장음표시 사용
71쪽
64 Ios EsRI DEL PAPA insigni Dano Anatomico, qui in disiectionibus eadaverum, quibus assidue delectabatur, cum serte vasa plurima circa hepar observasset, humore quodam pellucido scatentia ,
oaque postmodum diligentiori inspectione aliis quoque in
PartibuS corporis reperHet, novam eorumdem historiam descripsit, typisque mandavit. Sunt igitur vasa haec exiles quaedam vente interius cavae ad instar venarum omnium , tenuissimis, ac diaphanis tunicis compostae , ita ut facile disrumpi valeant, quarum cavitas humore quodam chrystallino assidue repletur, quem lympham appellant,ut superius innuimus, earumque numerus multiplex habetur. Non autem certus, atque statutus, Cuti numerus sanguineorum canalium. Siquidem non idem
est in universis animantibus, licet ejusdem speciei sint, sed
major nunc, nunc minor. Eorum autem vasorum amplitudo , & capacitas, etiamsi pro animalium varietate diversa sit, nunquam tamen satὶs magna apparere solet, sed omnia angusta potius, exiliaque sunt, sutique cavitatibus, medi cris tantum stili classitiem admittunt. Extrinsecus nodis quibusdam praedita conspiciuntur, minimis scilicet nonnullis nodis ad instar anulorum , qui clarius tunc conspiciu tur cum lymphatica ipsa vasa suo humore turgida fiunt, isque evenit, si ligatur ρ aliqua motus lymphae impediatur rtunC enim lymphatica vasa elegantissimh assimilantur caudis i Certarum , tument enὶm alicubi , & eminent, alicubi de-
Primuntur , ac veluti anulata apparent. Quae varietas ex eo naicitur, quod cum vasa haec innumeras suis in cavitatibus semiiunaros habeant valvulas ubique geminatas, iis in Ioeis, in quibus binae valvulae collocantur, nodus, & ligatura quaedam conspicitur. Harum autem valvularum usus idem est , ac in valvulis sanguineorum canalium , videlicet prohibendi lymphae regressum ad exteriores corporis Par tes . Etenim lymphaticus ipse liquor ferri semper deprehenditur circumferentia ad centrum, ab exterioribus actinteriora, quod pluribus observationibus suadetur. Probat hoc praedictarum valvularum positio, & aptitudo; hae namque cava sui parte respiciunt centrum, Convexa vero circumferentiam ; quare versus centrum motum Permittunt .
72쪽
ExERcITAT io DE HUMORIE Us CAP. VII. 6seontrario autem motui Opponuntur; probant ligaturae lym- Phaticorum , haec enim vala compressa, aut ligata, flaccida, &Vacua fiunt, qua centrum spectant, turgent quq spectanteircumferentiam corporis; ex quibus clare conijcitur, ly-Phae motum a motu sanguinis in eo differre, quod hic a corde exiens per universum corpus diffunditur mediantibus arteriis, & postmodum ab universo corpore Per venas refluit ad cor ; lympha vero semper Progressu suo Pe tit cor, nunquam autem a corde ipla removeri conspicitur. Quamobrem lymphatica haec vasa, quae serosa etiam appellamur, ortum habent ea in parte, qua maxime distant a corde , finem autem, qua cordi ipsi proximiora sunt. Id namque expostulat contenti humoris explicatus progressus, quo ostenditur nullum alium esse naturae scopum, nisi liquorem
hunc ad cor reducendi. Neque tamen vasa haec adeo universὶm conspirant ad cor,
ut ipsum petant immediate, suisque ultimis osculis eidem
