장음표시 사용
331쪽
dammodo consecratae sunt. Sed quaecumque fuerit causa huius instia tutionis,certissinium est eam antiquissimam esse. Nam Augustinus epist.t 8. quae est publica ipsius altercatio cum Pascentio Ariano, testatutquod licui hac voce Homo en a cunctis fidelibus una creditur Trinita tis substantia; ita ista Nirie elemon unius Dei natura a cunctis latinis de barbaris rogatur ut misereatur. Tum ait licere non solum barbaris lingua sua, sed etiam Romanis dicere phoras armen quod interpretaturmisine miserere, lingua scilicet Gothica, quam Roma I Gothis capta didicerat. III. In quorumdam monasteriorum libris M. SS. ad usum chori vidi ipa sum Orie interpositis quibusdam clausulis interpolatum, quas priuata auctoritate introductas puto. Legi in Chronico Angliae sub nomino Ioannis Bromioni Abbatis Cisterciensis inter X. scriptores rerum Anglicarum edito pag. 8ys. B. Dunstanu in semel soporatum Angelos audiuisse eum suaui nota Xyrie elemon psallentes, cuius modulos armoniae adhuc, inquit, continet tropus ille apud Anglos famosus, Urie Feus adeas, qui in maioribus festis Sanctorum cantari solet. Sed de a monia, non de tropo hic sermo est: nam seculo X. quo Dunstanus vixit, non credo huiusmodi tropos in usu fuisse, quorum nulla mentio ante seculum X lII. reperitur. Insulsi sunt ut plurimum,nec bene sensui eo haerent. Quidam extant in Missali Romano sub Pontificatu Pauli III. edito Lugduni hac praefixa inscriptione. Sequantur quadam de ora Ceriasper Litie eleison, sanctus , ct Agnus Dei ibi ob nonnullarum Sacerdo
rvim pasendam deuotionem posita, luet non sint de ordinario Romana Eccle-Fa,tamen in certis Missis ibidem annotatis licite dicenda. Aliquot in exemis
plum subijciam ex eodem Missali, &ex libro I. Elucidatorii Ecclesi stiet Iodoci Clictouaei, itemque ex Missati M. S. Biliothecae Vaticanae
ΚTria fons bonitatis, a quo bona cuncta procedunt, elefoa. Rarie qui pati natum mundi pro crimine, ipsum ut saluaret, misisti, e sonis Urie qui septiformis das dona Pneumatis, a quo coelum & terra replentur, e IAB. GHAD unice Dei Patris genite, quem de Virgine nasciturum mirifice Sancti praediaeerunt Prophetae, elefo .chrigre agie, coeli compos regiae, cui melos gloriae semper assans pro
munere Angelorum decantat apex , elemon .chriare coelitus adsis nostris precibus, quem pronis mentibus in terris deuote colimus ad te pie Iesu clamantes, elison. Narie
332쪽
Naris spititus alme cohaerens Patri Namque, unius ae consistendo, Rans ab utroque, euisen' - . Rarie qui baptirato in Iordanis unda Christo effulgeat specie columbina apparuisti , e isen. Urie ignis diuine pectora nostra succende, ut digni pariter proclamare possimus semper, Aeson.
Infestinitatibus Christi Domini nostri
RTrie cunctipotens genitor Deus omnicreator, elemon Fons & Origo boni, pie, luxque perennis, elison. Salvificet pietas tua nos bone rector, eleison. Chricte Dei splendor , virtus, Patrisque Sophia , evison. Plasmatis humani sator, Iapsis reparator, elimos . Ne tua damnetur Iesu factura benigne , elemon. Amborum sacrum spiramen , nexus , amorque, evisorum. Purgator culpae, veniae largitor opime , elaison. , offensas dele , sacro nos munere reples elamon.
