장음표시 사용
351쪽
Bh ve sis , Inquis, i, mi assiuam viaria Dei bene icta in M,- - . tot lasecu rami reliquii respondemibat Amen. vII. Collecta expansis manibus , brachiisque protenta recitatur, eo scia , lihet habitu qui fidelibus orantibus incultoque testamento solemnis . fuit. Ideo psallebat David. --tauo mavos meas ad tem vim san-
ctum tuum t In nomine mo Duaso mauem meas i expandi manus meas ad te, ,
Nam siret Adam extensa manu ad vetitae arboris fructum Dei praece- .ptum transitellus est sata eredimus ipsum poenitentem noxias manus ad . Deum extendisse, cum ab ipso veniam praeuaricationis in orationO , retebati eumque ritum filios & nepotes suos edocuisse. Hae ipsa de eausa Chrisium in crure manus suas extendisse aduersus primi parentis
manus incontinenter extensas NaZiameni sestentia est. Idcirco, ait ille ierat. r. lurumum a umis tignum, is mami aduersus manum: illa fortiter extensa aduersuI incoaetineater extrasam; illa clauis confixa atque conficta adhers. remissam est flatam; uia orbis Pes coniungentes aduersus eam qua Adamam e paradiso exturba it . utroque autem mysterio Christia.
nos hac forma orata existimo, ut & Adami transgressionem, & Christi e patibulo pendentis ac pro nobis satis eientis imaginem exprimetarent. Apparent passim in cryptis de coemeteriis Romanae Vrbis virorum de mulierum extensi brachiis , & eseuatis manibus orantium antiquistfimae picturae, quas Bosus specta das exhibet in Roma Subterranea. Nee aliud Apostolus fignificat, eum Timotheo scribens ait, Polo viros orareis omni toto te a res purai maaus. Consonant antiqui patres. craeis Abum eΗ, ait Minutius Felix , cam hom/porrectis manibus Deum pura. mente veneratur. Et Tertullianus in Apologetico cap. si Ma ibus ex ausis, quia ianocuit; capite nudo , quia Noa erubescimur, precantes semper. mas. Idem lib. de orat. eap. I i. Nas , inquit, aestae alio imm tantum ma nus,s d eum expandimus . Dominica pastoaee modulauam is ora res co Diemur Christo. Eumdem ulam S. Pachomio familiarem fuisse scriptorvitae eius tradit his verbis: consueuerat Rans in oratis e manus expandere, qua ter aliquot horarum spatia minime colligebat. Et in hymno de tantastis Fructuoso episcopo & sociis eleganter Prudentius ait excidisse illia vincula in flammis, ut manus & brachia ad Deum leuarent. Non ausa ess cohibere pena palmai in morem traxit ad Patrem leuandas, Soluit iraelia, qua Dium precentur.
Hune ipsum habitum petentium a Deo auxilium ipsi etiam infidele
natura duce agnouerunt, Apuleio teste qui lib. de mundo ait, Habitas orantium hi: eu, ut manibus extensis ad caelum precemuri qua de re pluraeon gerit eruditissimus Brissonitu lib. i. de formulis. vii l. Non est autem praetermittendus,antequam finem imponam huic Capiti, ritus quidam Romanae Melesse ,qui olim post dictam a celebrant*Collectam in mili solemni seruabatur; & a Cencio Camerario tunc - i praefecto Disitiro es by Cooule
352쪽
i raefecto Ceremoniarum, postea summo Pontifice Honorio III. inito Ceremoniali M. S. cap. r. accurate describitur. Diaconi Cardina- 'les, Subdiaconi, & alii ordines cum scrinariis faciebant laudes Domino Papae immediat, post Collectam hoc ordine. Archidiaconus cum alijs Diaconibus & Subdiaconibus stabant iuxta altare, & incipiebant alta voce, Exaudi Chricte. Scriniarii vero stantes in choro eum Pluuialibus
respondebant. Domino no ro Papa et ita. Idque tertio repetebatur. D
inde Archidiaconus dicebat tribus vicibus Saluatornmisi, ad singulas respondentibus scriniarius Tu ilium adiutia. Tum sequebantur Litaniae, videlicet Sancta Maria, Tu illum adiuua. S. Michael, Tu illum adlaua. Et quae sequuntur. Quibus finitis dicebat Archidiaconus, EJrie elison, Chrim elison, Rarie elesonet idem semper respondentibus scriniar ijs.
