장음표시 사용
171쪽
NDic Ario sumpta ab anni tempore, Zea regione fit in vim tute ambientis nos aeris. Tres enim existere scopos indicantes curationem a Galeno scriptum fuit libro nono methodi in dendi capite decimoquarto: ad quos alij omnes rediguntur, e dem auetore, tanquam species seb propriis generibus : nempe
ad morbum : ad naturale temperamentum: de tertio ad ambientem aerem.
Ad morbum referuntur indicationes omnes semptae ab affectibus praeterea turam : ut colligitur ex libro de optima secta ad transibulum , 3r nos dem Fstrauimus in disputatione an morbus indicat curationem. Ad naturale tem- , peramentum refertur aetas, habitudo corporis, consactudo, & alia id genus Ad aerem vero anni tempus, particularis constitutio,& regionis natura : qui tria virum faciunt coeli statum, de quo iam dicere incipio exorsiis ab anni temporibus. Quatuor sunt anni tempora , in quibus non Vitaliter uacuadu est: nam in aestate, de in hyeme aut non est uacuandum, aut temperatam facere uacuationem Oportebit: in autumno , & in uere tutius: Ver praecaeteris omnibus maxime accomodatum est: quia temperatum cum sit, ut Galenus ait primo de temperamentis capite quarto , uirtutes tunc omnes ualidiores sunt, ita ut tare possint citra laborem uacuationes, praesertimuero, quae fiunt detractione sanguinis: hoc ipse in tempore, neque vereri oportet molutio- Gnem spirituum, quae fit in aetate, neque coloris natiui suffocationem , quam-miuatur hyems . Deinde humores in uere nec ita inhaerent tenaciter, que
admodum in hyeme, nec ita sunt agitati, ut in aestate. Proxime sequitur autumnus: qui in relatione ad aestatem uires habet validiores : cum stigiditate temperata superueniente vires aliqua ex parte incipiant recreari, spiritusque multo minus dis lolui, quam in aestate contingebat: non tamen fiant uirtutes ita validae, quemadmodum in uere, propterea minus uacuandum est. In aestate quidem multo minus: potissimum vero quando maxime uipet aestas , vela cane, & ante canem: ut Hippocrates quarto aphoris inquit his verbis. In
cane & ante canem suspecti sunt purgationes J ubi notandum est, quod suspectas esse dicit: qua uoce intelligit , vacuationes haud omnino impediri H, debere: sed cum prirmeditatione exercendas: etenim urgente necessitate ne mo est utique, qui canicula vigente, non mittat sanguinem, aut medicamentum purgans non exhibeat: tamen acuratam in purgando adhibere diliget tiam debemus . quia tunc exusta natura eam , quae medicamentis inest pii
gantibus,taon seri acredinem: quia de plures hoc tempore purgati incidunt in sebres,& natura ex aestit imbecillis magis purgatione di luetur: S quia dem purgatio haec pauca fiet cum calor aeris ambientis in partem trahate trinsecam contrariam ei,ad quam medicina ducit humores : sicut enim bauneae calidae natura aptae sunt obstitere purgationibus, sic & calor aestatis , &tum prFipue cum se ipse vehementior extiterit. Hoc idem diligenter pro-Lcutus est Galenus primo ad Glaucouem capite i . & quarto de rata vict.
