장음표시 사용
431쪽
deret Athoenones dicendum; cum Theolog; A Suos ergo parentes, suam oue Oenesim habe
communiter dividant peccata in tria genera, sci- h cearram . Har
licet in peccata ex inhrimitate, ex ignorantia,& ex pura malitia, ut supra ostensum est: Ergo nec illud. n. Re P Πdeo negando sequelam: Licet enim an omni peccato interveniat error praeticus ex parte intellectus, siumcienter tamen dili ingui. tur peccatum ex infirmitate, vel ex malitia, peccato ex ignorantia,ex diversa scilicet dispo- . stione prava, que est cauta formandi iudicium illud erroneum in intellectu, & pravam electi j nc in in voluntate: nam in peccatis ex ignorantia, ignorantia vincibilis de culpabilis est causa
ω HUD ira α ci I pa Ditis est causa rentum, in quo se pens pruno culpam moueat ei torniandi tale iudicium, & prauam electionem; B Eva velut calo delectata est; Adain velo veluti an peccam ex inti rivitne vel passione pugio ue. spiritus consensit. Similia ha Loi Γ, me nis
an peccatis ex infirmitate vel passione pamo ue. heinens obscurans intellectum, SI ad te trahens voluntate in peccatis vero ex puta .iulitia δε-la inoid natio & malitia volunt MisCirca alias causas interiores pectati, nempe appetitum sensitivum, & voluntatem. nulla ocis currit celebris diffscuhas,vel controversa: con
peccatum: mater illius est concupisccinia, iii teste eodem Apostolo, .um .is pira. p ursec
ea Du e pater est liberum arbitrium ι semen matris est titillatio, si ve deleviatio, quam ingerit concupiscentia : denique illud concipitur per suggestionem de delectationem, & generaturae consuminatui per consensum. Unce Cratianus in decreto dist. m. ait quod tribus modis impletur omne peccatum, videlicet suggestione, delectatione,consensu suggestio fit per diabolum, deiectatio per carnem; consensusper spiritum. Quod declarat exemplo peccati piimorum parentum, in quo serpens primo culpam suggessit.
lut enim cautam immediatam peccati est e vo- trium Dra Hrre v. adtem Dratirae his Q, iuntatem, in qua libertas ut in propria sede resi. δι- dex; appetitum vero elle cluntaxat causam illiu p media tam&remotam altem si depeecatomor- ph, e. tali scio Dami irim i di scultate fuse egimus in tractatu
pede quo impedito & pei turbato, necesse est volunotem, quae iudicium lationis semper se. quitur,magendo perturbari usus rei rationem. reddit Caleianus, quhd patio appetitus lentitivi
a uecte dc per se moveat phantaliam quae est o galium cO por am; qua mota de perturbata, ne ..ecile est pertur Aintellectum, qui ab ea de pro . init species, quamn beneficio de rebus sensibili. bus oc corporeis ludi at; ideoque ipse intellectus aliter cie his rebus ridicat quam oportet quare elim voluntas abini lectu det ei milietur non mirum si ipsa tunc pemrbetur, & a recto. Damite declinet Unde inpeuratis expat I. one
pone min. h. i. Duplici concis e cultau resim n π xi u tensitivi procedentibia lite idis, iiii n ouis 'sta , ' 'ς λ, diu g Hir: unde ut aliordo icia procelliis: bona ssensibi': , V P
ordo seu procellus: bona sensibi; a & ex leuia in primis sensus externos alliciunt deinde eo. rum sensitiva apprehentione ima Sit γici excita turi hxe vero appetitum ictiliti dum iecendit&commovet: ex appetitus ici litii ico otio ne phantasia movetur Sc pcmirbatur; qua nota N perturbata, Obscuratur ratio , quae ab acti alidebitae regulae considetatione cellat, Sabua deviat, & in errorem tandem ipta trahit vo. luntatem, cujus actus liber Sc voluntatius pee. eatum per consensum consummat. Quod hoe
lepido solet exemplo declarati si lapillum inpellucidi sontis alveum profeceris, illicosi sunt. fisi 1llius Equor, ipso cristallo nitidius, turbatur, cir E hcticulo primum efforniat . in talium Dip. r.
Dico primo, Deum non estis, nec dici possedἰ-
recte causam peccati. . ta D. Iliomas hic qu. P. art. I. & 2. Ecce MaIO, qu .fart. t. tk a labi passim. Piobatur ratione quam ibidem prosequitur Peccatum nonainat ens & actionem cum quodam defectu,deformitatis scilicet &malitiae mo- Ialis, qua emitati aetus adsungitur: unde ut ali
euto primum efformato, qui alium ulterius cir eulum destribit, hic denuo alterum, donec to. sontis superficies, tot veluti rugis, quot circu. sis horrestat Non dispari ratione hona sensibiliati externa sensus movent externos, his imaginatio excitata, appetitum commovet; appetitus phantaliam, qua turbata, perturbatur & obstu .ratur ratio; obcaecata vero seu perturbata ratio, voluntatem ad peccandum trahit; hae denique ex sua natura caeca, errantem rationem sequens, libere suggestioni pravae consentit;quo actu pee. catum complet, de consummat; peccatum vero tum eonsummariam fuerit, generat mortem, sit
est quod producat entitatem, de actualitatem, quam de matcrisi impollat, sed requiritui quod ipsum defectum, neu deformitatem quam dicit deformali, attingat: Atqui Deus mamo. tione de causalitate talem defectum & deformitatem nonat imgit, sed ab eo piaescindit: Elea non est, nec clici potest directe causa peccati. Ma- or patet: nam hoc numen O .i appellat sit prarationem, vetioi ceptum formalem cui consula. gitur, ut conliat cum dicimus Petrum esse causim istatuae: non enim est sensius esse causam ligni vet. genti, sed figurae artificiola, quam hoc nomen pro fori irati importat: Atqui hoe nomen' ' in in dz formali importat malitiam. Sede minitabun moralem: Ergo ut aliquis sit & dicatur causa inccati, non suificit qubdelusentitatem re actuastatem producat, sed requiritur insitim quod eius eausalitas ad deformitatem dc malitiam moralemsecundarib saltem & mediate se extendat. Minoi autem in qua est dissiculias, multitipliciter siladeturi Primo ratione D. Thoma. ρο νι sium ab ordine qui ei in D insicut it I Gu omm ι convenit in sippum M in ultimum tinem. fluui Gons indicu I cap. de vim. Nomm. -δε -- popinis est quo siti vel altis ιausam edendi ab ον 'sum: πι δε non ραιψ directi este causep rati. Qitam rationem sub aliis tes minis pro .
432쪽
siliu in aνersione uolotatis creata ab ultima sine: imp. ibiti s uatem quod Deus sciat voluntatem a nc us ab ultimo sine areni, cam ipsemet si ultimis
finis. Quod enim communiter inpenuar in omnibus aisae bis ι reatu. oportet qaod hoc haseant ex amitata
ne prima agentis. quod dat amnilia suam similitudinem. secundum quod capere possunt, prout Di.
dicit in s. eap. dedi νin. Nomm. Vnum quodque atilem agens creatum in νeni ν per suam altimam asia quae .
dummodo ad seipsum attrahere. afra landa ea bi. vel per Distudinem forma, Aut cum cadidum taleis Diit. vel coapertenda alia ad finem saam .seM homo per praeceptum alias moret ad sinem quem inrandit. Est ergo hoc Deo coηνeniens, quod amata ad seipsam csvrertat, oper consequens quia nihil apertat a sol Da : ipse autem est summum bonum. ande non per. flesse causa aversio vis a uinma bono. in qua ruris culpa os it. Secundo probatur eadem Minor alia ratione, quam S. Dolor ibidem art. 1. de in h. dis I. qu. a. ali. a. fuse exponit. Defectu, qui est in effectu causae particulari si non attribuitur caulae iniversili, qudi est in se persecta & indeficiena, sed tantum causa proxiinae 8c deficienti ; lia Et perfectio eiusdem essectus in ipsam tauiam uni. versale ni reducatur: v. g desectus suci utim in arbore, non in solem, ted in arborem reduci tur , licet copia de maturitas fiuctuum inso lem reseratum, desectus elaudieationis in cur .itatem tibia aut obliquitatem itineris reduci. tur, lieti persectio ambulationis in virtutem motivam referatur. Pati modo in motalibus defectus aut deo inatio actus non attribuitur Deo, qui est causa indefieiens fle universalia. sed libeto arbitrio , quatenus in agendo recta
rationis regulam non attendit, nec vult attenis dere.
