장음표시 사용
441쪽
ascendetis propter nostram salutem - primo quidem viam nobis praeparavit ascendendi in cinium , secundum quod ipse dicit Io. 14. parare vobis Deum: R Mich. a. Ascendis pandens iter ante eos. Quia enim ipse est caput nostrum, oportet illuc sequi membra, quo caput praecessit . Unde dicitur Ioan. I4. De ubi
ego sum, oe vos sitis . Et in huius signum animas
Sanciorum, quas de inferno eduxerat, in coelum traduxit secundum illud PL 67. Ascendens Chrisus in
altum, captivam duxit eaptiυitatem; quia . scit . eos, qui fuerant a diabolo captivati, secum duxit in coelum quasi in locum peregrinum humanae naturae , bona captione captivos , utpote per victoriam acquisitos. Secundo, quia sicut Pontifex in vet. Testamento imirabat anfluarium, ut assisteret Deo pro populo: ita S Christus intra υit eoelum ad interpellansim pro nobis , ut dicitur Heb. 7. Ipsa enim repraesentatio sui ex natura humana, quam in coelum intulit, est qua dam interpellatio pro nobis,' ut ex quo Deus hum nam naturam sic exaltavit in Christo, etiam eorum misereatur tyro quibus Filius Dei humanam naturam assumpsit. A ertio, ut in coelorum sede quasi Deus, MDominus constitutus, exinde divina dona hominibus
mitteret , secundum illud Ephes. 4. Asendis super omnes coelos, ut adimpleret omnia, scit. donis Ibis , secundum Glos interi Ad primum ergo dicendum , quod ascensio Christi est causa nostrae salutis, non per modum meriti, sed per modum efficientiae , sicut supra de resurrectione
dictum est. cq. prac. a. IAd secundum dicendum, quod passo Christi est ea
si nostrae ascensionis in coelum, proprie loquendo, per remotionem peccati prohibentis, &per modum me riti: Ascensio autem Christi est directe causa asten, sonis nostrae , quasi inchoando ipsam in capite nostro, cui oportet membra coniungi.
Ad tertium dicendum, quod Christus semel ascendens in coelum adeptus est sibi , & nobis in perpetuum ius, A dignitatem mansionis coelestis: Cui tamen dignitati non derogat, si ex aliqua dispensati ne Christus quandoque corporaliter ad terram descendat; vel ut ostendat se omnibus , sicut in iudicio; vel ut ostendat se alicui specialiter, sicut Paulo , ut habetur A t. Et ne quis credat, hoc factum fuisse non Christo ibi corporaliter praesente , sed aliqualibilter apparente, contrarium apparet per hoc quod ipse i Ap olus dicit i. ad Cor. II. ad conlirmandam re urin
rectionis fidem : Novissime omnium , tanquam abor . 3ivo, visus es oe mihi . Quae quidem visita veritastitem
442쪽
tem resurrectionis non probaret , nisi ipsum verum Christi corpus visum fuisset ab eo.