172쪽
A in morb. acuti cona. 19. Haec quidem, si diligenter considerentur, haud impediunt omnes vacuationes: seu ualidis medicamentis faetas, quibus potissimum antiqui utebantur . nostro seculo cum non desint pharmaca mitissima: ruae aut non calefaciant, aut parum, muIto magis tutus usus purgantium mei camentorum, quam antiquorum tempore extiterit. In hyeme vero parum conuenit vacuatio contrari)s de causis: una est , quia humores sint adeo uiscidi tenaciter inhaerentes in partibus ; ut ab illis uix diuelli queant, pro sertim quia ambientis frigiditas impedit liberum transitum coangustando me tus : alia causa est, quod tunc spiritus pauci sunt, at in vacuationibus, spiritus ipsi dissoluuntur non mediocriter: ita ut timor non exiguus adsit, ne corpus nimium rcfrigeretur : sic igitur suspectae sit ni uacitationes in animi temB poribus maxime calidis,& frigidis: in vere autem & autumno tutiores , ut Hippocrates significauit sexto aphoris 46. Qim ait. Quibuscunque venet si ctio, uεl purgatio cum medicam to conuenit, hos vere purgare uel uenam incidere oportet J& Galenus in commentario. Purgo igitur ipsiim non u
re tantum inquit sed etiam autumno. J Ad haec uero est obseruandum vigente cane abstinendum a purgatione spatio dierum quinquaginta: sic enim I quitur Hippocrates libro de medicamentis purgantibus, quando inquit. Tempore aestatis a canis ortu per dies quinquaginta uitare oportet, & non dare medicamentum, sed infusis per clisterem. J Est postremo animaduertendum canem,& caniculam non esse idem. Nam canis est illud sidus seu assium
graecis nuncupatum κ αν in centro coeli medio exoriens, quod omnino de- Ccem & nouem stellis conficitur: quarum quae in eius ore est Sirius, sue canicula vocatur: haec alio nomine vocariir graecis πιοκυων idest ante canis: Ma latinis canis minor dicitur. Quantum ad ortum utriusque canis sciendum est, canem minorem, ut Higimus author est , cum leone sydere exoriri: cui consentit Plinius libro secundo cap. 4 o. cum ait. Ardentissimo aestatis tempore exoritur caniculae sydus sole primam partis leonis ingrediente: qui dies est 1 s. ante Augusti calendas hoc est i 7. Iulij, quod clarius secit his verbis. Decimosexto calendara Augusti procyon oritur: deinde postridie sere ubique consessum intcr omnes sydiis indicabis , quod canis ortum vocamus , sole primam partem leonis ingresso, hoc fit post solstitium 13. die: nunc autem citius sol ingreditur leonem, & canicula exoritur. i 3. Iulii. Canis maior cum D cancro exoritur, id quod fit. Ir. Iunis. J haec Plinius libro i8. cap. 13. Ct ius syderis ac stellae quanta si uis idem explanat his verbis libro secundo,
cap. 4o. Druent maria eo exoriente, & cum leone supra terram delata fiucti ant in cellis vina, mouentur stasna: canes toto eo tepore maxime in rabiem aguntur. c. J Sed haec satis de anni tempore: in quibus illud potissimum constat, estist odi avni tempora extrema non prohibere simpliciter uacuationem, sed magis quantitatem limitare: nisi tamen coeli status in unum aeris temperamentum calidum , siccumque conspirauerint: tunc enim ob maximam dissolutionem
spirituu ab euacuatione ipsa asti nidum. Atque praeterea calidissimum coeli statum, frigidissimums diuersis modo impedire. euacuationem. D L DE
173쪽
trimae cuiusdam coluradictionis in Galeno explicatione. Caput XXI.
T v A M igitur de anni temporibus abunde diximus , nunc relinquitur, ut de regionis indicatione nostra transigat oratio. De qua in hune modum locutus est Avicenna. Adhaec regio meridionalis admodum calida non parum obstat, cum etiam purgantia inedicameuta maiori ex parte sint acria , & calida econiunctio autem duorum calorum intollerabilis est. c. J Sciendum estit, Fque ex varia ipsarum regionum natura, tum uarios mores , tum uarias corporum habitudines, tum demum varia morborum genera proficisci: quae omnia contingunt ex ijs, quae in regionibus illis nascuntur , aquis , fructibus , telluris condicionibus, ac ex aere illorum causa alterato, ut de hac re disserit Hippocrates libro de Aere, locis, & aquis. Verum quod attinet ad hanc tractationem Praetermissis aliis omnibus agere dumtaxat de regionibus , d bem , quatenus hiarum causa intemperatus aer constituitur aut in qualitat bas mani festis, aut in tota substantia: nam ut praediximus , regio una est ex