Id alio exemplo Melarat Dominicus feto
lib. a. de Natura de Gratia cap. 18. his verbis: Dum aptιmus siribendi artifex, sive amommodo ιalaisma. Dem mala pavra si risit. ipse quidem est .au ascripturei malitia Gra chaν actisu refertur vel in ι timum. Hi m. papyrum. Dianasia dumquci deti quis. Deus quidem cum homine est causa aclas. u. quin tenus res quedum est, quod autem a lege declineι. solitisputatur silers arbitrio.
Tertio Minor prine alis alia ratione suade tur: Deus per suam causalitatem id solum potEst
attingere, quod continetur intra obiectum for male sua omnipotentia: Sed formale peccati in . tra obiectum divinet omnipotentiae non contine tur i Ergo non potesta divina causalitate attingi. Minor probatur: id solum continetur intra Ota. lectum divinae omnipotentia, quod est ordin, hile an Deum ut in ultimum finem; nam isto iprimi principii 5e ultimi finis sibi mutuo eσα- spondent seu inter se convelluntur: Atqii forinmale peccati non est ordinabile in Delm ut in ultimum finem, sed potius est recellus de deviatio ab illo ut fine ultimo i Ergo formale seccati non continetur intra obiectum divina omia potentiae. Ex his intelliges primis, iuxtadoctrinam D.
Thomati peccatum sub ratione entis de actos ei te a Deo ut movente, de nos solum ut smultanee concurrente Nam s. Doctor loco eitato de Malo. art. 2. quaerit, utrum actio peti aD se a D te Et respondet amrmati vh, si illa sub ratio Re eriti Α-actus consideretur; probatque in arissumento e. onua, ex Augustino 3. de Trinit. iacente quod νoluntas μι est ιausa omniam
dum motis liberi arbitrito ergo est a Deo. Quo tiam discursu utitur hic ait a. in argum .stdoontra. Deinde eo . t. eitati id demonstrat duplici ratione ; una eOmmuni, desumpta ex eo quod Deus, eum si ens per essentiam, debet esse camsa Omnis entis per participationem: alia speciali, quam sub his terminis proponat. Necesse est
mnes moria Masurum sic durum causari prunam meme . Aut amnes motas inferiorum corporum cati
sentara mota cati: Dein autem est primis, morans rissecta omnium motuum o stirituriiura ct corpor Iiam , Hat corpus calue es principium omnium m
tuum infriarum corporum: anee ιtim actinpeccatisit
quidam marin libera arbitrii, ne tesse est ditere Marietas peccati. inquam amest actis .fit a Deo. Ex qui bus patet, juxta D.Ihomam, peccatum, it quantum est actus de ens, esse a Deo ut move te, de non solum ut smul eoncurrente. Quam doctrinam didicit ab Alberto magno, suo magiastro, qui in a. dis .f. arti . hae scribit citra effici martis fuim sciter actin egressiens antentia a Bira postia secundum natan . -a egressi rara . nis secundum quod moritur a laus prima. alio qui sequeretur dao esse primatris piis. Quam si tentiam ita certam esse existimat, ut Oppostam tanquam haereticam a multis proscribi ibidem ac
inquantum actus de entia, esse a Deo minente aqua Irnuerat plures ant quorum. Ieia re sit ab is L. o a multis modernarum νeputatur Minualem
tem Dominicus Solo, ubi supra, inpresie docet Deum praemovere ad actum piccati, ut est actus de en ς& addit hane esse eoQmun Themlogorum sententiam. Verbrejus sunt: nodequidem is iratur Iheologi , Misara cita vocant aqua spereatum. Deum es causam, ea est ientia geriere, quo cuncta ammamao inanima ad avin
Intelliges seeunda, veram rationem, e Deus concurrat ad peeotum, ut est actus & em, si, 'que eo quod ejis causalitas ad illius malitiam &desormitatemse extendat, non peti ex indisse rentia divimconcursus, ut Recentiores existia mant, sedpotius ex summa fle infesta eius perisectionem ratione cujus in nostris actiortibus eas solum ιormastates potest attingere, quae ad Deus ut ultimum snem sunt reducibiles, de reduesus rationibus seu sormalitatibus intersei disrtificatis, unam ab alia praescindere. Unde avus Thomas in a. distinct. 3 . quaestione Martie. r. sbi hoe argumentum obiicit: Rei non asignatur causa escicns sic tam quod est in intestiua . sed βιandum qtiod est in re: Sed quidam actin sunt. m quUm non potest separari stad γ sde Orara actils a deformitate . nis secariam intinlactum . qaia bene fieri non posente Ergo ηηncauis satara Deo nisi secutatim quod stant sub illudes iarate. Cum argumento sic respondet Adq-- tum dicendum . quod sicut actio qua peceati deformia tutem habet . dicitur bana . inquumam est actio, b natate natura . non propter hae quod aliquando inr niatiar seperata a deformitate, sim ia imitas illa natur deformitata pristat rata etia Deus dicitur cis su idiis ait .nis, in quantum est actuo inquantumes des.=matri, hoc modo quod a nem non facri a deis Iom te separatam, sed quia macta e deformitari sancta. hoc quod est a. ionu facis , O quod de symia rati, nsnoiit. Es enim in aliquo effectu plura minseparab titer con tincta sunt . non oporter ut quod est causa suu quamam ad anum . A etiam Masa e
433쪽
qa tym ad alterum: sicut natura est catis oculi, quantum ad substantiam eIM, O non quantum ad defectum caelitatu. qua ex natura desecta accidit. Ubi S. Doctor, ut salvet Deum non esse causam petaeati, quamuis concurrat ad actus intrinlece maialos, ut sunt blasphemia, actus odii Dei, & smi
les, non recurrit ad indifferentiam diuini eonia cursus, sed potius ad sumna ejus actualitatem,& pei sectionem, ratione cujus ita potest alti gere & causare entitatem & actualitatem aestis intrinsechinali, ut ab eius malitia de deformit te prascindat: scut intellectus, ratione sua per sectionis de immaterialitatis, formalitates inter se realiter identificatas praescindit de ita attingieverum,quod non se extendat ad bonum, quam. vis identificatum eum ve o : vel sicut influxus animae moventis & applicantis tibiam claudam admotum progressivum, ita cau at vitalitatem
ipsius ut ab eius obliquitate & defectu praelain est. Unde inter motionem phγscam & mora. lem hoc notabile reperitur discrimen quod physica est praecisiva, & in actu ad quem movet, at . tingit solum entitatem, actualitatem, vitalita tem ali 1sque formalitates ad ordinem physi eum& lineam entis pertinentes, abstrahitque a de formitate & malitia morali,quae per accidens ex defecti bilitate creaturae rationalis ei adiungitur: moralis uetb non et, pracis va, sed termina.
tur ad actum ut vestitum Omnibus circumstaniat iis, & secundum omnes conditiones & modos quos recipit ab operante , & ideo si actu, ad quem movet sit malus, & regulis motum dii formis, secundario saltem & indirecte, ad ε us malitiam & deformitatem se extendit. Ex quo
sequitur, Calvinum, utrumque genus moti nis in Deo admittentem respectu malorum a Ouum, facere Deum authorem de causam pec .cati, & di vina: sanctitatis puritatem violare: se .cus verδThomistas, & alios physicae praedeterminationas assertores, qui solum pi imum ginus
motionis respectu a. lorum actuum in Deo agno .scunt, δc docent concursum pravium, seu physicam praemotionem, praecis vam elle, & ita M.tingere ea quae ad ordinem physicum & lineaminiis pertinent, ut ad ea qua ad genus motis spe. POL ctant. de malitiam moralem e primunt, nulla. tenus se extendat, ut in tractatu de Voluntate ' Dei fuse expendimus.
