장음표시 사용
181쪽
mplecti posse, quam quod ad ejus es tiam
necissario pertineat. Probandum enim foret, Deum non esse compositum. Euod si id serio 'ρο let, na in philosephia que ac Theologia tenuismos fecisse profectus videbitur. unde sequentia : quis ficis, utrum Deus M aterno voluerit, ut fimul in st, modo nobis homun-rionibus imperves gabili, existant substantia quadam tmesistentes, demum siuo tempore ex
Deo , non quidem uti paries Dei, emanantes, quibus clamen emissis, Deus non minus per fectus esset , quam antea P majorem adhue vaniιatem, an institiam dicam, arguunt. -- lina Lectorem observare , me egisse de trisbus intellectualibus principiis Platonis, praecipue vero de anima mundi. Ut quam inficeta M a sinis mea , quam non instar Doctoris , sed dubitanter & conjiciendo e sam
sum, proposui, velim sequentia observari. Primum est; hae ad comroversia nostrae tu mam haud pertinere ἰ quaeritur, uixum ex sententia Platonis unica tantum detur subis stantia, quae Deus sit. Ostendi. materiam esse per se subsistentem & aeternam, neque ullo vinculo necessario cum Deo conu Xam. Secundum; dixi, juniores praecipue
Platonicos adserere, tria illa principia a lainvicem orta ; perspicua tamen hujus res
182쪽
testimonia in Plasone & Locro non Observa ri. Tertium , illam ipsam emanationem ex Deo ita comparatam, ut omnem partium separationem, quae in corporibus tantum locum habet, excludat. Euartum ; nos naturam rerum Spiritualium obseurg a tantum nosse, proprietates quasdam mentis nostrae nobis cognitas, caetera omnia
esse ; debilem praeprimis esse nostram cognitionem de natura Dei, quae infinita &inenarrabilis est. Non possum sine dubio resem Hvenire ad hoc probandum melio rem ipse Gundlingis. Is autem Gundlingianorum parte I . pag. 328. & sq. ita de haere loquitur : Homo sinitus est, Deus infinitus t ratio arctis terminis circumsicripta, Deus missi termino inelusur. Et pugnant tamen illi, somnem movent lapidem, tuentur omnimodo , Deum pos comprehendi. Euomodo'. Fac viaeam. An ratione, an imaginatis ρ
uicquid integi mus finitum est ; quicquid imaginamur finitum es, divisebile in partes, magnitudine praeditum Anita. Euo ruis L. et ' an eapis insinitam tam , infinitam potemtiam, infinitum tempus P Sin minus, eur insultas mortuo Leoni, cur vesiis barbam 8 Audi, in Deo eoncipimus aternam nihil. Putas te
aliquid percipere, percipis nihil quibus ta-
183쪽
men Verbis pag. lq. in notis substituere jubet haec : nos in Deo nihiI concipere postgrive, aut quid sis Deus specialiter caeperfecto atque integra. ) Omnis Theologia naturatis, quam jact- , in imonstraraombus de Dei GL sisntia subri t. Cribro aquam hauriunt, qui ulterius se proripiunt. ct in vias Scholasticois, perfectionis cae negationis se recipiunt. Euid sentis, quaeso, cum , Deum e se immortalem , frigi nestium , corruptionis omnia expertem p num tibi propterea essentia ejus nota ' Si fio, te non esse Bucephalum , non
Hippocentaurum, non Chamaeleontem, non Ele ' phantem, non Casem, non Titium, an exindestio , re esse Paulum s Et si hoc cognostam,
quid ess tandem , quod te eo uuat Paulum an haereritas, illeitas, Meilas Z An forte ει ι .isitas e Nolo cruentis Matium suomisatium misteri pugnis. Profiteor, NB. me nihil Dei essentia nosse ; voeabula siunt, quibus is idimus, termini meri, quibus fruιmur. E superlativorum ratio es. m propterea adhibentur, qu a per partes non cognostramus, quod volumus cognostere. Hactenus Gund-hngius. Quis autem unquam confidentius de hac re locutus est 3 Et tamen νιδeulum& inficetum est, quando quidem conjectando ιαι- , posse in inenarrabili
184쪽
natura Dei aliquid concipi , quod ad essen-
. tiam ipsius necessario non pertineat.