Et post si e Subdiaconus legebat Epistolam. Hodie lavdcs hoe loco
fieri solent Domino Papae eodem fere ritu in die dumtaxat suae coronationis . Similes laudes siue acclamationes intra Misiarum solemnia
fieri quoque solebant Imperatoribus, & illis absentibus ipsorum imaginibus; sicut legimus initio libri XI. epistolarum Gregorii Magni.
Venit icona Ploca ct Leontiae A Guctorum Romam, ct acclamatum ect eis in Lateranis ire Basilica sit, ab omni clero vel linata. Exaudi Chris . Phoca Augum ct Leantia A eatia vita. Excomun icatis autem ob varias haereses Graecis Imperatoribus, non sunt factae eis laudes , quas postea factas Carolo Magno a Leone Papa coronato more antiquorum Principum refert Chronicon editum ab Henrico Canisio to. I. antiquarum lectionum, & auctius to. a. scriptorum historiae Francorum Andreae duChesiae. Apud Goldastum to. a. parte a. antiquitatum Alamannicarum extant huiusmodi Laudes & Litaniae quae ante epistolam fieri solebant in plerisque Germaniae ecclesiis tempore Nicolai I. Finita oratione posb Gloria in excelsis Deo dicit sacerdos tribus vicibus semper respondente clero, Chri s et incit, ChriBas regnat , tarictui imperat. Ttim ait Sacerdos, exaudi Cl=ii e. Respondet clerus Nicola ummo Pontifici , O uniuersali Papa vita . Sequitur Litania, Saluator mundi, Tu inlum adiuua . S. Petre, S. Paule , S. Andrea, S. Clemens, S. Xixie, S. riace. Et singulis respondetur, Tu illum addititia. Sequitur. Exaudi Chri-m . Ludovico a Deo coronato, magno ct pacifico Regi vita es tactoria . R demptor mundi, Tu illum adiuua, Michaeus. Ariel, Raphael,S.Ioannes, S. Stephane, S. Theodule, cum responsione ad stimulos, Tu illam adiuua. Addit Sacerdos: Exaudi taris. IIemma Regina nomae vita . S. Felicitan Tu illam adiuua r eodemque modo inuocantur S. Perpetua, S. Petronilla, S. Iucia, S. Agnes, S. Caecilia. Iterum ait Sacerdos. Exaudi Chris. Nobilia ima proli regali vita S. D uecter, Tu illam adiutia. S. Laurenti, S. Naetari , S. Pancrati, S. Ana Basia, S. Genoues, S. columba r addita singulis responsione Tu illam adiuua. Rursum dicit sacerdos. Exaudi Chritie. Omnibus Indicibus Des cuncto exercitus Francoram ct Alamannorum vita O
353쪽
mict. ia. s. Dilari, tu illos adiaua. S. Martiae . Maurici, S. Dion ,&AL iis , S. Crispine, S. crispiniaae, S. Orem illos adiuua. Post haec te b.tit Sacerdos, Chris ui vincit, Cirimi regnat, Grinus imperat: & haee quae sequvntur Christi attributa commemorat, atque ad singula re spondet clerus Chritias vincii , dce. Rex regum. Chrictus Dincii &e. Reae
,. r. Spes no a. Coria noma. Misericordia noctra. Auxilium nomism. F. iiivido noI ra. Liberatio est Redemptio noma. Vicyoria noma. Arma -- Ar a inuictis ima. Marus necter inera gnabilia. Defensio=exaltatio M.
Bra. Lux, via, ct vita nostra. Christus vincit &c. Denique Sacerdos ait. t. selibreta Spale grai per imme/talia secula seculorum. Respondet ele rus , Amen. Ipsi soli honor , ut, ct iubilatio per in ita ferata ferat. --.A-eis. Ipsi foli virim, fortitudo , ct Uictoria per omnia secula feralorum . Ais a. chritie audi nos, ter . Urie eleson; ter . Feliciter, ter . Tempora Misa habeas, ter, Multos annos, ter. Haec Goldasius ex Codice M. S. Mo nasterij S. Galli. Ronianis vero Pontificibus quando fieri desierint hu iusmodi laudes in singulis Missis,ignotum mihi est. Scribit Ioannes Lu eius Id. a. de Regno Dalmatia cap. 6. adhuc in ea prouincia Iaudum siue,aeclamationum intra Missarum solemnia consuetudinem permanere.