38. Dico secund5, Deum non posse dici causam pectati, etiam indirecte de per accidens, scutui aufert columnam sustentantem lapidem, ieitur itidirecte & per accidens causa castis lapidis; vel sciat qui removet saleira praservam tem calnes a coiruptione, dicitur in dilectὰ de per accidens causa corruptionis illarum. Ita S. Thomas hic art. i. ubi sic discuirit: Λιαι teretium ne tie indiret e Deus est causa peccati) ιontingit enim quod Deus aliivibus non praebet aua ilium
ad epitandum peccata. quod spraeseret, non peccarent, sed hoc totum facit seriundum ordinem siti βρι-
de non imputatur es quod artiti peccet. sicut causa pe cat F. tit gubernator non δει ittir causa sumersio nux s. ex hoc quod galernat navem, mst quando βο- trahit gubernationem potens cN debens χιιernare.
Quibia, vel bis et irissime conclusionem nostram& docuit de probavit. Ut enim id quod sequitur ad defectum actionis, alteri imputetur. de
hie illius causa indilecte & per accidens dica.tur, tria requiruntur, scilicet quod possit, de M. Ioni. I beat agere, & non agat, sit tra/it idem S. Do.ctor supra qu. s. art s. his vel bis: Nos aer id.
quod equittir ad deIeclum actio m. reda. uar sitit in causam magos . ex eo quod non egit, sed solum tunc cum potest o debet agere es m subirnator non eo set navem dirigere. rei non esset ei ιοmmiga guberna .
tio na νώ, non imputaretarei nutιιμι meri. qua per ah enisam Iabema torti contingeret. De quo plura L . .
Ei,imu, intract de Actibus humanis, ubi inulis Llis ostendimus, quod ut omismo de effectus ex illa sequutus, voluntaria snt, requi iacia debitum seu obligatio ponendi actum qui omittitur: Atqui Deus nemini tenetur dare auxilia emcacia a peccato praeservantia, sed ad manifestandum suam iussitiain. aut liberi arbitrii desecti bilitatem, vel ob alios fines occultos sua pro vi dentiae, iustissime potest ea denegare, praestit uncum illa sint mere gratuita & sit pernaturalia, subinde', omni creatura indebita: Ergo quamvis ea frequenter deneget, & ad illorum de .gationem, seu subtractionem, in fallibiliter se. quatur peccatum a sicut ex stis pensone divini concursos conservantis, infallibilitet sequitur anni hilatio creaturae: Nossedi enim linquat lim r/
causa peccati,etiam indirecte di pet ac. idens. CQuares, an Deus possit dici causa non solum permissiua, sed etiam positiva, excrecationis de indurationis peccatorum Respondeo cum D. Thomahleati,quod sex coecatio & induratio sumantur secundum
quod important motum animi inharentis malo, & aveis a divino lumine, Deus non est uissa illarum, sicut non est eausa peccati: si veth sumantur ut dicunt subtractionem gracili, ex qua
sequitur ut mens non illuminetur, de eor non
emolliatur; Deus potest dici causa non solum permissiva, sed etiam pestiva earum: quia in hoc posteliori sensu, non sunt culpa, sed poena;
poena autem est a Deo non solum permisi ve,
sed etiam positi vhi cum positi vh ab illo taxetur, & decernatur in punuionem & reparatimnem praecedentis culpae . in quo causalitas quadam saltem moralis imporiatur , sit patet lice exemplo: Si Petrus casu extra propium patriam reperiretur, de ad illam redite non pollet sine auxilio non debito alicuius Pi incipis; is autem in poenam alicuius criminis ab ilio commis.s, tale auxilium denegat et, volens & deceranens ut exul permanet et, exilioque illo puni. retur, jure talis princeps dicetei ut punite Petrum tali ancilio, de elle auctor & caula illius poenae, non propter aliquem influxum pli,scum in illam, sed quia eam definivit &decrevit,
atque ex ejus intentione auxilium ad tedeuii. dum in patriam denegavit. c um ergo pariter Deus ex intentione pιniendi peccatorem deceris nitet auxilia denegate, ex quoium denegatione sequitur ut mens eius non illum retur, & cocnon emolliatur, censetur esse causa saltem mo ratis excretationis & indurationis illius, non ut habent rationem culpae, sed solum pGna. l
434쪽
tici quadam scripturdi loca, in quibus Non nulla peccata Deo ut causae tribui videntur:
dicitur Deum prae episse semel ut malediceret David maledictione pessim i. Denique Deus in
Seriptura dieitur indutare, in errorem miriere, & obcaecare: Exodi 7. In iurabo ιον Araraonti. Maia cx Quare erra e nos see o Domine δε via tua tRegum a1. Ded imis stiritum mendam more Pr
phetatum. Addunt plura A ugustini testimonia, praecipue locum illuna libri I. contra Julianum,
ubi dicit quod Devi virat tir is hordii u1 hemintim. m. Imanda voluntates eorum ad quodcvmque voluerit, spe in bonum . sive in Malum.
i. Respondeo primo his testimoniis solum de.
notati, Deum causare peccata, quantum ad materiale, seu quantum ad entitatem de actualita. rem, quam de materiali important: quod non sussicit ut Deus dicatur absolute causa peccati, sed tum eum hae additione de reduplicatione, quarenati eii actus O' ens ut docet D. I homas in a.diit qu. 2 m. a. 4a. Respondeo secondo eum eosem S. Doctore hJc ut . I. ad a. morem scriptura hunc esse, sit di. cat Deum sacere dc impetate, quod duntaxat permittit & sinit,iit patet ex illoJob. 4 omimus d. i. t. D mrnvi absiti t. id est pennitit ausim. Et Narei io. dicitur: Mises mundar t vobis i Deltam reptia i , eum tamen Matth. s. scribatut i Moyses permis Dbectim νepudia Respondeo tertio, Deum interdum dici velle te decernere peccata, non quia velit eorum ma . litiam de descrmitatem, sed quia ea in bonum finem refert de ordinit: nam ut ait Baulius homil rasa Dein Mu sit .mi or preeucrum quenaad modum medicus utitur veneno viperae, quod ipse non fecit ita Deus utitur malitia hominis,
cujus tamen ipse non est author i sic usus est peccato fratrum Joseph, in bonum ipsius, dein bonum fiatrum; inali voluntate Judatotum, ad bonum redemptionis hominum; & quod mirabilius est, peccato Adami, ad incarnati nis mysterium pelagendum. Unde Augustinus:
DV s . Ne parem gratu esse malos an hoc mundo . G mhιιιμι agere de illa Deum: omnia malus aut ideo τι νιι. ὰt corrigatur, aut silea rixis, ut per illum bonus
1 num. 1 contra id quod diximus in pesino corollario, nempe peccatum sub ratione entis de alius elle a Deo ut movente, de non solum ut simultanee concurrente. Si Deus moveat dc applicet uoluntatem ad actum qui est peccatum, revera est author peccati; quia licet directe so .lum applicet ad materiale , tamen ex vi illius motionis, ut hie de nunc si a Deo, necesse est voluntatem exercendo illum actum pecca.
