponatur quod ille ignorabat, vel si eo vivae adhue eomedam; quia moraliter temetur durare idem prandium.
Salmanticensibus, etc., quoad earnes est quantitas excedens octavam circiter partem unciae, cum nimium nutriant; sed ratio ha henda est diversitatis mensurarum. In ceteris vero cibis communibus probabiliter censet Diana cum aliis non esse notabilem, nisi materiam illam, quae excedat uncias duas. Sunt tamen qui non tantum requirunt pro ovis et lacticiniis , cum adeo carnibus asSimilentur. Hoe posito:
R. Cum distinctione: uel iste jejunium frangit saepius in die sumendo carnes, aut ova et laeticinia ; veι jejunium frangit plures tantum agendo comestiones, in iis nempe semper sumendo cibos esuriales. Si 3, certum est cum toties peccare quoties manducat I praeeeptum enim abstinendi a carnibus, ovis et lacticiniis est negativum ; ideoque obligat Semper et pro Semper,id eSt toto jejunii tempore. Si 2, ex communi unum dumtaxat mortale committit; quia jejunii natura in ea unica comestione consistit ex d.Thoma l . Ideoque semel destructa formaliterrius essentia, cessat jejunium, neque aliqua amplius Superesse potest illius obligatio. Hinc poenitens si peccavit primo modo, debet explicare quoties id egerit ; cum tot sint peccata quot comestiones. Non autem si comederit cibos communes: quia poStyrimam vicem remanet deobligatus. Ita communiter tenent AZorius , caletanus ,
Ouid ldicesi siquis ineulpabiliter bis jam
in die eomederiι' tenebiturne se absιinere a
tertia refreιionet Sunt qui id negant proba biliter; quia essentia jejunii jam destructa est: sed sententia probabilior contrarium docet; nam qui jejunium fregit his com
dendo sine advertentia et ideo sine culpa, fregit quidem materialiter; sed non formaliter. Unde, cum primum advertit, legem tenetur Servare, ut ab ejus formali violatione se abstineat. Q. 5. An liceat eauponi in die jejunii omnibus indiseriminaιim petentibus praebere
R. Sunt qui absolute negant id lieitumetae: quia esset concurrere ad malum alterius; et hoc peccatum est. Sed probabilius
Imo Tamburini, Ubel. Filliueius eo edunt generaliter posse cibum adhue sumi post sesquiqua drantem . nempe post vigintiduo horae momenta minuti) eum dimidio. 2ὶ 2. 2. q. 147. - v. Liguori. Hom. M. D.
143쪽
chea, Sporer, Tournely, Viva, et aliis satis
communiter, etiamsi caupo certo Sciat personas caupouam ingredientes carere dispensatione pro manducandis carnibus; si tamen grave ac notabile omnino damnum ti
meat . Nam ad permittendum grave pe
calum proximi, quod ille paratus est comis mittere occasione a nobis praestita, sussi. cit gravis causa, quae nos deobliget a prae
cepto charitatis M. Billuari id confirmat
illis Angρliei verbis: Iieite possumus uti m Iisia viserius, vel etiam materiam qua sis interelur, non subtrahere, sed praebere pro
Urgenda lamen esset, ad omne Scandalum
vitandum, lex merito alicubi indicta, quae scilicet taliter comedentes vult separatim ab
aliis collocandos esse. item ObServamus,
quod non ita facile posset excusari caupo oppiduli, hac ratione quasi urgeat periculum diminutionis concurrentium, siquidem apud omnes caupones similium locorum sacrum est, uti esse debet, ut cibi vetiti nulli
apponantur, atque concurrentes Probe sciunt eos omnes idipsum 2 gere.
Q. 6. An eleetuaria frangam jejunium. R. Electuaria vulgo eonservet sunt ea liquida, quae rei de se nutriti vae, sed dilutae substantiam continent. Conficiuntur ex electis rebuS, v. g. Saccharo et cedro, vel
ovi a crabstinenes donner da la vianda auae v vasteura qui leur en demanderit, Iorri' sis Ont a Craindre, im da provoquer par un rutis des jur ment , dea blasmmea . dea emporieme ει ou da myrometira leur diabIisaement par P eloignemem des ἐιrangara. V. Billusit, da temperantia, di sera. 1 i. a. s. ita u. Gousset. Arehiep. TMOIosia Morale ete. Idipsum tradit Bouvier Trari. de praee. EccI. ubi addit, quod etiam Maeor et filia familias prae Parare et praebere possunt ii hum et earnes mamio . patri aut matri id eligenti, si timeant iram , blasphemias et alia hujusmodi. demque assirmat de tineillis et famulis respeelu dominorum, si famu- Ialum eum gravi detrimento amitterent. Qui Omnes possunt etiam earnes mandueare illis diei, prohibitis, si aliter panem siceum eo medere , ut alias graves molestias experiri tenerentur. Ad Viatores quod attinet, si isti praeter elbos vetitos nihil in eauponis reperiunt. neque alio di- ertere possunt, eos lieite sumunt, si indigeant ei. ho; serio tamen et inflanter elbos liellos pelere tenentur, et sola ratio itineris eos non eximit a lege
abstinentiae, etsi a jejunio ob nimiam defatigatio
nem eximeret. insuper sciant eos non exeuSari ob
humanum timorem, ob metum displicendi sociis, ob irrisiones aliasque hujus goneris dissieultates ;Secus sere omnes agentes iter ab hae lege exime
junipero, etc. D his habet Angelicus: eια-
tuaria etiamsi aliquo modo nutrianι, non tamen principuliter assumuntur ad nutri
mentum, sed ad digestionem ciborum l .
