장음표시 사용
511쪽
nimae persectionem . Ergo gratia sacramentalis itore potest aliquid addere super gratiam virtutum, &d
a. Praeterea. Desectus animae ex peccatis causantur rSed omnia peceata sum eienter excluduntur Ur gratiam virtutum , & donorum: quia nuIlum est pecc tum , quod non eontrarietur alicui virtuti . Gratia ergo Dieramentalis , enm ordinetur ad desectus animae tollendos, non potest aliquid addere super gratiam virtutum, & donorum.
3. Praeterea. omnis additio, vel subtractio in sor mis variat speciem, ut dicitur 8. Metaphys. c tex. i rom. 3. Si ergo gratia sacramentalis addat aliquid s Per gratiam virtutum , & donorum , sequitur quod aequivoce dicatur gratia : Et se nihil certum nobisvstenditur ex hoc , quod sacramenta dicuntur gratiam causareo
Sed Contra est, quod si gratia sacramentalis noruaddit aliquid super gratiam donorum , & virtuturi frustra saeramenta habentibus & dona , & virtutes conserrentur r in operibus autem Dei nihil est frustra. Ergo videtur, quod gratia sacramentalis aliquid
addat super gratiam virtutum, & donorum . . o. Respondeo dicendum , quod sicut in a. parte uia ctum est, ci. a. qu. II . ore. 3. 4. gratia secundum se considerata perficit essentiam animae, inquantum
Participar quandam similitudinem divini esse ; Et sicut ab essentia animae fiuunt eius potentiae ἰ ita Rgratia fluunt quaedam perfectiones ad potentias anianae , quae dicuntur virtutes, &dona, quibus poten tiae perficiuntur in ordine ad suos actus . ordinan tur autem sacramenta ad quosdam speciales effectus Meeessarios in vita Christiana r sicut baptismus ordinatur ad quandam spiritualem regenerationem , quanomo moritur vitiis, & fit membrum Christi et qui'usdem effectus est aliquid speciale praeter actus P tetitiarum animae . Et eadem ratio est in aliis sa-τramentis. Sicut igitur virtutes, & dona adstunt s Per gratiam communiter dictam quandam perfectionem determinate ordinatam ad 'proprios actus P
Ttiarum : ita gratia saeramentalis addit supeν gra Iam rimmuniter dictam , . super virtutes , . quod
nam donum auxi-- ad eonsequendum sacrameritimnem, Et per hunc niodum gratia sacramentalis ad uit gratiam virtutum , & donorum Ad primum ergo dicendum, quod gratia virtutumωm conorum lassicienter perficit essentiam, & Poten
ras animae ' quantum aci generalem ordinationem Mmum animas: sed quantum ad quosdam essectusspecia
512쪽
QUAEST. LXII..ART. II. Og relates , qui requiruntur in vita Christiana , requiri
tur sacramentalis gratia. Ad secundum dicendum, quod per virtutes, & dona. excluduntur sum cienter viti', & peccata , quantum ad praesens, & futurum ; inquantum scilicet impedi. tur homo per virtutes, & dona a peccando et sed quantum ad praeterita peccata , quae transeunt actu , α permanent reatu , adhibetur homini remedium spincialiter per sacramenta,
Ad tertium dicendum , quod ratio sacramentali gratiae se habet ad gratiam communiter dictam, sieis ut ratio speciei ad genus. Unde sicut non aequivoce dicitur animal communiter dictum N pro homine sumptum; ita non aequivocς. dicitur gratia communia ter sumpta, & gratia sacramentalis.