EX art. habes I. quomodo per rationem interimas haeresim Paupertim de Liagduno, ut refert Caes. Turrecrem. De ecclesia 4. e. 3 s. dicentium t Post ascensionem Christi nulla esse servanda statuta eeeleis nec aliculas esse valoris. Constat enim, quod, data ista haeresi , ascendo Christi fuisset causa diminutionis nostrae salutis , & consequenter fuisset cauis 'sa nostri damni. Diminuitur namque Lius nostra ex eo , quod minus adstringimur ad observantiam manis datorum divinorum, quoniam tanto quis est melioris conditionis, quanto magis conisngitur Deo, quod sit per custodiam mandatorum ipsorum a charitate procedentem . Doctrinam hane tradit S. Thom. hia verbis in I. Σ.-y8. art. S. ad secundum. M Homo , ,, quanto Deo magis coniungitur, tanto emeitur niein ,, lioris conditionis. Sideo, quanto populus Iudaeo- rum erat adstrictus magis aci divinum cultum, di-M gnior erat aliis populis unde dicitur Deut. 4. Quae ,, est alia gens sic inclyta , ut habeat ceremonias,
,, iustaque iudicia , & universam legem y Similiterri etiam, quantum ad hoc sunt melioris conditionis is clerici , quam laici , & religiosi , quam saecula- res. Haec ibi. Ubi ex eo, quod ad plura servanda obligabantur Iudaei , quam Gentiles c ut argumentum concluserat a salutis maioris causam esse datam Iudaeis ipsis, quam Gentilibus, manifestum esse vult. Nec hoc diminuit veram hominis libertatem, seiu adstringi mandatis divinis : immo eam auget, Et dicere contrarium est astuta tentatio hominum diabolicorum , ut de his omnibus patet in Veritatibus Aureis super totam legem veterem , Gen. 3. Poncl. I. a. 8c m. a. eones. Io. & Exod. 38. eonet. I. Item a. a. a. num. 8 I. 217. II 2. Elueid. Quod vero mandata
ecclesiae sint mandata divina , idest a Deo profecta , noti quia Ecclesia sit Deus , sed quia est loco Dei, patet per dictum Christi ad ecclesiam ipsam Lue. io. qui vos audit , me audit , . qui vos Dernis , menrenis . Saluti serum ergo vehementer est , statutis etesiae servandis obligari, &oppositum est damnifieatum. Caeterum c quoad ultimam partem illius haeresis, quis non videat, quod ascensio Christi suisset causa damni ecclesiae, si ex hoc, quod Christus iam ascendisset, sequeretur, quod deinceps statuta Eeele. siae nullius essent valoris p Igitur, eum sanctus Do-
443쪽
tor demonstret in art. praesenti, quod Christi asten. sio est causa nostrae salutis, patet, quod haeresim ilia iam efficaciter hic oppus nat, & e XPugnat. Seeundo habes: quomodo per rationem cui explicatum & applicatum est ostendas, illam merito damnari a Joa. i 6. Expedit ,&c. in arg. coni. Item a Symbolo fidei per hoc, quod Patres Conc. Nicae. exm nendo dicunt: se Quio, propter nos homines, & propter nost ram salutem M ascendit in coetum. Ubi nota, quod is propter nosse homines propter nostram salutem, eadit supeν,, asingulos are. Iequentes , ita, ut dicamus haec omnia se esse de faee, scilicet . Qui couceptus est, propter M.nos, & propter nostram salutem. Natus est, pro- ,, pter , oee. Descendit ad inscros , propter , Oti,, Tertia die resurrexit , propter , . c. Ascendit in coelum , propicr , Sedet ad dexteram patris ,, propter , oec. Venturus est iudicare vivos & mor. M tuos, o c. propter nos homines, & propter nostram, , salutem. ,, De fide ergo firmissime tenendum est, quod N ascensio Christi, tisingula praemissa, humani. tatis eius mysteria sunt causa nostrae lalutis . Tertio vides: quomodo ex his bene pensatis, &. applicatis, d oc tana praesens Angelica vicissim declaretur, atque
. De fessione Chrisi ad dexteνam Patris, in quatuor articulos diυ a. DEinde considerandum est de sessione Christi ad
dexteram Patris. Et cima Me quaeruntur quatuor . . Primo . Utrum Christus sedeat ad dexteram Dei P
trisar Secundo. Utrum hoc conveniat sibi secundum di-
. Tertio. Utrum conveniat sibi secundum humanam
Quarto. Utrum hoc sit proprium Christi . .
444쪽
Utrum chrisso eoumniae sedere ad dexteram
Dei Patris. 3. d. 32. 3. a. 3. q. a. cr v. a. e. 24O. er6. e. 9. oe ad Hebr. 8. Ie f. r.