Cordi inserantur omnia. Nam licet vasa ipsa innumera ferosint, & ab omnibus corporis partibus exoriantur; ViX Pau Ca tamEn ea sunt, quae perducuntur ad cor, sed omnia ferme in certis alterisis generis canalibus, ac receptaculis suum illum limpidum humorem evomunt, ibique desinunt. Namque omnes lymphaticae venae infra septum transversum enatae, Cum earum origo multiplex sit, videlicet ab universis internis visceribus abdominis, a testibus, a gla dulis prope inguina, nec non etiam ab omnibus musculis Pedum, tibiarum, coxendicum, & caetera: ad unicum ta tum locum Concurrunt; nam Paucis exceptis, quae in n vas glandulas mesenterii inseruntur , reliquae omnes ad receptaculum chyli pertingunt, inque illud suam aquam es- fundunt , quae postmodum per thoracicos ductus ad cor ducitur: Et illae, quae in thorace sunt, quarum exortus it m sculis pectoris, a sterno , , pulmonibus, a corde , ὲ Pericarindio, a mediastino, recto tramite in thoracicum ductum ipsum sese insinuant, ibique lympham deponunt, brevi ad cor deserendam . Denique lymphatica colli, artuum, & caetera ingrediuntur jugularem externam venam, ex qua lympha ipsa una cum sanguine descendit ad cor. I COn-Disilir Corale
73쪽
66 Ios EPHI DEI. PAPA, Conspicitis er o nullum dari communem truncum harum venarum , sicuti in sanguineis vasis contingit ; & videtis etiam huc spectare naturae artificium , ut scilicet aqua haec universa promptissime , & commodissime cordi ,& sanguini restituatur . Quae omnia, etiamsὶ ad integram lymphae, & lymphati- eorum historiam exponendam fortasse sufficere videantur ;quid tamEn prodest, si caetera ad hujus liquoris naturam , officium, motum, & originem pertinentia elucidare posse dissidimus p Vix enὶm apud antiquiores Anatomicos hisce de
rebus quicquam vero simile reperitur: plures etiam ne verbum quidem attingunt. Nimis fors n recens est nobile hoe Anatomicum inventum, non satis notum, non satis hominum elucubrationibus comprobatum; quare multum adhuc restat operis, ut integrum hoc naturae artificium penitus detegatur . Erit fortasse olim, qui illud omnino perstrutabitur, sibique maximam laudem comparabit. Nos autem, cum tanti minimis simus, quid aliis hactenus, quidque etiam nobis
ipsis rem serio pensitantibus in mentem venerit, exponemus; primumque illud supponimus, de quo dubitare nemo potest , aquam scilicet hanc ex penu sanguinis ortum ducere, & ab eodem tanguine derivare omnino. Nam, ut Praeteream, quod jam pluries docuimus, scilicet id omnibus liquidis corporis commune esse, ut a sanguine exoriantur,& postea ipsorum aliqui remeent in illum; cum liquor hic
suis vasis comprehensus perpetuo tendat versus cor, quo tanquam in oceanum sese exonerat, nullibi autem lymphatica vasa observentur, quibus mediantibus eadem lympha a Corde ipso emanet, effundaturque per corpus; quid aliud superest, nisi arbitrari , humorem hiinc una cum languine a. corde Per arteriaS expelli, unaque cum ipso sanguine arteriarum , ubique Per corpus spargi, certisque in locis corporis ab eodem sanguine separari, & secerni , & tunc propria vasa ingredi, & implere Θ Esse vero serum hoc , Partem praecipuam sanguineae massae ostendit evidenter ejusdem sanguinis spontanea resolutio; apparet enim in educto sanguine, ut alibi expositum fuit, fluidior quaedam portio albicans, ac diaphana, quae lymphae simillima est, eamdemque Diqitigoo by Cooste
74쪽
ExllaeITATIO DE HUMO Isus CAP. VII. 6 que cum ipsa naturam obtinet , ac substantiam ; utraquaen m igni exposita, mera aqua evaporante , ad instar albu- minis ovi concrescunt. Itaque fluidum hoc, quod serum, aqua, & lympha vocari solet , ab arterioso sanguine 1eparari evidentillimum est; certumque est propterea lymphatica vasa suum hunc liquorem ab arteriis recipere , non autem a venis ; nam Cum lympha, ut statuimus, derivet a sanguine, & versus cor deinferatur ; necesse est illam ab eo sanguine originem trahere. qui motu suo removetur a corde, non autem ab eo , qui ad cor ipsum accedit: stilicet opus est, lymphatica vasa iis in Iocis inchoare, in quibus arteriae ipsis desinunt; quare cum nulla sere pars corporis sit, quae sanguine non irrigetur , simulque etiam, quae lymphaticis venis non stateat; hau quaquam esset temerarium asserere, totidem esse lymph ticorum exortus , & initia, quot arteriarum extremitates ultimae sunt: eodem prorsus pacto, quo & sanguineas ipsas enas, ad arteriarum extremitates incipere necesse est, ut circulatio sanguinis Peragatur. Siquidem lymphatica vasa suo munere ossicioque, sanguisneis venis summopere assimilantur: ambo enim genera h rum canalium arteriarum, fluidum cordi restituunt, & venae quidem rubram partem , & crassiorem , lymphatica autem fluidiorem , ac limpidam . Hinc deducitur arteriosum sanguinem serosiorem esse, quam venosum; ea eten m seri pars, quae per lymphatica refluit ad cor, derivat , ut probavimus, 4 sanguine arteriarum; quamobrem ea languinis portio, quae venas ingreditur,r spectu sanguinis arteriarum, caret tota ea seri copia, quae k lymphaticis venis comprehenditur. Quid ergo mirum aDteriosum sanguinem magis fluidum, ac rubicundum esse. quam sanguinem venarum ἰ si PI aeter caeteras caussas alibi
indicatas , in arterioso sanguine plus adest seri, quam in venoso pSerum etenὶm illud est, quod fluore suo, aqueis nem papartibus , quibus abundat, fluiditatem sanguini elargitur ;ut non semel exposuimus, serumque ipsum ulterius dum diluit, irroratque arteriosum sanguinem, reddit illum rubi
75쪽
63 Jos EFRI DEL PAPACundum, ac floridum; eodem pacto, quo vina ipsa alioquin
fusca, cum aqua diluuntur, statim valde rubescunt. Quae cum it sint, idcirco existimamus, veteres Medicos immerito a nonnullis Recentioribus improbari, quod aliquando arteriarum sectione sanguinem eduxissent; cum commodius, ac tutius potuissent illum e venis educere , nullo prorsus discrimine existente inter venosum sanguinem, &arteriosum, ob circularem motum ipsius: nam ut taceamus eosdem veteres circulationem sanguinis latuisse , est etiam cognit , & admissa , adhuc tamen arteriolus sanguis non Parum a sanguine venarum discriminatur; quare iis in morbis , qui seri vitiis oriuntur, arteriam secare nequaquam videtur incongruum, cum ex arteriis plus lymphae educi valeat, quὲm ex venis, ob rationes superius adductas; &sortasse cutis starificationes , quae aliquibus in febribus tantum utilitatis afferre observantur, hac praecipua ratione utilitatem hanc pariunt, quia simul cum minimis venis percutim ipsam repentibus abscinduntur quoque arteriolae plures, necnon etiam lymphaticae; adeoque multum seri extrahitur , cuius vitio febres plurimae enascuntur . Sed quo digressi sumus, ut revertamur; nonnisi maxima plenum admiratione illud videtur , quod circa lymphae separationem a sanguine obvium nobis est exponendum; nam cum statutum sit, limpidum humorem lymphaticorum ab arteriolo sanguine separari iis in locis omnibus, in quibus arteriarum ultima oscula sunt; videndum esset modo, qu nam pacto haec eadem lymphae secretio peragatur. Arduum sane opus, ae perdissicile, cum nunquam 1 praeclarissimis Anatomicis integre expositum fuerit ; cumque haec eadem operatio naturae peculiari quodam, & in lito artificio celebrari conspiciatur. Scimus enim fluida alia corporis universa, quae a sanguine sejungi solent, certa habere, statutaque loca corporis ipsius, ubi secernuntur; certaque pariter,& conspicua esse instrumenta, quibus mediantibus eorumdem liquidorum separatio perficitur; namque glandulae Communia videntur, & consueta esse instrumenta, quibus natura utitur in liquidorum omnium separatione, & esse v
luti cribra, aut machines alterias generis, per quas fluena
76쪽
Ex ERCITATio DE HυΜo Illus C Ap. VIL is sanguis determinatas sui particulas ibi deponat, quae Pommodum a propriis vasis recipiantur .