Epistola nomen cur lectionibus Liturgicis tributum sit. m. rum ustis antiquis mus. Lecta aliquando Pont fictim Epistola. Ordo Lectionum a quo primum insutitus . auo olim ritu , a qui lus legerentur. De Grasiadi seu Responsorio, eiusque Originees variis ritibus. Uox Alleluia quando primum audita. Usus eius in Misesa. Cur omittatur in Septuage-
a. Tractus quid sit. De Sequentse , illarum
auctoribtis. I. NtiquI Codlees Sacramentorum tam editi, quam M. S. POD COLA Iectare, inquiunt, sos olus,id est lectio ex Apostolo. Tametsi enim ipsa lectio ex aliis quoque libris veteris & noui Testamenti desumatur, ut plurimum tamen ex epistoIis Pauli accipitur, ac propterea solius Apostoli in praedictis codicibus mentio fit. Atque inde orta Disitiato by Cooste
354쪽
est epistolae nomenclatura, quae huic lectioni communiter in iselet Iiret non in epistolis, sed ex Prophetis siue ex aliis Scriptura saera liabris desiimpta sit. Valfridus Strabo cap. a a. non adeo cereum esse ait quis ante celebrationem sacrificii Lectimes Apostolieas vel Euangelis
eas prunum statuerit. Creditur tamens ait, . primissurae oribus Apia Druis easdem dispositionem factam , ea praci A caama, ama in Ganreto eadem sacrificia celebrari iubentur: sese octolo qualiter celebrari debeant,
docet, . Quod si de lectione sacra Scripturae generaliter sermo sit nulli dubium esse potest, eam legendi in ecclesia consuetudinem ab Apostolis emanassisad quos hic ritus e veteri testamento profluxit. Nam Exodi et . assiimens Moyses volumen foederis & immolatis victimis Iediit audiente populo coram altari: idemque Deuteronom= 3 r. verba eiusdem libri legi precepit omni populo in unum congregato, ut discerent omnes timere Dominum, & verba eius custodire. Sic Leutra a. Esdrae 8. in conspectu totius populi diuinae legis codicem legebant distincte & apte ad intelligendum. Sic ipse Christus Redemptor noster rara. q. intrauit secundum consuetudinem die sabbati in ynagogam, & surrexit i gere. Sic Paulus AHI. 13. Hebraos arguit voces Prophetarum ignora res , quae pero ne labbatum legebantur. Hunc vero morem seruatum
tuisse ab Apostolas, eum fideles ad synaxim conueniebant,ipsemet Paulus asseuerat ad Corinthios scribens, ep. I. cap. I . Cum conuenitis v visqvirique De sum psalmum habet, doctrinam habet et quem textum de Psalmis & lectionibus ante sacrificium quidam interpretantur. Idem expreosius ad Colossen. q. tam lecta fuerit apud vos vimila hac Mite ut an La dicensium ecclesia legarar I ct eam qua Laodiceae re M , vas degatis. Et in te i. ad Thessalonicenses , Adiuro vesper Dominam, ut Detatur victola hac omnibu anm fratribus. Quamuis enim praeire non iubeat
heri hanc lectionem in Missarum solemn ijs, verisimile tamen est illi tempori reseruatam, quo silebant fideles ad iura mysteria pereipiendae uenare; com praesertim temporibus illis extra hane occasionem p blicos couentus in ecclesia facitos nusquam legamus. Clare item hic riatus in Liturgia Iacobi Apostoli prascribitur,ut nimirum legantur singulis diebus in sacra di diuina Missa oracula sacra veteris Testamenti ac Prophetarum, & incarnatio Filii Dei. Idem asserunt antiqui Patres,
I ertullianus in Molog. eap. 3s. Coimo ad literarum diuinarum comm moramnem. Et lib. 2. ad uxorem cap. s. v ncq fomenta ei de Scripturarum interiemem, suevi Pamelius legit, mersecti se Quae verba