AD Primum sic proceditur. Videtur, quod Christo
non conveniat sedere ad dexteram Dei Patris. Dextera enim & sinistra sunt differentiae positionum corporalium : Sed nihil corporale convenit Deo , quia Deus Diritus es , mi habetur Io. 4. Ergo videtur, quod Christus non sedeat ad dexteram Patris. a. Praeterea. Si aliquis sedet ad dexteram alicuius, ille sedet ad sinistram eius. Si ergo Christus sedet ad dexteram Patris, sequitur quod Pater sedeat ad sin, ctram Filii: quod est inconveniens. - 3. Praeterea. Sedere,&stare videntur oppositionem .habere; Sed Stephanus dicit Ael. 7. Ecce video caelos apertos , γ Filium hominis flantem a dextris virtu--sis Dei. Ergo videtur, quod Christus non sedeat ad
Sed Contra est, quod dicitur Marci ult. Dominus quidem Jesus, pinguam locutus es eis, ascendit it 'rarium , oe sedet a dextris Dei. Respondeo dicendum', quod in nomine sessionis
possumus duo considerare: videlicet quietem , secundum illud Luc. ult. Sedete hie in eiυitate: de etiam
regiam , vel iudieiariam potaefatem , secundum illud Proverb-2o. Rex, qtii sedet in solis iudicii , di 'MOmne malum intuitu suo . Utroque ergo modo Cis iso eo nisuis sedere ad dexteram Patris . Uno quidem . modo, inquantum aeternaliter manet incorruptibilis
in beatitudine Patris, quae eius dextera dicitur , s cundum illud Ps. II. Delectationes in dextera itia tis quo in f m. Unde August. dicit in l. i. de Symb lo c. 4. in princ. to. 9.b ,, Sedet ad dexteram Pa- ,, tris: Sedere, habitare , intelligite , quomodo di-- cimus de quocunque homine. In illa patria sedites per tres annos. Sic ergo credite Christum habita.., re in dextera Dei Patris . beatusenim est, S ipsius se beatitudinis nomen est dextera Patris. D Alio modo, dicitur Christus sedere in dextera Dei Patris , inquantum Patri conregnat, & ab eo habet iudiciariam Potestatem sicut ille qui considet Regi ad dexteram , assidet ei in regnando , & iudicando . Unde August. dicit in alio Serm. de Symbolo D. I. z. c. Tom. XIII. V p. a.
445쪽
7. a prito. 9Q Q, ipsam dexteram intelligite potest ,, tem, quam accepit ille homo susceptus a Deo, ut se veniat iudicaturus, qui prius venerat iudicandus. Ad primum ergo dicendum, quod, sicut Damast. dicit in . l. c. orth. sid. c. a. is non localem dexte- ,, ram Patris dicimus , qualiter enim qui incircum ,, scriptibilis est, locHem adipiscitur dexteram 8 Dex is tera enim & sinistra eorum quae circumscribuntur, is stat. Dexteram autem Patris dicimus gloriam, &,, honorem divinitatis . . Ad secundum.dicendum , quod ratio illa procedit, secundum quod sedere ad dexteram cintelligitur cor. poraliter . Unde Ai dieit in quodam Ser. de Symb.
. se. i. I. c. q. ante mis. o. 9. ,, Si carnaliter accep
rimus , quod Christus sedet ad dexteram Patris, se ille erit ad sinistram : Ibi autem , sia. in aeterna beatirudine , omnis dextera est, quia nulla est ibim miseria. Ad tertium dicendum, quod , sicuti Greg. dicit in Hom. Ascens. cquae es 29. in Evang. a med. M sed
se re iudicantis est, stare vero pugnantis, vel adi is vantis. Stephanus ergo in labore certaminis positus,, stantem vidit, quem adiutorem habuit: Sed huneri post astensionem Marcus sedere describit , quia
is post ascensionis suae gloriam iudex in fine videbis
EX arti habes pνimo : quomodo per rationem mstendas, merito esse insinuatum a scripturis, &symbolo , August. Chrysost. quod Christo convenit sedere ad dexteram patris . A stripi, quidem, ut Margum. eone. A symbolo autem per ly sedet ad dexteram patris. A D. August. quoque in serm. de Ascensio. ,, duos virulentus inimicus primi habitaculi feliciis late deiecit , eos sibi concorporatos Dei filius: ad D patris dexteram collocavit. A D. Chrysoss. etiam is in som. de Asensi. videbamur se indigni, hodie elevati sumus ad coelum: & ccet D rum transivimus fines, & ipsa sede regali decor
,, mur. Haec autem ab utroque istorum Doctorum dicuntur, ut patet legenti , de Christo etiam secum dum humanitatem, sedente ad dexteram patris. De convenientia tandem, pro quanto ad praesentem in teriam consequentiarum subintelligendarum servit, Vide qM. IS. are. q. append. Secundo vides; quom do, &c.