EX arti c. habes primor quomodo per rationem tanis quam in radice, interimas haeresim Lutheri di centis, omnes Christianos esse sacerdotes, & aequa- Iem habere potestatem , nulla status., aut sexus discretione facta. Item Pauperum de Lugduno ut re seri Summa fratris non ti, iit. Bibliotheca Vaticana Romae manuscripta dicentium : Absolvere potests,ri poenitentiam iniungere quilibet bonus , A scient
laicus. Hos enim omnes impugnat , & expugnat pra, sens art. a.dum gratiam sacramentalem addere super gratiam communiter dictam, virtutum que, ac dono rum determinat: cuius oppositum , tamquam radicem suam, praedictae haereses supponebant. N .s siquose libet bonos volunt esse sacerdotes , . Sc.aequalem Pol salem sine differentia habere utrique manifestant
ex terminis his , quod gratia sacramentalis , secundum seipsos, nihil addit supra gratiam virtutum,&donorum . Quid enim addat, si pari gratiae laici eum
foeminis etiam ad sacerdotum sacramento Ordinis insignitorum munia concurrunti Secundo habes: qu modo per rationem ostendas, praedictas haereses meis rito damnari a Concit. Trident. sess. 7. de sacramentis . canon. Io. Ii quis dixerit , selytianos omnes, iuveroo , oe omnibus sacramentis admini randis habure potesatem r anathema sit. Haec ibi. Item a Conς. Rhemense , quod & per hoc praesentem art. conclusionem de additione gratiae sacramentalis, confirmat cui consideranti patet. J Dicit ergo , ut legitur in. Decr. de consecrat. distino. 2. Pervenit ad notitiam ,, nost ram , quod quidam presbyteri in tantum parvε,, pendebant divina mysteria, ut Iaico, vel sceminast
513쪽
,, sacrum corpus Domini tradant ad deferendum sn- ,, firmis; & quibus prohibetur, ne sacrarium ingruis ,, diantur, nec ad altare appropinquent, illis sancta sanctorum committantur . Quod, quam sit hori ,, bile, quamque detestabile , Omnium relidiosorum animadvertit prudentia. Igitur interdicit per omnia is bnodus et ne talis temeraria praesumptio ulterius m nat : sed omnino presbyter per semetipsum infir ,, mum communicet. Quod si aliter fecerit, gradus,, sui periculo subiacebit. δε Haec ibi. Ex quibus ad literam patet a fortiori r quam esse horribiliores,detestabilioresque haereses prata ictas voluerit intellige concilium τ easque pro talibus acrimonia vehementi xi condemnare . Si enim laicos nec deserre sacrum Domini cornus quamvis ex commissione presbyteri imprudentissima , synodus cum patientia non potest audire, quin saniso aelo ad vindictam tanti criminis accendatur; quantam putas indignationem iustissimam effunderet in eos, qui & consecrare, & absolvere laucis etiam foeminis creclamante omni rarionis dictamine ausu temerario, auraeque popularis nimium avido, concedere non erubescunt Caeterum , quia fatis abunde talia monstra alibi damnata fuerunt, ideo brevitati studentos 1lluc te remittimus . Vide igitur a. a an utim. 8C Elueidat. 8. N28. amar. 73.74. 78. I 2I. I I. aureas luper legem veterem , hi a. Quae omnia per hoe, quod haereses illas reprobant seodem tenore praesentem D. Thomae arta sententia luter, tanquam veritatem ipsius praesupponent a comis
probant. Tretio igitur vides: quomodo ex iis bene
orum Satramenta novae Iegis contineant , gratiam.
AD Tertium se proeeditur. Videtur , quod sacramenta novae legis non contineant gratiam . Contentum enim videtur esse in continente r Sed gratia
non est in sacramento neque sicut in subiecto c quia subiectum gratiae non est corpus, sed spiritus Aeque sevi in vase; quia vas in Ioetis mobilis , ut dicitur in 4. Physic. crex. qi. eom. 2. esse autem in loco rion convenit accidenti . Ergo videtur, quod saeramenta novae lesia non contineaut gratiam.
514쪽
2. Praeterea. Sacramenta ordinantur ad hoc, quod homines per ea gratiam consequantur e Sed gratia, cum M accidens, non potest transire de subiecto in subiectum. Ergo pro nihilo esset gratia in sacramenistis. 3. Praeterea. Spirituale non continetur a corpora-
Ii, etiamsi in eo sit: non enim anima continetur a corpore 4 sed potius continet corpus. Ergo videtur, quod gratia, cum sit quiddam spirituale, non contianeatur in sacramento corporali .