cum alias, quae ibidem leguntur, ad Missam pertinere ex antecedent, hias evincatur. Iustinus Martyr Apolog. a. Sacrum Christianorum d scribens ait, re commentaria Oocto rum, gaifcripta Prophetaram, quoiate, i fert, teguntur, Cyprianus epist. 33. & p . Lectorum meminit, quorum munus erat legere in ecclesia. Dionysius initio eap. I. Eccl. vierarchis ordinem Liturgiae describens, consequenter, ait, sacrarum. Scriptu-
355쪽
Scripturaram lectio recitatur. Eadem in Apostolis Constitutionibus, & In Basilii, Chrysestomi, aliorumque Liturgiis praecipitur, tamquam sacriministerii nDrabilis pars , per quam ad diuini Sacramenti participationem fidelium animi disponuntur. Augustinus lib. 2 a.de Cia. Dei cap. g. Sinaxim diei Paschatis commemorans, Ialutavi, inquit, populum, O fave o tandem silentioscripturarum diuinarum sunt lecta solemnia. Idem initio serm. 33. de verbis Domini utriusque lectionis argumentum promponit e Leetione ancta proposuis sunt, O quas audiamus , est de quibus at quid fermonii adiuuante Domino proferamus. In lectione Apoctolica gratia aganiar Deo de Ae gentium: in E angelio ad camam vocat amus. Et sermii de verbis Apostoli r Primare lectionem audiuimus Apia oli, fidelis fermo es omni acceptione dignus. Ita etiam serm. o. de te . Audiuimus octiacam lectionem. Et sic passim in alijs sermonibus. Leo Magnus serm. . Quadrag. Praedicaturus ieiunium ex verbis Apostoli se incipere ait, ili dicere quod lectum est, rece nunc temptis acceptabile, ecce nunc diei
falsiis. Cli iustomus hom. I. in a. ad Thessalonic. Suando lector dicis. Haec dicit Dominus: O Banae Diae isti, sirentio indicto omnibus os obfrauit, non lectori honorem habens bufacti, fed ei qui per illam eum omnibus loquis tur . Idem hom. de David de Sau Ie, qua elegantissimh declamat adue stis spectacula,eos redarguit qui ijsdem oculis, quibus obscaena spectacula inspexerunt, sacram mensam intuentur, in qua tremenda mysteria peraguntur: & ijsdem auribus Prophetam & Apostolum audiunt, quibus scortum audierunt. Ex his autem,omissis recentiorum testimoniis, euidenter deducitur morem legendi ineeelesia, & specialiter initio Mista seripturam non ab Alexandro I. Romano Pontifice, ut quidam perperam scribunt, sed ab Apostolis incoepisse. II. Usus veterum Patrum fuit non solium scripta Prophetarum & Ap stolorum legere in ecclesia, cum fideles ad Missarum solemnia conueniebant, sed summorum item Pontificum, aliorumque episcoporii
epistolas, eas praesertim quas Irenicas siue Pacificas, aut Communicam dorias vocabant et quarum commercio vnitas, pax, & communio inter supremum ecclesiae caput Romanum Pontificem, & reliquos Episcopos, atque uniuersa ecclesiae membra una fidei consensione conseruabatur; ita ut orthodoxi ab Haereticis facith ab omnibus ex illarum literarum participatione discemerentur. Mittebantur enim ab una ecclesia in aliam, ut seirent fideles cum quibus episcopis communicandum essent. Negat hac de causa Augustinus viae . i5 a. se literas communicatorias
scripsisse Donatistis, quas iam olim ait, propter suam peruersitatem ab unitate Catholica, quae toto orbe diffusa est, non accipiunt, sed priuatas, qualibus nobis uti etiam ad Paganos licet. Et quia cum illis, qui longo regionum interuallo dissiti erant, eommunicatio per osculum pacis fieri non poterat, neque per Eucharistiam, aut per Eulogias; per huiusmodi epistolas fieri uolebat. Praeclare Chrysostomus hom. Jo.in a.
