장음표시 사용
201쪽
solute & simpliciter, nego ant. Sic cum Moy- ses dicitur Deus , additur Pharaonis . Sed de solo Christo dieitur quod sit Deus absolute.
Objicies 3. Christus , Ioann. I . . ut hanCCeyudaeorum opinionem , quod se Deo aequalem' faceret , amoveret, respondit seipsum non aliter Deum dixisse , aut filium Dei , quam iri scripturis ii, ad quos sermo Dei factus est, d
Resp. nego ane. Nam Christus ibi argume tatur a minori ad majus sic: si judires propter auctoritatem quam a Deo acceperunt, dii appellantur; quanto magis Deus dici debet ille quem Pater sanctificavit, nimirum sanctitate i creata & personali. Unde addit: Si non Deiospera Paeris mei, nolite credere mihi, si autem iacis , is si mihi non vultis eradere , operibus eredite, nam opera mea quae nemo alius facit , probant me a Patre missum, de vera locutum , cum Deus non possit miracula edere ad com firmandum mendacium a veribus ergo credite, ut cognoscaris ct credatis quia Pater in me est, ego in Patre, Propter identitatem naturae& consubstantialitatem.
Alii textus objiciuntur a Socinianis, sed fincile solvuntur. ψLuca I 8. Christus dicit :.Quia me dicis bonum ρ nemo bonus nisi flus Deus. Sed eiusmodi responsio , est ad mentem principis illius, qui Christum ut purum hominem habebat . Eccl. 2 . Sapientia, quae est Verbum: dicit: Ante scuta creatu sum . Sed intelligitur de creatione improprie dicta, nempe de simplici Oroductione 3e generatione, non de eductione rei ex nihilo. . Ioauu. I. De Verbo dicitur: omnia Drusum
facta sunt. Sed intelligitur de causa efficiente , non de causa instrumentali et enim particulae, ab ,
202쪽
de Deo Trino. 16sab , ex , Θ ρο in scripturis idem significant.
Ioann. I . Dicit Christus e Patre major maeo . Sed inde sequitur tantum quod Christus sit minor Patre secundum humanitatem , nousecundum divinitatem. Ioann. s. Christus ait: Non possum ego a me se facere quidquam ι sed non inde sequitur , quod non habet aequalem potentiam cum P tre : hoc ergo ideo dicit , quia omnipotentia est ipsi a Patro communicata. Quaeres 6. Virum diυinitat Verbi posse prob νἐ ex traditione Patrum qui ante Concilium L. Danum floruerunt ρ Alios enim nobis dimittunt Sociniani. Resp. a m. Nam I. S. Ignatius Μartyr Epist. ad Tarsenses , redarguens eos qui de Christo dicebant: Quoniam nudus homo es, ait: Uuali rer aurem nudus homo audirest e sede a dextris meis p qualiter autem is dicoret , priusquarta Abraham fieret, ego sum, &c. a. S. Martialis, Petri Comes, in I. ad Bu digalensem Epist. cap. a. ait: Chrsus mori ρ fuit , quia homo fuit . Filius Dei ante princi pium fuit et Es quia Deus rear , diu teneri In
morte non potuit . Resurrexit enim anee lucem
remita die , de loco ubi eum sepeliri vidimus , ct apparuis nobis. 3. D. Dionysius Areopagita, lib. de divinis nominibus, cap. z. dicit: Sacra Scriptura. tr dunt ipsummet Deum , se designando, dixisse : id me interrogas de bono, nemo bonus nisi δε- Ius Deus . Porro Deus qui sic se designavit , est Deus Filius : etenim addit D. Dionys. Ermerbum ipsum , quod natura bonum est, ait: ego Bonus sum. 4. S. Iustinus, Apologia a. pro Christianis , de Christo dicit: Qui quod Vorbum is primu nitus Dei sit , Deuν etiam est . .
203쪽
fg6 compendium is. S. Theophylus UI. Patriarcha Antis he mus , lib. I. Commentariorum in Evangelia , dicit: Obtulerunt ei Christo ) Μagi munera, aurum ut Regi, thus ut Deo, myrrham ut homini ad sepultivam . 6. Dionys Alexandrinus, Epist. dontra Pauα Ium Samosatensem, ait : Unus est Christus quies in Patre, coaternum Verbum , una ejus per
sona , Deus invisibilis , visibilis factus. 6. Eusebius Pamphilus, Caesareae Episcopus, Jib. Σ. de fide, ait e Gentit, non fumus, non dicimus Deos Judai non frenny , cis
Chrsum Deum confitemur. Hinc Concit. Nicaenum 1. definivit, Filium Dei esse , Deum de Deo , lumen de lumine , Deum veram de Deo vero , genitum , - - sctum, consubstantialem Parisi,
Objicies r. D. Igiratius, Epist. ad Tarsenses , de Filio, dicit : Non ipse est, qui super omnia
Deus Pater , sed Filius ejus s . . .