Sed Contra est , quod Hugo de sancto Victorec I. cis Sacram . par. 9. cap. a. b dicit, quod saera nonium ex fandi catione iovisebilem gratiam conti
Respondeo dicendum ,,quod multis modis aliquid dicitur esse in alior Inter quos duplici modo gratia est in sacramentis:: Uno modo sicut in signo : nam sacramentum est signum gratiae; Alio modo sicut in causa: nam , sicut dictum est , c I. hu. qu. sacramentum novae legis est instrumentalis gratiae causa. Unde gratia est in sacramento novae legis , non se quidem secundum similitudinem speciei sicut esse. M Gus est in causa univoca neque etiam secundum ,, aliquam tormam propriam, & permanentem , iam proportionatam ad talern enectum, sicut sunt effer ,, ctus in causis non uni vocis, , puta res generatae in ,, sole; sed secundum quandam instrumentalem uiriso, tutem , D quae est Ruens, R incompleta in esse naturae, ut infra dicetur . . Ad primum ergo dicendum , quod gratia non dicitur esse in sacramento, sicut in subjecto, neque sicut in vase, prout Vas est locus quidam : sed prout vasHicitur instrumentum alicuius operis faciendi : secunctum quod opitur Ezech. 9. Unusquisquo vis interfectionis habet in manu sua. Ad secundum dicendum , quod quamvis accidens non transeat a subiecto in subiectum, transit tamen a causa per instrumentum aliqualiter in subiectum , non ut eodem modo sit in eis, sed iniunOῆuoque secundum
Ad tertium dicendum , quod spirituale existens peris secte in aliquo continet ipsum, & non continetur aueo. Sed gratia est in sacramento secundum esse fluia ens , & incompletum . Et ideo nou incoaveaienter sacramentum dicitur continere gratiam.
515쪽
quam ex consequenti, interimas haeresim Luth ri dicentis t Sacramentis Christi non tolli peccata, sed relicta non imputari ς permanentia velari , non ablui . Dixi ly ex consequenti et quia ex hoc, quod sacramenta continent instrumentaliter, idest, secundum esse fluens, gratiam, sequitur, quod sacrame tis ipsis peccata hominum vere tollantur, & ablua tur . Alioquin vere non continerene gratiam' secundum esse fluens , scilicet in recipientes ipsa iser menta. Contra haeresim autem istam directe est arti Primus ; quod ea dare gratiam , qua vere dElen itPeeeata, determinat. Vide ergo tu illic, & eius inpen. si eam de directo etiam pri,fligare volaeris euutio habes et quomodo per rationen ostendas, ea fiet merito damnari ex consequenti a Cone. FIMen rege id. quatenus dicunt, quod sacramenta nostra comtinent gratiam . Nam eadem concilia, quatenus si stramenta dare gratiam definiunt , damnant directe eandem haeresim Sed per rationem artie. ρνris'
tunc , i solitat quando de directo eam ex indis , ostendunt 3 id merito facere Vide Fg -- filia Ipsa in arti ri peste de eontinentia grates . M sheriali decernentia M Hinc de fide 'catholiea innεinii ut esse cognosces&ibi εν hie positas lirti concius ἔδυ--Stu semper ubiquea mitte observabis i diesulun equotiescumque aliquis iii art. dictum in Veneris aeto cilio aliquo sacro, vel ai summo et Pontifi/e esse fanu quam Ecclesiae dogma ' determinxtuni. 'Haste dicta sihi Pro regula universalissima , & diligentissitne practi. c d hi ne sanctiones dogmatum Eeciosiasti eorum fi etae nobis vid eantur incassum, immo Se vitio nostri. Unorantiae tameno in damnationem a Jegirimis com eii., & Summis Pontificibus. Tertio vides: quom l
516쪽
AD Quartum sic proeeditur. Videtur, quod in is
cramentia non sit, Hiqua virtus p gratiae causativa. Vitius enim gratiae causativa est uirtus spirituis Iis: Sed in corpore non potest esse virtus spiritualis: 'neque ita quod sit propriae ei ; quia virtus fluit abessentia rei i & itst non potest eam transcendere e neque ita quod recipiat eam ab alio; quia 'uod recipitur ab aliquo, est in eo per modum recipientis. Ergo in lacramentis non potest esse aliqua virtus
a. Praeterea. Omne quod est ,: reducitur ad aliquod genus emis, S ad aliquem, gradum boni: Sedion est dare, in quo ge re entis citi talis. virtus , ut'patet discurrenti per singula. Nec etiam potest reduci ad aliquem gradum bonorum; neque enim est inter minima bona ς quia is amenta lant de necessitate si-lutis: neque etiam inter media bona, cui modi sunt