rum; Deus potest , quicquid nullam repugnantiam involvit 3 seu quicquid nos lanis quam possibile concipere possumus. Sex
sum 3 ut aternitas Dei, ita infinita ejus natura nobis est parum cognita ue absorbetur quasa mens contemplatione infinitae & aeternae ejus naturae. Septimum s quicquid existit. Praeter Deum , non necessario existit sed voluntate ejus omnipotentissima. Ommum ;Deus potest ab aeterno velle, ut existat, aliis quid praeter se, natura sua impersectius. Nonum; per mundum intelligo non solum omnia corpora simul sumta, sed & omne spatium. Derimum; Deus potest ab aeter . no velle, ut existant quaedam intellectuales substantiae, quae cum nec locum, nec sp tium requirant, & mundus demum in tem,pore conditus sit, sine confusione aut loci repletione sunt, ubicunque sunt. Undeciamum 3 Deus ergo velle potest, ut ab aeterno ,
in infinita & inenarrabili substantia, modo nobis homuncionibus imperscrutabili , exsestant intellectuales quaedam substantiae vcae luntate suae productae, & prorsus ab ipso diaveris. Duodecimum; potuit igitur & animam mundi in se continere, & demum sua
185쪽
tempore aliis vellitam proprietatibus mun- do praeficere. Decimum tertium; haec anima
mundi, uti clarissime ex Tm εο & Locro , patet , imperio Dei iubmittitur, & tanquam substantia a DEO distincta consideratur et potuit igitur etiam a Deo ab omni aeternistate habere suam originem, neque tamen cum Deo Unum esse. Ostendendum ergo Cl. Viro, hanc aeternam substantiarum intelligentium subsistentiam , meram invia cretcontradictionem. Haec tamen non eo animo dico, ac si mentem illam ad ingam Platoni , aut omnia haec animo illius obversara, minime omnium quasi credam, eo modo res in Deo revera se itisse. Hoc tantum volo; Plato tria principia agnoverit, gradibus pese sectionis inter se distincta, neque tamen peripicue, qua ratione haec orta putet, dem niverit, sub flendum hactenus esse , neque absiurdas consequentias inde deducendas. Cum autem Cl. Vir ex concessis Platonico; .rum principiis ad assiurdum argumentetur, existumans . haec omnia per emanationem proprie dictam facta, adeoque naturam divinam in partes esse scissam , atque cum materia copulatam , neque modum ali quem concipi posχ, quomodo divinum a
divino oriri possit, dixi, nos debilem κ
186쪽
quam maxime in adaequatam de Dei infinita natura habere cognitionem ; neminem apoditare demonstrare post , nil in Deo esse posse, quam quod ad persectissimam natu Tam necessario pertineat; ex aeterno illius Naturae abysso quasdam intellectuales subsantias oriri posse sine detrimento naturae divinae. Haec omnia dubitanter tantum, ut modestum deera, proposui. Si quando enim si pense gradu in ratiocinando proceis dendum est , tum maxime id fieri debet . cum de natura Dei insinua re ejus attributis sermo est. Videamus tamen, quomodoe modestam illam meam conjecturam absurditatis convincat. P. 33 s. ait: Aut Deus continet Essas Abstantias sanquam a see distinctas , saliunde vitam ae naturam siuam indeptas , aut a se vita, ratione smotu an malas. Si prius, a Deo non omnia Funt producta, quod absurdumὰ Sin posterius, Deo fmilia fiunt, atque ex eo, qui continet, sprodierunt, faesium, sin eo eonfissum , ctque aliquando in lucem emittuntur. Ita subtilissimus Gundlingius. De priore propositione sermo non est , sed de posteriore et probare igitur debuisset, posteriorem conis tradictionem involvere. Sed nil probat,
nisi hoc, Deo ita similes fore illas substan-
187쪽
tias intellectuales. Similes sunt, quatenus sunt substantiae intellectuales, sed non sunt ex essentia divina ortae, sed . ut supposui, Dei voluntate productae; ex eo igitur non orta, sed per eum, voluntatem nimirum di. minam, quae causa esset existentiae eorum &essentiae. Hoc postremum, inquit, quanquam absurdum sit, multo tolerabilius tamen videtur, quam primum, oppido crassem commentum: Deum in se complecti μαλ antiai per se cae a se exsentes. Haee nunquam in mentem venerunt, & Agmentum est Gundlingis. Aperte dixi, quaeri, utrum
Deus voluerit, ut exsanι cs. Ita eum m. Da minatur Exce entis usmis, extricat ta- men nihil.
