장음표시 사용
41쪽
3 RELATIO IURIUM SEDIS APOSTOLIC,signigitur post rescissa acta Friderita , Archiepiscopum Ravennatem non produxisse investituras & confirmationes Imperiales , sed Apostolicas. En itidem probatum eumdem c Mendisse Bullas Praedecestarum Innocentii, in quibus, uti diximus, COMA-CLENSIS Comitatus expressus erat. En tandem Alexandrum III. haec Pontificia privilegia confirmasse& Bructmomum addidisse, atque Innocentium III. recognitis titulis, Ravennati Praesuli Exarchatum & Civitates in iisdem privilegiis contentas inter quas
mitatum Ferrariensibus tribuisse&Marcualdum Seneschalcum suum de Ducatu M. vennati investivisse. Verum haec facta sunt spreto juramento,quod coelestino III.Henricus praestiterat, spondens patrimonium S. Petri si quod ablatum esset, se restituturum. Plura alia idem Henricus Romanae Ecclesiae abstulit; unde ab eodem Coelestino anatheomate percussus anno II 9 s. hiennio post morti proximus in tabulis testamenti mandavit
omnia,quae Sedi Apostolicae abstulerat d praesertim mearum Raυennatem, eidem restiis tui,uti aequalis Scriptor vitae Innocentii III. refert S notonum est : quod etiam probatur ex ejusdemInnocentu epistolis, videlicet epist. 2 .lib. i .epist. log.& i γ.aCRubeo lib. 3. p. 364. ex quibus eruitur Innocentium III. in Ducatum Ravennatem & Exarchatum
jure supremi dominii sibi vindicasse : quin etiam in COMACLUM praesertim : nam
scimus eundem Pontificem Agoni Εstens confirmasse potestatem illam, quam absque Apostolicae Sedis auctoritate in Urbem Ferrariam perperam sibi arrogaverat, ut legitur apud Raynaldum ad annum Iro6. n. 3 8. R ad annum I 2II. n. g. atque ex ejusdem Innocentii epistolis originalibus, in quibus etiam COMACLI Comitatus Δ- strictili Ferrariens additus reperitur: quod Pontifex faene non poterat, nisi tanquam supremus Dominus. Ab Ottone IV. ad Imperium evecto Innocentius Bullam auream petiit, quam otio vulgavit anno i a Io. expressis Provinciis ad Sedem Apostolicam pertinentibus. Verum cum&ὶs Romanae Ecclesiae ditiones invadere coepisset, ac Ravennari Ecclesae confirmasset opida cuncta, quae a Pontificibus obtinuerat & comitatum coMACLI, quin Comitatum Ferrariar ; Innocentius adversus eum anathema protulit, abrogavitque omnia, quae orto gesserat, S Uridericum in Romanorum Regem eligi curavit, uti ex lib. I s. epist. 8 . eiusdem Fridericus II. anno Iai 3. dipi mavulgavit, in quo consentientibus Pricipibus Imperii, riarcharum, Pentepolim, ceterasque Urbes & Provincias a tempore Ludovici Pii in posterum datas , donatas, restitutas ct concessas a sitis praedecessoribus, Ecclesiae Romanae iterum donavit atque
restituit, ideoque etiam COMACLUM , in paginis Ludovici Pii, Ottonis I. R Ηenrici In nominatim expressum: quod & coram Honorio III. Innocentii succetare anno I 22O. iterum fecit. Honorius subinde literas dedit ad Simonem Archiepisco. pum Ravennatem, in quibus, sicut sit eos relatum est, confirmavit illi & successi ribus suis Exarehatum & Comitatum CO CLENSEM,& hanc concessionem Gregorius Ix iisdem sere verbis anno I 228. reno vir. Nec qincquam facit, quod hac aetate constet Co MACLUM possessummisse a Ferrariensibus, vel a Ravennatibus , aut ab utrisque insolidum; quando utrique erant Sedia Apostolicae subditi, quare etiam pro ea possidebant vel ex ejusdem tolerantia. Sed, quod plus est, patet etiam eo tempore Fridericum II. invadere coepisse , non obstante iterato jur mento Innocentio III. & Honorio III. prastito, patrimonium S. Petri pluresque Urbes Exarchatus Imperatoris partes sequutas : unde unicuique populo illarum partium licuit bellum parare & pacisci, alteriusque territorium invadere. At anno i 2 7. deposito in Lugdunensi ConciIio Friderico in Innocentio IU. Gui deImus Hollandiae Comes sitffectus per Tectores Imperii diploma edidit pro Ecclesia Romana , in quo Exarchatus & Pentapoleos, ceteraeque Urbes a praedecessoribus ejus Ecclesiae Romanae restitutae, designatae sunt. Hinc factiun est Ravennates Legato Apostolico fidelitatem jurasse, & Alexandrum Bullam dedisse ad Archiepiscopum Ravennatem, qua illi Comitatum COMACLENSEM confirmavit anno Iass. CΟ--CLENSES iterea anno 12 3. juramentum fidelitatis Ravennatibus praestiterunt desectione tacta a Ferrariensibus. Haec tamen, uti dicium est , Sedi Apostolicae minime obsunt; nam quemadmodum Romana Ecclesia ex desectione Ravennat,um S Ferrariensium non perdidit dominium aut possessionem amisit earum Urbium, ita neque ex desectione COMACLENSIO. Fecit enim Romana Ecclesia quicquid facere potuit ad jus suum vindicandum. Ab Imperatoribus habuit diplomata , quibus dominium Marchatus, Pentapoleos R COMACLI ad Sedem Amastolicam
42쪽
- stolicam pertinere declarabatur. Archiepiscopis vero Ravennatibus dedit in se um& concessit Comitatum COMACLI cum pertinemus suis: S sic recognovit COMAE CLUΜ ad se spectare , ct investituras,concelliones & sua)ura illaesa servavit, &supremi dominii jura exercuit: quo casu nil curandum est, an paule, ante Rudolphi diploma iCO CL invasissent Polentam, an Ferrarienses an Ravennates; omnes enim erant ruranni quocunque legitimo titulo destituti, ac rebelles Sedis Apostolicae,quorum possessio dicitur insecta, irrita,per vim habita & nullius momenti: S sicuti non obfuisset Imperio, si ea Urbs ad illud pertinuisset; ita nec Sedi Apostolieae obesse potuit, quae Ostendit tot titulos supremi dominii in COMACLENSES, quot sunt acta Sc diplomata Imperatorum, quae retulimus. Ex his clarissime ostensum putamus, Sedem Apostoli. caminantiquissimo tempore usque ad aetatem Rudolphi, COMACLUM habuisse, atque de eo disposuisse, sicuti lii premi Donum de rebus suis disponere klent, invest,endo, plectendo, concedendo & asserendo.
Circa Articulum R. respicientem Sedis Apostolicae dominium & possessionem Co.i MACLI ante diplomata Rudolphina&Tectoralia.
