장음표시 사용
221쪽
1 g. taselle est iudicare inter has duas sententias . Nam si se Hol ne es cum D.:Thoma, animas a corporibus separatas polieouicquam movere localiter, Udduntur suspectae apparitiones , S tenores, qui putantur ab illis fieri. Si cum aliis assirmes , ruix aro umentum quo plerique putant se essicaciter probase, Angeia Ios in rerum natura existere . Est autem hoc argumentum. Fiunt cuidam effectus in energumenis, seu hominibus arreptatias, qui ab alio, quam ab Angelis sieri non possunt: Ergo dantur Angeli ia rerum natura. Antecedens patet, quia homines arreptuit sortent loqui variis, linguis, blasphemare , mentiri, sutura prYixere Haec autem non pollunt fieri a Deo , qui mentiri, ac blas rhemare non potest: Nee ab ipsis arrepti tus , qui videntur ista ' quia illi sepe sunt idiotae, & variarum linguarum minime neri tir Ergo necessario sunt a malis Angelis , seu Daemonibus Gl in humanis corpor , ista operamur : Ergo malos
Anoelos in rerum natura extitere, certum, ac evidens est . I9. Hoc inquam, argumentum ruit, si semeIadmittamus, ani-2 3. . Griueatani posse aliquid movere localiter et quod
III. Ad producendos eos effectus, de quibus dictum
st resummum tria requiruntur. Primo, Peritia linguarum. Vi movendi instrumenta vocis . 3. Voluntas mentiendI, aut
i ' ' Αε Lese tria re periri possunt. m anima te parata: male agendi. Atinxς xy/δ Z ues,oducere 3 Et Ergo Him δ' p . yzo effectibus non necessario colligi-sis 'Αni las in rerum natura existere . Minorem probo , quia
Irtum Ist, aliquas animas separatas habere notitiam Variaruni linouarum , & voluntatem niale agendi . Si erso , pi aetet haec , habent etiam vim movendi corpora, nihil ipsis deest, qu0nti-:: hossint ea essicere in energumenis , quae a Daemonibus mei 'on tantur . Quomodo . ergo evidenter convinci potestyx eiusmodi effectibus Daemones in rerum natura existe re 3 Sed de hac re plus quam satis . Eligat lector , quam velit partom.
222쪽
De commvn. 'μῖ utraque speete. Isrnuo Dei verbo , qua revelatione , quo axemplo factum με eFt Petrus Martyr an cap. 3. prioris ad Cornith. Soles no
ea empli , quod desumitur ex facris Rieris , aut horatagem Da
tarii fateantur se recedere a consensu, & consuetudine primui md Ecclesiae, nos vero persistere in doctrina , quam. ab Eccle Drimitiva accepimus. Utrum e duobus sit tutius , Iudicet cap. ω - in authori tue, ex Christo, Prophetis, & Apostolis dicta sunt.
22. Alterum, qnod magnam iniuriam Irrogent Eeclebae L
RI. I. Quia constituunt se Iudices illiu , ' ἡ erroris. 3 Asserunt illam sui facti nullum exemplum habere ex Scriptura. Quod silium est. Nam Augustinus, ut sit a vidi mus, producit ex Scriptura exemplum Iudae Machabari , quae uravit sacriscium offerri pro defunctis.