Unde non solvunt jejunium, sicut nec aliarum medicinarum assumptio, nisi forιe alia quis in fraudem electuaria in magna quantitate assumat per modum cibi 5j. Quod si
quis in parva quantitate sa Sumat obdel talionein, ieiunium venialiter tantum violabit ex quantitate materiae. Ad ceteras vero potiones, quae in usu sunt vii simplices potiones, v. g. aqua mixta saccharo et succo mali citrini. callatum, theum l6 , salviata, decocta etc., docet communis sententia illas jejunium non stangeret, cum potius inductae sint ad sitim sedandam atque ad simplex corporis refrigerium, non ud nutri tionem. Neque obstat, si ministrentur congelatae; cougelatio enim
Diximus quae sunt in usu etc.; aliter enim esset de sumptione lactis, jusculi, succi se morum vulgo melloni), et aliorum fructuum, item uvarum consectarum aut tu nudentibus pressarum, licet postea exSpuIntur. Nam haec omnia censentur habere Rationem cibi; et potius ad nutritionem, quam ad cibi vehiculum reseruntur. lino quoad potiones lacte mixtas adest expreSSa pro
3ὶ . si sit dubium, iterum Billuari,an hospites habeant ius eaenandi, debent hae de re interrogari, si Meore fieri possit: sin minus, propter eorum
reverentiam, possunt praesumi posse; quia nemo debet reputari malus, nisi Probetur .... Tibi a jejunio exemplo non Ileel urbanitatis estu ga invitare ad coenam ieeum eum . quem seis j junio teneri, quamvis paratum domisuae loenare. Ita Lessius, Loth. Aror et alii contra Na arrum. Ratio est, quia si sola urbanitas non sit causa su sciens, ut licite praebeas oecasionem aut materiam peccandi, a sortiori ut invites ad id, quod sine pee-eato hie et nn ne seri non potest n. 43 item rationabiliter sumuntur ad tonsorianis dum stomachum . ad oris laetorem tollendum, ad vocem conservandam, ad sitim sedandam ete.
5ὶ 2.2. q. 147. B. G. 6ὶ Εxeipe , nisi tanta copia saechari admisee tur. ut sit potius pulmentum, quam potus. 7 Aliter dicendum de sero laeus proprie dielo, nempe ultima operatione hahito : eum hoc hahea tur uti simplex potio. vel potius uti medicina Adde illud nihil amplius de vera substantia laetis relinere. Unde sicut liceret juseulum sumere, si peralione ehimica, omnis earnea substantia sn traheretur; ila heet sumere Serum quo per ultimam operationem lae extractum fuit. Neque --
ne serum diei potest lac verum, sed aqua e laete.
144쪽
DE LEGIBUS 143Md silicesi quid statuendum de vino, cervina et ehoeotate'Quoad vinum, commune est inter Doci r A. imo unonimes declaraverunι, ait Benedictus XlVt l, illud jejunium non frangere. Quod valet et si quis illud sumat ad sedandam samem; num ad id ordinatum non sit: porro statutum positivae legis non attendit ad intentionem Observantis,sed ipsum actum, eo quod modus virtutis non eadit in prae-eπιο, sed est finis praeeepti 2J. Unde hodio
obsolevit vetus prv cpytum contrarium.
IIoc pariter dicondum est de e reisia seu hirra, quae conficitur ex aqua hordeacea et aliis ingredientibus; haec enim pro vero, ac simplici potu accipitur ab omnibus. Ad ehoeotatem autem quod pertinet, do- ent alii ejus potion m jρjunium frangere; quia non habet rationem potus, sed magis tibi ol alimenti ad instar lactis et jusculi. lii tamen negant, modo illius usus sit m dera lus, et non sumatur instar densae pultis et in magna quantitato. Pro ratione pro-larunt univorsalem consuetudinem la), quam ciunt nec reprobant Ecclesiae PraPlati: eae
hoe ipso inquit Angelicus in re similii quod
Pra lati dissimulant , videntur annuere. Inie A ntentiae saxet Benedictus XlV I), Pamqne si nos tenvmus; modo toti s non sumatur in die quolies libuerit, sed spmellantum. Et relate ad quantitatem, altendatur ponsuetudo recepta apud viros probatos ibi, ut nempe sumatur unus ciathuS orisclinarius. Articulus lil. - De hora resectionis Q. Ouandonum refecito sumenda eaι injejunio MeIesiassico γB. Hora resectionem sumendi primitus quoad jejunium Quadragesimae erat post casum solis; quoad alia vero jΡjunia erat
hora nona: sed a saeculo xlv SODA m sine
sensu quoad omnia jejunia hor i unieaela
At sunt qui jejunii die non permillum serum , nisi ex eonsuetudine. aut nisi quando sumitur uti mediema: eum ee ea at illud adhue aliquid de v ra substantia laetis habere. ii Noti fieatione x .i23 S. Thomas. In 4. D. 11. q. a. a. 4.l3l Consuetudo est in multis loeia raeepla ; in Italia, in Hispania . in PortusaIIia Me.... meo autem in Galila non viget. Bouvier. 4LΝoiilleaaione xv. οὶ Sie v. g. ex eo uetudine lieet Eumeri e n- elionem ex amygdali , liret in ea interveniat al- humen o i. i5ὶ C. Solent. de eo . D. l. 7ὶ lv 4. D. II. q. 3. a. 4.