IN Conventu habito sub die p. Octobris piis quae retulerunt Excellentissimus Do- f. i. minus Legatus Caesareus, & Illustrissimus Dominus Praeses Caroellus , ita respondi eonum di tReverendissimus Dominus Corradinus Archiepiscopus Athenarum. . i: Plura congesta sunt ad probandum non Milcm Apostolicam, sed Imperium Q ,. possedisse COMACLUM antequam Rudolphus I. diploma suum pro Romanae Eccle- No-- -
1iae dominiis vulgaret: at omnia ab eodem scopo magnopere exorbitant.Praemittimus Sedem Apostolicam titulum clarissimum ostendere , scilicet Constitutiones antiquas ct sedi, in ,
Ludovici Pii, otionis I. Henraci IL& dolphinum memoratum diploma: in quibus COMACLUM EO CLUM ad Romanos Pontifices pertinere decernitur. Praenultimus itidem Ni dvmu has donationes illico in Pontifices transtulisse dominium CO, CLI &possessionem : ι immo diploma Rudolphi declarantispum jure isset L m, int gre oe 3ure Priscr Im saltionis ad Sedem Apostolicam COMACLUM spectare, evincere Romanam Eceles. Oam eam Civitatem possedisse, quemadmodum in Conventu diei . Augusti probatum fuit. His praemissis non indiget mana Sedes argumentis, ut aliunde probet se CΟΜACLUM habuisse; satis enim illi est donationes Imperatorum ac Bullas aureas Ruis ' dolphi I. exhibere, quae pro maximo titulo habenda sunt. Victi hoc argumento Mi. nistra Caesarei illud hoc pacto diluere conati sunt in dicto Conventu diei . Augusti. Si. quidem assi rere non dubitarunt, donationes quoad COMACLUM nunquam peris.ctas,nec rem adfinem perductam unquam sitisse , Romanosque Pontifices nullo unquam tempore eamUrhem possedisse, sed COMA ENSES semper sub demamo Im. perii stetisse. In hoc autem Conventu remeamethodo expendunt, ac si Romana Sedes ostendere teneretur, se COMACLUM semper habuisse, Imperium nunquam, cum ta. men sufficiatad exsumandas objectiones iam relatas, Sedem Apostolicam in COMA. CLU M iurisdictionem exercuisse, eiusque Civesiussis Pontificum paruisse: licet intemdum Imperatores hostes Ecclesiae facti, vel populi rebellantes aut tyranni ac refractarii . eam Civitatem invasissent: vel ipsi COMACLΕΝSta a Sede Apostolica deficientes , an Venetorum vel Ravennatium potestatem res contulissent. His positis adhuc manent ea quae dii mus in conventu diei 27. Augusti: rinde patet Romanos Pontifices ab anno
3 s. ad diploma usque Rudolphi I, COMACLUM saepe saepius possedisse, animoque
semper retinuisse hanc possessionem, etiam iis temporibus, quibus vel Imperatores vel tyranni eamUrbem occupaver t.
objiciunt Anastasio non referri sub Stephano II. sve III. aut post donationem . iPippini Romanos Pontifices COMACLUM habuisse : ejusque testimonium fide la- coMΑcLUM
horare, cum non desint,qui Anastasii codicem culpent veluti pluribus statentem errori. possismanahus, aut in eodem minime scriptum. Verum in hoc sane longe allucinantur, nam, uti
saepe in conventibus probatum est , Anastasius lucenter affirmat post restitutum
43쪽
RELATIO IURIUM SEDIS APOSTOLICAE ab Aimipho CO CLUΜ Pippino, fuisse illud in eodem Pippino traditum virtute
donationis praecedentis Stephano Papae S successoribus , quemadmodum videre est apud eundem Anastasium in Stephani II. vita pag. I 26. qui testatur etiam illa aetate donationem servatam in Archivo Sedis Apostolicae. Resert etiam Pippinum omnes easdem civitates receptas ab Attalpho iterum donasse Beato Petro. Sed cum inter receptas civitates esset co CLUΜ, quis jure ammaverit illud minime inclusum φAddit praeterea adrecipiendas imas Civitates, nimirum a Pippino oblatas missum Fulam dum Abbatem, quem Anastanus scribi trecepisse claves&obsides bis Ravennae&di. versarum Civitatum Marchatus, illasque posuisse in consessione Beati Petri una eum donatione. Demum sit bdit, Pippinum omnes eas civitates perenniterps endas Oioosoris tradidisse Pontificibus Romanis: & explicans quaenam essent eae Urbes, ait: idest Ravensam, Arsminum, Caesenam cte. Eugabium, sea CO CLUM Ot. Quare eonstat,lucem Solis negare qui negat inter Civitates datas a Pippino Stephano H. di restitutas ab Attalpho,atque inter eas, quae claves dederunt, non fuisse C ACLO , dum astasius inter diversas Civitates Exarchatus perennater possidendas ct disponendas datas, eam Urbem designavit; praesertim dum in vita Hadriani I. pag. I . narrat Legatos Ravennatium Romam verusse exponentes Desiderium Regem Langobardo. tum abstinasse ci vitarem Faventis es Dacat Am Ferraria sta coΜACLO de exarahisia
Ravennale, quas P Uinus Rex re Dus μιι Caroltis is cariaminum Mara Petraeaa edenses oktuleνunt, addens, quod eas civitates Stephanus II. Paulus I. S Stephanus
m. praedecessores Hadriani I. detinuerant, & Desiderius a Romana Ecclesia ab tulerat. Si hac non prohant possessionem idest titulus & donatio Pippini esari Iima, ae dominatio C MLI ab anno I s s. ad annum 77 . nempe spatio fere annorum 2I. exponant doctissimi Ministri Criaris alios modos, quibus melius probari queat possessio
Sed ipsi vi antiquiora coniugiunt putantes ante Stephanum II. Romanam Sedem riarcharum non habuisse, sed Graecos Imperatores. Verum haec non est quaestio nostra, quam peritissimus vir, qui de Sedis Romanae Domnio stripsit, satis si perque digessit ostendens longe ante Stephanum II. Romanos Pontifices populis
P est,es c. , illarumPartium imperasse. Quaestio illa tangit Artaculum, an licet Pippinus S Impe- ino , amplius ratores restituerint an simpliciter donaverint eas Regiones Romanis Praesulibus : -- quem nos non expendimus. Nobis enim sincit ostendere Pippinum donasse eas
''ῆμ' Piovincias tim eum COMACLO nominatim, ejusque Urhis dominium S possessio.