4s. Deinde haec sententia videtur dare Lutheranis Ec Calvinis iis quidquid volunt: nam ipsi non dicunt Deum eisicaciter movete hominem ad soc-
A sormale peccati, sed duntaxat ad materiale, ad quod infallibi iter sequitur formale. praterea, si per impossibile Deus posset esse
causa peccati . nullo alio modo, aut magis emcacide eonvenienti, id facere poster, quam physce movendo de applicando voluntatem ad alium,
a quo malitia inteparabilis eli
andem, si Deus moraliter de ex pane object i movet et voluntatem ad actum peccati, velis smedicti etiar author peccati;ut patet in Dalrao ne, de in homine, qui non alio modo sunt causa peccati alteriug. Ergo multo magis erit causa, sphysce de ex parte potentia voluntatem ad iliatum actum applicet; motio enim ph, sca maior B de potentior est quam moralis. Sed haec palum urgent, de facilὲ dilui pegunt. A d primum enim negatur sequela. A d cuius pro.
bationem dicendum est, quod sicut quando anima mediante potentia gressiva in vel tibiam claudam, eamque applicat ad motum progi ess-vum . necelle quidcm est tibiam claudicate, sed hie defee ' curvitatem tibiae, non vero in a. nimam nati .entem resciti ir; 5c quando seliba movet de applicat manum pue ii ad sol mandos de delineandos characteres, sicet in scriptura te petiatur aliqua deformitas, haec tamen nonat. tribuitur m gilito moventi de applicanti, sed discipulo deiicienti, de ab eius directione de ap-e plicat ione se subtrahent i nec talis aeneius pio. venit ex vi motionis de applicationis inagistri, sed ex concursu de coopeiatione discipuli: ita pariter licet Deus moveat voluntatem ad actum qui est pec catum, eamque applicet ad materiale illius, id eil ad producendam entitatem, acii aliis tale ira, vitalitatem alia que rationes ad Oidinem phys cum de lineamentis spectantes, dein Deum ut ultimum finem seducibiles; ex vi tamen nu. ius motionis de applicationis. non provenit in actu peccaminoso malitia de de stiri ted solum ent itas, actualitas, de vitalitas; talisque de . se a iis in solam ut luntatem deficientem, 5e a te actitudine di .mae motionis se subtrahentem, de . D bet refundi quia . sit supra dicebamus, divina motio placitiva est, Ed ita producit in actu vo. luntatis creatae rationes in Deum ut ultimum fi
nem reducibiles, qudd prascindat ab aliis quae important defoimitatem de desectum, de dicunt aversionem a Deo ut ultimo sine objectum enim divinae omnipotentiae est id duntaxat quod in Deum ut ulti inum finem eii ordinabile. cum ratio principii&ultimi finis sibi mutuo cories nadeant, de inter se convertantur.
Ad secundum nego Antecedens: Lutherani enim de Calvinitae in plimis docent Deum non sollim phγsce. sed etiam moralitet move. re voluntatem aci actua malos de peccaminosos, g ut videre est in alvano i initi t. cap. i8 de lib. 2. cap. 4. Tuinglio serm. de Ρeenit. de Theodoro Beza aphorismo ι8. amrmantibus Deum non tantum permittere peccata, sed etiam ea praecipere de mandare, ac utendo ministerio Damo. num, Inlligare homines ad peccandum: praeceptum autem, de instigatio, seu suasio, ad in tionem moralem peltanent. Deinde Lutherani de Calvio illa talem admittunt motionem, qua non telinquit in voluntate indifferentiam acti. vana, seu potentiam ad Oppositum , sed solam spontanei talem , seu immunitatem a coacti O. ne e ex quo evidenter sequitur, quhd si in acti. bus voluntatis , ita mota de applicata a Deo,
435쪽
tepetiatur peccatum, illud in Deum morentem, A lius Dei qui eam creavit nullum autem bonum
eteatum de delectabile, quamvis cum rationibus
validissimis voluntati proponatur, potest ei ne incessitatam inset re , cliti, non possit eam perfectὸ implete . seu plene satiate , iuxta illud D Bernat-
DISPUTATIO VII De Peccato Originali.
Ad quaesionem gr. orduassequenIra.
non vela in voluntatem motam refundendumst; quia voluntas et eata non potest in suos a chus bonitatem vel malitiam moralem inducete, nisi
libeii . de cum ines stilentia activa . seu potentia ad oppositum Opetetur: ibi enim inquit S. Doctor in a. diit indi. 24. quaest. 3. ait. 2.) incipite
nitimoris . tiluprimo dominiam voluntatu inpen tur.
Haec autem quam aliena sint a pi incipiis & do. Itina Thomi statum, quis non uideat e Tho- missae enim docent Deum non movere motali ter, sed physice tantum ad maletiale peceati, &assimant talem motionem relinquere in volunώtate indifferentiam activam , seu potentiam ad oppositum: unde toto caelo a Luthetant, Ze Cal. uinistis differunt, ut in Apologia Thomi statum , - . Tractatui de scientia Dei inse ita , γε e ostendi
so. Ad tettium nego emm Antecedens r crimen im motio physica, ut saepe dis s. st praeeis .a & ad ea solum quae ad ordinem physicum
pertinent se exiendat, non potest caulare peccatum . quod est quidam desectus ad genu, moistis spectatis, nisi sit c njuncta cum motione movirali. Quale si per impossibile Deus posset esse
eausa peceati, non ptisset alio modo per alios ii, lud causale, qualu πota litet & phylite smul
movendo voluntatem et ea tam adactum pecca
Ad ultimum, concesso Antecedente, negos s. eonsequentiam Ad euius piobationem diee dum est, quod sic Et motio physea si malor moisi ali iniens vὰ, id est potentior de effractot, est tamen minor extensi νὰ , quia . ut Aiximus. sistit intra ordinem physicum. nec se extendit ad ordinem motalem, siaut motio moralis. Unde hete argumenta contra Suatem , de alios seientiae me., diae asse itotes, facile letotqueti possunt: tum enim illi doeeant , Deum Lepὰ ponere homines
1 in illis elicuti stantiis de Occasionibus . in quibua per seientiam mediam praevidit eos insallibilitet . peccaturos, manifestum est, iuria illorum pii n. cipia, i eam moralit ei movete di praedetermi- D. nate homines ad peccandum, ut i tithetani de Caluin iliae asserum. subindEque esse causam peccati, quod ut ostendimus, in solam motionem motalem potest reduci. Nam licui occasioneanis A peccandi moralite. movent de incitant ad pee x Lia candum . iuxta illud commune Gallotum issa Dri .s . tiam, i occulun Ditti Di Dur ita de qui ponit hominem in illis, mi, ita litet a i peccatum in overe
censetur. ut alibi fuse ea posuimus.
s. .. De causa peccati ex p t e l aemonis , de qua agit S. Thomas qu. so titilla est eelebita diiseultas e certum est enim. Diabolum indite eiὰ solum N pet aecidens elle causam peccati e primo petmodum proponentis obiectum malum I secun- ado pei modum tua demii 5e allicientis. quando sennaeum objecti pio positione excitat & movet appetitum sensi ivum per passones, aut phalua si a m. quibus obiectum reddit valde conveni. eni & optabile, di consequentet rationibus quibusdam apparentibus, depromptit ex phanatasa, intellectum decipit intellectus velo se deceptus, voluntatem ad peccandum ii ahat. uterplicat S. Doctor ait. I. le a. illivi quaesticinia. Nunquam tamen potest Daemon ne eessitatem peccandi voluntati inserte. quia eam non mo vel nisi per modum ptoponentia oblectum snon enim potest fundum animae seu voluntaria ima mediat E pervadere M penetrate, chae hoe sit suis N tet eausas pecea totum extrinsecas, ultima est homo , qui duplicii et potest ad a, lienum peccatum concutiere, nempe petmodum proponentia 5e suadentis qui m dui est ei communis eum Daemone, & ideo de eo D. Thomas specialem noluit institue te quae stionem J Je ut principium genetationis, culpam simul eum natuta traducem , qui modus est pro- C ptius soliusJa ominis . non cuiuscumque. sed pii
mi patentis qui chm esset a Deo constitutus ea put naturae humanae . totam illam in se peceando vitiavit, re se vitiatam. per seminalem propagationem in posteros tralaifudit 1 de de ista causa fuiὰ distetit S Doctora quaest. 8 i. tisque ad 84. exissem iam, essentiam de stibiectum peccati originalis exponens. Eius vestigiis inhaerentes, haeditia in hae dispositione elucidare tonabimur. Addemus etiam aliquid de poena debita oti-ginali peeeato. Potth haee disputatio maximi pondetis est de momenti, cum ex cognitione peccati otiginalis dependeat praeeipuoium fidei articulorum notitia. Unde egleg ὰ Augustinus lib de peccato origin .eonita pelagium de Coelestium eap a . In causa duortim hominum, quorum peν unum venandari sumus sub pricato , alteνtim Misdiva mur a pricata e per unum praei quati Itimm mvortem, per alterum literan ar ad Pitum, proprie nris Christiana in biit. Ei lib. s. contra Iulian.
si sit peccarum o=iginale pCum quaestio an est. luita Atistotelem piae
mitti debeat quaestioni quia est, peccati o. tiginalis existentia ad vetitia Pelagianos demon stranda est pliusquam eius nai uiam de quiddita tem eaplicemur.
