장음표시 사용
141쪽
... Dd-ce controversi i=um . It quem illum Tradmonem Iudaeorum . Mirares: Plum Iudaeo .u iam Christianos faciunt: Et cum ipsi Christiani esse velint, Ch Z& Anostolorum Traditionibus infestissimi sunt, & Iudaeorum Traditionem in pretio habent. Cur non dicunt cum At gustino Iibro decimo octavo de civitate Dei, cap. 36. Macharibaeorum libros non Iudaei, sed Ecelsa suo canonicis habet 3s. Secunda. Quot sint Sacramenta novae legis AdversarIἱ dicunt esse duo; Baptismum , & Eucharistiani r Catholici, septem. Qiud autem Scripturat Nihil de hoe numero desinit rac proinde iudex in hac controversia esse non potest . Unde ergo Catholici habent septenarium , si ex Scriptura non habent' ex Τraditione , & consensu Ecclesiae. Unde Adversarii binarium ' hoc ipsi viderint . Certe ex Scriptura non habent. Aut si putant se habere, speciatim praestent haec tria: Primo, ostendant ex Scriptura, nomen Sacramenti tribui Baptisino, &Eucharistiae: non item Confirmationi , Ordini , Poenitentiae, Matrimonio, Extremae Unctioni. Secundo, ex eadem Scripturaennia iit acramentum. Tertio, demonstrent definitionem convenire Baptismo , & Eucharistiae , non autem reliquis. Haec si praestiterant, salva res est. At nunquam praestabunt. 3'. Ac primo, ubi invenient locum Scripturae, In quo nomeno acramenti tribuitur Baptismo, & Eucharistiae 3 Nusquam. Aea VEDe I ubi tribui tur Matrimonio. Sic enim scribit Ap uS , Ephel. s. I. Propter hoc relinquet homo patrem , ct ma-
raὲ Lutherus qui .em in libro de Captivitate Babylonica, cap. vltimo, sic definiti Saeramentum est promissio signo rarerno annexa . Melanchion in Apologia eonfessionis Augustanae, art. 13. sic : SIN mandatum Dei , ct cui addita est proia obeea in his, ' Syl Myxη -onciliationis, seu remissionῖ,
peccatorum, ut ipse explicat in Iocis communibus, Tit. de nu-
δmOn c urier se conveniunt, ut clare ostendam cap. M.
142쪽
xis Ider I. capat V. 3 8. Tertio, quidquid sit de definitionibus iam allatis, quas adversarii commenti sunt; quomodo ex Scriptura poterunt demon- stare, eas convenire Baptismo, & Eucharithiae Non video. Expe-γiamur tamen . Una definitio est haec : Sacramentum est ritus , qui habet mandarum Dei,O cui addita est promiso remisonispeccatorum. Probent adversarii ex Scriptura , hanc definitionem convenire Eucharistiae . Probent , inquam, ex Scriptura , Eucharistiam habere annexam promissionem remissionis peccatorum t Uel, quod idem est De uinin Scriptura promittere nobis remissionem peccato rum, si ad hoc Sacramentum accedamus . Nunquam poterunt. Non enim hoc Sacramentum, a. Deo institutum est, ut homini remittat peccata, vel ut ex impio, & peccatore faciat i ustum, & sanctum ; sed ut justitiam, Manctitatem, quae in illo est, foveat, conservet, & augeat. Imo tantum abest, ut remittat peccata, ut etiam obsit peccatori, si cum conseientia peccati accedat. Hinc Aposto- Ius I. Cor. II. 28. Prober autem ipsum homo,ct sic de pane illa edat, o de ealice bibar. si ui enim manducat, ct bibit indigne , juduium sibi mandueat , ct bibit. Et Christus in ultima coma non voluit Ahostolis porrigere Eucharistiam, niti praemissa pedum lotione . Nimirum ut significaret, neminem , nisi lotum , purum, & immacu- Iatum a culpa mortali ad mensam Christi admittendum est e. Et ratio sumitur ex ipsa natura hujus Sacramenti.Quid enim aliud est Eucharistia, ouam cibus, & potus spiritualis, quo anima reficitur, N vegetatur' Io. 6. 6. caro mea vere es cibus, o sanguis meus vere est potus, Stc. Sicut ergo cibus, & potus corporalis non prodest corpori mortuo, sed vitam habenti o sic etiam , servata proportione , de Eucharistia dicendum est. Uide infra cap. 1 I. β. I 6. Tertia controversia. An Exorcismus , Rallae ceremoni: in
Ecclesia Catholica usitatae, possint adhiberi in baptismo ' Lutherant eas admittunt, Calv Inita reiiciunt. Neutri tamen ex Scriptura suam sententiam possunt confirmare. Non quidem Lutheram , oula Scriptura nusquam dicit, ejusmodi ceremonias usurpandas ,
sed ex sola Traditione Ecclesiae id habemus. De qua scribit Au-pustinus lib. 2. de nuptiis, & concupiscetu. cap. 29. Antiqui ma, inquit, Ecclesiae Tradixione exorcixantur, ct exsufflantur parvuli, tit in Reenum Christi a potestate renebrarum transferantur. Nec aI-
vini stae nisi sorte hoc modo: Nullae ceremoniae usurpandae lunt In Ecclesia, nisi de quibus extat expressum mandatum In Scriptura .' At nullum extat mandatum de ceremoniis, quas Catholici u- sumant in baptismor Ergo tales ceremoniae non sunt usurpandae.