. ' . I sPECIE . duplici nomine accusant hie Catholleos zi quod contra apertam Christi institutionem,& mandatum , porrigant Laicis Eucharistiam sub una tantum specie. Secundo, quod hac ratione sacrilegium , & mr tum committant : Sacrilegium , quia rem sacram aliter uIul Pant, quam oportet ἰ Fuitum, quia privant Laicos alter pete, quas illis debetur ; & consequenter fructum alterius speciei suffurantur. Imo, quod gravius est, 1nquiunt, eum Sarassus sub duplici speeie panis, & vini, earnem , & sanguinem suum, quasi Τestamento nobis legaverit; Gatholici , qui stamenti huius executores eme volunt, alteram partemina IV-ditatis injuste subtrahunt, &sola earne jubent Laicos lue con tentos. An non merito querantur Laici an non suo iure lan
Quinem dari sibi poseant' Haec illi , .' 1. Catholici & saeillime se purgant ab his criminibus ,
multo gravius de adversariis queruntur . Purgatio illorum est haec et Primo , negant exstare ellum Christa praeceptum de u
223쪽
- Libeν I. cap. IX. . ε νωcenisse Communionem , non tamen modum communionisti b u a, vel utraque specie: sed potius reliquisse liberum, ut Laiei vel sub una, vel sub utraque specie communicarent . Sictit praecepit Baptismum I non tamen modum Baptismi sub tina: vel trina immersione . Secundo, negant ullum sacrileo tu in , vel surtum intervenire . Nam si non existat praecentum de utraque specie, nullum sacrilegium est, unam sine al- ' 4 riinbere aut participare . Et rursum, si sub una specie non minus continetur toeus Christus , quam sub utraque , ne risinor fructus percipitur ex una, quam ex utraque squod postea probabimus nullum furturi, aut detrimentum est, unam Deciem exhibere sine altera. Tertio negant, Christum legata se nobis Eucharistiam sub utraque specie per modum haere- .litatis testamentariae . Hoc enim falsum est, ut initio lin-2-oneris in secundo praeludio clare demonstravi. Haereditas , uae Iovo Testamento nobis relicta est , non est corpus , &cinouis Christi sed vita aeterna . Hanc totam , & indivi tam optamus omnibus. Nullam illius partem Laicis subtrahimus,
neciei liberum relinquit, ut vos drcitis; quomodo audetis Laicisi peciei ii ostru i Quod enim jure divino liberum sprohiberi, & illicitum se l.Ηa e objectionem diluam suo loco . Nunc tantum obiter ouaero, an non Christus liberum reliquerat usum unius, vel str qu*yψ' uibi; sitio 1 Ita sane i Et tamen olim in Con Ilio Τοζinno Ca s. prohibita est trina nersio, &eoncessa
rd. hoe bae, eu: alterum male sed de hoc plura con
clusi 0ς '' . um etintra AdversarIos querelam sic ς mi Ieci J In Sacramento Eucharistiae iuxta Christi institutionem , ', Hari hosum Patrum consensum haec tria spectara possunt .st 'inri' sumbola externa, seu species sacramentales . Accepi τ' 2.άι . . Seeundo a sub iis contenta, nempe cor- π& sanstuis Christi . me est corpur meum. Hic est sangui ' Te io fructus , qui inde percipitur δ manduca
meam carnem, o bibit meum Languinem, habet uuam aeternam.
CPvinistae haec omnia perdiderunt , praeter nuda symbola pa-
o. ' ' Mἰe scilis iubent Laicos esse contentos . Car-
η β i s lili tanto intervallo dicunt abesse ab ii
Christi ibi 'non est, quis fructus inde percipi potestt Lmherini
224쪽
De commvn. sub utraque sipecis is fatemur 'nidem adesse Christum, sed mortuum. An non mortuum censent, qui objiciunt Catholicos solam earnem sine sanguine exhibere Laicis Qui putant sub una speeie dimidium Christum , sub altera reliquam ejus partem contineri s. Utrique merito arguendi: Calvinita, quia carnem, & sen-guinem Christi tollunt e Sacramento; & tota haereditate cui ipsi vocant dissipata , praeter nudas tabulas , nihil relinquunt Laicis o Lutherani, quia non viventem, & integrum, sed mortuum , & disiectum Christum Legatariis distribuunt e eiusque dimidiam partem sub specie panis, reliquam sub speeie vini, seorsim sumi a Lateis arbitrantur. Et tamen utrique, tam Lu- therani, quam Calvinistae , posteaquam rem ipsani sacriteoedissiparunt, de solis symbolis litem nobis intendunt . Perinde sane ac illi, qui absumpto patrimonio, denudiis codieillis al
6. Caeterum, quia mihi propositum non est, Adveνsariorum crimen , & miseriam persequi , sed Calliolicorum sententiam tueri, S explicare , revocabo illam ad paucas conciusiones . quas hic breviter ob oculos proponam, ut uno quasi aspectis vaderi possint. Deinde singulas seorsim probabo . Spero sere eum Dei gi alia , ut Lector perspicue intelligat, Catholicos eum Christi, Apostolorum, & Ecclesiae primitivae sensu, ac doctrina ptime conspirare . Sint autem hae conclusiones . i. Aliud est institutio divina, aliud praeceptum divisum. Σ. Chrutus instituit Eucharistiam sub utraque specie, non tamen praecepit omnibus usum utriusque speciei., ό ό,. ' sivm Vniu *ςςisti Lum verbo, tum facto ipse a 4. Quod etiam secerunt Apostoli. 1. Et po4 Apostolos alii usque ad nostra tempora.