μνον PH. a. prosodior. Raductionem peeeati Ada In elua posteros nega iunt olim pelaalua Nelus discipuli Cim estiua N Julianus, ut te sert D. Augustanus variis in locis . QV etior quinque potissimum propO
436쪽
stionibus constabat. Prima est, Adamum per A primus parens viam recandi nobis aperuit. μpeceatum sbi soli nocuisse. Seeunda,parvulos que exeinplo nos ad peccandum movet. nullam contrahere culpam & poenam ex parte Adami. Tertia, baptismum non esse necessa rium hominibus ad remissionem peccatorum,
sed solum ut ips sint filii adoptionis, & ad regnum caelorum ius habeant. Quarta, morbos, mortem, & caeteras naturae nostrae miserias non esse essectus peecati originalis, sed tantum d sectus & necessitates humanae naturae. Quinta, eon piscentiam sve rebellionem carnis advosus spiritum nec esse malum poenae, nec malum culpae, sed bonum naturae, quod in Adamo etiam in statu innocentiae ante peccatum viguit
sad in primis huic evasoni aditum praesuta Augustinus lib. de peceatis meritis 3e remisti .
9. arguens in hune modum i Si a stulis τι tum illud commemorare voluisset, quia intimo in dum non propagine sed imιtatione intraverit, o principem non Adura, sed diabolam distrat, de qua friptum est. ab initio diabolas peccat; de quo etiam
legitur in hi a Sapientiar Invidia diistiti mors intravit in orbem terrarum; imitantur autem eum quasam ex parte ejus. Deinde uerba Apostoli non solam adultos. sed etiam parvulos comprehendunt, cum etiam Eundem errorem secuti sunt Armeni, Athigem a parvuli mortem experiantur, quam per pecca ses, Anabaptistae, ut videre est apud Castro lib. I a. de haeresibus, verbo pereatum, haeres I. Α- bai lardus, teste D Bernardo Epist. go. Nnostro eulo Zuinglius lib.de peecato origin. Jacobus Faber, & Erasmus in commentariis in capites.
ad Romanos. Illuin errorem impugnant ss.Patres ex variis
Seripturae testimonias: Primum habetur Psso. tibi Dacid de se dicit a In in quitatibus iarie visum. r in peccatis concepit me matri mea. Quod
non potest intelligi de peccato actuali parentum
David, cum non tuerit ex adulterio natus,sed ex
legitimo matrimonio Iesseti conjugis ejus ; sed tum intrase, esseque poenam fle effectum illius, docet Paer : At in parvulos peccatum Adaminon tris Mer imitationem, cum ante usum rationis ipsumagitari pexando non possint: ENgo necessismatendum est, Apostolum non imqui de transitu peccati per imitationem, sed per originem & propagationem. Haterea Pausus dicit peceatum Ada ad po
steros pertransre, scut mortem: Sed ors non tantum imitatione,sed necessitate quadam deria vatur ad filios Adae: Erro Se peccatum.
Denique idem Apostolus docet ita pereatum Adae derivari ad posteros, sicut justitiam Christi
tantum fle peccato Originali, quod eis; unum si, C ad regeneratos: Athac non per solam imitati vocatur tamen in plurali iniquitates O peccati; quia causa est de radix omnium aliorum peec torum. Unde ibidem ait D. Augustinus: QOides qu/d se dicis iniqtiitute conceptum, nis quia trahitar ini visas ex Adam ρsecundum testimonium est illudJob. lib. t .stru nieli facere mundum de immundo conceptum semine ' nonne tu quιμIis ei ρ Ubi septuaginta severtunt Nemam diu a sorde. nee infans unius dies super terrume quod esse intelligenaum de sorde peccati, non verδ de immunditia eorporali, probat divus Thomas 4. contra gerit. capite sci.
tum quia tribuitur soli Deo quod possit ab ea
mundare: tum etiam quia loquitur de sorde,r D res. nem , sed per veram in illo regenerationem re dundat in homines : Ego peccatum Ada non transi in posteros per solam illius imitationem, sed per originem & propagationem. Unde A gustinus de peccat.meritis de remiss se ait i Siacat ille in qu omnes νiνι eas taν. praeroquum quia se ad iustitiam Gemptim imitansisti. ρν buit . due etiam sui Spiritus acta rasimam suetibus gratiam , quam latenteν infundit oe parva ur sic O asse in qMamnes moriuntur, prater quam quod eis . qui prac plum Domam voluntate transgrestumar, imaattiis exemplum est . acculta etiam tale cara Iu concupivi
tione cuius homo dueitur in judicium, ut eo stat ex verbis praecedentibus: Et Aenum ducti*per hujuscemodi aperire oculos tuos, ct aiati eraeum tecum ad iudει iam λ nemo autem ad judicium addueitur nis pro culpa. Cum ergo insana unius diei non possit habere peccatum actuale, convincitur pollutum esse sordibus peccati originalis. Tertium ti praeipuum,quod adducit s. mmas hie art. I. in argum. Sed contra, & quo fi quenter utitur D.Augustinus contra Pelagi nos, sumitur eου verbis illis Apostoli ad Roman. s. Pertinam hominem peccatum in hanc mandum in In ejusdem veritatis Catholicae eo mali
nem adducit idem S. Doctor lib. i .eontra Julian. cap. 3. &lib.a. in fine plura Ss.Patrum, qui P lagium praecesserunt, testimonia, stilicet CD priani , Irenaei, Hilarii, Gregorii Narianetent, Ambrosi,& ait hune consensum Doctorum E clesae ante exortam haeresin Pelagii esse infalliabile 3 divinum huius veritatis argumentum. I ter alios ins nis est locus Cypriani lib. 3. Epist. ad Fidum, ubi se habete Ialans recras aiatus cun
brosii, qui explicans hunc versum Humi g.
mines mors pertransiit. in qua omnes peccaverant.