ΚTrie virginitatis amator, inelite Pater, & creator Mariae, elefon Urie, qui nasci Natum volens de Virgine, corpus elegisti Ma
Rrrie qui septiformi repletum Pneumate pectus consecrasti Mariae,
Grine unice de Maria genite, quem de Virgine nasciturum stirpis D uidicae sancti praedixerunt Prophetae, elison. Chracte usiae gigas fortis geminae, qui pro homine homo sine virili stamine prodisti de ventre Mariae, evison. Chri Be coelitus adsis nostris laudibus, quas pro viribus ore, cordo, actuque psallimus, proles pie Iesu Maris , elison. Urie Spiritus alme, amborum nexus, amorque, coeIestis gratiae rorem infidisti Mariae, eleison. Rarie, qui incarnato de Mariae carne Christo iub nostra specu semper florem seruas Mariae , elefon. Rarie simplex & summe Chrismate latro nos repla, ut digno carmino decantemus laudes Mariae, Meison.
ΚTrie rex genitor ingenite, vera essentia, elefon. XJrie luminis fons, rerumque eonditor, e fora,
333쪽
re, qui nos tuae imaginis signasti specie, elefou.
curiae Deus formae humanae particeps, eleison. O iste lux oriensi per quem iunt omnia, elemon. chrim, qui perfecta es sapientia , ehisen. x He spiritus vivifice, vitae vis, elison. Urie utriusque vapor, in quo cuncta, elemon. Urie expurgator scelerum & largi r gratiae, qnae sumus propter nostras offensas noli nos relinquere,consolator dolentis animae, eleison.
ORbis factor, rex aeterne, elefas,
Pietatis sens immense, elemon. Noxas nostras omnes pelle, elemon. Fim, qui lux es mundi, dator vitae, elison. Arte Ioesos daemonis intuere, elemon. Conseruans te credentes, confirmansque, elemon. Patrem, Natum , teque Flamen utrorumque, Hei a. Deum scimus unum atque trinum esse, elemon. Clemens nobis adsis Paraclite , ut vivamus in te, elemon.
omitto alia eius generis , quibus homines simplices maius obsequium ac solemniorem cultum se Deo exhibere arbitrabantur. IV. Post Dris Heman sequitur hymnus Gloria in excelm Deo, si dicendus sit, alioquin praemissia populi salutatione Dominas isbisiam dicitur or eio, siue collecta, de quiqus sigillatim agendum erit, si prius notauero olim diebus, quibus omittitur moria in Excelsis, immediate post Urie prolixas preces pro omni statu hominum recitari consueuisse, iis pro sus similes, quas Irenicas siue Diae ueas Graeci vocant, & initio Litu giae Diacono praecinente, choro respondente decantant. Permansit hic ritus in ecelesia Latina usque ad seculum IX ut obseruat Goar in notis ad Missam Chrysostomi s. 6 a. & nunc etiam permanet in ecclesia M diolanensi diebus Dominicas Quadragesimae. Sicut enim alibi ostensum est, veteris ecclesiae mos iuit, ut ossicium cum Missa conueniret, ac propterea quibus diebus preces in ossicio dicebantur, in Missa quoque ci solebant. Agit de his Columbanus in Regula cap. T. ubi m dum psallendi describens a Senioribus statutum ait, Cum versiculorum
a ments gnteruenientium pro peccatis primum noctras, deinde pro omni P
pudo Christiano, deinde pro Sacerdotibus dr reliquis Deo conseiratis sacra plebis gradibus, potiremo pro eleemosinas facientibus, poctea pro pace Regum, nouisa me pro inimicis, ne illo Deus Pareat in peccatum quod persequuntur nos es detrahunt nobis, quia nessiunt qui aciunt. Has autem
preces pro varijs rebus & personis compositas Diaconus in Missa pronunciare solebati Diaconi namque , ut ait Concilium Aquisgranen se a
334쪽
siib Stephano Papa cap. I. clara Voce im modum prac nis admonent eu m, siue in orando ue inflectendo genua ,siae in auendo, sue in lecti uibos audiendis. Auctor antiquitatum Liturgicarum rom.ypag.3o T. h rum precum hanc formulam affert, quam Missalem Litaniam vocat , ex antiquo Codice Bibliothecae Fuldensis a Cieelio transcriptam.