SecZ. XXXIX. Pergamus ad Sech. 94. dissertat. meae ep. 9 s s. ita locutus sum. Nos Chri ani Humus S. S. Trinitatem non nominalem, sed qua aliquid di cti involυaι ι dicimus, filium esse a Patre ab aeterno, cae eum eo. Spirisum Sanctum stroredere ab utroque , aque tamen
aeternum cae perfectissimum esse ; quis autem modum buses disinctionis expliceι ' Probare hoc exemplo volui, adeo naturam Dei nobis perspectam non esse, ut quamlibet di- stinctionem & emanationem in Deo impos-
188쪽
sibilem dicere liceat. Quid ad haec Excellemi mus Gundlingius In quo quam sits plix, s& talis sum sensu latinissimo) rum sum apparet Hlucide. Recte enim atque imregre adfirmasur, Filium esse Deum , variarum S. esse Deum ue ac sola Hpostasse dissimctionem effieis. Ego vero non dixi, in quo distinctio illa sita sit ; ignoro enim, ut verum
fatear, quomodo Pater, Filius G Spiritus Linter se distinguantur; distinctionem tamen aliquam intercedere , nos dubitare non sinunt oracula divina, quibus merito adse timur, licet modum non explieent. Fimmissime interim persuasus sum , doctissimum naeingium nestire, quam potestatem habeat hoc in loco vox μοςοιαις. Denotat enim aliquando substantiam. At tres substantias a se diversas non habemus. Si dicat , illam denotare subsistentiam, tum diis stincte explicare non potest, utrum haec diis versitas υπο σεως sit solius rationis, an re lis inter substantiam & substantiam, substantiam & proprietates, proprietates & proprietates, proprietates & modos. Verbo, dicimus in Deo esse tres personas, neque tamen distin- 'cte, quid sint personae, definire possumus: aut si definimus. ad hoc mysterium explanandum nullo modo transferre possu- ώM mu
189쪽
mus. Voce Igitur υππασεως nil aliud voluit, quam distinctionem aliquam in Deo locum habere. Idem ego asserui. Sola differen
eia in eo posita est , quod ego ingenue fassas sum , distinctionem istam mihi prorsus L
gnotam esse. Illi vero, ut ignorant m tege ret suam, adhibuit vocem υπομ-. An tu
vero, inquit, enuntiabis siue pudore, aves esse Deum, lupum , arborem aliaque animalia flv Ubinam gentium sumus 3 quaestio est de tribus principiis, liceat ob rei impenetra-hilem naturam hae voce uti, ) quaeritur, utrum distinctio quaedam in Deo locum habeat, & ille me interrogat, utrum ere dam, aves &c. esse Deum. An ego omneSCreaturas hypostas1 tantum seu modo subsistendi inter se distinctas esse dixi an ulluhi adfirmavi, talem esse in rebus Creatis distinctionem, qualis in divinis Iocum ha , . het Odi consequentiarum fabricatores sa reo. An sia hyps ita me interrogat isummus Vir) Elephas, Paulus, Petrus sy.nmermannas disserunt ' Respos deo et aliud. est, Excelsentissime Doctor , cum de substantiis creatis loquimur, aliud cum de Deo loquimur. Sine dubio Mol us, Guniuin A. sius & Legnitius dis erum , tanquam ινα