nem apud Romanos Pontifices tunc fuisse vigore restitutionis sive etiam simplicis donationis. Nee subsistit id tantum desumi ex testimonio Anastasi. Quandoquidem testimonium Scriptoris illorum temporum in re vetustissima maxime probat, incipue si illi aecedat auctoritas Astronomi&Εginardi, qui paulo ante vixerunt S memorant id ipsum: donatum scilicet& restitutum Pontificibus a Pippino & Carolo Magno Danehatum Ravennatium, immo & tradi Abbatis mentionem faciunt. Et procul dubiosi addatur donatio & confirmatio facta a Ludovico Pio successore Caroli Magni, in qua diserte CO CLUM describitur, sicuti etiam in Constitutionibus intonis Μωgni Menrici II.&Rudolphi I. quae Imperatorum paginae confirmantes donation Pimpini & Caroli Magni, manifestum faciunt ad ea usque tempora COMACLUM don,
tum sessie. Me undique apparet, Anastasii dictum veritati quam maxime consonare. Verum etiamnum illud incertum esse contendunt , quia Anastasius donatum
Anas i ax, scribit a Pippino Eugubia siti COMACLUM,& in vita Hadriani I. ablatum a Desideriot όἀόὐ- Ducat m Fer Naso COMACLUM. At nemo ignorat aetate illa particulam sta a ri- . . ''' ptoribus usurpatam fiequenter pro es. Videantur Petrus de Mareade Conco . lib. 6.eap. s. Gothostedus in Ciacem Theodosianum, Caspar Barthius Adversar. pag. 1217. Ducangius in Glossario verbosu. Eodem modo vocem usurpasse Anastasum in. telligitur ex iis, quae ipse refert, nam dum scribit Aistulphum pacto restitutionisadd se COMACLUM , illudque restituisse Pippino, & Pippinum omnes Civitates ab Attalpho receptas tradidisse Echlesiae Romanae, jam patet inter eas fuisse COMA.
CL jam restitutum. Silentio autem praeteriri poterant Scriptores carpentes An stasium.Lambecius enim to. 2. Bibliotecae Caesareae pag. 92 s. refert quidem non deesse, qui eum erroribus scedatum affirment,at ipse prudens suam sententiam non profert. Pagina vero pa6. ait non Anastasium solum, sed & alios Bibliothecarios Romanae E esae
Pontificalem codicem exarine, haec subdens: Cueberrimas Hem Ommam memoras εν-
44쪽
IN CIvITATEM COMAC LENSEM. 3π- satorum es Anastasim. Insuper describit vetustissimos alios codices similes ,
qui extant in Bihliotheca Caesarum Austriacorum. Martinellus & huic similes, qui adducuntur, putant vitas Pontificum primi, secundi, tertii, quarti, quinti di sexti s culi in eo Codice scriptas, erroribusὰeturpatas. At has non adscribunt Anastasio, sed aliis. Omnes vero asti ant gesta Pontificum Gregorii III. Zachariae, Stephani II. dc III. dc successorum ad seculum usque nonum in eo Codice narrata , esse verissi. , ab uno Anastasio, qui vixit proxima aetate collecta aut descripta , a nemine uia. quam oppugnata, testimonio Schelestrarii Antiquitatis illustratae tom. I. pag. 387. dc 388. dc Holstenti in notis ad eundem pag. 387. qui rem universiam expendunt. Frustra ergo irruunt in Anastasium, quem literati omnes laudant, dc cujus C dex non Romae, sed ΜΟguntiae primum, dein Parisiis Upis impressiis est, eruditissimis quibuscunque toto orbe plaudentibus. Objiciunt Pippinum non potuisse donare. At cur post tot saecula Pippini dona- ε. c. tioni controversiam moveant, non intelligimus. Satis est a Pippino ad Ludovicum Frustra oppu-
Pium Ecclesiam Romanam possedisse CO CLUM, & eam Civitatem a Carolo MagnoImperatore, dc a Ludovico Pio Ecclesiae Romanae donatam: Ludovicum iti. 'dem Pium confirmasse donationem Pippini, dc Caroli Magni ae successores in Imperio id ipsum feeisse: δc nisi haec lusticant, omnes Principatus in orbe incerti erunt. Addunt praeterea non Pippinum, sed Attalphum coΜACLUM donasse, dc Carolum Magnum non secundam, sed primam donationem a Pippino Carisiaci factam confit. malle, in qua COMACLUM non erat inclusum. Sed iis responsum fuit in Conventu diei M. Septembris, ubi ostendimus subtilitatibus non esse certandum in re clarissima scitavissima. Nam Anastalius scribit COMACLUM in donatione comprehensum,Sc.udovicus Pius, into Magnus, Henricus II. dc Rudolphus I. illud in praecedentibus donationibus inclusum palam proclamarunt, atque ideo argumenta contra veritatem Palam factam ab ipsisImperatoribus minime prosunt : Quamobrem Romana Ecclesia non desumit titulum ab Attalpho Tyranno, dc invasore, ut perperam affirmatur. Et quidem in memorato conventu diei II. Septembris satis probatum est in prima donatione a Pippino Carisiaci tacta COMACLUM inclusum, nam Pippinus omnium testimonio in pacto Carisaci inito donaverat ExMebviam μι rum Ratunna, in quo
NACLUM eontinebatur. Nec est cur dicatur testimonio eiusdem Anastasia in vita Hadriani I. Carolum Magnum donasse Exarcharum, prout antιquu- ωι, dc se patere ninum idipsum fecisse, unde originem Exarchatus antiqui repetendam esse opinan rustissimi Ministri Caesarei, putantes antiquum Exarcharum sex tantummodo U hes continuisse, non autem COMACLUM,quod ad Regnum Italiae spectasse hariolan. tur: quandoquidem Anastasius ipse, ex quo eruitur objectio, illam solvit, dum in eius. dem Hadriani I. vita pag. I M. Ducatam Fe/raνωσ COMACLUM ad Exarcharum Ravennae pertinuisse dissertissimis verbis ammat. Uerum ad vetustissimos Exarchatus ter. minos nunc remeare non est operae pretium. Et illud dicere sufficiat Iordanum, qui ex adve producitur, tantummmodo alfirmare, vocem ipsam Graecanicam Exare in sex civitatum regimen praeseserre. Veruntamen quot aliae Urbes, dc Regiones sub ea. rum civitatum majorum distractibus dc continentiis essent, dc quaenam civitates ipsae
mailores, Iordanus explicare neglexit. Praeterea omnis ratio suadet Darctatum, prout aut quιι- erat, suisse longe amplio.
rem quam tempore Caroli Magni. Quippejam doctissimi Muiistri Caesiret in hoc con- -- ,'
ventu amrmarunt Imperatores Graecos ad annum usque 7 . Exarcharum universum Olm suit &tenuisse, dein Langobardorum Reges invasisse plures ejusdem Exarchatus Urbes, de
Graecorum potentiam ab ea aetate in Italia Pene suppressam: unde fit veterem Exarcha- coMachυM tum ampliorem fuisse recentiore, dc ah Anastasio ideo nominatum Exarchatum anaver. sum provit an iquitinerat, ut intelligeretur in donatione Pippini inclusiura integrum Ex. archarum, uti erat durante Graecorum potentia in Italia, non autem uti erat eademiam
decrescente, eaque aetate, in qua Langobardi ab Darcham plures Urbes abstulerant. Insuper Axina1ius in vita Stephani II.numerat Urbes Exarchatus donatas Romanae M. etesiae, inter quas COMACLUM. Narrat etiam in vita Hadriani I. coactum Desideri. um a Carolo Magno Urbes ablatas eidem Hadriano restituere: ergos inter ablatas civitates erat OMACLUM,quemadmodum Anastasius dilucide stribit, jam patet Co.