Sed major propositio &salsa, & ipsis Calvinistis contraria est . Nam Calvinita usurpant multas ceremonias in Baptismo, ui-
143쪽
De Iudiee Controversiarum. II rbus nullum extat mandatum In Scriptura. Cuiusmodi sunt hae. r. Ut infans in Ecclesia coram universo populo baptiZetur ; idque vel die Dominico, vel aliquo alio , quo populus ad concionem venire solitus est . a. Ut illi, qui asserunt infantem ad Baptismum, interrogentur, an spondeant, se infantem, cum adoleverit, in fide, &moribus instructuros. 3. Ut nomen imponatur insanti baptiZa do. 4. Ut formula Baptismi recitetur lingua patria. s. Ut recitetur symbolum , Oratio Dominica , & aliae preces . Has cerem nias praescribit Calvinus in libello De formula Sacramentorum ministrandorum. At ubi, obsecro, de his extat mandatum ita Scriptura' Nusquam e Vel igitur eondemnet has ceremoniaS necesse est, vel fateatur, non omnes damnandas esse, quae in Scria plura mandatum non habent. 4o. Quarta Controversia. An Infantes accipiant amaalem tadem In Baptismo, an vero in Exorcismo Haec controversia vem satur inter Lucteranos. Et quidem Lutherus diserte docet, eos
credere vi Exorcismi. At Philippus, Kemnitius, &alii, vi Ba- petita I. Quis erit Iudex in hae lite Si Scriptura est, quare non finit litem De hac re ex prolata agendum est Lib. 2. cap. 2. 6 I. ininta Controversia . An baptizati ab haereticis sint reb ptiae audi Affirmavit olim Cyprianus Episcopus Carthaginiensis, cum quibusdam aliis . Negabat Augustinus cum reliquis . Sed nec hi, nee illi poterant ex sola Scriptura hanc litem decidere . Nam
Augustinus, qui veriorem partem amplectebatur, non aliunde, quam ex Apostolica Traditione, &praxi Ecclesiae se tuebatur. Sic scribit lib. 2. de Baptismo contra Donatistas cap. I. uuam co
fuetudinem scilicet non repetendi Baptismum ) credo ex
Ilea Traditione venientem. Et lib. s. e. 23. Consuetudo illa , quae opponebatur Curiano, ab Apostolorum Tradiιione exordium sumpsisse eredenda es. Huic consuetudini eessit Cyprianus, quia videbat se omni praesidio Scripturae destitutum esse. 42. Sunt & aliae similes controversiae, quae ex sola scriptura decidi non postant, sed alio Iudice opus habent. Eas obiter i
sinuabo. Sunt autem hae. I. An Baptismus una mersioste , an triana conserri debeat a. An Christiani loco Sabbati debeant colere diem Dominicum y 3. An B. Maria manserit Uirgo post partum q. An Petrus Apostolus fuerit Romanae Ecesesiae Episcopus y s. An Symbolum Fidei sit vere Canonicum, &Apostolia
cum ' 6. An in veteri Testamento fuerit aliquod externum remedium pro foeminis contra peccatum originale' &c.