Potentiae animae, quae sunt quaedam potentiae natur Jes οῦ neque etiam. inter maxima bona quia nec est gratia nec , uirtust mentis Ergo videtur , quod in sacramentis nulla sit virtus gratiae cautativa. ιs. Praeterea. , Si talis vitius est inbsaeramentis, non causatur in eis nisi iper creationem a Deo et Sed inaeonveniens videtur , quod tam nobilis .eteatura st tim, esse desinat, sacramento perfecto. ἰ Ergintvidetue quod nulla virtus sit in sacramentis ad gratiam ea
q. Praeterea. Idem non potest esse in diversis: Sed ad sacramenta concurrunt diversa, st. verba, &res runius autem sacramenti non potest esse nisi virtus urin . Ergo videtur , quod in sacramentis nulla sit virtus. Sed Contra est, quod August. dicit super Io. tract. Eo. a med. to. 9. Unde tanta mis aqua , ut. γηρυν sangat , ω cor abluat Z Et Beda dicit, ceap. Io. in λω Dp. illud Luea 3. Factum es autem quod Dominus rari ta sua mundissima earnis vim regenerat vam contulit aquis.
Respondeo dicendum, quod illi qui ponunt, quod
517쪽
sacramenta non causant gratiam , nisi per quandam concomitantiam, ponunt quod in sacramento non sit aliqua virtus, quae operetur ad sacramenti effectum rest tamen virtus divinat sacramento assistens , quae
Deramentalem effectum operatur . a in
Sed ponendo quod sacramentum est instrumentalis causa gratiae , neces e est Amus portera , quod in f cramento fit quaedamiisitus in immentalis ad inducendum sacramentalem esse tum . Et haec quidem viratus proportionatur instrumento. Unde comparatur ad virtutem absolutam, & perfectam alicuius rei , sicut comparatur indillumentum. ad agens principale . in strumetuum enim, ut dimuri est cari I. hia. qu. 0 non operatur, niti inquantum .est motum a principat Lais gente, quiad. per se operatur is di ideo virtus princia Palis agentis habet permanens, & completum esse in
natura: virtus autem instrumentalis .habed esse tra seus ex uno iii aliud , p& incompIetum d i ficut. & mo tus est actus um perfectus ab agente. in Patrem. Q. GAd primum ergo dicendum, quod virtus spiritualis non- potest russe in re corporea per modum virtutis permanentist, & completae sicut ratio proban. Nihil tamen: prohibet , in corpore esse virtutem spiritu Iem instrumentaliter; inquantum scit. corpus potest
moveri ab aliqua substantia spirituaIi ad aliquem enfectum spiritualem inducendum: sicut & in ipsa v ce sensibili est quaedam vis spiritualis ad excitandum
inteilectum hominis, inquantum procedit a concepti ne mentis. Et hoc molo vis spiritualis est in sacra. mentis , . inquantum ordinantur a Deo ad effectum
spiritualem. i. . ri: . . . I D
Ad secundum idicendum , quod sicut motus , eo quod est: actus imperfectus , non proprie teit ini a quo genere , sed reducitur ad genus actua perfecti δc sicut alteratio ad qualitatem .ita civirtus instrumentalis non in , proprie loquendo , in aliquo ge Nere , sed' reducitur ad genus , & speciem virtutis
Ad tertium dicendum , quod sicut attrius instrumen. talis acquiritur instrumentes exi hoc ipso ι, quod minuetur ab agente principali et ita di sacramenetum consequitur spiritualem virtutem ex benedictione Christi & applicatione: ministri ad usum cacramenti . Unde August. dicit in quoddam , Sermone der .Epiphstnia rs, triec mirum , quod aquam , hoe est. substantiam M; Correralem, ad purificandam animam dicimus Perins, Muire pervenit Plane , M penetrat conscienti m universae latibula . quamvis enim siti subtilis , di
tenuisi uroedictione tamen Christi . facta subtilior,
518쪽
,, neeutias vitae causas, ac secreta mentis subtili mis, , re pertransit, a
Ad quartum dicendum, quod sicut eadem vis princia palis agentis instrumentaliter invenitur in omnibus instrumentis ordinatis ad effectum, prout sunt quo. dam ordine unum: ita etiam eadem vis sacramentalis invenitur in verbis , & rebus , prout ex verbis, R rebus perficitur unum sacramentum. APPENDIX.: .