Dicamus omnes ex toto corde, totaque menter Domino exaudi-miserere Sui respicis terram, O facit eam tremere. oramus te Domine exaudi Mmiserere
PD alii sima pace ct tranquiuitate temporum no forum. Oramus te Domine &c. Profincta Ecclesia Catissica, qua ect Onibus usque ad terminos orbis te
Pro Patre noctro Episcopo, pro omnibus Episcopis ac Presburis es Diaeonis, omnique clero. Oramus te Domine. P o hoc loco S labitantibus in eo. Oramus te Domine . Propi simo Imperatore O toto Romano exercita. oramus te Domine. Pro omnibus qui in sublimitate constituti sunt, pro virginibus , vidisse ae .ct orphanis. Oramus te Domine . Pro paenitentihurct catectamenis. Oramus te Domine. lPro his qui in functa ecclesia fructus misericordiae largiuntur. Domine Deus
timuitim exandi preces nomas. Oramus te Domine. Sanctorum Apos olorum o Mart rum memores famus, ut orantibus eis pranobis veniam mereamur. Oramus te Domine. ChriBianum ac paci cum nobis em concedi a Domino comprecamur. Praemsta Domine praesta. Et diuinum in nobis permanere vinculam charitatis, Dominuis cor prece mae. Praesta Domine, praesta . . . . ita eruare sanctitatem ac puritatem catholica ei, sanctum Deum coae precamur. Praesta Domine, prasta . . Dicamus omnes, Domine exaudi , O miserere . i iHis similes sunt preces, quae ritu Ambrosiano hodie dicuntur Dominica Prima Quadragesimae immediate ante Collectam, incipiente Diacono & choro respondente. Diuina pacis se indulgentia munere svplicantes ex toto corde est ex tota
mente precamur te. Domine miserere.
F o Ecclesa tanta catholica , quae his S per uniuersam orbem dissima est ,
precamur te. Domine miserere . Pro Papa nectro re est Poaetifice nostro rum est omni clero eorum , omnibusique Sacerdotibus ae ininictris precamur te. Domine miserere . Pro famulis tuis N. Imperatore, se N Rege, Dare noctra, ct omni exercitu eorum precamur te. Domine miserere . Prophe taclesiarum , vocatime gentiam, es quiete popularam precamur te . Domine miserere . p
335쪽
ita iuste has ct censeruarieae eiussis ommburique habitantibus in ea pre- . - - te. Domi e miserere . pisahis temperiri fructu est 'cunditate terrarum precandiar te. Domi-: ne miserere. H. Gingiuibus , viduis , Orpbanii , captiuii s ac pamitentibus precamur te. . mine miserere . Pro naviganti, a s iter agentibus f in carcerum, in vinculis, in me aliis , iis exuri canctitatu precamar te. Domine miserere .
n. . di eis diuersis is miratibus detinentur , quique spiritibus vexaniarimmundis , precamur te. Domine miserere .
His et aam fa,cta Ecclesia tua factas misericordia largiuntur, precamarte. Domine miserere . lixaudi os mas in omni gratione atque deprecatiove noctra , precamur te. Domine miterere. Dicamus omnes , rumine miserere.
Aliae huiuModi deprecationum formulae extant apud Clementem lita 8. esuriit. Apocto e. & in Liturgijs Graecorum , quae cum supraseris piis fere coincidunt. Porro Diaconus eas recitaturus ascendebat am-honem, ut notat Goar in ordinem sacri ministerii m et T. atque id obsere M Greei Quod si desit ambon, in ecclesiae medio stat, eiusque centrum quae ad se pertinent recitaturus occupat, quasi vicarium ambo- is locuti a
Iv. via Initrum huius hymni in Nativitate Saluatoris nostri Iesu Christi ab Angelis decantatum fuit, inde Angelici nomenclaturam accepit. Apte vero inter hymnos numeratur, quia omnia illi conueniunt, quae ad hymni constitutionem requiruntur, cantus scilicet in laudem Dei. Praeclare Augustinus in ps. I 8. Si Dadas Deum es non malas, non dicta lamnum. Si landes quod non pertinet ad laudem Dei,