144쪽
ex Uu, ct praxi veteris Tesamenti, ubi non cier ιura , sed Pontifex pro judice asu scebatur .
gales, quae erant majoris momenti, a sumino Sacerdote, seu Pontifice , tanquam a supremo in terris I udice , non autem ascriptura dirimi, ac definiri potuisse . Hoc testatur Iosephus lib. 2. contra Apionem , cum alto Pontifex ante alios Sacerdotes Deo sacrimas , leges custodit, dijudicas controversias , convinos delitu prunii : eui qui non obedit, is poenas lui φ , tanquam in Deum impius .
4 . Et manifeste colligitur ex illo De ut. II. 8. Si dissicile, o ambiguum apud te iudicism esse perspexeris inter sanguinem, o sanguinem , causam , ct cauueam , ιγ ram , ct lepram Iudi timintra pomar tuas videris verba ariari, Dete , ct ascende ad locum , quem elegerit Dominus Deus tuus , veniesque ad Sacerdotes
Levitiai generis, o ad Iudicem , qui fuerit illo φempore , qMaeresique ab eis, qui indicabunt sibi judicis veritatem . Et facies quodcunque dixerint, qui praesunt loco, quem elegerit Dominus, ct docuerintre juxta legem ejus, sequerisque sentenι iam eorum , nec declinabis ad dexteram, neque ad sinistram . Qui autem operbierit, nolent obedire Sacerdotis Imperio, qui eo tempore miniserat Domino Deo tuo, o decreto Iudicis, morietur homo ille. s. Circa hunc locum aliqua notanda sunt. Primum est, quod variae fuerint controversae in populo I udaeorum . Hic quidem duae speciatim recensentur e una de sanguine, altera de lepra. Alibi tamen summatim insintiantur quatuor genera, ut 2. Paralip. I9. Io. Ubicunque quaestio est de lege,de mandato,de ceremoniis,de justimatio-hibui. Nam aliquae, ut ibi Interpretatur Lyranus, oriebantur ex Iege Decalogi: aliae ex mandatis moralibus , quae sunt extra legem Decalogi: aliae ex praeceptis ceremonialibus ad divinum cultum spectantibus: aliae denique ex praeceptis judicialibus , quae ad externam pacem , & iustitiam conservandam erant accommodata. 46. Alterum est, quod in singulis civitatibus constituti suerint Inferiores Iudices, qui ex ossicio debebant hujus od controversias dirimere, ut habetur Deut. I S. 18. Iudices, ct Magistros constitues in omnibus portis tuis , quas Dominus Deus ιμιεν dederit tibi peμ singulas tribus tuas , ut judicent populum justo iudicio , nec in alie-τam parrem declinent. Et 2. Paral. I9. constituiι judices terrae in confris eivitatibus Iudae munitis per singula loea . 47. Tertium est, quod quando inferiores J udice. non poterant inter
145쪽
D' Iudice controversiarum . II stirierέe eonvenire, nec controversias ad se delatas propter petulit rem aliquam difficultatem dirimere, necesse fuerit conmisere Fierosolymam ad stiperiores iudices, quibus, tanquam suprenus Iudex, praesidebat Pontifex: Et illius sententiae iub poenanortis oportebat acquiescere. Hoc patet ex verbis paulo ante citatis: Si disdiae , ct ambiguum apud te ideo, in Civitate tua, in qua habitas) judicium esse terspexeris , oec. . 8. Hinc colligimus , duplex apud Iudaeos fuisse tribunal, &Concilium; unum majus, alterum minus. Inter ea fuit multia plex discrimen . Primo, 'uia maius tantum erat in Ierusalem eminus in singulis Civitatibus. Secundo, in majori dijudicabantur majores controversiae; in minori faciliorea . Tertio, in majori praesidebat Pontifex; non item in minori. Quarto, a minori licebat appellare ad maius; non contra a majori ad minus . Quinto, In majori erant septuaginta personae praeter Pontificem, inmitori viginti tres . Sexto, majus vocabatur Sanedrin , vel Θn driου, vel Concilium seniorum : minus non item . De majori Ἀ-pe fit mentio in Eugogelio, ut Marci I . H.& Lucae 9. . &Actor. 6. I. Videantur Interpretes.