causis constiuientibus coeli statum. Quod attinet ad qualitates manifestas co siderandum est, an aer illius regionis sit maxime calidus, vel frigidus: maxime calidum perhibent esse aerem meridionalem : in quo uenti australes po- atissimum dominantur. Frigidum uero aerem constituunt septentrionales regiones, ex qua perflantur venti frigidissimi: Duo haec sint extrema diliget ter contemplanda: quia si fuerit regio multum calida , multa fiet dissolutio caloris naturalis,& spirituum dissipatio : quae reddet ea corpora imbecilla,& fere exanguia. Certe inter omnes regiones, nullam fortassis inuenies, quq habeat corpora adeo debilia , & gracilia ; quam meridionalem plagam calidissimam ,& siccisinnam incolentia: idcirco non serunt haec uacuationem saltem morbo respondentem . Ad venae sectionem inlpta sint, quia sanguine minime abundant, sed humoribus praetorridis: ideo sanguine urcu to magnum imminet periculum ne spirituς dissoluti inreparabile damnum saciat. Ad purgationem vero multo minus idonea slint: quia medicamenta purpnantia sint plurimum calida, re acria: a quibus calor intus coercitus ab ambiente , adeo adaugeretur, ut maximum periculum minaretur summae disi Iutionis virium : nequit enim natura ipsa ferre duas caliditates excedentes: quoniam si omnis immoderata intemperies vires deijcit, hic vero duae simemtemperaturae modum excedentes, una ex medicamento, alia ex aere, morito purgationem ferre non poterunt eiuscemodi corpora. Quibus praeterea addendum est: aerem illius regionis calidum, & siccum uires facere laxas,& imbecillas propter dissolutionem spirituum per culaneox meanis i attractio enim fit a centro ad circunferentiam spirituosae stibilantiae: At medic menta purgantia motum essiciunt contrarium scilicet a superficie ad centrum:
porro natura, minimc quidet scire Potait duplicem hanc attractionem, atquet
174쪽
A contrariam: cum una positi impedire aliam, fietque inter ipso veluti quaedam
pugna, qua plurimum virtus reddetur imbecillior. Porro septentrionalis r gio eandem prohibet: sed non eisdem de causis : nam magna frigiditas a dis humores reddit maxime inhabiles ad euacuationem : cum illi propter crasiitiem, & uisciditatem ex locis uix possint remoueri : neque propterua vi per quas fieri debet transitus, apertae sunt, atque conuenienter praeparatae: adde quod spiritus etiam criniores, atque frigidiores redditi maxime iustam vacuationem impediant. Sed hic notanda sunt ouaedam: primum , regione
aut conspirare cum anni tempore, atque cu constitutione particulari aut non
conspirare: si in unum conueniant, magis abstinendum est: si non conuel ne vacuatio exercenda quidem, sed quae modum minime transtendens, int rB etiam sit, quam mordi postulet conditio : de qua re sic Galenux in primo ad Glauconem capite I locutus est. Igitur neque in calidis, neque ita frigidis supra modum regionibus sanguinem mittere audemus. Quod si regioni temporis conditio respondet, omnino abstinebimus. At si non consentit, ii cramus quidem, sed longe minus, quam si neutrum uetaret J quos repetit libro de rati curi per uenae sectione ,& secundo methodi medendi &septimo, capite quarto. Secundo loco obseruandum , medicamenta purgantia sectomnia calida & sicca existere, ut dicit Hippocrates libro de facul. med. purg.& Galenus primo aph. x . & q. apho. primo, & tertio, & libro cum quibus quos,& quando purgare oporteat: Uetam quu nostris temporibus usurpantur pharmaca expurgantia, haec inquam, frigidorum medicamentorum permi-C itione optime contemperata sitiat quamuis etiam quaedam sint caliditate sere omni spoliata, aut certe haud magnam habeant: quemadmodum Tamari, rum fructus, mirabulanorum genera succus rosaru, & molarum , mixaria , cassia aratam, manna; sympus uiolaceus, et ros ceus laxatiui, Diaprunon simplex, atque alia id genus plura: quorum ratione nostra hec aetas longe superior est antiquitate: his profecto possumus uti multis tutius, quam pha