Respond. Quod per haec verba vult tantum Filium non esse fontem totius divinitatis. Objicies D. Iustinus , Dialogo eum Triphone , asserit 1. Deum Patrem esse Filio Necausam ά . 2. Filium esse adminissram Deἰ Creatorss. 3. Christianos is fecundo loco haben res Filium Dei cum ratione venerario Elgo. It p. ad I. Quod Iustinus nomine causae, intellexit ργincipium . L . . ad h. dico quod Filius dicatur Patris minister improprie , quate rius & esse , & operandi Virtutem accepit a Patre sine dependentia ab illo ... ad Fia. lius dicitur secundo loco haberi ratione origia mis , quia est secunda persona , non Vero ratione naturae & dignitatis. ἰObicies D. laenaeus, lib. 3. adversius haere
ses cap. s. dicit Deum Patrem praevisse perbo per auod elli Armati sunt. Ergo .
204쪽
de Deo Trino. , ΤόπR s. Praecepit improprie, hoc sensu, quod
Pater voluit mundum fieri per Uerbum , hoet est , voluntate Uerbi a Patre accepta & utrique communi. Porro illud praeceptum non arguit inferioritatem in Verbo. Objicies 4. Clemens Alexand. lib. I. Strom tum , dicit : Beneficent Isma est natura Filii, qua soli omnipotenti propinquissima est. Et lib. s. dicit Verbum esse sapientiam primo crearam. R p. ad I. Quod natura sumatur pro perso
na, ut frequenter usurpatur apud Veteres . . . ad a. Uerbum primo creata, sumitur pro Uer- .
bo , primo genita , est autem primo genita , quia prior est origine persona Spiritus sancti. objicies s. Origenes, lib. 8. contra Celsum, dicit I. Verbum non esse universorum Deum. a. Contendit Filium, ut Filius est, esse mino
rem Patre , juxta illud Christi r Pater major
me est. Reis. ad I. Veteres per haec Verba, unisese i Forum Deum, solam personam Patris, Per a propriationem , intellexisse . . . ad 2. Filius,
qua Filius, dicitur minor Patre, ratione Originis, quia ab eo recipit esse, unde Pater dicitur fons totius divinitatis; sed non est minor
ratione essentita: ita hunc textum e Pater ma jor me est : interpretatur D. Athanas Orat. 2.contra Arianos. Obicios s. Tertullianus I. docet, lib. contra Hermogenem, cap. 3. Deum non fuisse semper Patrem : Non tamen ideo Pater semper , qui Deus semier, inquit . . . . a. lib. contra Vra xeam , dicit: Patre tosta substantia est , Filius vero derivatio totius is parato , Aut sese pro retur : Pater major me est . . 3. Ibidem dicit : Deum Filium agnosco , fecundum a Patred fendo.
Resp. ad I. Quod Tertuli. loquatur de pse
205쪽
68 Compendium vimitate essentiali, quae respicit productionem creaturarum , estque tribus Personis commu Nis 3 non vero de Paternitate notiΘnali quae est ad filium naturalem . . . ad a. Quod intelligi debeat secundum imperfectum noltrum conci piendi modum , non vero realiter : sic enim loquitur Tertuli. ut ostendat Filium esse a parre per generationem, ut inde Concludat con tra Praxeam , eum a Patre distingui persona& hypostas . . . , . ad 3. ds. Ratione originis , conci ratione naturae, nego, Quaeres r. Verum Spiritus sanῶrtas sit verust Deus, Patri, Filioque confiιbstantialis ρ R p. a mat. Nam I. in Scriptura Vocat Deus, Act. s. D. Petrus sic Ananiam alloqui
tur: Anania , cur tentavit satanas cor mum , ' mentiri re ιγιtui fancto . . . non es mentitua
hominibus , sed Deo ... 2. Spiritui sancto tribuuntur omnes perfectiones quae soli Deo sunt propriae, nempst, immensitas, Sap. r. Spiritus
Domini replevit orbem rerrarum . Omniscientia a. Corinth. a. Spiritus omnis frutatur, etiam
profunda Dei. Associatio cum Patre & Filio in
omnibus operibus ad extra, Μatth. 28. Baltangules eos in nomine Patris , re Filii, ritus sanctiis Unae Tertuli. lib. adversus Praxeam, c. 13. ait : Pater est Deus, Filius Deus , -Spiritui sanctus Deus . Et Concit. Constantinopolit. I. definivit: Credimus viritumfanritum, Dominum vivi contem . . . cum Patre is Filio adoranuum re .glorificandum , qui locutus est per Pro
, phetas. Ergo est Patri & Filio consubstantialis. Obitas i. Plura in Scripturis de Spiritu sam
to leguntur quae Deo Vero Convenire . ne
queunt ; ut Rom. 8. dicitur postulare, & gemere. Ephes. 4. dicitur contrina0. a. Thes A s . dicitur eaetinSui.