4s. Utrumque Concilium habuit suam originem sub Moyse.
Et minus quidem institutum ex consilio Iethro, maius vero ex mandato Dei . , Occasio.minoris instituendi describitur Exodi i 8.13. his verbis: Altera autem die sedἰς Moysis, ut judicaret populum, qui assistebas Mosia mane usque ad ve*eram . Puod cum vidisset cognarus ejus , ait: Quid es hoc , quod facis in plebe ' cimoltis sodes , ct Omni s populus praesolatur de Mane usque ad vesiperam cuι
respondit Mossos o Venit ad me Populus quaerens sententiam Dei. cumque acciderit eis aliqua discemotio , veniunt ad me , ut iudicem inter
ωs , ct ostendam praerepta Des , ct legcs ejur. ille t Non bonam , sequit , rem facis: siMιο labore consumeris θι is, ct postulut iste , Mi tecum est.. ra vires tuas est negotium: Glus illud non poteris su-
sinere . Sed. audi verba mea. i, asque consilia , ct erit Deus tecum.
Irovide de omni plese viror ρatentes, ct timenςer Deum , In quibus Murritas , o qui Oderint avariis iam , ct constitue ex eis Tribunos , o Onturiones., ct Euinquagenariον , o Decanos , fui judicent ρσρ tim Omni tempore , sit idquid autem majus fuerit, referant ri tois minora tantummodo iudicenx : leviusquem KIbi , ρανιi o in alio tonere . uuibur auditis , Moses fecit omnia , quaeriue suggesserar: Et electis viris strenuis de etincto Israel , constituit eos prim pes populi , Tribunos , ct centuriones , ct Euius genarios, ct Decanos , qui dicabant plebem omni tempore . quidquid autem gravius eraι, r ferebans ad eum , faciliora tantummodo isdicantes.
146쪽
rari Libeν I. captit mso. De maioris Concilii institutione sic lepimus, Num. II. IKEt dixit Dominus ad Morien e congrega mihi septuaginra viros de . nibus Israel, quos in nosti, quod Senes populi sint, ac Magistri : octaces eos ad ostium Tabernaculi foederis, faciasique ibi stare recum , icdescendam , o loquar tibi : Et auferam de spiritu tuo , tvadam qis eir, ui sustentent recum onus populi, o non tu flusgraveris . Et δε- fra vers. 26. Venit ergo Myses , o narravit populo verba Domi ii, congreganr septuaginta viros de senibus Israel, quos sare fecit citae αTabernaculum . Descenditque Dominus per nubem , is locutus esiadeum , a erens de spiritu , qui erat in Muse , ct dans septua'nta viris. Cumque requievisset in eis spiritus, prophetaverunx, nec
s I. Porro, cum utrumque concilium progressu temporis pene collapsum esset, iterum restitutum, & renovatum fuit a Josaphat Rege Iuda, ut habetur a. Paralip. I9. . his verbis : Habita-πir ergo Iosaphat in Ierustram : rorsumqae egressus est ad populun de
Bersabee usiise ad montem Ephraim , is revocavit eos ad DomiMΜm Dcum patrum morum. Constittiἰιque Iudie es terrae in cunctis civ rati
bus Iuda munitis per singula loea : Elpnaeeipient Iudicibus , 'sidete, ait, quid facietis: non enim hominis exercelli Iudicium, sed Damini οῦ Eo quodcumque iudieaveritis, in vos redundabit. Haec omnia intelliguntur de minori concilio . Iam sequitur de majori r In I τι salem quoque consilinii Levita, , ct Saeerdotes , ct Pνincipes familiarum ex Israel, tit judicium , ct causam Domini jtidicarent habitatoribus ejus. Pr-epitque eis, diceni: Sis agetis in timore Domini meliter , ct corde perfecto. Omnem causam , quae venerit ad vos fra-rrum vestrorum , qui habitant in nrbibur stiis , inter cognationem, σcognationem , ubicunque quaestis est de lege , de mandato , de ceremο-niis , de justificationibus , Ostendite eis, ut non peccent in Dominum edi ne venias ira super vos, ctsuperfratres vestros. Omaria aBIera Sacerdos, ct Pontifex vester , in his , quae ad Deum perιinent , proe
sidebit. Porro Zabadias silius Ismael , qui est Duae in domo Iisda, -- per ea opera eris, quae ad Regis ogkium pertinent. Ubi vides Pontiocem suisse Praesidem, seu Caput Concilii seniorum . 1 2. Igitur, ut verbo repetam , quae dicta sunt, sub Moyse ndeserto res ita gesta est. Primo, solus Moyses, qui erat P