Ex quibus verbis hoc potest argumentum ded et i per unum hominem intravit in hunc mu dum quoddam peccatum, quod omnes homunes fecit peccatores, 3e morti obnoxios: Ateiusmoda peceatum non potest esse actuale, id est actuali uoluntate commissum; cum etiam in sanies morti sint obnoxii, & sepe moriantur a tequam quidquam boni vel mali propria volum tale egerint: Igitur peccatum est originale. Tam clarum N apertum Apostoli testim nium eludere eonabantur Pelagiani, illud inte pretando de transitu peceati in posteros , non
per originem sed per imitationem, quia scilicet
dente serpentis est vulneratus . o simaeiam hinedit rem incessionis humanasius vulnere vires ηqust . M mnes illa vulnere claudemus. Demum Augustinus lib. s. de peccat.meritis & remissione cap.f. t quens de peccato originalii Nisa es ad . inquit, ex quo Christi Erilesia onstituta est, divinorum 1 ν, pturarem tractatores, O Christianarum Lotitaιι num scriptores sereserunt, non aliud a m Or1bus are perunt , non aliud posterti tradiderunt. Et cap. . Haedestriginta peccata apud Ecclesia sidem tota constamtia camotumfuit . ut ab eis qu3 dominica tractarenteuora , magis certissimum preferretur ad alias, arefutandia, quam id taηqaamfasiam resarari ab I
437쪽
Non desunt etiam rationes Theologicae ad e rotem Pelagii refellendum quas adduciiDThomas 4. contra gent. capit so. ptima est r In quoiscuaeque invenit ut moriendi neeessitas, necesse est ut aliqua eulpa praeeesserit 1 Sed haee necessitas repetitui in homine il ptincipio suae nativitatis, cujus fgnum est quod aliqui statim post nativitatem moriuntur: Ergo in ei, invenitui ali- . qua culpa, cu nque actualis esse non possat, edqu4d in illa aetate illius incapae ea sint, debet esse per originem traducta, subindeque originale peccatum. Minor patet , Maior probatur. Nora autem moliendi neeessitas est poena peecati: cum homo in ptima sui conditione suetit immortalis per glai iam , juxta illud sapien 1. Deus creavit hominem in exterminabilem ; alias si mortalia fuisset in prima sui institutione, frustra sili communieatum fuisset Genesa ιη quoiamque die comederas ex ea. morte moνιι id est morti etia addictus o Ergo in quo eumque invenit ut mollendi neeessitas, culpa etiam tepetiti deber. I . Meunda latio delum ii ut ex necessitate bapti mi: Baptismus enim institutus est in remedium peceati: Sed exhibetur parvulis, ioxta eommuis nem Eeelesae eonsuetudinem e glgo in illia iove nitur pereatum: non actuale, cum illina ante ta. tionis usum capaces non sint Eago originale Respondebant Pelagiam. baptismmum dati infamibus, non ut ape ecato mundentur, sed ut ad coeleste regnum pei veniant, in quod nullus in-ttoire potest, nisi ptilis te natus suetit ex aqua &spitiis sancto , ut diei tui Iaan. . Sed hae te sponsio facit E eonstitati potesti pil-mδ quia ut arguit D Thomas to eo lupta citat qu1d infantes non tenati per ba piismum a regno Dei excludantur. non potest aliunde pio venite, quam ex alia qua eulpa, qua inquinati & maculati sunt: Ergo si eia eonfeti ut baptismus. ut illo apersatur ipsi, ianua tegni t celestis, dat ut ut a culpa mundentur. Consequentia patet: qui baptismus non aliter aperit ianuam regni coelestia, quam removendo prohibens. Antecedens veris probatu t. Nemo a fine suo descit ad quem oldinat ua est. nisi propter culpam; ut videte est in ereaturis irrationalibus, quatum nulla a fine suo deficit. nisi ex aliquo peccato ut se dicamus naturali. quod si aliquis naturalii defectus e Sed . finia eonstitutus il Deo omnibus lationalibus cieatutis, est viso elata ipsus: Ergo ab illa non exeluduntur, nis proptet aliquam culpam. Seeundo Nisi baptismus colla ius insantibus culpam supponat, non velificabit ut forma baptismi, videlicet, F 'te trapta a . quod idem est ae abluo le mundo ; abluete enim & mundare , nec ellario supponunt sordea &immoditiam; quae eum non sit corpo talis, ut patet ad extet-cendas enim sordes eoiporea lasermi nata verborem Atma, & vittas passionis Christi non requiritui θ debet esse spiritualia latione eulpae. Tatiiδ r Parvuli eum bapti et antur, eruuntur
il potestate dia boli, ut dieitut ad Colossi. Qui
eripuit nos a potestate tenebrarum . de patet ex ce-xemonii a baptis mi , ut exoteismo , insumatione, abrenuntiatione diaboli, quam per sponsorem faeit insans quando baptizatur ; haee enim manifest E indicant, daemonem habere potestatem aliquam in infantes 1 sed diaboli potestati non subduntur nisi peteatotes 'e teir Elgo in i fantibus ante baptismum aliquod peceatum re
petitur ; cumque illud non sit actuale, propria illorum volumate commissum, debetesia oti .
Tettia ratiosam itur ex redemptione Christi, ro.& in hune modum sotmittit: Christus Dominua mortuus est non solum pro adultis sed etiam pro parvulia, juxta illud pauli a. ad Cotin th. s. t raomnibus mortuus es Chri sed solum pio mot tuis Christus mortuus est , ut eonstat ex eodem A postolo ibid. dicente, si unus pro omnibus mortuul est,ergo omnes morιai sunt: Ergo patvuli mei tui sunt morte animae, de qua loquiui paulua . quae pet solam culpam potest indoeir unde edin parvulia non possit esse culpa actualia, fatendum est elainesse eulpam originalem. Divinae revelationi, nec non rationi, ipsa pa- i trirocinatur experientia: Quot enim infimitates, moerores, curas, dolores. Iahotes, humana patitur natura Quot tentationibus , quot vitiis, quot eo neu pise enitia sublecta est ρ Ab ipsis etiam incunabilia homo dolet, tristat ut . sset, ut meti iδdiretit Angustinus, hominem esse Prophetam sua D M. caram tuta. Diuma enim sunt testes miseria. De. d. --.nique ut dieit ut Eces. go. Grare jugumlsi erf- D--.sos silis a die exitus de ventre matris earum usque in diem Buhura. Hae autem miseriae re calamitates, tetrassinis sunt peceati otiginalis indieia,
communis enim poena communem ostendit
praecessule culpam. U Ae August. lib. s. eonit Iulian. ait quod diarissim habiti j ι onus siemiens
Tutius, hominem dixιt non ut a matre , sed tanquam a novena natura ed tum in vitam . corpore o nado .ct fragili, O infirma ι animo autem anxio ad moti stiri. hiam ti ad timores, molli ad labores . prono ad
nescipit: ci mraxn sacris simu eruditus non esset, ignorabat originale peccatum. N. in eiusdem velitatis eonfiimationem obse vant aliqui, quod maseul ut recentel natus. esu
lando exclamat A A, quasi Adamum arguendo, foemina vel δ EE, veluti Evam increpando. unde ortum habuit vel sus ille quem tetiti Lytanus in cap. . Saplenitar Dicentes E Ni A quotquot nus ansar ab gra. I. I l. Pracipaia peti anarum argumenta sissentire.
Olli ieiebant in ptimis palagiani quaedam se mpturae testimonia. ptae lettim illud EE chiel. 18. Fitius non portabit ini itatem panti, quod Augustinus de poenis spiti tualibus, non au emde temporalibus intelligendum esse asserit . eis
quod etiamsi in te idum eontingit filios ob peecata patentum poenis temporalibus puniti,nun
quam tamen linquit shratu. libus enu propter ipse sciantur 1 Atqui peecatum originale est poena spitii ualia j Ergo illud ex Adamo non transiein posteros. Unde Apostolus I. ad Corinth.7. cum Christianiali, qtiens, se alti Filii a fri facti sunt: quod fallum esset , si illi nati etent ut eum peccato originali, & privatione giatiae sanctifi
Respongeo. Eet ehialem loqui non de patre ibi
communi totiua generis hamant . tutuabor uim vel malum metitum ad Omnes post tes pertinebat moraliter,ex constitiuione divina sed de pti. vatis cujusque parentibus, pro quorum peeeatia filii spiritualitet non poniuntur, nisi scilia
438쪽
meeando eos imitentur. Ad illud vero quod A aperi imum ouum ρ ειν unam hominem, ali δε ει Apostolo adducitur, dicendum est cum D. solus: per unius delictum, ait Iρονα ι per uniis sim Ambioso, s.Thoma, &Caiciano, ipsumto a qui de sanctitate legali, non vero de sanctitate per gratiam , ac si diceret, silii vestri lesitimi sunt& non spurii. Vel etiam diei potest, Α-postolum stio, fidelium sanctos appellare, noni actu, sed potentia proxima , quia ob fidem parentum facile illis applicari potest baptismus,
Obiiciebant secundo verba Chrysostomih mis aci Neophilos, ubi ait: Infantes bapi damus.
datur sanctitas. Vstitia m. segrespondet Augustinus sib. i. contra lusim. cap. 3. Iulianum non ipsissima Chrysostomi ve ba adduxisse, quae iuxta vetustiore, eodices se habenti Infantes baptiramus. quam uti peccata non habeares, propria scilicet N per nalia; sed ekaliquo minus legitimo interprete lectionem is iam desuinpssse, ut patet cx textu praeco in quo se habetur : οξὰ τω's h vis m, δεα ρα rim α.
Tertio se arguebant: Anima non est ex tra duce, id est non producitur a parentibus per generationcm naturalcm, sed creatur a Deo ex ni vis imbedientium, ait Apostolus: Pad qua risin plius. quid qu/nt apertit s. qasd quisit inculcati
Quinto arguebat Iulianus apud Augusta lib. a. contra ipsum in principio , & lib. .dcat. meritis cap. 3. Si in bapti male peccata a re nati nιαν, non possunt nati de renatu trahere. N gware peccatum e non possunt enim parentes quia muhabent in liberos transfuκdere.