est ad meridiem. Hora autem haec ita obli -ςit in nostra sententia, ut qui eam antiei paι notabiliιer sine eausa, mortaliter pec-cei; cum jojunium solvat. Probatur tum ex jurn canonico, ubi antiripantes nullatenus jejunare eredendi sunt M; lum ex Angeli. eo, qui ait: qui nimis notabiliter anticipat. Diunium soleis p); tum ex ratione: anticipando enim nolabiliter violatur praeceptnmin re gravi; cum hora multum pertineat ad rationem nbstinentiae. Diximus: l qui anticipat, non enim peccaret quis posticipando: nam magis acco-derset ad antiquam consuetudinem , quae quidem ad j junii finem melius conducit. 2 Nolabiliter; et onim, ut ait idem Angelicus, ud jejunium requiritur hora determia
nata non si eundum subtilem eristimaιionem,
sed secundum grossam aestimationem 8 . Est autem probabilius integram horam constituere tempus notabile. - 5 Sine causa ;causa enim facit licitum in jure, quod non si licitum. Porro causa levis a levi, causa gravis a gravi anticipatione exensat: imo
si admodum gravis, a jejunio liberat, uti
I unicus De collvi iuncula vespertinae. Ouid notandum quoad eouaιiuneulam vespertinam in jejunis'
R. Collatiuncula vespertina a monachis aliquomodo caepit, qui in jejuniis a propria regula inductis, aut vel post sacra colloquia leollaιiones dicta, seu conserentias , aliquos aquae haustus . vel alterius potionis ad vires refocillandas sumebant. - MOr m hunc amplexati sunt fideles in Melesiae j juniis l0ὶ: qui mos eo venit, ut hodie coena habeatur tametsi parvula, quam quidem legitimam esse probat ubique locorum recepta consuetudo iij. Circa hanc veniunt
notanda: I. Hora aeonsuetudine determinata su
is V. Liguori Homo a post. n. m. nn. 8 et 24. 10ὶ Primi ius enim ita jejunium maxime quadragesimale rigorosum erat, ut nihil omnino extra uinnieam reseetionem sumeretur in die, prouL testantur a. Athanasius, De Uirginitate ; s. Basilius . inrcu. t. de jej.; s. Epiphanius Adv. haereses in β-ne; s. Ambrosius, Serm. 8 in m. 118; d. Hieronymus ad Eustoch. ete. si1ὶ Oui eae resecitona prandii salia est eonfortatus , aut qui vespera non esurit; nihilominus eollatiunetidam juala morem reeeptum sumere p test, tum propter eonruetudinem existentem; tum propter anaietates eae eomraria Metrina e li-ntio obventuras. na Asor et Corra apud Deus, qui eos euat et approbat. Bou ier.
145쪽
1M TRACT. Il. mendi resectiunculam ea videtur esse, qua jejunans solebat sumere coenam, vel sub v Sperium. Non ergo erit siue iusta causa tem-Pus et horia ejusdem commutanda: quod tamen Si fiat, non excedet veniale ; quia non violatur substantia jμjunii. Erit causa justa iter, ossicium, negotium, studium etc. 2. Duo in collati uia praesertim Spec. landa: cibi quantitas et qualitas. in quibus dicimus generiatim esse tenendam probatam locorum consuetudinem, et piorum doctorumque praxim: quae his in rebus plurisaeStimanda sunt, quam quaedam subtilioris ratiocinationis argumenta. Usus enim , qui coenulam induxit, illam moderari poterit. 5. Ad quantitatem speciatim quod attinet, haec s. Riphonsi verba ponimus: quid
quid dieaι Comina, qui nihil aliud permittit,
nisi tres uncias, alii permittunι quartam
partem coenae consuetae. Sed haec regula
mihi non probatur; quia auι potesι esse niamis indulgens salιem respecιu aliquorum, aut stiItem est nimia obscura et serusndosa l). Melius igitur est senιentiam sequi aliorum communiter hodie Meeptam, ini ιestamur stropalaus , Ronetalia, Salmanticenses ,
minatim, etiam illis qui parvo eiis indigenti ut etiam eommuniter dicunt permittit quantiιarem ocio unetarum, eι aliquid aliud nempe duas alias uncias, quod est par materiain ei, qui majori nuιrimento opus ha
4. Quod respicit qualitatem, certum est X ludi carnes, ore eι laetieinis 3): item
lataria ovis consecta ; nam O Orum Su, Stantia non deperditur, eo quod farina mi-Scetur. - Cibi autem hodie permissi sunt Panio. Nera, poma, pyra, βα- , uvae, nuces , caStaneae , amygdalae etc. Ad pisees
ee qui regatae la tollation. les personnes tenues stui eune prendroni auiant de noveriture qu' et les Ieiugeront neees ire. Mur ε viter une indisposition qui tes empreherail de remptit tonvenahlementleum sonetions eu egard h la loreo ou δ Ia lathie se de leur constitution aux sati gum qu elles e Du- eliti et aux Meupations amquelle elles soni obli-gres de se trirer . Un eure, par exemple, qui estellarge d 'une paroisse eonsidεrahie, peut totaine menti sans ire dispen du jeone, premi re plus clanourriture, qu'un auire qui travaine molns , lo tes ehoses figales d' ailleurs n. Idem eurrit de aliquibus juvenibus studio iudelasse vacantibu . 2) In inguia Fruiduatis eo uniter admittitur collatiuneula duplo major. nempe sexdecim uncia rum, rationa talia Sole uatis; etiamsi talis viis ρiIta incidat in sabbato quatuor temporum . . . Si
quod attinet, multi merito dicunt,juxta si
diernam consuetudinem, cibum sumi possa de piscibus etiam rerentibus et magnis: atque id nunc etiam in communitatibus religiosis passim obtinere asserit doctus Episcopus Milante. Sed quaeres an liceat sumere Delo uncias panis in aqua simul eum oleo demeis levigopanata, Paneotiri. R.Nonnulli admittunt; sed haec opinio jure merito ab aliis communiter refellitur: quia panis per coctionem et sermentationem
in aqua diversam materiam acquirit; nam ita consubstantiatur cum aqua, ut non amplius possit separari: unde esset quid et magis nutriens et excedens quantitatem.