tifex extraordinarius) iudicabat omnes omnino controversias, quae in populo oriebantur. Deinde, ut hoc onere nonnihil sublevaretur, additi sunt illi Tribuni, Centuriones, Quinquagenarai, & Decani, qui minores causas iudicarent, & graviore ad illum remitterent. Denique ad majus solatium septuaginta se-
ore electi sunt, qui etiam in causis gravioribus illi assisterent. i. Post
147쪽
D. IAAee controissarum at Post mortem Moysis, cum iam filii Israel venissent In terram promissionis, duplex Tribunal, ac iudicium eonstitutum est: unum Hierosolymis, pro causis difficilioribus: alterum in singulis eivitatibus, pro facilioribus . Hoc posterius respondebat Concili Tribunorum , ac Decanorum i illud prius Concilio septuaginta
13. Hoc addi potest, aliter in deserto sub Moyse, aliter in
terra promissionis sub aliis Pontificibus actum esse. Et quidem duplici discrimine; altero ex parte Pontificis 3 altero ex parte concilii seniorum. Nam Pontifex post ingressum in terram promissionis dirimebat contioversias ex lege scripta. At Moyses spraesertim antequam lex integre scripta esset, multa dirimebat ex viva Dei voce, & oraculo. Cuiusmodi sunt illae tres. Prima, quid faciendum esset cum iis, qui propter immunditiam lega Iemnon poterant cum aliis celebrare Pascha Numer.9. 6. Secunda, qua poena deberet assici, qui inventus erat colligere ligna in die
Sabbati Numer. a s. 3 2. Tertia , an filiae Salphaad possent hahere haereditatem inter cognatos Patris sui Numer. 27. I. De his controversis nihil tune erat scriptum in lege. Igitur Mox sesviva voce consuluit Deum , & accepto responso voluntatem Dei e tecutus est. At nuno primum haec omnia in legem scriptant
4. Ex parte Concilii seniorum erat hoe discrimen. Septuaginta Seniores, quia Moyse electi sunt, acceperunt Spiritum prophetiae in ipsa electione: Num. D. 21. De aliis, qui Postea in illorum locum, per intervalla temporum subrogati sunt, non constat accepisse. Hoe tamen credibile est , singulari Dei assistentia usos es e, quoties de rebus dissicilioribus consulta dum esset: Et maxime hane assistentiam Pontifici, qui orian hus praesidebat, speciatim concessam fuisse , quando supremi Iu dicis ossicio inserenda sententia fungebatur. De quare aliquid paulo post. Dices. Haec omnIa procedunt de eontroversiis legalibus, in quibus Ponti sex erat supremus Iudex, ut bene probatum est unon autem de controversiis fidei, in quibus sola Scriptura erat I dex. Respondeo Hoc sine fundamento dicitur. Nam omnes controversae, sive essent de fide , sive de aliis rebus, vocabant elegales duplici de causa. Primo, quia oriebantur ex lege ipsa non
satis bene intellecta. Secundo, quia per veram legis interpreta tionem erant dirimendar. Deuter. 17. io. Omnes porro sine ut la exceptione pertinebant ad Pontificem, tanquam ad supremum
J udicem, etiam illae, quae erant de fide , & religione. Hoe m
148쪽
02 . Liber I. CV. V. nifeste constat ex illis verbis paulo ante citatIS : Amarias, Pontia sex vester, in his , qua ad Deum pertinent, pr Hebit. At conta versiae de fide, & religione maxime ad Deum pertinent: Ergo Pontifex in illis controversiis praesidebat. Quid autem est praesidere in controversiis, nisi judicem agere Item ex verbis praecedentibus : Ubicumque quaestio es de lege, de mandato , de ceremoniis, de iustificationibus. Omnes hae quaestiones deserebantur ad Ponti
cem: Et praeter has non erant ullae aliae . ergo nulla erat exempta a iurisdictione Pontificis. Et confirmatur exemplo. Nam inter controversias fidei,c de quibus maxime nunc agimus erat una praecipua de Messia . At haec ipsa, quando dubitatum fuit tempore Herodis, An Messias jam natur esset, deferebatur ad Concilium Sacerdotum, in