446쪽
AD Secundum sic proceditur. Videtur, quod sedere
ad dexteram Patris, non conveniat Christo, se- cundum quod est Deus . Christus enim , secundum
quod est Deus , est dextera Patris et sed non vi- detur idem esse dextera alicuius, &ille qui sedet ad dexteram eius . Ergo Christus , secundum quod est
- Deus, non sedet ad dexteram Patris. - 2. Praeterea. Marciuit. dicitur, quod Dominus
Ius assumptus es in coelum, oe sedet a dextris Dei:
Chrissuς autem non est assumptus in coelum , Devndum quod Deus. Ergo etiam neque secundum quod Deus, sed et a dextris Dei.
3. Praeterea . Christus, secundum quod Deus, inaequalis Patri, & Spiritui iancto. Ergo si Christus, secundum quod Deus, sedet ad dexteram Patris, pari ratione Spiritus sanctus sedebit ad dexteram Patris,
S Filii, &ipse Pater ad dexteram Filii, & Spiritus
sanctii quod nusquam invenitur. Sed Contra est , quod Damast. dicit, I. 4. e. 2. quod dexteram Patris disimus moriam, . ω- . norem divinitatis, in qua Filius Dei extitit ante se cula, ut Deus, & Patri consubstantialis i. Respondeo dicendum, quod, ut ex praedictis patet,c a. praec. nomine dexterae tria intelligi possunt i Uno modo, secundum Damast. glorsa divinita tis I AIis mo--do, secundum August. cI. coni. serm. Arian. c. a. t ε. in IX. I . de om . e 4. to. 9 beatitudo Patris: Te
ero modo, secundum eundem, ibi. . Dp. PDI. io ro. 8. Adiciaria potesas . Miso autem, ut dictum R, cm ted. vel habitationem, vel regiam, seu iudiciariam dignitatem designat. Unde sedere ad demeteram Patris, nihil aliud est, quam simul cum Patre habere gloriam divinitatis, & beatitudinem, & iudiciariam potestatem, S hoc immutabiliter , S reg Iiter. Hoc autem convenit Filio Dei, secundum quod est Deus. Unde manifestum est, quod ChriNων, δε- eundum quod Deus , sedet ad dexteram Patris r itat men quod haec praepositio, ad , quae transitiva est, solam distinctionem personalem importat , & origi
447쪽
tatis, qui nullus est in divinis personis, ut in i. pariste habitum est. 44 Ad primum ergo dicendum, quod Filius Dei dicitur dextera Patris appropriate , per modum quo etiam dicitur virtus Patris e sed dextera Patris , secundum tres significationes praedictas , est aliquid commune
Ad secundum dicendum, quod Christus, secundum quod homo, est assumptus ad divinum honorem, qui in praedicta sessione designatur et sed tamen ille honor divinus convenit Christo, inquantum est Deus, non per aliquam assumptionem , sed per aeternam origiis
Ad tertium dicendum , quod nullo modo potest dici, quod Pater sedeat ad dexteram Filii, vel Spiritu Isancit; quia Filius, & Spiritus sanctus trahunt o- riginem a Patre, &non e conversor Sed Spiritus sanis eius proprie potest dici sedere ad dexteram Patris, veI Filii, secundum sensum praedictum : licet secundum quandam appropriationem attribuatur Filio, cuinopropriatur aequalitas; sicut dicit Aug. I. i. de doctri Chris. e. s. in filo. 3. quod in Patre es vinitas, in. Filio aequaIlias, in Spiritu sancto unitatis , aeques ratisque eonnexio.