45쪽
RELATIO IURIUM sEDIS APOSTOLICAE
Ludovicus Pius, s Otto Magnus, Henricus II. S Rudolphos I. in Bullis aureis donarim ,
ct ad SanctamSedem pertinere edixerunt Exarchalum sntegrum, declarantra Civitates, quae In eo continebantur,particula re explicante di designante ipsius Marchatus Urbes,e intereas enunciarunt COMACLUM, uti die tam es in Conventu diei Ii. Sept. jam ex consessione taemni Caesarum habemus cujus latitudinis esset Exarchatus inclinus in donatione Caroli Magni per Anastasium relata: quam Ludovicus Pius S ceteri suo. Ces res confirmariint: ideoque ex Anastasio, & facio Imperatorum intelligimus CO-M ACLUM ad Darctatum spectasse, & rem clarillimam frustra in dubium vocari. Blondus quoque derad. r. lib. . pag. Is o. in Civitates Exarchatus coMACLUM de. stridit;&. eas Silvius in Compendio decadum Blondi oper. pag. II 8. Insuper in publica di solemni descriptione Exarchatus, quam secisse scimus Ludovicum Episco. Pum Magolonensem aetate Martini V. Pontificis, inter Urbes Exarchatus, COMA. CLUM itidem enumeravit. Immo ex ipse Agnellus schismaticus, qui seculo IX. scripsisse dicit gesta Archiepiscoporum Ravennatum, S cujus scripta primum eductas tex Archivo H G1i, & quidem mutila, testimonio Abbatis Bacchini in notis ad eumdem Agnellum, Territorium COMACLI in Exarcham statuit,ubi meminit Sedigii, qui uti Vicarius Romanorum Pontificum eas oras regebat, quemadmodum infra reseremus, ct notatidem Bacchinus pag. 37. Verba Agnelli haec sunt: judicavis asini-
aνchus,sie omnia disson diar ut 'sensent mori Romani facere. Sic Sergius uti Exarchus , idest eo modo, quo Darchi prius dominabantur, imperavit regionibus pluribus comis prehensis intra fines designatos , & usque ad mensam 'Vatini, quae nunc Portus Volani
dicitur, & est ultra territorium COMACLENSE Venetias versus,iam scimus Exarchos non sex Urbibus, sed longe pluribus,& usque ad eum limitem dominium suum proten disse, Romanosque Pontifices COMACLUM tenuisse, Si autem at firmat aetate, qua scribebat, id est,ad finem secuti VIII. & initio IX. Romanos tunc eodem modo iis omni-hus Regionibus imperasse, jam intelligimus Romanam Ecclesiam COMACLUM se .lo VIII quo is scripsi, polledisse. Ruheus Ravennat. histor. lib. . V annum TN3. Pag et 2 3.reserens factiumPippini & Stephani H.memoriae prodidit,A1stulphum tradoALBati Pippini Legato restituisse Ecclesue Romanae Ravennam, pluresque alias Urbes, RCOMACLUM, & etiam missis Legatis suis possessionem dimisisse: di destribens Exantharum Ravennatem haec subdit: Sed ex do visa Pu Caesaris tabulis Augustatibus,qua comis probat Pinini Ais, o Caroti Mum Patris restitutiones Ecelesta Romana,eostgmaei lepores in
Pentapoti eo tempore contineri Ariminum se. Exarchatus Ravennas habebat Ravennam. mitia . Robium. Casenam, Forum milia, Forum Livii, Faven tram, Imolam, B noniam,
Ferrariam, COMACLUM, O Adriam. o Gabestum. Inde lib. s. ad annum III. pag. 22 g. refert, Desiderium ab Exarctatu abstulisse Faventiam & COMACLUM , coa-
etiamque a Carolo Magno eas Urbes, atque universum Exarchatum Pontificibus Romanis restituere. Narrat etiam lib. s. pag. 226. Sergium Archiepiscopum Ravennatem, quem scim per Stephanum II. Rectorem earum Regionum factum,& deinde festium. a Paulo I. Pontifice Romam evocatum & dignitate privatum, a Stephano Issi qui IN. dimis est, pristinae dignitati restitutum: unde patet commentum eorum , qui ex eodem Agnello putant Sergium jure Imperiali Exarcharum tunc rexisse. Iam enim memoravimus eum tanquam Pontificum vicarium jussa eorum fecisse, Romae capti. vum sub Paulo I.& honore spoliatum , multisque calamitatibus assilebim : Graecos quoque in Italia omni prorsus potentia destitutos, non potuisse Sergium hunc Eranchum constituere dc tueri, neque Imperatorem Occidentis, cum Leo III. qui primus Carolum Magnum Imperatorem in occidente creavit, Ponti sex renunciatus fuerit Sergio jam mortuo. Hoc amplius firmatur epist. 34. Hadriani I. in Cod. Carolino, in qua ejusdem Sergii mentionem hoc modo facit. Et omnes in hoc cognoscere ρυμπι qualem potestatem Uin Beatitudo Stephantis scilicet in eamdem Ramennurum Vrbem se
aiati stirit Herbia nitebatur. Hoc veris limum esse apparet ex historia
chiepiseopo relata superius per Rubeum.