356쪽
ad Cor. Vide quemadmodum omnes tam ce oribus longe dissuas, quam via nos inter se conciliet, hos nempe per osculum, illas per literas. Epistolam Clementis ad Corinthios publice lectam in ecclesia testatur Hieronymus lib. de seriptoribus ecclesiasticis . Apud Eusebium lib. q. cap. I s. extat eius genetis epistola Smyrnensis Ecclesiae ad omnes orthodoxos , qua S. Polyearpi Martyrium describitur. Et infra cap. 23. agens de epiastolis a Dionysio Corynthiorum episcopo scriptis ait, ex quibus uncis est ad Laeedaemonios rectae fidei institutionem continens, pacemq; &vnitatem insinuans. Aliain similem resere lib. s.cap. I. ecclesiae Lugdunensis & Viennensis ad ecclesias Asiae & Phrygiae de Martyribus illius. prouinciae. In collatione Carthagine habita pro defensione Felicis &Caeciliani legimus , quod pro executione impij edicti Diocletiani traditae sunt etiam litetit salutatoriae simul cum sacris codicibus, qui Ieg bantur in ecclesia . Augustinus epist. Ios . haec de Donatistis scribiti L gunt in codicibus sanctis eccles as, quibus Apactoli scripserunt, se nullum in eis habenae visuam. 2uid autem peruersus S insanias, Mam LMI
ribus easdem epistolas legentibus dicere Pax tecum, es ab earum ecclesaram
fe pace separare, quibus ipse victo scriptasunt. Seriem vero & ordinem lectionum, atque Epistolarum & Euangeliorum, quae singulis diebus
per annum in Missae sacrificio legi debent communis Eruditorum sententia est, paucis licet negantibus, S. Hieronymum disposuisse in libro, quem Comitem inscripsit, ediditque Pamelius tom. II. Liturgicorum . Sed & Cornelius Schultingus initio suae Bibliothecae ecclesiasticae se eumdem Comitem M. S. habuisse asserit muIto ampliorem quam sit editus a Pamelio , quem typis mandare non potuit deficientibus ad id sumptibus necessariis. Citant hunc librum nomine Lectionarii omnes antiqui sacrorum rituum scriptores, quidam fine nomine auctoris, alij expresso nomine S. Hieronymi, & titulo Comitis. Ita Micrologus
cap. 2 3. Liber etiam Comitissae lectionarius, quem S. Hieronymus com ginaait. Et Berno Augiensis cap. I .Beatum Hieronymum credimas ordinatorem Lecfionardi, Di imas tectatur prologus appositus in capite ei dem C
mitis. Sed hic prologus non ex tat in praecitato Codice Pamelij. Hugo
item a S. Uictore lib. a. de off. eccl. cap. gr. Hieronmas Presister le-crimarium, ut hodie halet eccles, collegitsed Damasus Papa, etsi nunc mons e frilegi iusti ait. Vere autem hunc librum a Hieronymo conscriptum esse ex eo quidam confirmane, quod Patres eo antiquiores lectionuru dumtaxat utriusque testamenti generaliter mentionem faciunt: post riores vero certas lectiones singulis diebus assignatas commemorant.
Sed certas fuisse ante Hieronymum Iectiones ex Hippolythi Martyris canone Paschali euincitur, in quo statae lectiones in cellulis siue late culis designantur. Exeat autem hic canon latinh translatus, et notis ili Iustratus ab Aegidio Bucherio in eius commentario de doctrina tempserum. Graece vero legitur apud Gruterum in Inscriptionibus pag. CXL. T t ex co
357쪽
en eo deseriptus, Tuscaeptui est in lateribus antiquissim sedis lapiade, eum statua ipsius Hippolyti in ea sedentis, e ruderibus Urbis alveo annos rentum effossae de in ingresi Vaticanae Bibliothecae collocatae. Augustinus quoque, qui Hieronymo contemporaneua suit, certas deum ira lectiones ita eis diebus suo tempore in Africa lectas fuisse do det hiitio expositionis in epistolam Ioannis his verbis memiisit Sanctuas
mestra euangelirem secandum Iomnem ex ord/ne lectionum x- solere tr