EX art. habes primo i quomodo per rationem ostendas, merito esse a Scripturis insinuatum,& Damast. quod Christus, secundum quod Deus, sedet ad dexteram patris . A Damast. quidem p ut inarg. eons. A scripturis autem, ut Phili p. a. Non rapianam arbitratus es, esse se aequalem Deo. Per hoc enim quod Christum esse veraciter aequalem Deo patri, dieit Apost. subindicat virtualiter, quod Christus se Udum quod Deus, sedet ad dexteram patris . Si enim est, secundum quod Deust aequalis patri , ut, que deitatem , beatitudinem , iudiciariamque pol statem, habet immutabiliter simul , idest aequaliter cum patre, & a patre, a quo per generationem accipit essentiam divinam, quae realiter est omnia haec, fel I. deitas, beatitudo, iudiciariaque potestas . Dum ergo quis dicit, filium Dei non per rapinam, sed vere per naturam , esse aequalem patri , ille Brovibus verbia dicit, Christum , ut Deum , sedere ad dexteram patris. Pro euius rei ampliori notitia vide. Exam. U. ad 3. Item a Ps. io 9. Dixis Dominus Domi- mo meo 2 sede a donis meis. Hoc est d, Dixit Deus
Pater Ebristo, ut Deo. Sede, &e. Quod quidem sie
448쪽
inpoliendum fore docet illud Matth. 2 2. , Quid vo
se bis videtur de Christo λ Cujus filius est ' Dicuiuis ei David: Ait illis. Queib modo ergo David in spis, ritu vocat eum Dominum, dicens : Dixit Domi nus Domino meo sede a dextris meis' Si ergo Da- ,, Vid vocat eum Dominum, quomodo filius eius est tis Et nemo poterat ei respondere verbum . Christus ergo secundum Euangelii dictum est filius Dauid , & est dominus David, & ipse, secundum quod est filius David, non est dominus David οῦ & e coia verso, idest, secundum quod est dominus David , non est filius David . Sedet autem, ut dominus David , a dextris patris. Non enim inquit David in Psal. iIIo: Dixit dominus filio meo, sede, &c. sed inquit; Dixit Dominus Domino meo. Christus vero, ut filius David, est homo, &, ut dominus David, est Deus. Alioquin, si propter quandam solum reverentiam civilem quibusdam patribus solitam ipse David uocasset filium suum dominum , tunc aliquis Pharisaeorum ρο tuisset Christo talia de psalmo reserenti respondere. Ergo secundum psalmum illum Christus , secundum quod Deus est , sedet ad dexteram Patris . Secundo vides: quomodo, Sc.
Utrum sedere ad dexteram Patris conυentast christo, fecundum quod es homo. Loeis f p. inductis. AD Tertium se proceditur. Videtur, quod sedere
ad dexteram Patris non conveniat Christo se, cundum quod est homo. Ut enim Damast. dicit, cI. a. orth. d. e. a. dexteram Patris dieimus glariam , σhonorem diυinitatis: Sed honor, & gloria divinitatis non convenit Christo, secundum quod est homo. Ergo videtur, quod Christus, secundum quod homo non sedeat ad dexteram Patris. 2. Praeterea. Sedere ad dexteram regnantis subiectionem excludere videtur; quia qui sedet ad dexteram regnantis, quodammodo illi conregnat s Christus autem , secundum quod homo, est subiectus Patri, ut dicitur I. ad Cor. II. Ergo videtur, quod Christus , secundum quod homo , non sit ad dexteram
3. Praeterea. Rom. s. super illud. stu ess ad dexteram Dei, exponit Glos interi. O . Ambros idest' aequalis Patri in honore , quo Deus Pateν es a Ve, ad
449쪽
dexteram Patνis , idest in potioribus bonis Dei. Et sim per illud Fleb. I. Sedet ad dexteνam ma osatis in exqcet is, Glos. c. interi. ides ad aeqMalitatem Patris δε- per omnia , . . loco, oe dignitate . Sed esse aequalem Deo non convenit Christo , secundum quod est homo : nam secundum hoc ipse dicit Ioan . I Pater maior me es . Ergo videtur, quod sedere in dexte, Tam Patris non conveniat Christo , secundum quod
Sed Contra est, quod August. dicit in Serm. de Symbolo : cs. l. 2. da Symb. e. 7, a princ. D. 9. ,, Ipsam ,, dexteram intelligite potestatem, quam accepit illem homo susceptus a Deo, ut veniat iudicaturus, qui
,, prius venerat iudicandus. . . si