Atqui in lymphae separatione diversimode sese res habet, neque enim statutis in locis corporis sejungitur, sed ubique ..& universimi hoc est, ut probavimus, ad arteriarum e tremitates omnes; neque propria habet organa separati nis , cum nullae glandulae deprehendantur illius secretioni Certo inservientes. Licet enim plura lymphatica a gland Iis exoriantur , ut dictum est, ab hepate scilicet, a lyene, a Pancreate, ab intestinorum tunicis , & ab aliis . pluribus Corporis Partibus, quae aut glandulis abundant , aut totae glandulosae sunt: hoc tamen parum reseri, cum alioquin notum sit, earumdem glandularum munus certum, atque Primarium longe diversum esse di videlicet humores alios , non autem lympham a sanguine separari; cumque innumerae aliae lymphaticae venae sint , quae a glandulosis non e manant, sed a musculorum substantia , in qua nullae prorsus glandulae conspiciuntue ; & tamen ejusdem generis Omnino lympham continent : ac ea est , quae continetur in ιymphaticis, . glandulosis partibus enascentibus: signum obdenS, nunquam naturam ad lymphae separationem glandulas adhibere , scuti in aliorum omnium fluidorum separatione
contingit. Quaenam igitur hujus distliminis ratio est y Qv
nam arte sanguis arteriosus ad arteriarum extremitateS Perductus, sponte sua in hinas abit substantias adeo dissimiles .
Tubram unam, atque opaeam , limpidam alteram, ac dia-
Phanam , crassiorem illam , hanc fluidiorem e & quo ins per artificio disssimiles substamiae illae diversae vasa ingrediuntur pNeque autem, hisee nostris expostulationibus satis est, quod omnes sere Anatomici assirmant, lympham esse s
Perfluum serum a nutritione , ipsumque idcirco ab universis nutritis partibus emanare , & emitti ; cur enὶm serum hoc una cum sanguine non refluit per venas 3 quomodo a cruore venarum dispessetur 3 ergo ne cruoris pars rubra nihil
tribuit partibus nutrimenti FDubitatio est de lymphae separatione a rubra sanguinis Parte, & quaeritur modus , quo, cum duae hae substantiae in Diqiligo Corale
77쪽
in arteriis confula sint, statim ae ad arteriarum ultimas oras Perveniunt, dividi valeant, diversaque vasa iubingredi ι huic autem operi per serutando, detegendoque, quamquam
notaetipis longe impares arbitremur, non est tamen, quod saltem dubitandi gratia, eam nolimus afferre, & exponere hypothesim, quae nunc menti nostrae occurrit . Itaque Primum omnium rationi consentaneum existimamus asserere, 1eparationem lymphae a sanguine nequaquam celebrari eodem modo, quo aliorum omnium fluidorum si parationes fiunt ; sed esse spontaneam quamdam secreti
nem , ac naturalem, quae nullam requirat opem , nullum omnino artificium, nullum organum secretorium e etenim
sanguis cum duplici substantia constituatur, fluidiore altera subtilioreque , altera vero crassiore, & soliditati magis proxima ; harum .quidem substantiarum commixtio, & unio non adeo intima est, non adeo firma, ac stabilis, ut sponte a natura, & per simplicem conatum diversae gravitatis earumdem, binae hae substantiae dividi nequeant, ct aliquomodo sejungi, absque ullius asecretoriae machinae adjumento; ita enim sanguis ipse is vena eductus, & in vasa re P