m e. Sed evia amet mur ama inflemnita functorum dierum, quibus rem au .x euauesio lectio es oportet in ecclesia recitari, qua ita sunt annuae, mata esse maris i Ei arao illa, quem fusi eramus, Becesiuate patilum inter-- svis es, non emassus . Et infra tria. o. eiusdem expositionis , intercesserant, inquit, Diommitteremus textum huius e Pola, Madam pro die-
.aae fectis solemnis iactimum , qua no-pa aerunt nisi legi ct ipsi tractari. Hune autem morem, qui tunc vigebat in Africanis ecclesiis, eredibile est in aliis quoque servatrinx Hieronymum vero suum lectionarium per singulos dies distributum ordinasse iubente Damaso Papa,qui ordinem illum in Romana Ecclesia seruari praecepit, ex qua ad alias dimanavit. A concilio Laodiceno cari. I p. & a Carthaginensi, quod Tertium dicitur, et I. sancitum fuit non oportere in ecclesia libros legere, qui sunt dictra canonem , sed solos Canonicos veteris & noui Testamenti. Toletanum IU. e. 26. Apocalypsim legi mandauit Missarum tempore a Pa Ceha usque ad Pentecosten. Et Bracarense I. c. ro. decreuit, ut per solemnium dierum vigilias vel Missas omnes easdem & non diuersas lectiones legant. IlI. Solebant autem antiquitus tam epistola quam Euangelium legi in , ambone seu pulpito, ex quo etiam episcopus conciones habebat: quem locum antiqui Patres honoris eausa tribunal ecclesiae appellarunt. CD prianus epist. 3 . agens de Celerino, 'uem post confestionem lectorem ordinauerat, fiuid est d, inquit, quamsuperpκlpitam, idect super unbanat ecclesia oportens impani, ut Ioci altioris dignitate falaixas ct ubi uniuem pro honorii si claritate conspicuus legat prae ta es e angelia Domini qua fortiter es elirer sequitam Prudentius hymno de S. Hippolyto Frante fas aduersa graditas fusume trinval
uuar Amicter, pradicat unde Deum . Gregorius Turonen. lib. a. de gl. Martyrum cap. 2. Denique oratistne facta eriga ocalueram aciem ad tribunaL Sidonius carm. rh. Aram vocat: S, tr e spirati Varini venerabilis aracantionataram plebs fedala circum ia.. Cathedrae item nomen aecepit, unde Ecclesia Cathedralis . Gracis proprie Ambones dieuntur loci Occelsi di montani, siue montium cameumina , & quicquid in plano prominet & exurgit: atque inde transi tum est nomen ad ecclesiae suggestum significandum, in quo praeter praemdictas lectionea etiam Diphcha recitari, di sermones haberi consucu
358쪽
rant Valfridus Strabo hisb eredidit nomen esse latinum, & ab ambiendo deducit. In eo quoque stabant Cantores gradu e & reliquo
eantaturi: unde concilium Laodicenum c. I s. non oportere ait praeter canonicos cantores, qlli ambonem ascendunt & ex membrana psallunt,
alios canere in ecclesia. Et can. 33. Concilii Trullani quarumdam ec-elesiarum damnatur abusus, in quibus laici suggestum ascendentes I ctoris & cantoris ossicio iungebantur. Erat autem discrimen inter epistolam & euangelium, nam illa in inferiori, istud in superiora Ioco I
gebatur. Ita ordo. Romanus . Subdiaconus qui lecturus elis mox vi v
derit poB Pontificem Presburos residentes, ascendit in ambonem v legat, non tamen insiperiorem gradum, quem solus solet ascendere, qui man ham lecturus in . In quibusdam ecclesiis duo sunt graduum ordines svnus a sinistris versus orientem, quo ascendebant; altera dextris O eidentem spectans, quo descendebant. In alijs subdiaconus via una, diaconus altera ibat. Adhuc Romae extat veteris ambonis forma me
clesijs S. Clementis, S. Paneratij, & S. Laurentij extra muros. Priscis temporibus Lectoris partes erant epistolam & euangelium legere, ut notum est ex epistolis Cypriani gi.& g . supra relatis: & ex concilio I.