maticis ab Hippocrate Galenoque usitatis. Postremo uoco dilucidanda est magna quaedam difficultas ex Galeni placidis derivata. Is enim libro. nono . methodi capite t . dicit aerem esse scopum curativum tanquam causa sine qua non potest sanitas introduci: aliorum enim dicebat materia in nostra potestate sita est: non sic autem ea, quam pribet aer : quia velimus, nolimus r D respirare cogimur: addebat quoa si aeris temperatura fuit concors cum ipso morbo, tunc oriri indicationem mutandi illum n contrarium: propterea inquit, domus eligimus sibieraneas , locos frigidos humidosque paramus ad propulsandam sebrem, quando tales non fuerant : at si fuerit distors, cum i ii iis materiei locum habeat, pro sumnsis gratia habendum estia tunc enim morbo contrarius existens non debet immutari. Sed contra hanc ipsam doctrinam idem auctor uidetur stripsisse in libro octauo methodi medendi, jn quo aperte admodum d:cit : quod si quis subricitauerit in aere friaido, quod tunc ambientis frigidi s in contrarium est. corrigenda: praebetaq; indicationem de similibus, non contrariis labri remedi)s: ita quidem videbiatur calefaciendum & exiccandum in aere frigido, & humido indicatione desumpta ab aeris. intemperie . di certe maxima uidctur contradictio a nemia
175쪽
ne; quod ego sciam hactenus animaduersa: Augetur praeterea, quia dicit Eslatim in principio illius cap. I . noni methodi, omnes indicationes curatia uas dictas , ac dicendas reduci ad illas tres indicationes sumptas a morbo, a temperamento naturali ,& ab aere: postea Vero explicans eos scopos, qui referuntur ad naturalem temperiem dicit, quod aer ad ipsam temperiem reducitur: hac ratione non erunt tria prima genera indicantium curationem , sed duo. Pro solutione harum conta uetitam in scire oportet, aerem dum bus modis considerari posse: uno modo abselute, ac simpliciter : alio vero in comparatione. Absolute considera us, ut causa sine qua non, est unus ex tria copis indicantibus curationem , sed non est principale indicans, ut inationibus uniuersialibus manifestum fecimus: & hac ratione locutus est Galenus in nono methodi cum unum esse dicit ex tribus scopis indicantibus Fcurationem. At in comparatione secus dicendum est. Potest autum aer comparari cum duobus: uno modo cum ipsa virtute: alio modo cuin temperatura : atque ex hac uaria comparatione factum est Galenum vario modo suisse Iocutum. Dum enim comparat aerem ambientem virtuti , ccii morbum praecipue propellenti, atque vitam custodienti, tunc autem si temperatus se rit uirtutem maxime conseruans nulla ratione debet permutari: at vero si merit intemperatus debet in contrarium mutari, quia uirtuti plurimum obest:
propterea si fiterit aer Egidus S humidus, S quisipiam febricitet, dico quod
ille aer etiam si non noceat febri, tamen nocet plurimum uirtuti: quia vero prima atque praecipua medici diligentia ad uirtutem esse debet, propterea mutandus est eiuscemodi aer, ac contemperandus aliqua ex parte, ita ut non noceat febri: hac praecise ratione considerauit aerem in octauo methodi capi- G te ultimo, hac de re caeteris partibus in hyeme non debemus uti refrigerantibus, & humectantibus, eo modo , quo uteremur ipse in aestate. Verum aer consideratus in relatione ad ipsam temperaturam , idem indicat, quod idia temperies natur , quia ipsius causa est: haec relatio facit, ambiente non coiisderari ut indicia curatorium,& ut causa γε qua non: quemadmodum quando considerabatur in nono methodi capite decimoquarto, statim in illius capitis principio: sed quemadmota temperatura indicationem profert e sic eandem indicat aer eius milia : quandoquidem causa temperaturae est consuetudo , aer , aetas , ut ille dicit his uerbis. Si quidem corporis temperies, quae illo tempore suit , quo aegrotare id cri Hpit, quaeque ad inuenienda remedia
est utilis ex natura, aetate, consu tudine, S ambiente nos aere .
maxima haec contradictio : quam cum abum de prosecutus uidear , nunc relinquiatur, ut de consuetudine sermonem. instituamus.
176쪽
IVRICATIONIS A CONSUETI DIVE SUMPTAE
maximam esse Nim, ae ex ea in sangumis missione sim menda sit. Caput XXII.