quo Pontifex praesidebat, ut patet ex Evangelio, Matth. 2.3. --ἀiens autem Herodes x , turbatus est , ct omnis Ierosolyma eum illo . Et congregans omnes principes Sacerdotum , ct Scribar populi , sis itabatur ab eis , tibi christus naseretur . ct illi dixerunt ei: In Bethlehem Iuda . Sie enim friptum esper Prophetam 3 Et tu Bethlehem terea Iuda nequaquam minima es ιn principibus Iuda . Ex te enim exiet Dux , qui regat populum meum Israel. Ubi tria notanda
sunt. Primo, quod Rex Herodes, & totus Hebraeorum populus dubitaverit dc loco, in quo Messias esset nasciturus. Secundo, quod hane dubitationem non ausi fuerint ipsi per se discutere, sed detulerint illam ad ordinarium Concilium Sacerdotum . Τertio, quod Sacerdotes, ut satisfacerent officio suo , dissolverint hane dubitationem ex Scriptura, tanquam ex norma , ®ula, cui se conformabant.
7. Porro, quod Scriptura ipsa per se nec suerIt, nee potu rit esse Iudex hujus modi controversiarum , facile probari potest.
Nam scriptura, quae tunc extabat, praesertim primis aliquot saeculis , non erat fere alia, quam lex Mosaica, seu volumen foederis, ac Deuteronomii. De hoc autem volumine tria sunt certa . Primo, primarium ipsius exemplar, quod Autographum V cant, suisse conscriptum a Moyse, & a Sacerdotibus positum in arca foederis Domini, ibique asservatum, ut esset authenticum instrumentum, ex quo certo, ac legitime constare posset, qu
nam esset Dei viduntas , &dispositio. Deuter. 3 I. et q. Secui do , interpretationem illius , in re dubia , commissam fuisse Sa-eerdotibus , ae potissimum summo Sacerdoti , seu Pontifici. Deuter. 17. v. 8. & Aggaei 2. I 2. & Malachiae a. 7. ) Tertios hoc ipsum exemplar authenticum , semel tantum in septennio , quando erat annus remissionis , debuisse a Sacerdotibus praelegi
149쪽
De Iudice controversiarum. .ractu iiiverso populo in solemnitate Tabernaculor*m. Dcut. 3I. Io. 8. Plinc sequitur primo, populum nMn nabuish primarium S auinenticum exemplar legis Mosaicie , sed solos Sacerdotes.
Si ergo extra solemnitatem Tabernaculorum, quocunque alio tempore septennii orta fuisset aliqua controversia legalis, populus non potuis et consulere authentis um exemplar , quod non habe hat, sed debuisset adire Sacerdotem, & ab eo, tanquam ordinario I udice, petere sententiam definitivam. Secundo sequitur , etiamsi populus habuisset exemplar, non tamen potuisse ex eo controversiam ullam dirimere . Non enim populi, sed Sacerdotis , & maxime Pontificis erat legem Mosaicam, ex qua naic
hantur controversae, interpretari.
19. Sed quaeres, quare interpretatio legis, & consequenter ce- cisio controversiarum legalium pertinuerit potius ad Pontificem , quam ad alios . Ratio dubitandi est, quia poterat fieri, ut non minus alii essent periti in lege , quam Pontifex e imo etiam magis . Respondeo : Si spectemus industriam humanam , certum e i. nouminus alios, quam Pontificem, potuisse legem intelligere, S interpretari . Si autem spectemus assistemiam Spiritus Iaiusti, citiae sane potissimum in hoc negotio spectanda est, ea Pontifici potius, quam aliis, fuit communicata. Exemplum habemus in Moyse. Nam Deus concessit illi majorem assistentiam, quam septuaginta senioribus , qui illi in hoc officio subserviebant. Hoc
colligitur ex illo Num. II. II. Di ι Dominus ad Moysen: Auferam de spiriιu ruo , rradamque eis , ut sustentent tecum onus populi . Ubi
per Spiritum intelligi debet aliquod donum gratiae, quod requiriatur in iis, qui recte volunt alios gubernare, & eorum couir
versias dirimere . Est ergo hic sensus: Auferam de spiritu tuo , o tradam eis, id est, dabo illis donum gratiae, sed insta illud donum, quod tu habes. Tibi qui supremus sudex es, plus dari oportuit, quam illis, qui tibi subjecti sunt.