O se raraavdo landes , non dicis hinnam. H nus ergo tria icta halet, orcanticum, O laudem, es Dei. Addidit Beda pras in psalmos aliam conditionem, ut fit metrice scriptus ; sed hanc non requiri ad rationem hymni constans est sapientum sententia , idque praeter alios adnotauit Chlius Rhodiginus lib. I. antiq. leen cap. s. exemplo Platonis, apud quem in Symposio & in Phoedro hymni leguntur soluta oratione: ut-vie alia desint exempla, hic solus sufficit id equo hic loquimur; nam ab omnibus antiquis Patribus hymnus nuncupatur. Plura de hymnis , eorumque vis ex lactis de profanis scriptoribus congessi in meo tractatu de diuina Psalmodia Cap. X VI. S. o. Nullus autem hoc nobilior repe, iri potest, siue auctorem respiciamus, siue antiquitatem, sue usum , siue tandem diuinarum laudum, quae in eo cantantur, excellentiam & H E a sublimi-Disiti Co l
336쪽
sublimitatem. Nam quid nobilius, ut ratera omittam, quam quoi, Deo gratias agimus propter magnam gloriam suam P Hoc videlicet idem est ac si diceremus, Tibi proter te gratias agimus, non propter bonum nostrum quod inde emanat, sed propter gloriam tuam e quia gloria tua haec est santificatio nostra, & ad unam tui gloriam est, quod sancti sumus: quia sanctificans nos participes nos facis gloriae tuae it via & in patria a atque ideo nostra interest, quod magni & gloriosi D mini serui sumus; eamque ubique propagari,ac ea te perfrui magis gaudemus , quam si nostra esset; quia tu solus laudabilis & gloriosus es, di
nulla est vera gloria extra te. Prima huius hymni verba moria in excelsis Deo, e r in terra pax hominibus bona volantatis , o coelo ad ricis Ange Iorum voce derivata sunt: caetera quis addiderit, incertum est. Qui
dam Apostolis tribuunt , eo quod integer habeatur lib. T. C aegritas L cap. I. sed iam norunt viri docti quid de illarum Constitutio num alictore & aetate sentiendum sit. AIij au tem facium Telesph rum Papam , qui vivebat anno Christi 1 o. eiusque sentemiae sunt Si gebertus in Chronico, & Innoininus III. si a. de m)Breys missa cap. 2 o. Alij Symmacho adscribunt, qui anno quingentesimo Christi
floruit. Plerique recentiores sequuti Alcvinum eap. go. Hugonem Urictorinum lib. a. de diuin osse. cap. II. Remigium Antifiodorensem in ex positione Misa, Honorium in Gemma lib. I. cap. 8 . & Ioannem Belethum lib. de diu. O . cap. 3s. 1 B. Hilario Pictaviensi Episcopes comple pletum fuisse asseueranti sed in vita & scriptis Hilarii, & in scriptori bus, qui quatuor post ipsum seculis floruerunt, nullum huiusm vesti
gium extat: atque insuper obseruo Athanasimns qui Synchromis His Iario fuit, eius meminisse lib. de Uirginitate versus finem his verbis. Maiatino tempore hanc salmam dieito, Deus Deus meus ad te de Iuce vigilo. Vbi dilaratum fuerit, isse recitabis, Benedicite omnia opera Domini Domino, lamnum rae dicito Gloria in excelsis Deo, & in terra pax, in hominibus bona voluntas. Laudamus te: Benedicimus ter Ad ramus te: s qua sequuntur. Ex quibus liquet iam eo tempore usitatum
fuisse, & per varias regiones dispersum . Cautius loquuti sunt Patres Concilii IV. Toletani, qui can. ia. aiunt. Reliqua qua sequuntur post verba Angelorum Eccle Bicap Doctore, eomposuisse, quicumque illi fuerint. Auctor libri Pontificalis in vita Telesphori ait ipsum constituisse vi ante Sacrificium hymnus diceretur Angelicus , hoc est Gloria in excelsis Deo, sed non dicit ipsum reliqua adiecisset & tune tarsitam,
verba tantum euangelica in usu erant, sicut extant in Liturgia Iacobi, non aute in integer hymnus. Symmachus vero praecepit ut omni diea Dominico, & in natalitiis Martyrum dicereturi nam Telesphorus in Missa tantum nocturna Natiuitatis Domini eantari decreuerat, si vera sunt quae Sigebertus & Innocentius praecieati tradunt. Statutum autem Symmachi ad totum hymnum extenditur, qui iam antea composituderata
337쪽