8. Aliunde posilint esse Iegitimae causae, cur potius sub una . quam sub utraque Laici communicent. 9. Propter quas etiam natu tum est ab Ecelesia, ut sub una
His explicatis, Molvam objectiones Adversariorum, quarum auae ex Scripturis, aliae ex Patribus, aliae aliunde desumptae sunt x per-
225쪽
. cina es institiais diωina , aliud praeceptum divinum. ν
7. rideo non paucos errare. Putant idem esse InstitutIonem V divinam , & praeceptum divinum. Quare , cum communio sub utraque specie a Christo instituta fit, quod negaroenon possumus, consequenter putant, etiam praeceptam esse . At non ita res habet. Aliud est institutio, aliua praeceptum . Mul- a Deo instituta sunt, quae tamen omnibus praecepta non sunt, ut Matrimonium , Ordo Ecclesiasticus , praedicatio Euangeliiέ officium baptizandi, & plura alia. Non enim tenentur omnes ex praeeepto divino inire matrimonium, suscipere ordines Eecletiasticos, praedicare Euangelium , baptizare Catechumenos. Unde sieut haec consequentia non vaIet: Matrimonium a Deo institutum est: Ergo omnibus praeceptum esto ita similiter haee non valet r Communio sub utraque specie a Christo instituta est: Ergo omnibus praecepta est. 8. Dices: Haec exempla bene ostendunt, non omnes teneri ad ea usurpanda, quae a Deo instituta sunt: nihilominus si quis sponte velit ea usurpare , tenetur id facere secundum institutionem divinam. Itaque videtur servanda haec regula . Quamvis jure dia Ino non teneantur omnes inire matrimonium, suscipere lacros Ordines , praedicare Euangelium , baptizare Catechumenos es quis tamen velit sponte aliquid istorum facere, tenetur facere eo modo, quo Deus instituit. v. g. Si quis' velit alterum baptiZare , tenetur aqua illum abluere, Sc pronunciare haec verba: Ego. se baptieto in nomine Patris, ct Filii, o Spiritui Sancti. Sic enim Chrissus instituit . Unde qui secus fecerit, non modo peccat,
Φd etiam nihil agit. Istem est de eae teris. Ergo militer, si quis velit communicare, tenetur id sacere sub utraque specie, quia Christus sic instituiti Si aliter facit, & peceat, & fructum Sacr
. 9. Respondeo. Si Issa regu Ia sumatur generatim absque ulla limitatIone, sine dubio salsam, quod etiam Adversarii debent fateri. Hoe ostendo In exemplis allegatis. Deus in Institutione matrimonii e costa viri dormientis formavit mulierem, & eam In Paradiso illi coniunxit. An ideo necesse est, quotquot matri. monium ineunt , ut a suis costis forment sibi spolias, & conjuges ' Nihil minus . Et Christuὲ In institutione Eucharistiae, vesperipost sumptam ccedam, & lotis Discipulorum pedibus, aecepit' Panem a
226쪽
De comm un. sub utraque specie 2 rpanem, & calicem , & facta consecratione , porrexit discum helitibus . An ideo tenentur omnes vesperi post sumptam eoenam , & tot s pedibus communicare Ne adversarii quia dein id postulant. Io. Itaque regula superius allata limitanda est, & distInctio adhibenda. Nam in iis, quae a Deo instituta sunt, duo spectari possitnt. Primo, ipsorum substantia, & essentia. Si quis ergo velit usurpare aliquod Sacramentum a Deo institutum, tenetur adhibere omnia, quae ad illius substantiam, & essentiam pert nent, reliqua non item . v. gr. ad substantiam , &essentiam Baptismi pertinent hare duo, ablutio externa , quae fit per aquam,& forma verborum , Ego te baptiro in nomine Patris, ct Filii, ct Spiritus Sanin . Sine his non perficitur Baptismus . Caetera sunt extrinseca, ut quod ablutio fiat una, vel trina immersione; aqua fluminis, vel stagnante; ante, vel post prandium; item, quod totum corpus abluatur, vel aliqua eius pars ; quod forma verborum Latino , vel alio sermone proferatur, & sie deinceps . Igitur si infantem perfundas aqua , & pronuncies verborum for mam, baptismus legitimus est, &effectum sortitur. Nihil a tem interest, semel, an ter abluas; calidam aquam, an seigidam inspersas; In Iordane, In Rheno; ante vel post meridiem id facias. Haec enim jure Divino determinata non sunt. II. Eodem'modo res habet in Eucharistiae Sacramento . Si substant am , & essentiam illius spectes , non aliud requiritur , quam Christus sub evterno symbolo panis, aut vini consecrati. Si Christus non adsit ut apud Calvinistas non adest Sacramentum nullum est i si adsit quidem, non tamen sub symbolo panis , ac vini, ne tunc quidem Sacramentum est. Utrumque ergo requiritur, &symbolum externum, & Christus illo symbolo significatus, & comprehensus. Perinde autem est, unum symbolum , an duo sint. Non minus sub uno, quam sub duobus manducatur , & bibitur a fidelibus , ut in progressu patebit. Concilium Tridentinum sess . 2I. cap. I. a. & 3.
Christus instituit Esebaristiam sub utraque Decie , non xamen praeepit omnibus usum utri que speciei.
ra. r Uo h Ieasserimus ex Dident no . Unum est . Christum LI sub utraque speeIe instituisse Sacramentum Eucharia sita. In hoc conveniunt i & merito; quia verba institutionis
227쪽
. clivd es instistitio dirina, aliud praeeeptum divinum. T. 17 Ideo non paucos errare. Putant idem esse Institutionem V divinam , & praeceptum divinum. Quare , cum communio sub utraque specie a Christo instituta sit, quod negare
non possumus, consequenter putant, etiam praeceptam esse . At non ita res habet. Aliud est institutio, aliud praeceptum. Mutita a Deo instituta sunt, quae tamen omnibus praecepta non sunt, ut MatrimonIum, ordo Ecclesiasticus , praedicatio Euangelii ιoffetum baptizandi, & plura alia. Non enim tenentur omnes ex oraeeepto divino inire matrimonium, suscipere Ordines Ec- clesiasticos, praedicare Euangelium , baptizare Catechumenos Unde sieut saee consequentia non valair Matrimonium a Deo institutum est: Ergo onnibus praeceptum est: ita similiter haee non valet e Communio sub utraque specie a Christo instituta est: Ergo omnibus praecepta est. 8. Dices: Haee exempla bene ostendunt, non omnes teneri ad ea usurpanda, quae a Deo instituta sunt r nihilominus si quis sponte Velit ea usurpare, tenetur id facere secundum institutionem divinam. Itaque videtur servanda haee regula. Quamvis jure dia ino non teneantur omnes inire matrimonium, suscipere fac os Ordines , praedicare Euangelium , baptizare Catechumenos et si quis tamen velit sponte aliquid istorum facere, tenetur facepe eo modo, quo Deus instItuli. v. g. Si quiv velit alterum baptiZare, tenetur aqua illum abluere, &pronunciare haec verba: Ego.