- Ravenn. Verum adhuc insurgunt obiicientes, Leonem Archiepiscopum successorem Semgii cOMACLO, Ducam Ferrariae, Faventia, Caesena&pluribus aliis Urbibus Exaditur. chatus Pinitum, & contra Hadrianum I. blaterasse, ab ipso Carolo Magno Exar
46쪽
chatus Urbes,quas occupaverat, . in sua Iura translatas, ct coram eodem Carolo peritinaciter id ipsum)aetasse. Sed haec nil nihil Sedi Apostolicie obsunt, immo probant donationes a Pippino,& Carolo Magno factas, executioni mandatas.Nam Hadrianus I. epist.jam adducta necnons I.&s a. disertissimis verbis memorat Carolo Magno eas Urbes a Pippino & eodem Carolo fitisse donatas S restitutas: subdit etiam Stephanum di alios Mus praedecessores de illis disposuisse, Civibus imperasse, Iudices consti. tuisse: SDesideriopppugnato se id ipsum fecisse, ac Leonem refractarium Ecclesiae eas civitates invasisse tyrannico minis. Insuper clamores Leonisjam superius obrectos repetit. Sed illi erant nudi clamores occupantis sine ullo justo titulo. Nam si vix anno jam lapso Carolus Magnus confirmaverat donationem a Pippino Ecclesiae factam, in quariarchatus aut bis, ct nominatim eae omnes Civitates, quas Hadria. nus memorat, continebantur, scuti iam probavimus, cur credi deceat carolum statim mutato consilio, illas Leoni Ravennati donasse, ii inquirant, qui hac & similia produnt. Haec evenerunt anno 7 7 s. quo eae epistolae ad Carolum missae fuerunt: Sconstat Carolum Leonis pertinaciam statim fregisse; nam is diem obiitannin 777. teste Rubeo lib. I S. pag. 229. eique successerunt Ioannes & dein Gratiostis Archiepiscopi Hadriano adhuc supersistite: S tamen neque ex Ruheo aut ex ejusdem Hadriani epistolis sequentibus annis ad Carolum Magnum datis educitur conquestio ulla Pontificis, aut ulla Joannis di Gratiosi temeritas 1n ditiones Pontificias. Immo Ruheus eodem libro pag. 236. narrat sub Leone III. & Stephano IV. Hadriani succetaribus imminutam prorsus dignitatem Urbis Ravennae & Archiepiscoporum , quod Romana Pontifices
post translatum in Occidentem Imperium, exactosque ex omni uatia Langobardos , mactam
opibus a orantia aucti ess ne, unde patet Leonis refractarii pertinaciam brevi durasse. Ex his colligitur umbras captare, qui ostendere conantur Co CLUM ad Regnum Italiae pertinuisse. Ex praedictis enim satis probatum est eam Urbem in Exadicham Ravennae contineri. Hoc evincunt testimonia historicorum aetatis illius, qua primum Exarchatus donarus est Ecclesiae Romanae, ac ipse donationes Ludovici Pii, intonis Magni, Henriei II. & Rudolphi I. in quibus COMACLUM in Exarcham statutum est,&quidem in Exarchatu donato Ecclesiae. Quare non poterat ea Civitas in Regno Italiae ad Carolum Μagnum pertinente comprehendi. Neque contrarium evincit factum Pippiui Caroli Magni filii & Italiae Regis , qui . . dieitur COMACLI praesidium disposuisse, Ream Urbem adversus Graecm tutatum. h;o, coMA Quandoquidem S ii, qui non sunt Domini consueverunt frequenter praefidium dispo. CLUM Ge. nere in Opidis, quorum tutelam habent quod nemo non novit. At cum Caroli Magnus pacto cumPontificibus inito promisisset RomanamEcclesiam, usque&Patrimin picto inter L. nia tueri, mirum non est ab eodem Pippinum filium in Italiam mistum, ut Graecos ninc o m III. x Francorum aeque ac Romanorum hostes, Exarcharum, aliasque Urbes Ecclesiae dona uia sistita oppugnare tentantes, repelleret. Hoc verissimum esse colligimus ex epistola II. ti, RekIta Leonas III. intereas, quas publicavit Conringi ante annos sexaginta pag. 36. Hanc nullum si P epistolam Conringius ipse in notis pag. 6 . & 7o. scriptam observat ad Carolum Ma- 2 coin gnum anno 8O8.nempe anno qui praecessit eum,quoGraeci COMACLUM obsederunt. CLUM. In ea Leo gratias agit Carolo,qui Pippinum filium suum se in Italiam missi trum promi. serat: quem se complexurum signiscat, sicut par erat Alio tam xx agnι Defensoris Saneta Dei Ecclesia. Inde sic scribit: De vero Eret suis Dei, ut suas habeant Iustitias, atque
Lisoraria nos , or vestra ab infestitione paganorum est inimicoram nostraram imra reddantur atque defensa, nos quantum Dominus virtutem donaverit, eum ἐν stopraedicto Serosiuriam ponιmus. Sed ut vestrum consilium , ct vestrum solatium , O
vobis se illi necesse es. Hinc educitur, Pippinum a Carolo missum, Ut morem gere ret Leoni auxilium petenti adversus Graecanicam gentem, hostesque Ecclesiae Romanae S ut tueretur Litoraria eiusdem Ecclesiae, & etiam locorum aliorum ad Carolum . eumdemque Pippinum spectantium : inter quae Litoraria erat Co CLUΜ, quod tutatus est Pippinus praesidio ibidem disposito, ut Caroli patris Iussa faciens a Litorariis Romanae Ecclesiae hostes averteret. Nec omnino tacendum Lotharii Italia Regis Lustum ex donatione, quam secit anno 9 7. Midoni Episcopo Μutinensi, apud Ughellum Ital. sacr. tom. a. pag I 28. Donavit quippe Lotharius res juras nostri Hsitas in coMACLENSI Comisata. At cur non donavit res universas, sed tantum iuris sui,
more patvati, neq; ea clavit COMACLENSEM Comitatum suum, si illead Regnum Italiae
47쪽
o RELATIO JURIUM SED1s APOSTOL et Italiae pertinuisset y Hoc illidisquirant, qui ambagibus istis clarissimam rem ossust,
re satagunt. Insuper subdit: qua fueunt juru quonaam Vitabana νelut a quondam do. annas Archidiacona nempe res& praedia singularia , quae Lotharius jure privato ae. quisiverat. Deinde addit: stilicet mansionem es Curtem, o Salinas, O quidquidistitii juris fuit, in ρroprierario ordine dia με suis possedit. Prarictas res igitur jaνώ nosyri in C ACLENSIBUS finiim positas , si ut fuerunt juras quondam ritaliana a noFνobore es clominio , inprafais V rdonMOsσε jus, ct caminium transfunaimus. Lotharius
ergo non possedit COMACLUM , sed bona privata iure privato & ex jure Vitalia.