Vix ergo poterit permitti cum Tamburini
panem in vinum aut aquam infundere, et illico illum sumere; quia tunc non intervenit
sementatio 4 . Aut cum Roncaglia permitti
POSSunt quatuor, vel eum Salmanticensibus ad summum quinque uncias panis aridi de- coeti in aqua. Et idem sortius videtur possct dici de leguminibus coclis seu aqua elixatis, quae quidem minoris sunt nutrimenti. Probabiliter autem Azor, Bonacina, Layman, Leander, Magrotta, Palaus, Salmantia censes et Viva permittunt vesci jusculo ex
herbis coctis cum oleo, aqua, aceto, aut Vim d octo. Sed advertendum cum Viva, quod oleum. acetum et vinum computanda sunt in Pondus octo unetarum, dum haec non ha
Articulus IV - De ea is a Ieiunii
praecepto exeusanιibus Q. Quaenam causae meusam a jejunio Ecelesiastices
R. Ab ecclesiastim jejunio excusant: lsuperioris dispensatio; 2 impotentia tum pbysica, tum moralis; a labor; 4 pietas. Uu-
quis autem vellet in eadem vigilia amisipara eo
latiun tam in mane, ut eomes vesperi. Fiationia
biliter advertit Sanehet, eontra id quod semiunt alii, non posse ea edera oeto tineias ἔ quia tun non adhue inevit Festiuitas. quaa ineipu a vesperis. Limori, Nom. Ap. H. xi . n. 16. 33 Quoad laetieinia exeipiuntur loca, ubi ea sumendi etiam sero eo uetudo, vel privilegium est. Diximus etiam sero; non ideo enim linerent, quia tu uniea resectione sunt permi& a. Hine interrogata s. Poenitentiaria sub Benedieto XIV . an liteat Sero parum casei sumere dispensatis ad laetieinia. Optims conseia mentis Sanetitatis Suae, imo Ipsci approbante, re Ondit negati . 4ὶ idem valet de eastaneis vino madesueti 1. quae disseilius lieel deeoetae intumescunt.
146쪽
mana enim lex vel contraria lege Interveniento vel legitima dispensatione, vel gravi in ea
observanda incommodo, cessat habere vim. De his porro seorsim eι aecurata censeo disserendum, eum sint res omnes pertinentes ad ymaim, eι scitu neeessariae. Sedulo curavi super hoc puneso quamplures aueιores observare, eo quod doctorum auetoritas in hoc redundeι in probabilitatem inιrinsecam, eum agatur ea re, quae valde pendet ab ae stimaιione prudenιum. Ita S. AlphonSus no
I l. - De dispensatione et impotentissin jejunis. v. s. Quinam a jejunii praecepto dispen
B. Possunt dispensarer 1 Summus Pontia sex in Ecclesia universa, et quidem valide, etiamsi non adsit causa; cum dispenset in lege sua; ct Episcopus in sua Dioecesi,
Sed cum causa, cum suis subditis et tantum
in particulari. Ita ei limitatur dispensandi sucullasi cum jejunium sit lex superioriss AA ; - 3 Consuetudo et tacita Episco rum permissio induxit, ut etiam Parochi in tota Paroecia, ipso praesente Episcopo, cum subditis particularibus hae gaudeant polestate, quam valent exercere tum per se tum opera Sacerdotum et Clericorum. Sed caveant ne utantur ancilla, quod maxime dede cet, nisi utantur simpliciter uti nuntis. Et idem possunt Vicarii Parochorum, qui exer-
1J V. Θ. Mor. I. 1, n. 1032.-Hie etiam videari potest in sine voluminis Appendix at Saneicia a-
,ostolieae Sedis responsa quiaedam reremtoria ei
ea jejunium. 2J Srnodias Iclxariens;s pag. 12 pro esu eatnium requirit mediet iudieinm in seriptis exaratum ei Paroelio exibendum. Lhi notandum: simplieiter dispensati a jejunio, non ideo intelliguntur dispe
sati in esu earnium. Nam jejunium est ditisibile: et sie eommuniter aeeipitur dispensatio, ni valeat in reliquis, non in esu earnium, nisi spe latim nais
cent actus parochiales, si Paroelius non repugnet, ut docent Sanehez, Salmanticenses
Quid idices de confessariis et Medieis 3
Satis omnibus nutum est: neque a jure, neque a consuetudine Consessarii potestatem
habent dispensandi in jejunio proprie loquen
do. Sed declarare illi lite possunt in foro conscientiae poenitentes suos in data circumstantia ad jejunii praeceptum minime obligari; tunc enim quasi pro tribunali doctores, ac judices sedent. Multo minus Mea dici proprie dictam potestatem habent dispensandi, eum non sint jurisdictione Ecclesiastica praediti. Ad ipsos non pertinet, nisi declarare conscientiose tamen, ne allorum peccatis graventuri quaenam sit causavere sussiciens.