o baptieto in nomine Patris, ct Filii, o Spiriια, Sancti. Sic enim Chrissus instituit. Unde qui secus secerit, non modo peccat, Φd etiam nihil agit - Idem est de eaeteris. Ergo stmiliter, si quis velit communicare, tenetur id facere sub .utraque specie, quῖa Christus sie instituit: Si aliter facit, & mecat, & fiuctum Saer
. 9. Respondeo. si illa reguIa sumatur generatim absque ulla IImitatione, sine dubio falsa est, quod etiam Adversarii debent
fateri. Hoc ostendo in exemplis allegatis. Deus In Institutione matrimonii e costa viri dormientis formavit mulierem, & eant In Paradiso illi coniunxit. An ideo necesse est, quotquot matrimonium ineunt, ut a suis costis formem sibi sponsas, & eoniuges ' Nihil minus. Et Christut in institutione Eucharistiae, vesperipost Lmptam cinoam, di lotis Discipulorum pedibus, aceepi - - Ο Ο et panem,
228쪽
De commvn. sub utraque speete. 2or patim, & calicem , & facta consecratione , porrexit discum hentibus . An ideo tenentur omnes vesperi post sumptam eoenam , & Iot s pedibus communicare Ne adversarii quia dein id postulant. Io. Itaque regula superius allata limitanda est, & distinctio adhibenda. Nam in iis, quae a Deo instituta sunt, duo spectari possitnt. Primo, ipsorum substantia, & essentia. Si quis ergo velit usurpare aliquod Sacramentum a Deo institutum, tenetur adhibere omnia, quae ad illius substantiam, & essentiam pert nent, reliqua non item . v. gr. ad substantiam , &esi entiam Baptisini pertinent haec duo, ablutio externa , quae fit per aquam,& forma verborum , Ego te baptiro in nomine Patris , ct Filii, er tritus Sanm.. Sine his non perficitur Baptismus . Caetera sunt extrinseca, ut quod ablutio fiat una, vel trina immersione; a qua fluminis, vel stagnante; ante, vel post prandium; item, quod totum corpus abluatur , vel aliqua eius pars; quod forma verborum Latino , vel alio sermone proferatur, &sic deinceps. Igitur si infantem persundas aqua , & pronuncies verborum lammam, baptismus legitimus est, Ressectum sortitur. Nihil a tem interest, semel, an ter abluas; ealidam aquam, an frigidam inspersas; in Iordane, in Rheno; ante vel post meridiem id facias. Haec enim jure Divino determinata non sunt. Ir. Eodem modo res habet in Eucharistiae Sacramento . Si substant Iam , & essentiam illius spectes , non aliud requῖritur , quam Christus sub externo symbolo panis, aut vini consecrati. Si Christus non adsit ut apud Calvinistas non adest ) Sacramentum nullum est e si adsit quidem, non tamen sub symbolo panis , ac vini, ne tunc quidem Sacramentum est. Utrumque ergo requiritur, &symbolum externum, R Christus illo symbolo significatus, &comprehensus. Perinde autem est, unum symbolum , an duo sint. Non minus sub uno, quam sub duobus manducatur , & bibitur a fidelibus, ut in progressu patebit. Concilium
chrsus in lituit richaristum sub utraque Decie , non tamen praeepis omnibur usum utriusque speciei.
ix. Uo hla asserImus ex Tridentiuo . Unum est . Christum LI sub utraque speela instituisse Sacramentum Euchariassia . In hoc conveniunt; Se merito a qina verba institutionis ara a
229쪽
rox IIber L caput Ixelara, & aperta sunt. Alterum, Christum non praecepisse omnI-hus usum utriusque speciei. Hic dissentiunt a nobis adversarii. Urgentillii praeceptum . Nos dicimus nullum extare. Hoc dupliciter probamus. Primo, quia adversarii in tota Scriptura nullum posiunt invenire. Seeundo, quia nos e contrario lassicienter convincimus unam speeiem licite usurpari posse. 13. Prius argumentum se propono: Si in Scripturis exstat alia quod praeceptum de utraque speeie, vel id colligitur ex sola inst tutione , vel aliunde . Neutrum dici potest. Non prius, quia, ut dixi, multa sunt a Deo instituta , quae tamen praecepta non sunt. Ergo ex sola institutione non potest colligi praeceptum . Nec PU- sterius, quia testimonia Scripturae, in quibus Adversarii puta
contineri praeceptum, revera non continent praeceptum, ut infra latius , nunc breviter sic ostendo. I . Adversarios in hae re habemus triplices, Hussitas, Lu- thera nos, & Calvinistas. Omnes quidem quaerunt praeceptum , sed nulli inveniunt. Hussitae quaerunt in illis verbis Ioan. 3.16. Nisi manducaveritis carnem Filii hominis , o biberitis ejus sanguianem, non habebitisvitam in volit. At reclamant Lutherant. Negant toto illo capite vel unum esse apicem, qui de Sacramento Eueharistiae intelligatur. Ipsi ergo quaerunt in illis Lucae 22. I9. me facite : Sed repugnat Calvinus e solis Ecclesiae Ministris , non laicis id dictum esse a Christo eontendit. CalvInus quaerit in istia
Matth. 26. 27. Bisite ex hoe omnea. Sed ad solos Apostolo ea pertinere declarat Mareus, eum ait r Eo biberisnt ex ilIo omnes. Hinc concludo , adversarios non convenire inter se de praecepto .