Respondeo dicendum, quod sicut dictum est, M. praecio nomine dexterae Patris intelligitur vel ipis gloria deitatis ipsius, ver beatitudo a terna eius vel potestas iudiciaria, & regalis. Haz autem praepositio, σου quendam accessum ad dexteram designati; in quo designatur convenientia cum, quadam distinctione .ut
supra. dictum est. c a. praee. Quod quidem potest eseis idupliciter . Una modo, ut sit convenienti iu in natura, &. distinctio in persona . Et sic Christus f cundum quod filius Dei , sedet ad dexteram Patris et ruta habet eandem naturam cum Patre . unde prae icta conveniunt essentialiter Filio, sicut a Patri; &hoc est. esse in aequalitate Patris .. inix modo secum dum gratiam. unionis , quae importat e converso diis
stinctionem naturae, & unitatem per nae. Et secundum hoc Christus, secundum quod homo , est filius Dei, S per consequens sedens ad dexteram Patris; ita tamen quod ly seeundum quod non designet conditionem naturae, sed unitatem sappositi, ut su-Pra dictum est . 16. a. . I Tenio mod pote, Praedictus accessus intelligi secundum gratiam habutualem quae abundantior est in Christo prae omniabus aliis creaturis , intantum quod ipsa. natura .humana in. Christo est beatior caeteris creaturis. &Per omnes. alias creaturas habens. regiam, re iudici Friam potestatem.ι
Sic igitur si lysi secundum quod, designet conditi nem naturae, Christus, secundum quod Deus, sed et
xx. in dexteram Patris, idest in aequalitate Patris : se-M sundum autem quod homo , sedet ad dexteram ων Patris, idest in bonis paternis potioribus prae cae-s, teris creaturis, ,, idest in maiori beatitudine , re habens iudiciariam potestatem. Si vero: Iy seMnώn -
450쪽
dum aequalitatem honoris'; inquantum scilicet eodem honore veneramur ipsum Filium Dei cum natura aD Lmpta, ut supra dictum est. I. Ad primum ergo dicendum , quod humanitas Christi secundum conditiones suae naturae non habetriam , vel honorem deitatis, quam tamen habet nautione pertinae , cui unitur o vides ibidem Pam e . subdit : In qua, stu. glorix deitatis Dei Fit Fusti existens antre iacula , ut Deus , Se Patru eonfuhes stantialiς, sedet conglorificata carne eiuσώ-- adora ,, tur enim una adoratione cum earus eius ab omnem creatur i .
Ad secundum dicendum quod Christus, secundum quod homo, subiectus est Patri, prout ly seeundum quod designat conditionem naturae: Et secundum hoc non competit ei sedere ad dexteram Patris ν secum. dum rationem aequalitatis , secundum qinod est homo : Sic autem competit ei, sedere ad dexteram Patris , secundum: quod per hoc designatur exeellentia beatitudinis,& iudieiaria potestas supes omnem crea
Ad tertium dicendum , quod esse in aequalitate Patris non pertinet ad ipsam naturam humanam Christi , sed solum ad personam assumentem : Sed esse in potioribuς bonis Dei, laeundum quod importati excessum aliarum creaturarum; , convenit etiam ipsi
P. E' N D. IPE X art. habes' primo i quomodo per rationem mstendas , & recte intelligas, meriis esse insinus tum a scripturis, August. & Chrysost. quod Christus secundum quod homo, sedet ad dexteram patris. AD. August. quidem in arg. ωnt. A scripturi autem δ ut Apocalyp. I. ,, Dignus est agnus , qui occisus est, ,, accipere virtutem, & divinitatem, di sapientiam, is &.sortitudinem, & honorem , & gloriam, & be. ,, nedictionem . Omnes audivi dicentes sedenti litis throno, & agno. Benedictio, ia honor, &gloria se & potestas in saecula' saeculorum. Amea. M Ecce, quod agno, qui occisus est , idest Christo, seeunduri quod homo, omnes coelestem curiae attribuunt divinitatem , gloriam, potestatem ψ simul & sedenti in thr No. Hoc autem eri dicere, Christum, secundum quoahomo est, sedere ad dexteram patris c ut patet an a. - nodi ροβ ad tertium. A D. Chrysost. item: ut de hoc. cum D. Aug. habetur ar. I. append. Secundo consequeri seu babes : quomodo per rationem, V tamquam a n-'