Toletano can. a. quo statuitur, ut poenitens non admittatur ad clerum
nisi exigente necessitate inter Ostiarios deputetur, vel inter lectores, ita tamen ut euangelium & Apostolum non Iegat: quod frustra prohibitum esset, nisi ad Lectoris ossietum id tunc spectasset. Accedit quod in antiqua Subdiaconi ordinatione, siue ex concilio Carthaginensi, siue ex Aquisgranensi, siue ex ordine Romano, nihil prorsus repetatur, quod ad legendam epistolam referri possitridque fusilis ostendunt Hallier de materia & sorma Ordinationis S. I 6. de Morinus de sacris ordia
nationibus P. I. exerta ta. cap. 2. Leerer autem olim per traditionem
dicis ordinabatur , qui ritus adhue hodie perseuerat, dein ecclesia orientali traditur eis codex epistolarum S. Pauli, quas publice legunt in ecclesia. Quo vero tempore coeperint Subdiaconi legere epistolam dubium est. Suspicor autem seculo octauo id contigisse ; Amalarius enim , qui initio seculi noni claruit lib. r. cap. II. Miror, inquit sde resumptus sit vi,s in ecclesia noctra, ut subdiaconus frequentissime, non
ergo semper, legat lectionem ad Mifm, cum hoc non reperiatur ex min Berio sibi dato in consecratione commissam, neqvie ex litem camaeuis, Neque ex nomine suo. Et in fine capitis subdit. Sed pinquam Batarum in a P tribus noliris in Diaconus legeret Euangelium, Batuerunt ut es Abdiaconus
legeret victolam e lectionem. At quando id statutum fuerit non dicit Ain alarius, & ego existimo ante coepisse Diaconos legere euangelium, quam epistolam Subdiaconos , ut ostendam cum de euangelio sermo erit. Fauet supradietia coniecturae concilium Remense I. anno SII. c lebratum, in quo c. q. asseritur, quod prodentibus eanctis tecta sunt mia Panli, qualiter subdiaconi minifrium eo eumdem Ap Bolum legere, T t a vi
359쪽
M os esum' eammissam implere rem spem ent . Apud Anam sivax Benedictus III, qui vixit in Pontificatu anno Ss . librum perditum restituisse dicitur. is a erant Iectione . e a a diacombos more Due i rustar er ea mi ecae arrem Naticlarat in qu graecas es latinas iactio es ,
ui fumo adiungi praecepti s miraque verarionis tabulιψ argenuis decenter
adornavitata quo rides hunc morem a Romana Ecelesia ad caeteras dita manasse, Atque id Micriamus cap. g. confirmat vicens, missis aconiam ivire infertimes grad a Romama auctorallas comedar, v acris vectuas. m. vitiatam legam ad Mi am. Gad tameae non eae raram consecratione, PDarias exaecia actica in essume merueram obtinere. Pritio ritu in muleis recte iris letaoni epistola lectio aliqua ex Prophetis praemitti tale-hat , diebus praeuertun solemnioribus, quibus in Comite S. Hieronymi assignata est i & extu etiam hodie in quibusdam Mitalibus pro vigilia Natiuitatis Domini , ct m tribus Missis eiusdem festiuitatis: quibus
etiam diebus olim crat in Misali Romino. ut Radulfus testanir Prois resina . antequam scilicet fratres Minores Romanum rkum immutarent. His autem mos ab ecclesia Mediolanensi quotidie seruatur, itemque Moxarabisa, ut in eorum Missalinus patet. -ritum vi-evisse in Gallia, priusquam Romanis usibus utemitur, Gregorius Turonensis testis est lib. t. Misac. S. Mariani cap. s. Factum eti, inquit,
vir tua D maica, premetica lectione eam tecta , ange altarium Barra, quitem avem B. Pauli proferret. De eccista orientali testimonium Pachymeris habemus, qui exponens cap. g. eces. hierarchiae Dionysii ait; Deinde per iactores diuisaram sis araram, Prophetarum, somias Di ini avri lectiorat. Finita epistola respondent ministri nomine totius populi Dragratias, quae vox antiquissima est, nam eius meminit S. Ben dictus cap. 66. Da Regula tamquam fi Monachis passim usurpatae: de Augustinus si Ffacisi, Donatistas redarguit, qui Catholicorum Deo pratias irridebant. Iv. Dum periecta epistola praeparat se Diaconus ad legendum euangelium chorus Responsorium concinit, quod Graduale nuncupatur, nona gradibus altaris. ut quidam recentiores scribunt; sed , gradibus am-honis siue pulpiti, ut docet indo Romanus dicens, Finita lectione illis. - Graisalem es Alleluia casta Mi sunt, iuxta pulpitum in inferieri grada Rarumdam ese. Et vetus eiusdem ordinis expositio apud Cassandrum in Lisurgieis cap. a i. Responsorium , inquit, quod ad Misam dicitur, pra