Benedicius XIV Bulla Prodiit ad dispen
sandum cum particulari in eSu carnium, o vorum et Iacticiniorum requiri utriusque
mediet eonsilium 2), id est tum spiritualis consessarii nempe, vel parochil, tum phy
Sed quaeres an subditus semper d beat
petere dispensationem. En verba s. Alph0nsi:
ait s. Thomus sol, quod si eausa, quae a jejunio erimiι, fueriι evidens, poses ι subditus
a se eaelmi praesertim cum sibi non esset facile superiorem adire hoc intelligilur ob suae conscientiae majorem quietem . Sed si causa esι dubia, debeι tunc sine dubio ad
sis , et eonstat ex hactenus dictis. Xam non esset do necessitate dispen alio oblinenda, si una simul
eum dubio de illa jejuvii lege daretur dubium do
alia lego superioris: uti si quis dubitaus, an ratio De necessitatis eximatur a jejunio. recte etiam du- hilaret an jejunium notivum esset graviter saluti; quia cum obligatio legis superioris sit polior . si detur dubium do utraque, jam patet legi superio
ris obtemperandum e&M. Rem, ad tollendas omnes apparentes contradie.
liones, enm iisdem DD. notandum est, aliud esse dubitare num talis easus iudigeat dispensatione. et aliud ,num talis eausa sit funiciens ad te dispe Sandum. Nam in prima facti specie dubitatur . num easus sit inelusus in lege eι eadat sub ejus influxu. ita ut dispenSanduti sit; et tune possidutili herias. - In secunda vero facti specio nou jam dubitatur de inlluxu legis , eum iam supponatuream inlluere, Sed lautum modo, an talis ea a si sumetens ad te Iiberandum ab illo iussuxu; ideoque possidet Iex, alia eircumstantia praeeisa. Tandem advertunt, non bene se gerere Praela tos illos qui in dubio ad se confugieutes inferior pro dispensatione, suae consei utiae relinquuut ἰDam fite eouseientiae tranquillitati nou pro idetur. consultius erit, si valeant dispe are tu tali dubio. ut aperte dispensent, vel saltem ut aperte dispera saliunem den gelat.
147쪽
1ἔ6 TRACT. it. APPENDix d. 2. Ouinam a jejunio eacusantur ra. 1ione impotens inas i l. l. llatione impol nitast physieau Pxeii-Ν mliir: - 1 infirmi, quibus jejunium gravi- Pr ol esse posset: vel ita debiles, qui uno Prandio male se haberent, uti convalescentos lj;-2 mulieres laetum utero gerentes vel prolρm lacte nutri'nlos; quia ipsae indigent alimentis copiosioribus. Imo consuetudo permittit eis otiam carnium ugum, Si Proles ostprolet, nui mater sit xvide debili, -5 pauperes, de quibus haec scribit d. Thomas: die Gum quod pauperes qui pos-3unt susticienter habere quod eis sustietuι odtinam comessionem, Non excusantur propter
paupertatem a j junio Ecclesiae; a quo iamcn excusari xutentur illi qui frustasim et emosynas mendicant, qui non possunι simul habere quod eis ad victum sussietaι 2 .ll. 2. Rutione imputentiae moralis excu- Saul ut v jejunio:
Ilii . quibus jejunium asserι grave in-
rvmmodum, V. g. si v PM capitis dolorem, 1 igilias diuturnas, ulc. Utrum aulΡm, Si iniec Possint praecavere prandium disserendo Dd vesperas et mano collo liuiu uiam sumsendo, ud hoc teneantur, probabiliter Iadgat Viva um aliis ', quin ii ac DSSPl rc medium extra. Ordinarium et durum omnino: et ob hanc
disti e uitalem veteri disciplinae derogatum
2. Milites sive in castris, Sive in hospitiis: ita communiter , tum quia statis hi ris non possunt comedere , tum quia Congruum non habent cibum pro jejuvio. Addo Donsuetudinum. - Imo sum ubique milites sabbato dispensantur ub ipsa ubstinentia
3 ores, quibus a maritis j junii iminiordicitur nisi interdicatur in coul Emplum Religionis vel Ecclesiuel, ol quae jj maudo Paterentur gravem maritorum m- 1ὶ Ηue revoeantur illi, qui nisi his reseiantur,
otabilem l x vaeuitate stomaehi ea pilis vertiginem patiuntur. Gur .
ribus hortari conjugem, in ia vettudo desistat. Si tamen hoe omitteret . Non putarem eum Peeeare saltem mortaliter. lla s. Alphonsus in is . Mor. l. a, ri. 1034. 4ὶ Aliter esset: 1 si eonjux redderetur tantum mutas Pol eun ad reddenduin: quia non leueretur eum spirituali j a plura illud plus curare . tum aliunde opus jam sumcienter Praestet; 2 si lantum redderetur impotens ad Pelendum; laetere enim Donesi nece,sitatis excipe uisi ex eliaritate teneretur Delere, '. s. ad Illaudum inconliuentiae perieulum. b)2, 2, q. 14T, a. 4. 6 Ille quoque notandum juvenem , qui r. g.