EX art. habes primo et quomodo per rationem inisterimas haeresim Carbarorum c ut.refert Card. Turrecremata, De Eccles. I. a. e. 13. dicentium, quod Lacramenta omnia Ecclesiae nihil prosunt ad salutem . Art. enim praesens S. Doctoris per hoc, quod saera menta habere vim gratiae causativam demonstrat,
opponitur directe contra illam haeresim c ut patet j& ipsam expugnat. Seeuno habes . quomodo per ra. tionem ostendas , eandem merito damnari a conciliis , δερ. ρυ. a. ar. I. appen. & hac qu, 3. ara I. appendis adductis. item a D. August.& Beda, secundum quod adducuntur in argmeont. Item a Conc. Πιdent. quod tanquam propius ad conclusio. arti accedens dicit insess. 7. de sacramentis cano. 8. Ss quis dixerit , peν nose legis sacramenta ex vere operato non conferri gratiam . Anathema st. Haec ibi . Ubi pater: quod concilium vult non sufficere confiteri , quod sacramenta ipsa conserant gratiam c quod 'iam determin rat eanon. 6. sed requiri hanc iconsessionem' scit. qaod ipsa ex opere operato conserant eam. Est ergo de fide catholica teneiadum , quod norira saeramenta pratiam conferunt ex opere operato. Mέ quod S. D
Eine hoc in loco intellexit per ly in facramento opviistus infrumentalis ad in cendum sacramentalem eatam , hoc est , in sacramentis est virtua gratiae causativa. Rursus. Cum, ponendo , quod sacrame tum est instrumentalis causa gratiae, idest, quod ea sati gratiam, Necesse sit, simul ponere , quod in s eramento sit illa virtus causativa gratiae c ut dicit texta corpori patet: quod Cone. Florentin. ponit sententialiter, istam virtutem gratiae, causativam in sacramentis esse , quando expresse ponit , ipsa sacramenta causare , seu conserre gratiam c ut recitaturaret. I. amend. J Vide regulam universalissimam de dogmatibus Ecclesiae , supra art. 3 appen. eisca sn. Nam de ut anteponi quibuscunque doctorum dictis, a. a. quaes . I art. Iru com. 'ine. eum Ecclesia fit regula infallibilis in his, quae .fidei sunt, a. a. q. 3, a. I. cor
519쪽
E. consequenter, si qua quorumcumque illorum discia videantur dissonare a determinatis ab Melina, sunt ad limam EceIesiae caninori modo, quo potest corrigenda; 3enone converso, idest non sunt revincanda in dubium , quae ante ipsius determinationem erant dubiosa propter cuiusvis opinionem , sente tiam, vel auctoritatem, a. a. q. In a. a. ad 3. vide &ib. q. I. a. Io. eor. ad propositum istud , quatenus opus est, applicando. Haec ad salutem necessaria pro nunc dicta lint; lieet ab art. praesentis textu videamur parum sed tamen pro aelo animarum digressi. Te sis vides : quomMo &e.
Utrum Suramenta nova Iegis habeanν virtutem ex passiona Chrissi.