nae viduae & olim uxoris vara privati, quae nunquam habuit nec habere potuit domini. um COMACLI. Nequicquam prodest adversariis inter eius bona Min- numerari, nam qualitas Personae privatae, quae eas Lothario reliquerat, ostendit, eas satinis ita
se praedia privata, non autem Regalia , id est cum jure Sal legendi, & vendendi: quae proculdubio Lotharius mutuatus non fuisset a stemma , aut hahuisset ex Lega. do viduae privatae, si dominium COMACLI uti Italiae Rex obtinuisset: atque ideo id probat COMACLUM ad Lotharium non pertinuisse. . iti. Ubi vero intra fines Venetorum COMACLUM stetisse contendunt, non anim. coinc M advertunt se longe aberrare. Nam Sigonius de Regno Italiae ad annum 8 Io. scribit,
V. ' tune Venetam Rempublicam a Grais ad caput Aggeria vulgo cavaxnere α'u's .s trantiorum. x in mi- eis fam, Andreas Dahdulus in Chronico Venetorum fines Reipublicae & Du miam Sanct m Catus Loreum usque protendit. Henricus VI. in diplomate Ferrariensibus dato an-
ς - ρο no i ipi eosdem fines longe lateque a COMACLI Comitatu distantes desgnat. Ludovicus Pius, Otto I. Henricus II. & Rudolphus I. COMACLUM , Adriam&Ga bellum in Garcham statuunt. Ex his constat ad Ludovici Pii aetatem Ecclesiam R manam possedisse COMACLUM , dein confirmato per donationem Ludovici Ltitulo vel novo etiam addito, proculdubio ibidem dominium suum exercuisse: quod patet ex Joannis VIII. epistolis ad Berengarium Fori Iulii Ducem datis&ex Danduli in Chronico Venetorum verbis relatis indicto conventu diei et . Augusti: unde liquet tunc, idest annis 8 p. & 8gi. Pontifices in COMACLENSES jurisdictionem exeriscuisse, finitimosque Principes palam putasse COMACLUM ad Sedem Apostolicam pertinere, eiusque Iuris suisse, atque uni eidem licuisse cui liberet de Opido investia
Iterum opponunt Ludovicum II. caesarem COMACU investituram dedisse ea
Ioves itura aetate Othoni cuidam , quem Mensi familiae adscribunt. At haec satis consutata sunt mmcLSN l per doctissimos viros, qui hac de re scripserunt pro Romana Ecclesia, & praesertim in λhhis; Lis libro, cui titulus: A Dommio temporale aesta Sede Apostobcaspra ta Clita di COMA dovici II. CHIO a pag. 17. 22. S 279. ubi Pigna Historias Estensum scribente hujusmodi - commentum excogitatum fuisse monstratur. Et licet Rubeus hist. Ravennat. & alii id ipsum retulerint, attamen omnes ex Pigna sese id excerpsisse fatentur. Quare si con. stat Pignam hanc fabulam protulisse ; eandem vero Proximam reddere neutiquam possunt qui unius Pignae testimonio decepti illius meminerunt. Rubeus quidem lib. 3. pag. et s. ita scribit: Per idem rempus marivum I . Casar anno 83 . Diionem Venissem Priscapem eo donaverat ΟΜACLo scilicet.) B eum esset in Galgia apud Casaiarem , ut Ioannis Baptista Pigna testis est, Marinum Ahum misit, qui est Vrbu Cob cuscilicet posseisionem acciperet, or istam administrareι: qua de re commora vehemenso Veneta Radaarram Iaannis Partistaei, Dacis fratrem Legatum ad Poti scem minum, qui affirmet eam Hrbem ,s ab rahenda fit ab Marchars o Ravεnnatibus, qui ad Pontificem se
ctabant, ad eos magis, quam adalium Prιncipem fert neνe, quod in antiquorum V isto
rum ibis est. Hanc insulsam fabellam Pigna Rubeo venditavit. Sed Ueuerarum rerum scriptores adducti in dicto Conventu diei et 7. Augusti narrant quidem tune inrinum fuisse m CLI Comitem ; sed Pigna supponit Ottonem, & Marinum
ejus filium ad Ludovicum missisna. Veneti omnes Scriptores tradunt Baduarium Joannis Ducis fratrem Romam ablegatum, ut ex largitate Pontiscis Respublica eum Comitatum acciperet. At Pigna Baduarium prodit missum, ut ostenderet eam in hem, tanquam positam in Venetorum antiquis finibus, magis ad Uenetos spectasse, quam ad alium Principem. Hoc stultissimum commentum est.nam s in Uenetorum
finibus COMACLUM statutum fuisset, cur illud a Pontifice Veneti petiissent Cue mittebatur frater Ducis ad Romanum Pontificem, & non ad Ludovicum Caesarem: qui
48쪽
IN civ ITATEM COM AC LENSEM. 4 Iinvestituram intoni jam dederat φ Qui hujusmodi nugis res sitas tuentur satis ostendunt
se destitutos verisjuribus, quibus Ecclesiae Romanae certa fundamenta concutiant. Hoc unum Ru in verissime dixit, scilicet opus suisse prius eam Urbem in Exarchatu divellere, Romanaeque Ecclesae adimere ac Ravennatibus, qui ex permistione Pontificum ea potiebantur. Rubeus iis verbisCr Ravennasi , qui ad Pontiscem stinabant, innuit, illam potuisse COMACLUM in seudum dare Venetis aut altera Principi: unde fit Ru. Deum fateri tunc O CLUM ad Exarcharum Ecclesiae donatum,& ab eadem posse sum, omnino pertinuisse. Quod si Veneti COMACLUM subinde oppugnarunt, id contigit ut insuriam illatam Bactuario per Marinum C AC MEM vulnerato rin.
dicarent, quemadmodum testantur laudati Scriptores, quorum verba refert D. Zaragua pag. IO.n. I 3. Quare Veneti COMACLUM oppugnarunt vi hostii, non autem jure a Caesare habito, neque quod putassent Urbem ad se spectare. Etenim eam petebant in seudum a Pontifice. Probavimus ergo ab aetate Pippina ad annum risque 3 8 i. spatio centum triginta fere annorum Romanam Ecclesiam Exarcharum &cum eo COMA. CL UM posseclisse, Caesares vero nequaquam; cum neque ullus adducatur actus aut ti-tiiliis eo tempore,ct pateat Carolum Magnum & Ludovicum Pium donationem Pippi. ni confirmasse; COMACLUM nominatim Romanae Sedi dedisse; a Pontificibus invasores compretas, eaque aetate, testimonio Rubei, jam adducta ex iis donationibus potentes Summos Pontifices iactos Ravennatium proterviam confregisse atque de Exarchatu disposuisse. Semel atque iterum reserunt Carolum Crassiam ex successoribus Ludovici Pii in di. .plomate Venetis dato COMACLENSES suos subditos asserere. At ubi id diploma ser.
vetur,silentio praetereunt Squamvis innuerent,nil ossiceret. Loquitur enim non solum ebi crassi de
de CO CLENSIBUS, sed & de Ariminensibus, Freraxitn--, pluribusque aliis Urbi. succei hus Exarchatus, quae proculdubio ad Romanam Sedem pertinuerunt, & pertinent. Ita inuri
Quare id diploma concluderet cas omnes civitates ad Imperium pertinere, quo nihil Italia. falsus dici potest. Patet ergo vel enunciativam erroneam, vel falso adductam. Praeterea ab anno 388. quo mortuus est Carolus Crassas ad annum 89 3. vidonem&Berengarium de Italiae Regno certantes, omnes fere Civitates Lombardiae atque Exarchatum invasisse,& Formosum Papam ac Primates Longobardorum Legatos misisse ad Arnes.