erat , ut ex Athanasio ostendimus. Etherius Episcopus & Beatus Pressbiter lil. r. aduersius Elipandum Archiepiscopum Toletanum consu tiisse aiunt in Hispania cantari ritu Morarabico, de quo ibi loquuntur, Dominicis diebus & in quibusdam festiuitatibus. A Graecis magna do-xologia nuncupatur, & ab ijsdem in matutinis laudibus recitatur. Iu-hent quoque dici ad laudes toto tempore Pasc hali S. Valerianus Epis.eopus Arelatensi qui vivebat anno i io.& S. Tetradius in suis regulis. U. Refert Anastasius in vita Stephani I v. statutum ab illo, in omni die Dominico a septem episcopis C dinalibus hebdomadari s , qui in eccle
Saluatoris obseruabant Missarum solemniasuper altare B. Petri celebrare
ars & Gloria in excelsis diceretur. Ratio huius Edicti est, quia olim a solo Episeopo dici poterat, a Presbyteris vero in solo die Paschatis dicebatur, ut initio libri Sacramentorum S. Gregorij legimus: non quia ad Episcopos maxime pertineat Missam celebrare, ut explicat SuareEto. g. in X. disput. 8S. PO. I. sed quia reuera sic ferebat mos priscus ecclesiae, ut soli Episcopi hunc hymnum dicerent, sicut soli in prima, populi salutatione dicunt Pax vobis ijs diebus, quibus Gloria in excessis dici solet. Adeo verum est, quod lapius monui, non debere ex hodiernis moribus veterem ecclesiae institutionem aestimari. Valfridus Strabo cap. et et . Datutam e B, inquit Di ipse hymnus in summi estiuitatibus a feshi Episcopis et avaretur,quod etiam in capite libri Sacramentorum designam this videtur. In Bibliotneca Vaticana Palatina Cod. ys. exstat antiquissimus ordo Missae Romanae initio sic statuens, Disitar Glona in excet ii Deo, si Episcopusserit, tantummodo die Dominico, se diebus festis. A pressereris autem minime dicitur, nise in folo Pascha. Frustra hunc ritum conuellere nititur Berno Augiensis cap. a. de rebus ad Missam spectantibus. Cur non liceat, inquit, omni die Dominico vel natalitvs Sanctorum
Pres terra illum lamnum canere, quem nato in carne Domino Angeli cecinere e stnias Mincessum ect illum eantare in Pascha fecundum pratim&eionem Mimalis , non multo minus licitum puto in Natinitate Domini, quando primum coepit audiri ab hominibus in terris, qualiter ob Angelis canebatur in caelis. Proferant contradictores in medium ubi nam sit a fanctis
Patrisas veι ab ipso Sanctis o Papa Gregorio interdictum; ctsi ad haec respondere non valemus , merito manus damm . Haec ille, quem non disputare, sed obedire par erat, nam Gregorius id vetat initio libri Missalis, ut ipse Abbas Augiensis agnoscit, & illius auctoritas iussicere ei de-huerat, ne contradicere auderet. Nunc vero sublata est illa restrictio, Ac ab omnibus idem hymnus cantatur, quod sensim introdimim suspicor paulo post Bernonem, qui vivebat anno Io o. ac deinde pro lege
v I. Seribit Iodocus Clictoueus lib. I. Elucidatorij huic hymno Angelico insertas fuisse quasdam particulas ex Ecclesiasica constitutione , sed quae sit ista constitutio non liquet. Potius crediderim priuata quorum-
338쪽
dam licentia id primo coepisse, postea inualuisse, adeo ut quibusdam Missalibus huiusmodi elausulae insertae fuerint. Passim in libris ad vium chori tam editis quam M. SS. sequens interpolatio pro Missa B. Virgianis reperiti ir. Post Domine Fili, unigenite Iesu Chrim additur: spiritus P alme orphanoram Parasite. Post Domine Deus, Agnus Dei, Filius Patris et Primogenitus Mariae Virginis mateis. Pcst Suscipe deprecati nem no ram: Ad Mariae gloriam. Tum sequitur: stuoniam tu solas Samctas: Mariam sanctificans. Tufolus Dominus: Mariam gubernans. Tufius altissimus: Mariam coronans, Iesu Chrisse et cum Sane o spiritu &c. Refert autem Paris Crassus in ceremoniali summi Pontificis inedito cap. 6 T. Nicolaum v. prohibuisse, ne in sua capella diceretur. Apud
Pameliu in in fine Tomi II, Liturgicorum duae extant huius hymni imterpolationes, quarum prima haec est pro die Natiuitatis Domini.