Ovsvs Tuni vas, ut ulla quoddam theorc ma , nonnulli modicorum despiciunt, nullam ab ipsis indicationem, quae med
Iam commutet, fieri arbitrantes. At ali; non contemnunt quia dem , a pratiis vero consuetudinibus , quosdam ad contrarias subito traducere conantes, non mediocri errore tenentur: quanu doquidem neque ipsas negligere, neque subito traducere conuenit: sed paulatim & ipsos quiescere permittendo. Consuetudinis certe tanta uia est , in omnibus, quae ad medicinam spectant, ut ea aduentitia natura a maximis medicis fuerit appellata. Videaturque ipse etiam Hippocrates inter maxime necessaria mira constituere: eique secundam, post naturam uidelicet, indicati nis uim tribuere. Propterea in libris de ratione victus in morbis acutis non semel maenam illius esse uim tradit Hippocrates. Nam si quis semel modo cibum iniimere singulis diebus consueuerit, velis autem eum bis alere, non mediocriter laedes: sicut etiam contra, si abstineas. Praeterea , quae consueta sunt, laedere minus solent: ut etiam in secundo Aphori sinorum idem auctor testatus est. Haec de causa ipsam debemus in hac methodo consuetudinem C contemplari, quatenus ad euacuandi rationem pertinet. Qui enim euacuationibus assueti sunt, facile admodum serunt uacuationem : qui vero non sunt assueti, aut illas non admittunt, aut certe usum illarum modificant, ut sic loquar :quq res tum in venae sectione , tum in purgatione est obseruanda, de qua re Galenus libro de ratione curandi ad Glauconem hoc modo locutus est. Et consuetudo quoque non parui momenti est, tum ad omnia alia, tum uel praecipue ad euacuationis indicationem. quidam enim nunquam fuere vacuati: neque unquam euacuationem integram pertulerunt, & multis cibis us sunt: nonulli contra ne tae multis cibis usi fuerant, & euacuationibus sunt assueti: hos igitur intrepide uacuare oportet, quando ,& reliqua etiam consentiunt: caeteros vero nec si alia omnia id suaserint I Idem repetit OriDbasus libro cum quibus quos, & quando purgare oportet, capite quarto . Qui enim multis cibis assueti sunt a uacuationibus maxime Ledunnir : quia corpus non fert repentinas mutationes a multitudine ad ipsam inanitionem: maxime si alias vacuationes non admiserit : contra vero, qui parce Ebrie se uiuunt serunt facilius uacuationes. Hoc praeceptum obiter notabunt recei tiores , quidam uulgaresque medici, qui putant eo copiosiores fieri debere vachationes, quo magis copiose lauteque comedere consueuerunt : quae res eum sit in multorum consiletudine, & in humani generis pemiciem excogi.tata, omnino venit extirpanda. Hinc enim mala quamplura contingunt , ω
non sine artis dedecore: quae postea corrigi vix possint.
177쪽
CONSUETUDINEM IN DICARE QUA TENVs
refertur ad temperamentum , non ad proprietatem natu-
ratem, o de indicatione, quae sumitur ab Arte. Caput XXIII.
nus ad temperaturam resertur: cum ex consiuetudine genereturi ut nono libro methodi medendi Galenus dicebat : quamuis etiam possit ad naturalem proprietatem referri, ut idem auctor testatur libro de assuetudinibus capite secundo. Mimin autetia for- Fosse quibusdam uidebitur: qui fieri possit consuetudinem ad lipe duo rese ri posse: quandoquide naturalis est proprietas incognita nobis: at vero quod eiust nodi est, illud nullam Umniuo potest de seipso indicationem praebere: quia ut diximus in principio tractationis huius ex Galeni sententia, indic