dignationem. - Ilem mariti qui jejunantes nequeunt debitum nxoribus solvor , ut eum l .ayman, LesSio. Salmanticonsilius, Viva et aliis morito docet P. Concina 5). natio est quia praeceptum naturale justitiae, scilicet reddendi debitum, praevalet humano jejunandi utpote inferiori M. 4 Adoleseentes usque ad annum 21 completum; nam ipsi crebriori indigent alimento . um ad incrementum naturae,ium ad virium robur. Hoc Iutem Est Certum ex conis
suetudine universali: quod quidem locum habet, etsi aliquis adolescens emet robustus; quia hie ex communi attenditur quod ordinarie contingit. -lla Angelicus 5J, fu, jungens nihilominus expedire, ut juvenes sese j junio exerceant, tum ut culpas cohibeant, tum ut ad spiritualia eleventur M. 5. Senes, qui ob virium imbecillitatem
sine gravi incommodo jejunare non possunt, uti patet.-Quoad illos vero, qui sunt viribus salis validi, utrum excusentur, non una est Doctorum sententia. Illos a jρjunio liberatos esse negant Bonacina, Layman et Fili luctus; nam tunc non reputantur uti Senes. Sed probabiliter ammant multi dε illis, qui sin annum habent, etsi nondam compleium; nam in favorabilibus annus incasty tus habetur pro completo. natio est ipsa universalis consuetudo,quam testantur communius doctores apud noncaglia l7 . Sed ratio potior est, quia hujusmodi senes obde clam caloris naturalis nequeunt semel alimentum sussiciens sumere, egentque ei frequentiori: unde si quod est salutis roburca aetate, apparens potius est et instabile, quam reale et constans ut pro certo docet ipse Galenus 8 . Adde: disse ilis est et anxietalum plenissima inquisitio, an sexagenariuSaliquis Sit satis robustus, necne ad serendum
jejunium 9 . Quod si ex una parte urget
positiva je unii lex, non minus urget ex ul-
hora tertia annum 21 eomplevIt,probabilius len ri ad jejunandum reliqua die ; nam PrReceptum statim obligatae illius tempus ad , enit, et jejunium respieit totam diem. 7 Nempe pro italia Viva. Bontaglia, Naidus ,
Elsel. Marrulla ete. Pro Hispania Salmantieenses, Santher. Aror, Palaus. Pro Lusitania M. Pro Gemmania Ilusembaum. Gousset Cardinalis, Archiepiseopus Gallicanus id pro certo admittit pro Septuagenstrii S. Spurer rapporte en saveur de te sentimentque S. Pie V. a declare lui ρme de vive voix . que les sexagellaires ne soni plus tenus au testu eeelesiastique : ii cite ian aute ur. Iersime L mas . qui ait esto avoir ele Hunoin de eet te declaration. Ila lib. Eaamen misonnd. Ou Deciona theolos ques, me. 8ὶ L. 5 de sanitate tuenda. si ille audiendus Card. Caietanus , qui noruit Fa r. Pl. quem laxitalis nota nemo incusat. Ait
148쪽
DE PRAECEPTIS ECCLESIAE Ilera parte jus et naturalis obligatio propriam valetudinem servandi. Quidquid sit , semper adest periculum moruli ter certum gravis diminutionis virium, quae semel umiSSae nunquam repu-
Hic iuverit Synodi Novariensis consilium: qui jejunii abstinentiaeque diae linam stae infirmitate seu uirium imbeeiliiιute ferre nequeunt, aliis pieιviis ossietis et ehuritatis
operibus ieiunium eι absι inenιium redimire
R. a jejunii observantia labor tunc liberat, cum sit talis, ut sine notabili corporis defatigatione exerceri non possit. Hinc communiter ratione laboris inter operarios excusantur a jejunio fossores .ogricolae, lupiacidae, figuli, texιores lanarii, fullones, ba-juli, aurigae, nautae, remigantes, fabri I gnarii, ferrarii, atque murarii. Item peris
currentes urbem ad merces vendendas, omnantes templa seatas circumferendo, magna
horologia eonficientes, ac simili ter ιaboran-ιes per magnam diei partem.-ltem curso res, autores, furnarii, pistores, eoqui dapes Complures compluribus praeparantes, si per totum fers diem laborare cogantur. item typogrophi praelum vereantes, non Vero typos tantvm componentes 5J.- Du
niquo famuli, qui tota die magnis incumbunt laboribus lol.
Non vero excusantur aneillas lanam vollinum inso torquentes. aut munia similia exercentes. Neque bar&ιοmores, Iarιores,
enim de jejunior uexeusantur senes, quia senectus morbus est inen hili'. Sed aetas. qua ineipit se eius, non est determinata ; quia naturaliter aliqui trigesimo anno senescuut, aliqui quadragmi-mo . alii quinquagesimo, prout habent naturaliter diversas aetates. Communiter lamen qui sunt sexaginta annorum fienes sunt, quia fieri plum est: dies annorum nostrorum septuaginta anni. Unde in hae aetate , nisi evidenter eonflet ex robustiore complexione posse absque laesione jejunare , non tenetur ad jejunia: quia ex quo de aetate constat, et de robore est ambiguum , non est ex pretandus easus amplioris virtutis,quae quum manifesto deliiseero ineipit, irreparabilis est . . si V. Liguor . mmo Ap t. Tr. III, n. 23. 23 P. 1, e. 12. Pag. 3. 3ὶ Exeusamus eum quibusdam vel ipsos typos compota n leη ἰ quia hic lahor nimium et eorpus et tomaehum et eaput defatigat maxime la eurre xione, si expertis credere eM.
pictores, notarii, molitores, leviptores, nisi ob virium debilitatem vel ob Iaborem particularem artem suam exercere non vuleant. Hac in re haec n. 30 propositio ab Alexandro Vll merito damnata est, utpote nimis generalis: Omnes olliciates, qui in republica eorporaliιer laborant. sunt excusati ab obliquιione j junii; nee debenι se eerlificare an labor sit ec Naι ibilis eum die jejunii.
Quid i diect)de itinerantibusρ Dis linguen dum est: τει itinerantes agunt iter breva et expeditum , ceι longum et asperum. Si , quomodocumque illud agant, a jejunii
lege non liberantur cum non sit gravis incommodi. Si 2, liberantur modo pedibus illud conficiunt. npmpo Ob grave incommodum; si vero illud conficiunt curru vel equo, praccepto ordinario tidhue ligantur Ob ra tionem contruriam. Hinc ab Λlexandro VH damnata fuit haec n. 51 propositio e excusantur absolute a bye stjunii omnes illi, qui iter agunt equitando utiumque iter agant: etiamsi iter necessarium non sit, et eι iami
Diximus ordinarie: nam recte sjunt mxcusari,qiii etiam equo aut curru iter agitud plures dies cum incommodo ; vel si iter sic agendum sit cum magna de saligatione. ut evenit cursoribus: vel si equitans sit debili Ρt ilor arduum aut extraordinarium.