Laudamus te. Laus tua Deus resonet eoram te rex Benedicimus te. Qui venista propter nos rex Angelorum Deus. Adoramus te. Cloriosum regem I si ael in throno Patris tui. Glorificamas te. Veneranda Trinitas. aeui sedes ad dexteram Patris misere e nobis. In sede miestatis tuae. Saem .mamia solas sanctus. Deus fortis & immortalis. Tu solus Dominus. Coelestium, terrestrium se infernorum rex. Tu solas vilissimus . Rex Regum, regnum tuum solidum permanebit in aeternum. Iesa Chrim. Altera est in Dedicatione Ecclesiae. Gloria in exceps Deo. Quem ciues cinestes sanctum elamantes laude frequentant. Et in terra pax. Quem ministri Domini verbo incarnatum terrenis promiserant. Laud
mus te. Laudibus cuius astra matutina insistunt. Benedicimus te. Per quem omne sacrum & benedictio conceditur,atque augetur. Adoramai te. Omnipotens,adorande,colende, tremende, enerivide.Glarii Mnas M. Vt creatura creantem, plasima pIasmantem , figulus figmentum . tia1 vimas tibi propter magnam gloriam tuam. Hymnum maiestatis Eratias autem pietati ferentes. Domine Deus rex coelesiis, & teliqua vique
ad Suscipe deprecationem nostram. Quem quisquis adorat in spiritu de veritate oportet adorare. Qui sedes ad dexteram Patris usque ad altissismui Iesu Chricte et unigenite, qui es una cum Sancto spiritu in gratia Dei
Non desunt alia exempla, sed ista superflua sunt, ut quisque agm-scat temerario quorumdam ausu, seu potius simplicitate, ac Eelo qui non erat secundum scieiniam, inserta haec Angelico hymno fuisse, quae Ecclesiasticam
grauitatem minime redolent, cubiumque diuinum non auissent, sed diminuunt .
339쪽
Origo , mus Sacerdotalis salutationis Dominus vobis
cum. Graecorum salutatio Pax omnibus. Di copi quoque pacem precantur. suare premitti soleat ante collectam Oremus, , aliquando Flectamus genua. Collecta nomen aquivocum, A quo primum collecta siue orationes inuenta, or qua forma in ipseruanda . minum conclusio
explicatur. Cur dum recitantur,mantis , brachia extem
dantur.De Laudibus qua olim post Collectam dicebantur.
I. C Acerdos hymno Angelerum recitato salutat populum dicens D A minus Dossum, quae salutatio e veteri testamento in ecclesiam derivata est. BooE enim, ut in Libro Ruth cap. a. legimus, salutans mecsores suos ait, Dominus vobiscum :& Propheta missus a Deo ad Asam Regem Iudae, cum victor e proelio cum exercitu suo reuerteretur, dixit a. Paralip. cap. I S. Dominus vobiseum, quia fictis cum eo. Vim autem &esticaciam accepisse videtur ex verbis Christi, ecce ego vobiscum sum omisitas diebus urique ad consummationem seculi. Quia vero tamquam pluriabus dicitur Dominus vobiscum, decreuerant olim maiores nostri,ne quiseelebrare praesunieret,nis duobus saltem praesentibus& adstantibus,ut Lib. r. Cap. XIII. dictum est. Sed hoc deinde antiquatum fuit,non quia celebranti adesse credantur Angeli, ut pie scripsit Innocentius III. lib. 2. A mP. Misse cap. a s. quasi ex hoc inferret nunquam celebranti deesse adstantes; sed quia Minister licet sit latus persenam gerit ecclesiae: alioquin eum quis recitat solus diuinum ossicium hanc salutationem praetermittere deberet, quod quam absurdum sit docet Petrus Damiani , in libro quem de hoc argumento ex professo conscripsit, eique propte-tea titulum praefixit. Domibus nobis.. n. Non lalum igitur qui cel brat, sed etiam qui ministrat, persenam publicam gerunt,&sicut ille salutat Ecclesiam , ita iste ecclesiae nomine salutanti respondet. Est autem haec salutatio propria Sacerdotis, quam cum in Africa ex praesumptione Lectores usurparent, vetitum id fuit can. q. Concilij III. Carthaginensis. Apud Graecos nullus est usus huius salutationis, nec reperitur in eorum Liturgiis, & formula Dominus si semper eum omnibus nobis semel tantum extat in Liturgia S. Marci. Cum vero salutant populum dicunt pax omnibus, sicut constat ex Liturgiis Basilij & Ch Q-stomi. Hinc ipsum Crylastomum, sicut refert Socrates lib. 6. cap. 1 .