imo, quod amplius est, ita discrepare , ut ubi alii putant se invenisse praeceptum , alii negent ibi esse . Vide plura in solutione objectionum.
Is. Posterius sic propono: A tempore Christi, &Apostol rum usque ad I 12. semper liberum fuit in Ecclesia vel sub una,
vel sub utraque specie communicare, nec unquam docuerunt Patres, utramque speciem divino jure necessariam esse . Primi,
qui hoc dixerunt, suerunt duo Germani, Petrus Dresdensis , &Jacobellus Misviensis, qui Pragae in Bohemia hanc de communione sub utraque specie controversiam excitarunt. Ergo signum evidens est, utramque speciem Divino jure praeceptam non esse . Hoc argumentum , sicut &praecedens prosequar in sequentibus.
Hic utrumque obiter attigisse satis est.
230쪽
De commvn. sub utraque specie. 2 3
I ubi agens de fructu Eucharistiae , non semel, sed saepe asseruit, unam speciem prodesse ad salutem. Si quis, inquit,
manducaverix ex hoc pane , vivet in aeternum . Et, Panis , quem ego dabo, caro mea es pro mundi vita . Et iterum : NonMut ma ducaverunt Patres vestri Manna , o morιui sunt. sui mandueat hunc panem , vivex in aerernum . Ex his, & similibus verbis eo
cludo cum Concilio Tridentino, manducationem Carnis Chriasti sub una specie prodesse ad salutem. At non prodesset, si utraque species esset necessaria. II. Dices . Adversarii negant in illo capite agi de EuehisIstia, seu manducatione sacramentali. Respondeo : Adversarii sunt triplices , ut dixi: FIussitae, Lutherani, Calvinis . Horum alii negant, ut Lutherus, & nonnulli Calvinitas alii concedunt, ut Hussitae, &Calvinistae Gallicani cum Plessaeo lib. . de Eucharistia, cap. 2. p. I. Illi ergo se mutuo destruunt, &nos eo firmant: Et ab illis sumo tale argumentum: Vel agitur In illo e pite de Eueharistia, vel non agitur. Si agitur, errant Luther ni, & plerique Calvinissae, qui id negant; si non agitur, errant Hussitae, & Calvinistae Gallicani, qui id asserunt. Rursum si agitur, quod nos cum tota Patrum antiquitate concedimus, res salva est. Evicimus unam speciem prodesse ad salutem . Si quis , inquit Christus, manducaverit ex hoc pane , viver in aeternum. Si non agitur , omnes Adversarii temerarii sunt. Hussitae quidem , quia novum dogma Eucharisticum astruere conati sunt ex eo Scripturae loco, ubi non agitur de Eucharistia: LutheranI vero,& Calvinistae, quia hoc Ilussitarum dogma amplexi sunt. I 8. Iam, quod facto unam speciem Christus approbaverIt, colligitur ex Luc. c. 26. 3Ο. ubi duobus discipulis in Emmaus subsola specie panis Eucharistiam porrexit. Sic enim scribit Lucase Et factum est , dum recumberet cum eis , accepit panem , ct benedixit , ae fregit, ct porrigebat ilias . Et aperti sunt oeuli eorum , ct
cognoverunt eum , θιpse evanuit ex oculis eorum . Porro hunc I
eum intelligi de pane Eucliaristico, docent gravissimi Authores ,