situs, brevi in duplicem substantiam facessit, serumque i lius conspicuum fit, & ab ejusdem sanguinis fibrosa, & r
bra parte disiungitur ; neque tamen in hac spontanea cru ris resolutione emergit, fitque sensibile ullum aliud eorum fluidorum , quae Nio in sanguine continentur, & quae t tra animalis corpus per instrumenta separatoria ab eodem
sanguine secerni solent. Hujus discriminis non alia ratio est, nis quod serum, seu lympha non intime . & undequaque. sed ruditer admodum , & imperfecte , ut ita dicam, ru-hrae portioni sanguinis admiscetur ; ideoque spontanea , a naturalis separatio illius fieri potest; caetera autem liquida proprias habent particulas stabilius, & intimius commixtas.& confulas , & intrinsece colligatas cum universis minimis cruoris partibus; ideoque fluida illa inconspicua omnino sunt, nec sponte, aut per simplicem vim gravitatis dividi possunt, & in conspectum sese praebere ; led machinae,& organa requiruntur, ut eorum separationes valeant celebrari .
78쪽
Est enim lymphae cum librosa parte sanguinis conjunctio,
simillima conjunctioni aquae cum arena, aut ejusdem aquaecum farina, cum visco, cum glutine, cum gyPis, cum a
liis hujus generis materiebus; a quibus eadem aqua facillime separaturi eli quod non intime cum iisdem confunditur ; magisque simillima est conjunctioni seri cum butyro , & cum caseo in compositione lactis; quod serum , quam prompte a duabus. illis substantiis disjungatur, nemini ignintum est Atqui e contra caetera liquida peculiaria in massa sanguinis absconducitur eodem pacto, quo in vino absconditur
spiritus, 1ulphur, sal, aliaque huju1modi plura, non secus ac in aqua ipsa quantumvis pura , ac simplici latent sales
nonnulli essicacissimi, pariterque sulphur, mercuriuS, alia que non pauca , quae ad nutritionem vegetabilium con
Non igitur mirandum est, quod cum separatio liquorum Omnium determinata organa exposcat, glandulas scilicet; unius lymphae separatio absque glandulis celebretur in hoc enim diversa habetur secretionis ratio, sicuti diversa est ratio conjunctionis lymphae cum fibrosa cruoris parte ἔ rudis namque est, ut monuimus, hujusmodi conjunctio, & tantummodo superficie tenus , & quoad sentum, non autem quoad substantiam, & quoad intimam materiam, & abditam. Hisce igitur suppositis animadvertendum est,arteriosum sanguinem, duplici coalitum genere liquidorum, lympha scilichi,& languine venarum; qui statim ac e corde egreditur , scilicet cum per maiores Profluit arteriarum truncoS, maxima pollet velocitate, & insigni suarum partium agitatione. HOC enὶm ita contingere alibi a nobis ostensum est: & quia languis ipse paulo ante mirificam passus fuit in pulmonibus alterationem, relalutionemque usque ad minima : & quia mox validissimum k corde impulsum recepit. Equidhm in hoc statu, in tanta hac sanguinis velocita te, & agitatione partium ipsius, dubitare nemo potest, quin duae illae substantiae massam sanguinis constituentes . Ghrosa scilicet, ac fluida, simul unitae, & confusae permaneant, ita ut aegre admodum una ab altera valeat disjungi: siquis dem Disitirco by Corale
79쪽
τα I os E Mi I DEL PAPAdem motus, & agitatio res alioquIn difformes, atque disi, miles commiscet facit. , & unit.