Sed respondet Augustinus, quod seuter tiacum humana diligentia purgatrim, generat illud triticum non purgatum, sed paleis N aristis in mlutum, quia eod:m modo natum est triticum se 2 minatum: ita quia parentes nati sunt e2 Adam cum peccato Originali, etiams per baptisnuinsuerint ab illo purgati, nihilominus postea g ncraut stiris suos insectos peccato oristinati, in quo Nips nati sunt. Quando vero si, bditur, parentes id quod non habent non posse in libearos transsundcre, distinguendum est i id quod
non hahent, nec sci aliter nec virtualiter, concedo: id quod non habent scirinaliter, si habeant illud virtualite nego: parentes veris etsi quando generant, per baptis inum a peccato originali mundati sint, subindeque in se formaliter illud non habeant, virtualiter tamen illud praehabent
in uirtute semini N concupiscentiae naturae eo hilo; unde si nastendo contrahat peccatum ori- C ruptae, quae sunt causae sive instrumenta genera, ginale, illud in Deum ut in author reinde. tur,quia crucia rei convenit ab Orisine, prodi centi a :i ibuitur: scenim passim docet Philos phus elementa moveri a generante, sed hoe surcum est, eum D iis non sit nec esse possit -- thor peccatorum : Ergo S illud. Noe argumentum ita dissicile visum cst Atitan stino, ut aliquando dubitaverit an anima esset ex traduce, an vero a Deo immediate crearetur, ut constat ex Epist. 8.Verum non licet amplius hae de re dubitare: certum est enim animam rationalem & : immortalem non educi ex potcntia materiae, scut alias formas, quae propterea sunttionis,seu unionis animae cum eo ore,per quam
peccatum originale contrahitur. e is sexto objiciebat Julianus apud Autumniani locis citatis 1 Si peccatum oes naso per gener
tionem traduccretur in p steros, sequeretur
mri matrimonii fore illicitum . quippe qui esset causa pec iti: sed hoe est alsum, & 1d haeresim Manichaeorum pertinet: Ergo At illud.
Huic notissimum argumento considebat J sianus , coqucscvictorem putabat, de Augustinum 1 michaeorum haeresi inscinum asserebat. Sed facile respondetur laetando sequ)laira : quia peccatum originale non sequitur ex generatione irrationales, S corruptibiles, sed a Deo creari o carnali, secundum sis inpia, seu quatenus est a immediate, di in corpus debitis orsanis ametum instindi. Ideoque respondeo animam, 'uat nus est praecise a Deo , seu ex vi suae creationis, originali peccato non esse obnoviam , sed quatenus corpori, quod per naturalem propagatio nem ab Adamo uesccndit, immergitur, illudque informat; tune enim haec antina incipit esse pars filii Adami, in quo tanquam in radice tota natu ra humana corrupta di tritaedicta suit. Hoe declarat Augustinus s. contra Iulian. Opit. . ex plo aquae, quae licet ex purissimo de limpidimmo sonte promanet, stamcn in vas immundum recipiatur, ab eo contrahit sordes &immunditiam di ita seniliter, eis anima purissi- g ad re usas moima a Deo per creationem exeat, qui tamen car- a is ani immundar, de ab Adamo per seminalem pro pagationem derivatae,unitur per generationein , ex tali unione peccatum originale contrahit, &ut loquitur S.Doctor, M carne I tui aqua in vase
capite a.& lib. . contra Iulian. capite a 4. Non peccat oti qm nascit Ar . non peceat aste qui genuit. non peccat stre qua condidite pre quas igjtur νima inter tot prasidia peccatum singumgνὸσὼm ρ Cui argumento lepide S esregie respondet s.Doctor ibi demi uuidqtiam latentem ranam, cum habeat parentibus tanquam a eausa proxima , sed iam uantum est originaliter a primo parente , scilicet Adamo, a quo primordialiter decisum est semen, quod est instrumentum generationis; unis de 3esectus culpae origincitis, in ipsum Adamum tanquam in propriam causam,non vero in pareniates proximos reducendum est.Sicut disi utatione praecedenti dicebamuri qui licet Deus moveat ad materiale peccati,ex quo rcsultat. formale,
propterea tamen non censetur esse causa peccati : quia formose non resultat ex materiali, pr ut est a Deo movente, sed ut procedit a volum tale creata, ut desciente.& operante discinniteri regulas morum.
Addo quod temper tenetur somo cessareas actione propria, proptcr alienum malum prae visum et q.aia potest habere justam causam pros ruendi ius sium, etiam cum periculo & certit ine talis mali; praesertim cum illud non eti vi suae actionis, sed aliunde consequitur: unde clara b num commune naturae humanae, quod in propagatione eius consistit, det coniugatis justam causam vacandi generationi,non pcccant in usu nimtrimonii,quainvis seiant damnum aliquod e, illo in prole sequendum. Denique eontra fidem Catholicam de ει
stentia peccati originalis objici potest hoe di
439쪽
ficile argumentum. Omne peccatum est volun . A non quo de revera habit ut sis GA L L ιr
tarium: Sed peccatum originale in infimi , νε
tarium: Sed peccatum originale in infantibus voluntarium esse nequit, cum illi usu rationis &liberi arbitrii careant: Igitur non est peccatum. Hoc etiam argumentum ursebat olim Juli nus contra Augustinum, ut locis siupra citatis refertur: nam Iuliano inquirenti de parvulis, per ouid si ii erentur diabolo quos Deinsedit I S reis spondente A ugultino, per peccatum. miu per natu raraiinstabat Julianus in hunc modum: 'id ut non p.rest esse sine exibis min. ua nec sine inuntate potest esse peccatum : Quibus verbis, etsi laeonicis, totum dissicultatis propositae pondus implicabat, adeoque lubtilissimum Augustini ingeni quae in privatione nitoris gratiae eonsistit de qua disputatione sequenti. Et hoc peccatum rursus dividitur in personale , quod multat in anima ex peccato actuali propria voluntate immis Io, & originale, quod ex voluntate capitis
derivatur. Ex quo intelliges, non eodem modo omne peccatum elle voluntarium: actuale enim petit actualiter procedere a voluntate; habituale
vero persionale, non petit actualem voluntatisini luxum, sed sume it quo billa peractum pro prium aliquando procellerit,& talis actus tetra actatus aut dimisius non fuerit: ad orietinale vero.
i elolvi possit, iniculum sequentem stillaicio.
non exigitur quod sit voluntarium parvulis taliter quod ab illis per actum proprium procellerat, sed sium cit quod i Ilis competat ex vi actus υ luntatis alienae . capitis scilicet, quae tamen illo. rum voluntas aliquo modo reputatur
Notandum testiue aliquid posse dici alteri voluntarium dupliciter, phγ lice scilicet, de in ordi.
'ead propi iam ipsius voluntatem,& mota liter, in orat ne ad voluntatem alterius, in quo pro
1 um est illud quod est a principio intrinse. Latoris vel
co, cum c gi mone: Sed peccatum originale non Iunias pupilli aut minoris, ta constat e es , 'c' eit u rarvulis a princinio intrinseco, i dabo blari ε ι ε ,- .
trui laco, scilicet Adamo, quin de absque ulla eo. Q item voluntates filiorum Inubem msi urione, cum usurationis careant: Ergo non sentur an re eontis: thid ira E, I
ellipsis voluntaritim. Secundo: voluntarium liberum, de quo in praesenti loquimur, debet este in potestate voluntatis illius eui νoluntarium dicitur, ut sit vel non sit At precatum Originale non est in pote. lute voluntatis parvulorum Ergo non est ipsis voluntarium seu liberum Tertiis: Ut illud quod fit voluntate alte ius at mihi voluntarium, netes le est ut ego voluntatem meam de vices meas illi eo nimii erim: Sed posteri Adaini in ipsum propriam voluntatem
tris adeo ut is possit pro eis testari, non tantum in bonis quae ab ipso testatore accipiunt, sed in omnibus quae aliunde acquis ei int et L. Stati diluia
HisDico, peccatum originale ad posteros Adamideleendens, aps sesse voluntarium, non forma. liter per modum exercitii, sed terminative petmodum effecius; iron quidem physce ex ordine ad propriam uniuscuiusque voluntatem, sed moraliter ex ordine ad uti luntatem Adami,con.
quando Adam fuit creatus: Ergo privario iusti. De originabs, in qua peccatum originale conlitur, ipsis voluntaria non est.
f. i. uiril tidiam piamis s. Ast ut vi restirit r. PRO resolutione huiusgravissimae dissiculta.
tis. dc Catholici veritatis detensione, quae . dam breviter hic observanda sunt Primo notan . dum est, duplex elle voluntarium: uiatim conli. flens in actuali voluntatis exercitio quod dic itur 'voluntarium formale; 'uo pacto omnes actus quos voluntas elicit vel imperat, dicuntur vo. luntarii: aliud quod se habet ut terminus & effectus praedicti exercitii, & voluntarium terminative appellatur; quomodo habitus vitii aut virtutis, cx praecedentibus actibus voluntatis causati, voluntarii diei possum Notandum secundo, peceatum dupliciter sumi polle : primis pro actu qui fit contra legem
Dei. de peccatum actuale appellatur, ratione cuius homo dicitur peccans secundb pro eo quod relinquitur trana acto actu peccati, ratione cuius homo veth & formaliter dicitur &ell peetator; quod vocari solet peccatum habiι uiae,T 1. III.