amisisse aliorum Graduali vocare quia hoc 'fallitar in graditas atera meis v c aDe volueris clerus. Idem asserit Amiarius lib. I. cap. II. Lectar, inquiens, se cautar is gradum mendum more antiquorum. Nomen autem Responsoni inde accepit, quia lectioni conuenire & respondere debet: siue ut ait Rabanus lib. I. cap. 33. quia uno desinente alter
respondet. Asierit Isidorus Iaa. cap. 8. de re re o . Responsoria ab Italis inuenta Di siligod b, c
360쪽
inuenta esse, sed a quo praeith &quo tempore instinita sint, incertum est. Sunt qui eorum auctorem Celestinum faciunt, sunt qui Gregorium Magnum. Et Gregorius quidem ea in suo Antiphonario per ordinem digessit, quae in singulis Missis per annum eqntari solener at usitan psal Iendi vel aliquot Ps mi versiculos vel integrum Psalmum inter epist Iam & euangelium multo antiquiorem Gregorio fuisse, saltem in frica, ex Augustino clare ostenditur. Nam initio serm. 3 3. de verbis Domini recenset quid in lectione Apostolica, quid in Psalmo, quid in Evangelio lectum sit. Et de verbis Apostoli serim 8. Apactolum , inquit,
audiuimus, Psalmam avidi simus, euangelium audiuimus t consonant omnes
diuinae Dctiones . Et infra serm. Io. Primam lectionem audiuimus Nomii, deinde cantanimas Psalmum: poB haec mavisi a lectio decem leprosos monis datos nobis os redit. Plerique Missiae expositores tam veteres quam mcentiores de Gradualis antiquitate agentes graui se dissicultate inv luunt propter decretum concilii quarti Toletani, quod celebratum fuit sub Honorio Papa anno 633. In eo nidem can. I .non obstante quod dudum Gregori ius Magnus Responsorium post epistolam cantari stat isset, sancitum fuit ut immediate post epistolam euangelium Iegereturum, nulla facta Responsorij interpositione. verba canonis haec sunt. In qu
busdam Hispaniarum euo ira laudes pect Oomlam Acamamars pria quam euangelaum praedicetur, dum canones pracipiunt 'D A Boum no laudes, sed euangelium annunciari. Praesumptio eB enim, Ut antea dinantur ea , que Paraei debent. Nam laudes ideo ea gelium semuntar propter g riam csHOL. a per idem euangelium praedicatur. Circa ammea Uvar Sa
cerdotes hic ordo deinceps retineatur, eoommunica anis Paeaxam susum ris, qui Haec ardinem perraria erini. Putat Berno Augiensis cap. I. te,
pore huius concilij Gradu alia frequentari memse, & Hispanos nouitate rei perculsos restiuisse; postea vero Romanae Ecesesiae auctoritate constitutum fi se, ut Resiponsoria & Alleluia ante S. Euangestum camnerentur Idque ait Ualfridus Strabo cap. ra. vis Romano commendam tum ad omnes deinde latinorum ecclesias peruenisse. Sic omnes fere ignorantia facti hunc nodum evadunt, sed non se limi. Ad ritum enim Moraratacum, quo tunc Hispavia utebatur, & longo post temporta ibidem viguit, pertinet citatus canone quem ritum cum quidam Sare dotes peruerterent, merito in illos Toletani concilii Antistites, Isidoro Hispalensi in eo pra dente, animaduerterunt. Sunt autem laudes quae post euangestum prisco more Haspaniarum dicuntur, non hymnus triu m puerorum, ut ait in votis ad praecitatum canonem Garrias Lovis, sed versiculus cum Alleluia ei prorsus similis, qui ritu Romano post
Responsorium cantatur. Ipsum vero Respontarium cautabant Hispani post lectionem veteris testamenti, quae in eorum M Uali epistolae praemittitur. At post epistolam chorus respondet Amen, & sequitur imm diate euangelium. Eodem iere ritu utuntur Ambrosiani, nam post lectionem