phum Germaniae Regem enixe avrecantes, uι Daluum R enum, O res S, Petri ad umonin amata Christianu erue/ dum adventare . inae bella, quae rapinae, & incursiones
factae sint in Italia & Exarcham ab anno 893. ad annum pis . habemus ex scriptis pro dominio Sedis Apostolicae nuper vulgatis. Verumtamen inter tot tantasque aerumnas, quibus Pontifices ipsi, Provinciis suis deperditis, pressi sunt, Ioannes IX. in Concilio Ravennate obtinuit a Lamberto caesare ζ.,ἰ diploma, quo is praecedentereonationes Ecclesiae Romam lactas ct a Widone Patre, minis jura item Imperatore, instauratas confirmavit. Joannes X. itidem a Berengario ad Imperium EcclesiAE R evecto, uti Dominus Zacagna Pag. II.& I2.n. I 6.& I7. quod etiam reseri Rubeus lib. rc s. pag. 2 So. ad finem. Ex quo educitur, quod si quae rapina, si quae dispositio aut con non potueriine cesso Urbium ad Exarchatum pertinentium factast iis annis per tyrannos, Reges Italiae atque populos rebelles ac Romanae Ecclesiae restactarios,ea nullius sit momenti, dum Imperatores confirmatis donationibus praedictis, palam secerunt, verum dominium Exarchatus & C ACLI, in donationibus confirmatis inclusi, ad Pontifices solos pertinere: qui proculdubio tentantes recupenare invasa oppida: & recentia diplomata do.
nationum impetrantes,praescriptionem quamcunque sustulerunt. Berengario vita funis ecto Imperium per XI. sere annos vacavit, usque ad aetatem otionis Magni, qui anno 9 3 6. ab Agapeto II. in Italiam evocatus est. Regnum Italiae administrarunt Hugo, dein Lotharius filius, eoque mortuo Berengarius Λdalberti Eporediae Marchio una cum A. dalberto filio, qui Exarchatum universum violenter abstulerunt, & in ipsa Ravenna Regni sui sedem collocarunt ex Rubeo lib. s. pag. 2 3 6. R et s7. Hac aetate reserunt Ministri Cinciret Adalherium Italiae Regem in coMACLUM dominium exercuisse, Rudolphiim itidem Italiae Regem, cumjam dicto Hugone de Regno Italiae certantem,ac ipsum Hugonem in diplomatibus Venetis datis, COMACLENSES sebitos suos nuncupasse.
At ubi sint haec diplomata,& quinam ea reserant,flent, neque nostrum est divinare. --mo etiamsi ea producta essent, nil Sedi Apostolicae obesset; jam enim probatum est, Praedictos integrum riarchatum, quin universas Provincias etiam ad Imperium spe.
49쪽
E RELATIO JURIFM SEDIS APOSTOLICAE stantes invasisse ferro caedeque vexasse: quae si probarent COMACLUM Regni Itbhaejuris fuisse, probarent etiam Ravennam Sc universum Exarchatum ad idem Regnum pertinuisse. Ideo res gestae in statu tyrannidis sine titulo & jure, atque inter turbulentis- limosItaliae motus , nulli Principi titulinii legitimum habenti in)uriam afferre value. runt, juxta notissimas Iuris regulas. Hac de re Ioannes XII. successofAgapeti II. Ottonem I. Germaniae Regem in Itam .....tiis liam Ozavit. Hic in Imperatorem inauguratus anno 96o. edito prius solemnitieijs R, Sacramento , quo affrmavit omnes Civitates a tyrannis & Berengario praesertim B. - iutuit, Petro ablatas , se restituturum, uti videre est apud Cardinalem Barcinium ad an- ὰὐ num 96 cum post biennium in Italiam venisset, Berengarium& filium oppugnavit, ranti S riarcharum universum ac omnes Provincias Romanae Ecclesiae donatas, Pontificibus restituit diplomate dato, in quo Marcharum a Ludovico Pio & praedecessoribus suis Beato Petro donatum, MAOLUM itidem nominatim Romanae Ecclesiae confirmavit. Testantur idipsum vetustissimi Historici, scilicet Luitpr d. histor. lib. I.cap. 6.qui haec habet de Otione: quod euicanque ρroprium fuit restituis, dein Romam similia I
rara adue . uri mιro ornasu, miroque V aratu suste Mν, ab eodem universali Papa Ioanne un-LIroxum sincepit Imperii, cur nonsolam propria restu it, verum etiam ingent bu gemmarisma au er a snti munt rabin Esem honoravit. Rheginonis chronici continuator aequaliscinjusdam Synodi Ravennae coactae his verbis meminit: Plurmiss ibi ex Iulia o Rominia mpiscoposco. πιυιι, ohabsa S odo multa adurititatem Sancta Meles adinvenit, si soli o Ioannι Vrbem O Terram Ravennariam, aliaque complura multu retro temporibus a Rominis Ponsistisibus abiata reddissit, eams inde Romam cum magna latim remisit.Hujus etiam
rei mentionem facit heus histor.Ravenn.lib. 2.pag. 26 i Canciliumque ibidem habuisse, otionem scilicet in D. er muru teges per sancta edita relatafuerunt, s Raven miliatiusque Exarchatum, Nec non m complura atra, qua Berengarra occupaverum, Orast Ponto irestituit, o veterem Pippini, Caroli O Ludovici νυλώtionem eonfirmavit: quae ipse se didicisse ait ex historico aequali otioni I. ideoque oculato teste. . s. Ergo patet otionem I. confirmasse donationes Pippini, Caroli Sc Ludovici Pii, in κώ-- - quibus LXarcharum S eum eo COΜACLUM inclusum fuisse probavimus, &reapse smiam diplo SanctaeSedi restitu e Civitates Exarchatus per Betengariose elbertum Berengarii inata Pippini. II. filium Italiae Reges olim ablatas, inter quas COMACLUM erat,ut Rubeus lib. s .pag. . . ,rim, 23 8 ubi meminit Cymaclienses postquam Berengarius & Adalbertus Ravennam occu. MACLUM paverant, eorum partesJuvisse, illorumque Urbem hac de re a Venetis direptam,evereidem ablatum iamque penitus fuisse. Pagina itaque otionis I. in qua confirmat donationes Carolinas, donans Ecclesae Romanae Exarcharum S COMA UM praesertim, verissima esse apparet ex distis Historicorum aequalium,qui produnt Ottonem I. restituisse Pontificibus
omnia ipsis ablata, vel Ravennam Ec complura alia retroacto temporibus usurpata, &nominatim Exarcharum Ravennae&multa alia oppida. Quare diplomatam contrarium adductae a Berengariis, aliisque tyrannis concessa, per hanc restitutionem & donationem intonis I. nulla omnino evaserunt.