AD Quintum sic proceditur. Videtur, quod Sacra
menta novae Iegis non habeant virtutem ex passove Christi. Virtus enim sacramentorum est ad gra. tiam eausandam in anima , per quam spiritualiter vivit: Sed, sicut August. dieit super Ioan. traii. I9. a med. tom. 9. β cerbum , prout eras in principio apud Deum, viviscat animar ; seeundum autem caro factum , vivifeat eoustra . Cum igitur paulo Chrini pertineat ad Verbum, secundum quod est ca-- factum, videtur quod non possit causam virtutem
a. Praeterea. Virtus saeramentorum videtur ex fide dependere: quia, sicut dicit August. super Io.so. a med. t 9. J Uerbum Dei perficit Saeramentum, non quia dieitur, sed quia ereditur: Sed fides nostra non solum respicit pastionem Christi, sed etiam alia mysteria humanitatis ipsius, &princi lius etiam divinitatem eius. Ergo videtur, quod saeramenta non habeant specialiter virinum a passione Christi. 3. Praeterea . Sacramenta ordinantur ad hominum iustificatiqnem , secundum illud i. ad Cor. 6. abluti essis, oe iussis ii essis r Sed iustificatio attribuitur resurrectioni, secundum illud Rom. q. Resurrexit propter iusificationem mseram. Ergo videtur , quod si cramenta magis habeant virtutem a resurrectione
Christi, quam ab eius passione. Sed Gntra est , quod super illud Rom. s. In 'militudinem praevaricationis Ada &α dicit Glossa ecora.
520쪽
ord. Ex latere Chrisi dormientis in cruce Buxeruna
sacramenta, per quaesolvata es Ecclesa. Sic ergo sacranienta videntur habere virtutem ex passione Chri iti . . Respondeo dicendum, quod, sicut dictum est ca. I. sacramentum operatur ad gratiam causandam per modum instrumenti . Est autem duplex instrumentum .' tinum quidem separatum, ut baculus et aliud autem coniunctum; ut.manus . Per instrumenis tum autem conjunctum movetur instrumentum separatumes, sicut baculus per manum. Principalis putem causa efficiens gratiae est ipse Deus , ad quem comparatur humanitas Christi , sicut instrumentum coniunctum, sacramentum autem, sicut instrumentum separatum. Et ideo oportet, quod virtus salutifera a divinitate Christi per ejus humanitatem in ipsa sacramenta derivetur. Gratia autem sacramentalis ad duo praecipue ordinari videtur; videlicet ad tollendos desectus praeteritorum peccatorum , inquantum trauisunt actu, & remaneat.reatu . & iterum ad perficien d m animam in his, quae pertinent ad cultum Dei, secundum religionem vitae Christianae . Manifestum est autem ex his quae supra dicta
sunt., cq. 68. ω 49. quod Christus liberavit nos a
peccatis nostris, Praecipue per suam passisnem, non
solum essicienter, & meritorie , sed etiam satisfactorie. Similiter etiam per suam passionem initiavit ritum Christianae religionis, offerens seipsum oblatio Mem, hosian Deo, ut dicitur Epbes. I. Unde mamatis estum est , quod sacra mei': a Ecclesae Decialiter habent virtutem ex pupis ne chrisi, cuius virtus quodammodo ii obis copulatur per susceptionem saς ramentori m: In cuius signum de latere Christi pendentis
in cxuce fluxerunt aqua , α an uis, quorum tinum
pertinet ad baptismium, aliud ad Eucharistiam, quae sunt potissima sacramenta. Ad primum ergo dicendum, quod Verbum, proseerat in principio apud Deum , viviscat auimas, sicut agens principale: caro tamen eius, Et mysteriaia Ca perpetrata operantur instrumentaliter ad animae uita iri , ad vitam autem cosporis non solo in instrumentaliter, sed et i qm per quandam exemplaritatem ut supra dictum est .Xq. 56. a. I. ad 3.
Ad secundum dicendum , quod per fidem Christus labitat in nobis, ut dicitur Ephes. 3. Et idco virtus Ch risti copulatur nobis per fidem. Virtus autem re missu, peccatorum speciali quodam modo pertinet ad Damonem ipsius Christi. Et ideo per fidem passionis eius: specialiter homines liberantur a peccatis , fecundum illud Rom. 3, Quem proposuit Deus prosti a Tom I. XIII. Z tο-