tio est comprehenso iuuantissimul tum comprehensione nocentis adueniens: idcirco necusiarium est ipsam indicantis rei naturam esse antea cognitam :naturalis autem proprietas nulla cognosci ratione potest. Quamobrem licet statuendum sit consuetudinem ad illa duo referri posse: tamen non indicat Curationem, vel euacuationem, nisi eo modo, quo ipsa indicat aetas: nem temperamento interueniente: ut enim illa relationem habet ad naturalem proprietatem, siue etiam ad astitiam non indicat uacuationem, vel aliquod re- Gmedium curatorium: sed dumtaxat indicat materiam remedi; , ut Galenus admodum aperte significasse videtur mihi libro de affletudinibus capite s cundo; Hic ego non declaro quomodo consi ludo, sit signum & causa temperature e signum temperamenti naturalis, causa temperamenti acquisitij: quemadmodum etiam signum si, & causa utriusque proerietatis tum acquia stitit, quam naturalis: hqc enim explanata sunt a nobis in uniuersali methodo: quam prisens tractatio supponit. Neque etiam doceo , an consuetudo ita indicet interueniente ipso temperamento quemadmodum aetas, ut Gesonus asseuerauit in nono methodi: ita iit semper indicatio similium a consit . tudine proratur: quandoquidcm non sunt explicanda hoc loco, quae ad me Ithodum tiniuersalem pertinoet: sed non possim praetermittere, quae Galenus . de consuetudine proponit libro huic tractationi dicato capite ultimo ad hanc materiam pertinentia. Dicit enim ibi consuetudinem non indicare simplicia ter uenam esse Incidendam , aut purgans medicamentum exhibendum: quia illa nullo modo uacuationem indicant: Sed ut signum dispositionis, ac temporaturae corporis cum materia , aut cum plenitudine , aut cum cachochimia coniunctae uacuationis indicatione praebere. Hinc medici iuniores colligas noesse temere accedendu aduacuanda corpora: sed prius oportere consuetudine
ipsam animadueriere: Haec de pri senti argumento uolui dixisse : Nunc superest, ut de Arte transigamus, de qua sic ait Avicenna. Aia etiam qua mutita fit uacuatio, sicut seruiendi in Balneo, de onera dorso deserentium ab ea
pinhibu,& ad ultimum omnis ars laboriosa. J Attis quidem nomine ii
178쪽
Atesigῖnius exercitationis, genus quo quis continuo incumbit: nam Me ipsim
docebit num uacuandum, an contra ab euacuatione abstinendum, qui Mum a tes eas exercent, in quibus magna fieri solet resolucio, ut qui balneis subministrant, aut onera ferant, ab euacuatione prohibendi sunt: de in summa in omni exercitio laborioso abstinendum est ab euacuatione. Nam habent ex ipsa arte , undenam excrementa corporis uacuentur, ii quae in illis cuinulantur pauca enim omnino cumulari oportet, ubi magnae exercitationes fiunt hec igitur ea sunt, quae principaliter indicant, vel non indicant Damon sim esse . atque secundo loco eandem indicationem cxhibent.
B indicat missionem sanguinis, scopi tamen surui plures. caput XXIIII.
E a u M quia non sta im ad opus accedendum est , ubi id quod
indieat inuentum suerit , multa enim impedimento esse possent, quae eontrarii indicatim sint ,idcirco sane in omni opore messico non solum id, quod indicat expendere oportet, sed etiam tontrarias indicationes animaduertere , & obseruare debemus, illasque inter sese diligenter consem, atque ad id accedendum,cuius indicatio uires maiores habuerit. Sed rem exemplo declaremus. Frigidam
C quidem omnibus sebribus vellam esse docet sebris ipsus natura: haec enim assectio est ignea calida scilicet & sicca 3 quamobrem prima indicatio est de adhibenda frigida . hic igitur praepositio veritatem habet. sebris sena per indieat seisidam . Haec autem falsa est a in omni sebre exhibenda est stigida. Vnde agitur hoc discrimen F mr itaque habita indicatione statim
non accedimus ad opus p quia contrariae indicationes aliquando magis v
lant : si enim harum fuerit vis maior , hebescunt statim primae indicationes: s enim putredo fit dos humores inuaserat , si obstructio inuiseribus fuerit notabilis, si imbecillo fuerit aegrotus ipse uentriculo, si puer aut senex , si imualido corporis habim; atque si non assuetus frigidae, abstinere debemus ab illius potu : quemadmodum si adfuerint contraria , accedendum est ad illius D usum. Id igitur , quod indicatur non fit semper: sed aliquando exercetur opus contrarium. Quamobrem, si quis recte voluerit Digidam exhibere, istrosectb ad omnes scopos necetarios animum adhibeat, ut scilicet, quod taris sit ardens a calidis humoribus genitar quod aeger validas habeat vires r. quod in visceribus non adsit phlegmon aut obstructio, quod habitus corporis non sit minimum gracilis , atque id genus alia , quae nos docebimus intractatione de sebribus. Haec sane omnia uocantur scopi necessarij sine quo. rum obseritatione non debemus accedere ad potionem stigidae. Vides igitur unum esse, quod remedium hoc indicat, plures tamen scopos obseruandos esse ,ut tuto ad opus accedamus, sic prose id res habet in missione sanguinis; nam quamuis multitudo , aut languinis impetus id remedium indicet, non tamen semper his presentibus uenam ιncidimus, sed tunc cum nihil sit, quod