Sed squaerest quid dieendum da sιudio vaeantibus' Quod dieitur de artifice, illud dicendum usi etiam de iis, qui studiis operam navant. Videlicet si ratione debilitatis
modicis resectionibus ad laborem sustinendum crebro cibo indigeant. a ejunio exeu.sahuntur ; nihil enim refert utrum latae corporis sit an mentis.
43 Etsi autem speeulallvo loquendo videatur probabilius, quod isti omnes jejuniare teneautur . si sint adeo robusti, ut id gat faeile pomini ἰ in praxi tamen vix reperietur unus, qui ex illis Iahoribus non graviter relaxetur: aliunde lex nor respieit quod per aceidem evenit. Item neque de jejunio leuentur illo uno v l altero die, quo labores intemmittunt ratione reselendae lassitudinis , et virium servandarum ad proximos Iabores; exeipe nisi illis diebus manifeste jejunare valeant sine incommodo gravi. 5ὶ Ille notanda sunt verba A. Thomae: si pera-grinatio commoda disseri potest liutelligo eam, quae fit in territorium ubi lex jejunii viget ex die is supra cap. I. quaest. 6ὶ non sunt propter hos Melesias jejunis praetermittendar 2, 2. q. 147 . a. I. Et sane quilibet tenetur eommunia imped menta amovere , ut legem impleat, quoadusque manet sub ejus inlluxu; Meus vix ulla esset lex ο-bligans
149쪽
Il. Alii affirmant probabiliter. cum Angstico, ad hoc teneri opificos divitos, ut valeant jeiunare; cum abstinere possint sino iactura gravi. Verum sententia communis negat, et pro ea habetur expressa declaratio Eugenii IV anno 1440, quam numquam audebo quamdiu non constahit, apocripham dicere sui aliqui contendunt , postquam totelassici AA. communiter pro vera illam tuentur. natio autem est quod Boi publicae plurimum interesse videtur, ne artifices hujusmodi suos intermittant labores ad idu-nandum. Et ita fert otiam consuetudo et praxis quotidiana ab Ecclesiae Praelatis non improbata.
Ouid da eo qui Iaborem inseipit, ut a jejunio liberetur'Nulli dubium, quin isto a jejunio sit liber,
postquam, labore Suscepto, graviter desa- ligatum se sentit; cum evaserit moraliter impos. Attamen peccavit operando in fraudem legis; quia omnis lex obligat etiam, ut nemo Sine gravi causa, cum manet sub legis
influxu data opera quidquam agat quo
ejus elidantur praecepta. Ita docet g. Thomas, qui damnat de omission Sacri fidelem. qui talibus se occupat. quibus ab eundo
in Ecclesiam impediatur lvj. 0. 3. Ouinam ea sanιur a lage jejunii
causa pietatiHR. Excusantur a jejunio causa pietatis qui praestant latia pietalis Opera, quae praestantiora sint et Deo gratiora, quam ipsuma unium, quocum moraliter conjungi non possunt, id est sine notabili ac gravi incommodo Mus generis sunt opera misericordiae tam spiritualia quam temporalia, atquctetiam opera religionis; etiamsi haec opera, ait Bouvier. non eae ossicio vel obedientia, sed sponte suseipiant, si justa tis causa ea suseipiendi, eι differri non possinι. Ila s. Thomas, et eum illo multi Theolmi. Sane, ait idem Angelicus, non videtur fuisse intentio Melesiae statuentis jejunia, ut per hoc impediret alias pias eι magis necessarias usas iM. Cum enim Ecel si a praecipiat jejunium uti promotivum ad bonum, non in-
13 Id est, quando adhue est eo in Ioeo, ubi lex ipsa viget. -Vid. quae supra jam tradita sunt lum De peregrinis e. 1 quaest. 3; lum De impedimento ιem I, quam. 6.s2ὶ 2, 2. q. 147. a. η.
s4ὶ Ηοe tamen semper inieli igitur. si opus ma-;oris honi non possiι eommode disserit ut esset si illud praestandi ei tempus ei circumstantiae Prae
tendit obligare ad illud, ut est impeditivum maioris boni 4 .nino a inunio liberantur emelanatores, qui quotidio vel frequenter per hebdoma.dam in Quadragesima tota concionem habent, ut communiter docent C etanus, Na-Varrus,Salmanticenses, Toletus et Ulgandi: nam actio sic concionandi est valde laboriosa 5). Idque valet, uti dicunt Lessius, Sanebez, Sporer, etc., quamvis concio fiat cum lucro; est enim justum stipendium laboris : neque ex tali intentione impeditur utilitas audientium. An vero idem dice dum sit de illis, qui ter vel quater in hebdomada aliquando per annum concionantur, pendet a maiori vel minori mentis ser- ore, Studio, labore et corporis agitatione,
quae illos laetant jejunio inhabiles 6l.