206쪽
ae Deo Trino. rus. et. Dicitur postulare Sc gemera , quia nos postulare facit, & Coram Deo gemere . . . a. Dicitur contristari, quia improbat quod me e gerunt homines . . .. 3. Dicitur extingui , non ratione sui , sed ratione gratiarum, quas hsemo extinguit , vel non utendo , vel abu
Obicies 8. Christus de Spiritu sincto 1
quens, ait : Non enim loquetur a femetipso, feἀsuAcumque audire loquatur . Ergo , &c. R O. dissing. antra. Quaecumque audiet, procedendo , loquetur , cono. quaecumque audiet , discendo, neto anρ. Spiritus sanctus per suam processionem , accipiendo naturam divinam , recipit etiam omnium rerum cognitionem ; quae
'Quaeres I. TYTrum m pertam SS. Trinisset, O passis ratione naturali demon strari ρ Rese. negat. Ait enim Christus , Matth. Iris Nemo noυie Fiatum nisi Pater , neque Patrem quis novit nisi Filius, σ cui vo erit Filius revelare. Ergo mysterium SS. Trinitatis sola revelatione cognosci potest. Et ratio est , quiae omnis demonstratio vel fit a priori , seu peccausas , vel a posteriori, seu per effectus; atqui mysterium SS. Trinitatis non potest demonstrati a priori , cum Deus nullam sui causim habeat ; neque etiam a posteriori , quia creaturae non dependent a Deo quatenus trinus est, sed quatenus est in natura: prodeunt enim ab omnipotentia , quae, cum sit toti Trinitatis communis , arguit unitatem naturae P non dis stinctionem personarram ergo. Compendium, ex Charmeo. Η Obj
207쪽
I oi Compendium objicies r. Antiqui Philosophi, Plato, Aristoteles, Trismegistus, immo & Sybillae, mysterium Trinitatis agnovere 3 ergo, μάRάρ. Dato, non concesso, antecedente, ne-ss eo eq. Nam si Philosophi gentiles aliquam de hoc mysterio notitiam habuerunt, illam hinbuerunt vel per revelationem ipsis immediatefactam , ut de Sybillis tradunt DD. Augustin.& Hieron. vel ex lectione librorum Moysis M
Obietes a. Certissimum est x. Dsum esse intelligentem & volentem. a. Omne intelligens& volens terminum utriusque actionis producere . 3. Producens & productum distingui realiter . 4. Hunc duplicem terminum debere esse substantiam in Deo, qui nihil accidentale potest in se admittere . s. Hos terminω naturam divinam , & quidem individuam participare , quia multiplex non potest esse natura
divina , & quidquid in Deo est , . necessario
'R p. Hanc probationem non esse demo strationem , nam mens humana , sibi relicta , cognoscere minime potest actionem intellectus di voluntatis in Deo esse productivam; qualis enim illius erit terminus p an aliquod accidens λat in Deo, utpote ente perfectissimo, nullimeise potest . An substantia λ minime 3 alias , cum , iuxta leges naturae, omne Productum , substantia distinguatur a producente , tot eia sint naturae divinae , quot personae produce tes & productae; ergo essent plures dii, quod lumini naturali repugnat ; ergo gentilis Concludet potius Deum , intelligendo & volen do , nullum producere terminum substanti lem & personalem; immo ostendet talem ter . minum non esse necessarium , quia, fatent
208쪽
de Deo Trino I 7r elligunt & volunt, nec tamen producunt tedi
Quaeres 2. Vtrum, fu posita fide hujus mst rii, possit variis exemplis illuseraγi ρ' Respond. Exemplis illustrari potest, sed imperfectis: illustratur enim & probabile stridetur exemplo mentis humanae, quae licet realiter una, tribus tamen pollet facultatibus, set i licet, intellectu, voluntate , di memoria, quae relative distinguuntur.