res. Quae facta sint per Pontifices Romanos post hanc Ottonis restitutionem,retulimus in . Conventu diei et . Augusti,ubi probatum mit Leonem VIII. anno 967. dein Gregori--m etesii um V. anno 99 s. deriarchatu&COMACLENSI Urbe disposuisse vel illum Comita-
Romanae restia tum suum asserentes,vel partem territorii aut integriim Comitatum Archiepiscopis Ra-λΑουὶ ἡ ., vennatibus donantes; unde constat, quod etiam ex vetustissimo Historicorum testimo- illa donatum. nio habemus Txarcham ni Ravennae, in quo COMACLUM continebatur, non solum
confirmatum ab intone I. sed restitutum fuisse Romanae Ecclesiae. Nec est cur dicat intonem I. dominium in C MACLENSES exercuin, & Adelaidem ejus uxorem fuisse Dominam CO CLI, tanquam ex Regibus Italiae descendentem. Nemo enim est, qui reserat otionem I. sibi usurpasse dominatum COMACLI.& volupe esset aMinistris Caesareis intelligere quinam sint Historici illi, qui id am ent; siquidem aequales jam adducti contrarium omnino testantur. Recentioribus vero, si qui tamen sint,nullaadH-henda est fides,ubi suo Marte res fingunt & manifeste discrepant ab antiquis. Ii vero aut sunt haeretici & hostes Romanae Ecclesiae,qui ultro fabulas suas venditarunt,ut jura Sum- ... Inqrum Pontiscum labefactarent aut addicti Estens familiae, qui spissa commenta finxerunt, ut nobilissimae genti assentationibus Bis blandirentur. Quod aiunt de diplomate venetis dato ab otione I. in eo neque COMACI ENSES ejus subditi appellantur, neque COMA imperii auris asseritur: quod tamen Adversarii assirmare non
50쪽
IN CIvITATEM COMAC LENSEM. 43 dubitant. Hoc quidem verissimum est Adelaidem fuisse Burgundiae Regis filiam quam
Lotharius Italiae Rex viduam reliquerat, dc Berengarius ne Ticinum dotalem Urbem repeteret, conjecit in carcerem testimonio Rubei lib. s. pag. 237. unde pater Adelaidem non COMACLUM,sed Ticinum possedisse,& Regnum Italiae nequaquam habitisse: nam Lothanus id Regnum uxori largitus non fuit, neque largiri poterat. Sed e contrario illud statim post mortem Lotharii Berengarius administravit. Nec quicquam o natAdelaidem plura bona in COMACLENSI territorio possedisse; ut eruitur ex ejus
donatione Monasterio Sancti Salvatoris Papiae, in qua enunciantur quidem bona, cur- .
tesdc praedia COMACLI posita, at non Urbs ipsa S comitatus COMACLENSIS, ut
videre est in Bullario Cassinensi M. et const. s 2.
Ex una itaque Bulla Gregorii V. patet Adelaidem habuisse Comitatum COΜΑ-
CLI, at non uti Dominam, sedad vitam & ex lar rate Gregorii V. consanguinei sui, qui Adelaide mortua, eundem Comitatum donavit Ecclesiae Ravennati, quem utique non cLUMureia
donasset, neque Adelaidis mentionem injecis let, si putasset eam fuisse COMACU Do tione si a minam, & ad Romanam Ecclesiam post ejusdem mortem Adelaidis Comitatum C NACL SEM non rediturum. Eodem pacto si Gelasius Il. si calixtus II. Honorius
II. Innocentius II. ceterique Romani Pontifices, qui iisdem successerunt ad Alexandrum IV. usque hanc donationis paginam confirmarunt, & Ravennatibus Archiepiscopis eum comitatum concesserunt,quemadmodum relatum est in Conventu diet 27. Augusti; non est cur amplius vocetur in dithium, Gregorium V. de hoe comitatu di posuisse ac disponere potuille: non enim Archiepiscopi Ravennates, qui summo studio
has paginas obtinuerunt, eaque aetate Potentes erant, nugatoriam concessionem impetrassent,neque tam stulti suissent,uta Romanis Pontificibus donum rei alienae expostulare voluissent. Porro si otio I. Adelaidis coniux in diplomate suo Romanis Ecclesiae donaverat Exarcharum, confirmatis donationibus per Ludovicum Pium dc successores n. etas : 8c inter Urbes archatus ad Sedein Apostolicam pertinentes & donatas expresserat MACLUM, palam est eam Urbem ad Pontifices pertinuisse: & Ottonem I. agnovisse illam non ad Adelaidem uxorem suam, sed ad Ecclesiam spectasse: neque urbem coMACLENSEM Regni Italiae, sed Exarchatus juris fuisse: quod argumentum,
uti clarissimular, nullis ambagibus oppugnari poterit. In parietem caducum inclinant,dum Ottonem III. Ottonis I. succe rem anno tr. 999. Leoni Archiepiscopo Ravennati COMACLI investiturum dedisse opponunt: iti Diplomata E dem Saliam Friderico Archiepiscopo, qui Leoni successerat. Haec diplomata, quaere.
fert Guillelmus Vasa defixarchatu, si vera sunt, confirmant tantummodo Ecclesiae Ra- ωoribtis e
vennati bona&Urbes, quae per antiquas paginas Imperatorum, Pontificum & Regum cella, per x milli fuerant donatae & oblatae. Immo in illo anni 999. otio confirmat ea omnia, quae a jo.nne adii m Ecelsas sunt oblata se perprauarit ν donata. Quamvis inter bona dictae Ecclesiae Otto recenseat COMACLI Comitatum, nusquam tamen in diplomate legitur, eum Comitatum donatum eidem Ecclesiae ab Imperatoribus, vel ab ipso Ottone, eum tamen ε contrario in Bulla Gregoria V. pyteat Pontificem eum Comitatum, ex patuita tirotare, Ecclesiae eidem donasse. Quare Orionis III. pagina perperam charta investir ων ,vel concessonas appellatur, dum revera est privilegium Imperiale corufirmans praecedentes titulos habitos a privatis,a Pontificibus,a Regibus, & , quibuscunque aliis: quae privilegia illa aetate,& inter turbulentissimos Italiae motus obtinebant Ε elesaea Caesaribus, ut patrocinio bona sua tuerentur, ne Urbes sibi subjectae deficerent, sed facilius sese in devotione continerent. Quamobrem eruditi omnes docent haec priarilegia, quorum tunc infinitus fuit numerus, nequaquam fuisse conceHonm, aut mus rurin, sea expetita & data duntaxat pro Ecclesarum, eorumque honorum defensione& tutela. dc si secus soret, latendum esset, bona, curtes & praedia enunciata in iisdem &aliis diplomatibus, quorum magna passim fuit copia , pervenisse ad Ecclesias ex concessione Imperatorum; cum tamen ex eorum lectione passim pateat, pleraque a privatis Civibus donata fuisse. Quae cum ita fuit & iam coinet COMACLUM a Ludovico
Pio&otione Magno avo otionis III. S ab Ottone minore ejus patre. testimonio coaevi Rheginonis chronici continuatoris , & Hem,ci II. qui in sua Bulla aurea donationis facte in otione filio superius meminit ; si inquam patet COMACLUM Eeclesiae Romanae fuisse donatum , atque a Pontifice Gregorio V. Ravennati concessum ; exploratum fit per hanc otionis pagi m eum comita-