340쪽
Ib exilio reuocatum rogabat multitudo eius reditu gaudens, ut in epiastopali throno resideret, & pacem populo pro more precaretur. Idem quoque Chrysostomus bom. s. in viae . ad Cob . de hoc ritu disserens sit , Cum ingressus fueritis qui praect ecclesia, Baram dicit, pax omnibus. aeandosermone aeu es contionarer, pax omnibus . iuuando benedieit, pax omnibus. Quando labet oticulari, pax omnibus. Peracto sacriscia , pax omnibus. Ita etiam Cyrillus in Ioannem M. I p. Salutat di palosos ara illa forma pax Uuis , legem veluti quandam conssuuens ecclesiae AI3s. Quo sit in in sanctii petissimum cossentibus est natalas circa ipse m Ber initia loe invicem dieamas Athanasius tandem epistola ad Eustathium inuehitur in quosdam episeopos, qui cum initio sacrificij & sermonis blandum illud proferrent pax semiragoedias tamen excitabant,& alios affigebant. Ex hae Graeeorum eonsuetudine, quae ex Christi exemplo & doctrina traxit originem, dimanasse reor, ut etiam latini episcopi cum prima Mee salutant populum, dicant pax vobis, illius vocem usurpantes, cuius pontificio funguntur. optatus Mileuitanus lib. p. Non potui ctis, inquit, praetermittere quod legitimum ect, utique dixi fui , pax vobiscum. Sui alutas de quo non habes' quid nomiam Pod exte minacti . Salatas de pace, qui non amas. Huius item salutationis meminit Ambrosius lib. de digni facerdon cap. s. quam formulam cum quidam episcopi praeter ecclesiae consuetudinem frequentarent, adeo ut altera presbyteris communi nunquam uti vellent, concilium Braccarense primum hoc decretum edidit can. a I. placuit ut non aliter episcopi, se aliterpres teri 'pulum ,sed mo modo , Platent dicentes , Dominus si Vobiscum, cur in libro Ruth legit-; S in respondeatur a popula es tu piritu ino scat st ab est Apostolis traditum omisis retinet oriens , O non Ast Prisci
Lanan itas immolavit. Priscillianus enim, ut ad hunc canonem n
eat Garsias Maisa, non semel tantum ut moris est, sed semper ab episeopis dicendum esse pax vobis eontendebat . In hunc autem canonem mendum irrepsisse, vepro occidens oriens legatur, dudum viri docti obseruarunt: nam in Ecelesia orientali alium fuisse usum, quae modo ablata sunt, manifestant. omnes fis recentiores de hac salutationia Dionysium loquutum hiae arbitrantur eap. g. eccles erarchiae S. S. ubi eam diuinissimam vocat; sed ex textu euidens est deosculo pacis cum loqui, cuius rationem reddit his verbis. Non enim possunt ad Laeum coli g, , atque Unius pacisca unionis participes ex Tere, qui feram ipsi di inem. Sive autem dicatur pax vobis, siue Dominus vobiscum, tessera naec est mutuae communionis & pacis, qua fideles in Christifiddi & charitate copulantur. Ideo Tertullianus haereticos reprehendit,quod omnes sine Iersonarum distinctione salutarent. Pacem, inquit, cum omnibus miscent. egimus etiam Marcionis salutationem a Polycarpo recusatam , quia extra ecclesiam erat. Primis item ecclesiae seculis hae ipsa de causa infideles , poenitentes, di eatechumeni sermoni interesse non poterant, e V :: Re quia