Quaeres I. C, id sie proces γM Ro. emanatio, seu origis
vinius ab alio . alia est immanens , culus te minus manet intra suum principium. Alia era
siens , Cujus terminus extra suum principium exit; sic in humanis, filius a patre productus . Quaeres 1. Euotvlex sit processo immanens in Reis. Duplex , nempe , ph ca, sua unum ab alio procedit actione quadam physica, qtipe includit mutationem, dependentiam, & dive, statem naturae in eo quod ab alio procedit e. talis est nostra intellectio a qua verbum me tale , quod est accidens, procedit . Et meta: p sica, qua unum ab alio procedit tanquam umero principio , seclusa omni mperfectione mutationis, dependentiae, ac diversitatIs natu-Yae , remanentibus solum istis duobus hespum- laus, a quo alius &, qui ab alio ; inter prim cipium, di id quod oritur a principio. Quaeres 3. Utrum sit in Deo vera φ ocessio metu sica pN p. assim. Probaturque ex Script. Joann. 3.
Christus de seipso dicit : Ego ex Deo troces . H. Et de
209쪽
Et de Spiritu sancto, Ioann. I s. dicit: Parallerus , quem ego mittam vobis a Patre, Spiritum 'veritatis, a Paree procedit . Hinc Concit., Nicaenum I. definivit , Filium esse , Deum de Dao ; & Constantinopol. I. definivit, Spiritum
Obicies i. Si Filius & Spivitus sanctus procederent, penderent a suo principios atqui, &c. iRei p. dis. mo. Si procederent in temporct& libere , conta si procederent ab aeterno &necessario, nego mai
dist. Persona producens prior est persona producta; ergo procedit in tempore. Respond. di ant. Prior est prioritate oris nis, eone. prioritate temporis & naturae, nego. Porro prioritas originis nullam importat 1
perfectionem: ..' Obietes 2. Si sit in Deo processio , erit in Deo mutatio interna: Pater quippe transibit astatu non producentis, ad statum producentis; atqui, &c. lResp. nego major. Nam , sicut ait D. August. Semper g gnis Pater, is semper nascitur Filius aergo producit Pater, & producitur Filius, abiaque ulla sui mutatione. Quaeres ε. Quot Ilae in Deo proeessiones ρR p. Sunt duae, nec Plures, nec pauciores ;. quia in Deo sunt tantum duo modi operandi ad Intra, qui in suo quique genere exhauriuntur productione unius personae infinitae, nimirum unus per intelIectum, quo producitur Verbum aevinum ; & alter per Voluntatem, quo producitur Spiritus sanctus; ergo. Obicio I. In Deo processio est infinita; e go est uni a. Resp. dist. ane. Est infinita , in suo genere, tone. in omni genere, nego. Sic processio per
intellectum , est jesinita in genere intellectio
210쪽
de Deo Trino. IT 3 nis, & si' unicum est Uerbum. Similiter processio per voluntatem , est infinita in genere volitionis , sed nulla est in Deo processio in
finita in omni genere. Oblatos a. Filius & Spiritus sanctus eundem intellectum , eandemque cum Patre recipiunt voluntatem; ergo, &αRωρ. GR. ane. Eundem intellectum, eandem
que recipiunt voluntatem essentialem, eonta n tionalem, nego ant. Intellectus & voluntas eia
sentiales , sunt intelligendi & volendi facultates, quae, sic praecise , sunt in ecundae. Inte, lectus & voluntas notionales, sunt intelligendi & volendi facultates, quatenus habent a iunctas relationes paternitatis &spirationis acti-Vae, quae, ut sic sunt foecundae ; porro nec Filius recipit a Patre intellectum notionalem , nec Spiritus sanctus recipit a Patre & Filio voluntatem notionalem, quia hae sunt exhaustae Per eorum productionem. Quaeres s. Quid sit principium divinarum processsonum ρResp. Est id , a quo divinae personae oriun
Quaeres 6. Quotuplex est principium divinarum processionum μRes. Triplex , nempe , principium qued ,& prineipium quo , tum Proximum , tum re motum . . . Principium quod, seu, denominationis, est persona producens . . . Principium qu , remotum , est id per quod persona ma- diate tantum operatur; seu est radix & prima ratio , qua virtus immediate operativa Convenit personae producenti . . . Principium quo , proximum, est virtus per quam Pesona imma-
Quaeres 7. . Quodnam est principium divinarum processionum ρ