Prima pars est certa quia de fide certum est peccatum originale est vel ἡ & propriἡ peccatum, ut ex variis Scilpturae locis colligitur, in quibus peceatum & iniquitas absolute de limis
pliciter appellatur. Daniel p. D deleatur in quitas. 9si'. maii Viat pectatu. u. id est originale, ut ex multis Rabbinorum collegit Galatinus lib. p. de Arcania eap. 18. Ioann. ι. c es in Dei in itollit pectatuna Muni ut est originale peccatum, quod inuuia peccatum appellatur, quia toti murrado, id est omnibus hominibus, commune cit qua etiam de cauca, idim consilianti huma a D Hieronymo appellatur item Levit lx .puiserpera iubetur offerre lacrificium pro peccato; quod de peccato oliginali plures ex SS.Patribus exponunt Sed de ratione peccati est quod sit voluntarium, quia moralitas, quae per bonitatem & malitiam dividitur, supra voluntarii ra. tioneni filia datur: Ergo peccatum originale de bet voluntarium elle. unde D. Augustinus lib. I. retra cap. it. explicans quod aliquando dixerat, requiri scilicet voluntarium ad peccatum,& nullo modo esse peccat uni, ii non sit volunta. rium, ait hoc etiam ille verum de peccato origi. natu idem dicit tib 2.de Nuptiis de Concupiscen.
440쪽
voluntarium formaliter, seu per modum exer- Αeitii, sed terminati v ἡ tantum, etiam liquet. ut enim diximus in secundo notabiti, peccatum originale non est de genere yeccati abualis, sed de genere habitualis, quippe quod non consistit in aliquo actu, vel ahuali omissione a parvulis exercita, ut est per se notum, sed in termino &effecto in illis ex peccato Adami relicto: Atqui peeeata habitualia solum sunt voluntaria te inu- native, tanquam effectus seu termini ex peccato actuali relicti: Ergo & peccatum originale. Dices: peccatum orisinale est formaliter peeratum: Ergo de formaliter voluntarium&non tantum tenninative. Sed nego consequentiam i licet enim ratio Bvoluntarii,utpote moralitatis fundamentum, ad
omne peccatum requiratur, non tamen est ne
cesse utriusque denominationem eodem modo alleui convenite: ostendimus enim supra disp. s. art. 4. aliqua, quae solum denominantur υ cluniataria in cauta, denominari peccata absolute Se iti. e. & aliqua quae sormalites sunt peccata, solum interpretati vh volunta 1 ia esse. 18. Tertia denique pars, quae dicit peccatum originale non esse voluntarium phriae parvuli in virdine ad propriam :psorum v luntatem, sed duntaxat moraliter per Oidinem ad voluntatem Adaini, continentis per modiim capitis omni. iiii hominum voluntates, expressh docetur a CD. 1 homa hie art. i. sic dicente et Hismanes ex
ινὰ is serum. Quibus verbis s. Doctor aperthdeclarat . quod seut percussio facta per manum est voluntaria, non per voluntatem existcntem in manu , sed per voluntatem totius suppolati, cuius manus est pars i ita peccatum originale apueris contractum , habet tale voluntatium , non per voluntatem physich in illis existentem, sed per voluntatem Adami, in quo velut
in rapite totius humanae communitatis, omni um nominum voluntates moraliter continen .
Aduattendum est tamen, voluntatem Adami secundum se sumptam, nor, sussicere, ut ea sit nobis voluntarium peccatum Originales alias Eenim fieri non posset ut in Adamo non peccavisse iratis, nee esset maior ratio, cur potius psimum Ada peceatum nobis imputaretur, quam alia; sed insuper i quiri ex parte Dei decretum, quo statuerit ψoluntatem Adae esse habendam pro voluntate polleio m. quantum ad conseris vationein .el amissionem justitis originalis Ratio est, quia ut peccatum originale sit nobis voluntarium volunt te A dami non sussicit ut illellt caput naturale, sed requiritur etiam ut sit caripui morat 1 sed ad hoc uecessarium fuit praediis ctum Dei deeretum. nam esse capam oras e non
habuit Adam ipso jure natura, sed divina institutione, qua tale decretum includit: Ergo &c.
Praterea ex parte Adami necestiremissili, ina-iud decretum i psi manifestaretur, alioquin in . vincibiliter ignorasset, se operari ut caput m rate omnium hominum, subindeque non potuisset ut caput naturae delinquere. sed solum ut partieularis persona. Confirmatur : Noe ipso quod Adamus pecca. 3o vit ut ca put, gravius deliquit, quam s ut particularis persona peccasset, sicut docet divusThomas 3. p qu. i. ait. 4. Atqui maior hae gravitas nequit ipsi imputati, nis sit voluntaria, nec potest ipsi volantaria esse, nisi sit ei nota talis citacumstantia; si enim nullo modost pravisa vel cognita, nequit ei imputati: Ergo ut delinquoret tanquam caput naturae, neces larium fuit ut cogntis ceret Dei ordinationem, qua fuit consti tutus caput morale suae posteritatis. Ex quo intelliges, pactum inter Deum & A. d una interces se, in si obediret, non tantum
ipse iustitis originali potiretur, sed ex ipso ad mmnes eius posteros transiret; si verb peccaret, talem prose dc pro tota posteritate austu iam mitteret. nam ordinatio illa Dei de transfunden. da aut non transfundenda iustitia originali ex conditionc adimpletionis di vini pracepti, cognita ab Adamo,& ab ipsoaeceptata, habet ratio. rem pacti, unde in scriptura eo nomine appeliatur, ut patet ex illo Cleae c. ipsi Dat Alium
Quae verba de madicto pacto, quod in paradiso cum Adamo transgressi sumus , intelligunt Hieronymus. Cyrillus, prosper, de alii super hune locum, idque sonant verba illa, Di ρυν rituri mn um, . scilicet in paradiso, ubi Λdam
EX dictis etiam habea solutionem argumen- - torum . qua in ratione dubitandi initio alti. δῆ. culi proposuimus. Ad primum enim rebnde.
tur peccatum originale, eo modo quo est volum tarium, esse a principio intrinseco cum cogniatione cum autem non si voluntarium nobis
phytice dc per actum propria voluntatis, sed
moraliter tentum, per Ordinem ad voluntatem
Adami, modo sup ra explicato, non est nece si rium ut procedat ex principio intrinseco pro prio, de ex propria cognitione, sed satis est ut piocedat apiineipio intrinseco Adae, quod etiam est quodammodo inti in seeum nobis, e4 quod Adam sit principium naturae humana. Meaput nostrum, non solum naturale, sed etiam morale. Unde Ad secundum dicendum est,uoluntarium pet . . sonale debete esse in potestate voluntatis pro . pria illius eui voluntatium dieitui: voluntari. um ver4 eapitale, solum debere esse in potestate
voluntatis capitis continentis moraliter me misbrorum voluntatem: quare cum peccatum Originale non sit parvulis voluntarium voluntate personae, sed duntaxat voluntate capitis natura humanae, non requiritur quod sit in potestate illis lotum hunc defectuin habere vel non habere ,
sed susscit quod fuerit in potestate Adami peccare vel non peecare. Solutio est D. Thoma in a. dili. 3 . qu. i. an. a. ad a. ubi sic ait: Pe catam origmate, itim non it ν1ritim persona ut persi a