Jam vero, si motum arteriosi sanguinis prosequamur, Inveniemus illum non parum retardatum in minoribus arteriarum truncis magis a corde remotis, plusque etiam. Ω-gnem reperiemus sanguinis motum in minimis, S ultimis arteriolis, quae ab impellente corde maxime distant. Quamobrem in hujusmodi sanguinis progressu, & transitu a corde usque ad ultimas arteriarum extremitates, Cum sensim tanta fiat diminutio celeritatis , agnosi es necessarium esse propterea , ut fluidior sanguinis pars a fibrosa, &erassiore substantia paulatim secedat; deficit enim celeritas moisis, S agitatio, quarum caussa duae illae dissimiles su stantiae copulabantur. En igitur, quod arteriosus sanguis ad arteriarum extrema perductus, licet duobus constet liquidis, lympha videlicet,& languine venis accepto simul commixtis , S unicum liquidum constituentibus; non est tamen adeo simplex , &unicus , ut semper solus necessario permanere debeat, ne
possit facilithe in duas illas substantias resolvi, quibus com
Iam enim, ut dictum est, simul cum decremento celer, ratis, copula quoque earumdem substantiarum paulatὶm s Iuta erat: sensim lympha a fibrosa portione secesserat; qua-rh in hisce arteriarum extremitatibus, etiamsi eadem lympha adhuc maneat cum substantia rubra, ac fibrosa , quanquam unὲ secum fluat adhuc, & cum ipsa aliquo pacto confundatur; attamen Promptissima est, & idonea separationi, ubicumque aliqua sibi detur occasio. Fingamus ergo nobis animo iis in locis , in quibus sanguis ab exilissimis arteriis egreditur, duplicem canalem adesse , quarum uterque sua offerat minima orificia, sed affecta v rietate quadam tum positionis, & loci, cum etiam amplitudinis ; ita ut hujus diversitatis caussa, non eadem sit iambobus facilitas ingressus, non e dem promptitudo, & Commoditas; sed ad ingressum uniti facilior detur aditus, dis-ficilior ad ingressum alteritur hisce positis, certum est sanguinem arteriarum ad haec loca perductum, cum ulterius
80쪽
Ex Eac ITATiO DE Hurio laus CAP. VII. 73 moveri debeat, crassiorem sui partem in eo tantum vaso immissurum esse, cujus aditus facilior est, partem authmnuidiorem in utroque vase posse transfundere, quoniam fluiditatis gratia portio haec est idonea ad faciliorem, nec non etiam ad difficiliorem vasorum ingressum . Erunt ergo duo vasa, quorum alterum solam fluidam su stantiam recipiet, alterum vero fluidam simul, atque fibro sam; illudque erit lymphaticum vas, hoc autem erit Vena, quae & serum, & crassam sanguinis partem comprehendit. Quae exposuisse, atque ita lymphae separationem possibilem ostendisse licet nobis esse satis videatur , lubet tamen certioris sermonis caussa, aliquam peculiarem asserre hypo thesm, quae cum superius adducta opinione, & cum effoctu mox indicato conveniat.
Itaque illud primum omnium supponendum est, quod .
nobis, loquentibus de motu sanguinis tanquam summe Pro- habile , ne dicam necessarium , receptum fuit; minimas nempe arterias cum minimis venis , non statim pioximε conjungi, ita ut inter illas detur omnimoda continuatio; sed eas intermediare spatiola, & interstitia quaedam, ac veluti quosdam alveolos, in quibus sanguis ab arteriis egrediens colligetur, & per aliquod minimum temporis commoretur, ac veluti cribretur per illos; exinde vero transeat ad venas. Hoc igitur commemorato, & supposito, concipiamus misnimam arteriolam A B suum sanguinem non immediath transfundere in minimam venam C D, sed prius evomere illum in alveolum , seu porum aliquem carnis B E C . sitque talis positio venae, & arteriae. ut invicem oppositae
sint, & oscula habeant perpendicularia ad invicem, & directa; ponamus autem ulterius in inseriori latere alveoli, utpote in E, exilissimum aliud vas, cujus capacitas , & ori