Multi excusant Cantores, qui jejunando vocem amitterent; et letiores scientiarum Sanchea addit et magistros grammaticae , qui magno studio et labore indigent, non vero qui dictant lectiones jam prius ordinatas et sappius repetitas Et idem dicunt de judieibus,medieis, adnotatis ac similibus, qui animum valde intentum habere deberent 8tudiis, ut muneri suo satisfaciant; nam isti ob spirituum consummationem opus haωbent cibo sin majori, saltem frequentiori . - Idem currit pronis, qui hospitalibus ino erviunι, si vo id agant ex ossicio. sive ex obedientia, sive ex devotione, sive etiam causa temporalis utilitatis. - Item Roma-glia, Sanchez, Sporer,Viva et alii excusant Confessarios, qui tamen extraordinarium laborem subeant, nempe si consessiones au diant sere per totum diem, pula per septem vel oeto horas. Sed hic omnino advertendum, quod canotores, professores, judices, medici, advoca ti, hospitalibus servientes, consessarii et similes non per se, sed tantum per aegid sensa jejunio excusari possunt, nempe si aliter non valeant suis muneribus satisfacere.Quod Semper prae oculis habendum; nam ubi l bor per se excusat, in dubio praesumptio stat pro exemptione jejunii: e conIerso ubi labor non per se, Sed per accidens , nem ob aliquam circumstantiam debili latis perso
sentes Bese propiti e offerant. Meira valeret illud adagium; unum Reere, sed aliud non omittere. 53 Quod etiam currit pro Missionariis, qui veri mentiori eorporis et animi agitatione per aliquot temporis quotidie Praedicant: ita communiter eum Cajeiano. Navarro ete. 6ὶ cum vero saeri Oratores exemplo et verbia
deheant praedieare, ideireo tenentur pro viribuaeniti, ut jejunium servent.
150쪽
DA PRAECEPTU ECCLESIAE Manas vel gravitalis laboris excusat, in dubio
praesumptio stat pro obligatione jejunii l .
Feneris 'R. meimae nomen non semper indicat decimam portionem Ductuum; sed plerumque duodecimam, quintadecimam, imo alicubi etiam vigosimam, trigesimam e δ).-Triplex autem est decimarum genus: prae. diales. personaIes et mratae. Praediales penduntur ex fructibus vel proventibus praediorum, sivB urbana ipsa sint. sive rustica . cum hoc solo discrimine, qu0d quae de grano .vino, foeno aliIsque lauctibus majoribus exhibentur, majore ς qua ex leguminibus et oleribus minores; quae ex
praediis vero recens excultis, novales nuncupantur. Personales persolvuntur ex re-hus, quas sibi quisque opera et industria Sua acquirit, v. g. negotiatione Et commercio. Illiaetae oriuntur quidem ex rebus ipsis, sed fructum exhibentibus ex sola industria hominum, uti laetus pecorum , lac , lana
vendae R. Vel decimae spectantur materialiter, quatenus nempe sunt Ecclesiae stipendium auis Ministris debitum ad honestam eorum austentationem; vel speelantur formaliter, uuatenus nempe constant certa ac derminata Ductuum terrae quantitate. Si l, persolvendae sunt tam iuro divino positivo; quia, dicente Apostolo: Dominus ordinavit iis , qui Euangelium annun-ιiant. de Erangelio virere η; quam jure naturali; quia, clamante Christo ipso, dignuse ι operarius mereede sua l6). Addimus jus humanum;nam ex Tridentino qui eas subtra-
lὶ Insuper advertunt, quod si quis non haberet tangam sume lentem, qua exeusari possit a jejunio quadragesimali: Red eonira ipse in hona fide putaret justam causam habere praeeepio satissaeie iter . vel quater tantum in hebdomada jejunando , non debet Consessarius hune obligare . ut quotidie ieiunet: eum adsit perieulum, ne postea omne omittat ieiunium. -V. Liguori, Hom. apori. Tr.
hunt vel impediunt, sunt excommunican
Si 2, tune decimae non sunt persolve
dae, nisi rure Ecclesiastico l8ὶ; nam in lege
nova nullum adest praeceptum divinum de solvendit ulla fruetuum quantitate. Quod autem in lege veteri aderat, latentur omneSillud, utpote judiciale, una cum lege ipsa mxpirasse sola remanente naturali rationeMinistros alendi. Hoc autem jus non obligat, nisi iis in locis, in quibus adhuc viget conis suetudo decimas persolvendi: innumerae eonim sunt provinciae, praesertim in Regno Pedemontano, ubi decimae amplius non existunt; quia vel lege sublatae,vel pactis conventis alio modo sunt compensatae s . Decimae olim Episcopo solvebantur, qui eas Ministris distribuebat; sed, saeta bouorum divisione, de jure communi ad Par chum pertinent: praediales quidem Parochi sunt. in cujus territorio praedia existunt; personales vero Parochi, a quo Sacramenta
Q. 3. Ouomodo peceant qui decimas debitas defraudanι' R. Qui decimas fraudant, peccant contra religionem et justitiam:
. Contra religionem ; quia decimas praecipit sancia mater Ecclesia etiam in s ynum universalis dominii, quod habet Deus, De consequenter in Dei cultum. Imo censent Εlbel,Lessius et Sporer decimas non solvere etiam saerilegium esse; quia illae sacrae sunt cum sint bona Ecelesiae. Verum negant mix, Palaus et Tamburini hoc esse proprie sacrilegium ; quia illas, donec ab Ecclesia
non possidentur, Sacrae non sunt.
2. Contra justitiam ἔ quia decimast sunt iustum stipondium debitum Ministris Ecclesiae, juxta illud: quis militat suis stipendiis unquam ' dignus est Dymarius mercede sua ill).Non ergo sunt purae eleemoSynae; et ideo debentur etiam Ministris divitibus, etiam improbis , cum ossicio suo rite sunguntur. - Ηinc merito damnata est a Martino V in Concilio Constantiensi celebrato anno 34l8 propositio: decimae sunι puraa
a) Deeimarum originem ab ipso veleri foedere
repetendam esse notum est omnibus. 4l V. De Nieolis. Adnotationes Theorie prae tieae ad Tr. De deeimis Petri-Nunetae.