. Quaeres a. An Pontifex in decisione controversiarum
fuerit Judex infallibilist Respondeo: Omnino fuit in fallibilis. Quod tripliciter probo. Primo ex discrimine , quod erat inter summum Pontificem, & alios inferiores Iudices. Nam quando oriebatur aliqua controversia difficilior, in cujus decisione inseriores Iudices vel dissentiebant, vel veritatem μttinget cnon poterant I volebat Deus , ut partes litigantes deferrent Ia in ad Pontificem, in superiori Concilio praesidentem , ς una hac promissione, quod ab eo accepturi essent iudicii veritatem . Deuter.
i . 9.b At si Pontifex in tali casu fuisset fallibilis, nim ac cppis.sent ab eo Iudicii veritatem, nec promissio Dei suill)t impleia
150쪽
lai Ergo dicendum est, In tali casu salti non potuisse.
6 I. Secundo, ex mandato Dei. Nam Deus sub poena mortIsmandabat omnibus, ut acquiesterent sententiae Pontificis. Deut. 17. I 2. At certum est, non mandasse, ut acquiescerent sementiae salta , praesertῖm in negotio fidei, ac religionis : Ergo certum est, sententiam Pontificis, praesertim in negotio fidei, at religionis, non potuisse eme salsam , sed ex peculiari Dei assistentia insallibilem . 62. Tertio, ex parte IitIgant Ium. Nam si Pontifex , quandcipublice in Concilio pronunciabat sententiam, potuisset falli, vela legitimo Scripturae sensu aberrare, nunquam litigantes, qui illum consulebant, fuissent seeuri. Cur ergo sub poena eapitis tenebantur s equi illius decisionem 3 Cur altera pars, cum tanto Onere, debebat subiacere sententiae contra se latae, quam poterant
suspicari falsam , & iniquam esse ὶ Denique cur totus populus ira negotio religion Is iubebatur id sequi, quod Pontifex iudicabat sequi oportere , si Pontifex errare poterat Q. At objicIunt adversarii; Pontiscem etiam eum toto G cIlio saepe errasse in negotio religionis . Quod probant variis exemplis. Primo, quia Aaron Pontilix fuit author idololatriae, quando proposuit populo vitulum adorandum. Exod. 31.vers. 0 Secundo, quia Urias contra legem Dei extruxit novum altare in templo ad formam altaris Damasceni, & in eo sacrificia obtulit. . Reg. I 6. vers. I9. Tertio, quia tempore Isaiae omnes speculatores populi erant caeci. Isaiae s6. v. IO. J Quarto, quia tempore
Ieremiae , a Propheta usque ad Sacerdotem omnes loquebantΜr mendacium. Ierem. s. vers. 13. Quinto , quia idem Ieremias, propter Verbum Domini, publico Decreto omnium Sacerdotum, de Prophetarum fu i condemnatus ad mortem . Ierem. 26. versa I.
Sexto , quia Christus a Pontificibus, Scribis , &senioribus populi, in publico Concilio morti adiudicatus est.
64. Resp. Adversarii suo more hic agunt. Omnia volunt probare ex Scripturis, & nihil probant. Hoc evidenter ostendo in exemplis iam allatis. Primo, quia Aaron nee erat Pontifex, quando vitulum ex auro conflavit, nec fuit author idololatriae . Nihil ergo iuvat hoc exemplum. Quod non fuerit Pontifex, certum est. Nam a Moyse consecratus est in Pontificem anno secundo egressionis ex AEgypto, prima die mensis primi, quando Tabernaculum fuit erectum . Exodi ΑΟ. ss.) At vitulus iam antea conflatus erat, cum adhuc Moyses erat In monte Sinai cum Deo, & acceptis ab eo tabulis lapideis, iubebatur construere