179쪽
mod repugnet. Quamobrem antiquiores medici, dum hac de re agunt, muI . tos cnumerant scopos necessario considerandos anteaquam ad hoc auxilium Eaccedamum: quos tamen omnes admirabilis Galenus ad duos pr cipuos, in ximosque redegit : quibus praesentibus scinper accedendum est ad opus, a, :sentibus autem nunquam. Hi vero scopi sint, magnitudo morbi a sanguinis multitudine , uel motu: & uirium robur : illa tanquam indicans missim nem sanguinis: hic vero ceu admittens, quod contraindicare medici nuncii . pant. ergo ut statim accedamus ad ipsum opus, duo sunt scopi, qui id no- . bis ostendunt, non tamen ambo, ut indicantes id auxilium; sed ut necessari j, ad ipsius indicati executionem . Vides hic quam falsa sit recentiorum qu rundam nostri temporis opinio, qui statim interunt: scopi in miriendo iam guine' obseruandi duo sunt, aut tres, ergo duo sunt, aut tria a quibus india o
catio de staguine mittendo pr statur: non recte sane colligentes ab operis Fexecutione ad indicationem ipsam : Vnum est , quod indicat opus, at opuς non fit statim habito eo, quod indicat ; sed cum ea , qui impedime
to esse possint inuicem conspirant idem opus admittant, minimeque mohibeant. Ergo scopi sunt coinpositi ex vere indicantibus, adque ex con- .
traindicantibus: quibus in unum conspirantibus statim ad operis executionem accedimus. hqc sane que hoc loco a nobis 4 clarata sunt quemadmodum nullam habent dissiculi tum apud eos, qui Galeni doctrinam callent: sic profecto ignorantiam quorundam nostri temporis medicorum , mavis stissime arguunt. -
180쪽
V Rc satisfaciamus ijs, quaestionibus, quas pro suae opini nis confirmatione contra Galeni sententiam hactenus declaratam , medici quidcm recentiores proposuenint. In priamisque illud doceamus an simplex intemperies vene sectio nem indicet: mox an Cachochimiae ita conueniat rem dium , ut in hac ipsa nullo amplius adlubito discrimine consentientibus uiribus continuo debeat exerceri : haec enim illorum potissima videntur fundamenta: quibus examinatis dabitur postea adiaditus ad alia. Exordior ab intemperie. Si adsierit mala qusdam temperies sine materia, tum ipsim intemperantiam pei mutare,&alterare dumtaxat debemus: at si cum aliqua matcria coniuncta firerit: hanc primum vacuare, de inde uero intemperiem corrigere oporicbit: licet plerianque satissectat solat humoris vacuatio: quando scilicet intemperies non fuerit an partibus tenaci-H ter impressa: remouetur enim tunc illa ex procreantis humoris vacuatione: at si fiterit impacta, post uacuationem sequi deliat alteratio, qua in controrium flatum mutetur. Hic etiam pr*stat recensere intemperiem varus ut
dis remoueri: Vel enim fusta est , & confirmata : vel futura est , vel paristim facta , partim fututa : quae facta est simpliccm , & exactam curatio nem exigit: quq fit, curationem prophilace permistam daedcrat: ut exempli gratia , curatio simpliciter est , cum febrem in habitu balneo hi mectante ,& refrigerante sanamus: aut febris ardentis torridam illam intem periem potu stigidae curamus . Curatio ueto cum priseruatione facta est , quando in quartana utimur medicamento expurgante atram bilem,& inter. tiara bilem flauam scainoneo purgamus : nam ex hoc futuram: occasioneni prohibere intendimus. Haec si uera sunt, patet intemperiem sina plicem minime postillare sua natura uacuationem aliquam, nedum illam, quae fit venplectione. Si enim nullus humor subest a. quo fouetur illa , cur uacitatione 1 utendum