De vera sapientia seu Divinarum institutionum adversus gentes L. Caelii Lactantii Firmiani Liber 4. Recensuit, variantibus lectionibus, annotationibus, castigationibus, ac dissertationibus illustravit F. Eduardus a S. Xaverio C.E

발행: 1757년

분량: 300페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

161쪽

Τηνικσεου μνήμην ποιησετε , κουκ ενι μ' Μαινορι 1ν φησει με θεου ρογαλ- προφήτην . 4 . Dicent bybillam Insanam o mendaeem . Raum autem facta Deo rint universa iram mei memineritis, neque me jam quisquam Mendacem dicet Dei magni Natem .

Iacuerunt igitur ' multis .culis , postea vero animadversa sunt , quae Christi nativitas , 3c passio patefecit arcana , sicut etiam voces prophetarum,quae quum per annos mille quingonios, & eo amplius lectae fuissent a populo Iudaeorum, nec tamen intellectae sunt, nisi postquam illas Christus & verbo , & ope ribus interpretatus est .

a Iacuerunt igitur . ALTacuerunt. Al. Latuerunt.

Illum enim prophetae annuntiaverunt: nee ullo modo poterant , quae illi loquebantur , intelligi, nisi fuissent universa completa .

C A P. XVI. V Enio nunc ad ipsam passionem : quae

velut opprobrium ' nobis obiectari solet sa nisi opprobrium. Pagani obtrectatores Christia

162쪽

De Vera Sapient a Seg. l. a. 139let , quod & hominem , & ab hominibus insigni supplicio affectum , & rxcrueiatum coli mus : ut doceam , eam ipsam passionem ab eo . cum magna & divina ratione susceptam, S in ea sola & virtutem, & veritatem, Sc sanorum obiiciebant eis , quod Crucifixum adorarem . Vide S. August. in Serm. de Paulι eonvers, o Serm. m. de verbis Apost.b Ab eo Bon. a Deo .

I. Neque enim, si beatissimus in terra suisset,& per omnem vitam in summa felicitate regnasset, quisquam illum sapiens , aut Deum eredidisset, aut honore divino dignum judicasset : quod faciunt verae Divinitatis expertes : qui caducas opes , & fragilem potentiam , & alieni beneficii bona non tantum suscipiunt β , verum etiam consecrant , &scientes memoriae mortuorum deserviunt ,

sora Dera diminisatis expertes Al. vera religionis. Al. divina veritatis et Aldus legit nobiscum . b Et alieni beneficii bona non tantum suscipiant. Heum. locum corruptum putat, i deoque rescribit; alia non dicta bona . Sed nihil immutandum quum hete Laetantius loquatue de honoribus, bonisque ossiciis , quibus homines invicem mactabantur . Al. Suspiciunt, quod praetulit Betuleius ι & Meursius.c Et scientes ; Al. eientes . Al. scienter. At .sapienter.

163쪽

14o Lib. IV. Cop. XVI. Seg. 2.3 . . fortunam jam extinctam colentes : quam ne vivam quidem , presentemque sapientes co Iendam sibi unquam putavernnt. ea 3. Nec enim potest aliquid in rebus teris renis esse venerabile , cadoque dignum :sed sola est virtus, sola justitia , quae pomisit verum bonum , & caeleste , dc perpetuum judicari, quae nec datur cuiquam a nec

aufertur . . a soa nee datur euiquam , nee aufertur . Scilicet ab hominibus . Al. quia nee datur σα

instructus venit in terram , immo vero, quoniam ipse virtus , & justitia est , descendit , ut eam doceret , hominemque sermaret: quo magisterio , ac Dei legatione perfunctus, ob eam ipsam virtutem , quam simul & docuit,& feeit, ab omnibus gentibus - & meruit,& potuit Deus credi . . bd η bην gentibu/ . Non dumtaxat subra': Romano erant; sed ubique terrarum . ut veωOehes in ovo, quem die uti Orbe 3 Nostri illuc appulsi in dies recognoscunt.

Ergo quum magnus populus ad eum vel ob Justitiam , quam docebat, vel ob miracula,

quae

164쪽

Do Rera SapientIa Seg.3.6. . quae faciebat, subinde conflueret, & praece pia ejus audiret, a Deo missum , Dei que filium crederet: tum primores Iudaeorum s& Sacerdotes ira stimulati, quod abeo, tanquam peccatores , increpabantur ; & invidia depravati, quod confluente ad eum multitudine contemni se . , ac deseri videbant , &

quod caput sceleris illorum fuit J stultitia ,

& errore caecati , R im memores praecept rum caelestium , ac prophetarum , coierunt adversus eum , impiumque consilium de eo tollendo, crueiandoque ceperunt: quod prophetae multo ante scripserunt.

a Tum primores udaorum. Bon. tum primo flex. Iudaeorum . Al. tum primo Seniores. ti contemui se . Al. pronomen non habent ,

εο ει Nam & David in principio psalmorunt suorum praevidens in spiritu , quantum facinus admissuri elsent, beatum este ait ' qui non obieris in consilio impiorum .

a Beatum esse ait. Scilicet Psal. I. N. I.

usus

a Solomon in libro Sapientia. Nempe Cap. II. vers. I 2. Ex vulgi opinione autumant I alch. , Bun. . Heum. , di alii locutum fuisse Lactantium , quum Sa I

165쪽

ra a Lib. IR Cap. XVI. Seg. . 8.y. usus in . CircumvenIamus justum suoniam in- δε avis es nobis , di exprobrax nobis peccata legis : promittis se scientiam Dei habere , o fluum Dei se nominare factus est nobis in traductionem cogitationum nos=rarum: gravis es nobis etiam ad videndum , quoniam dissumius es aliis pitu illius , ct immutata: funt viae

illius alomonem appellat authorem libri Sapientiae ex Epistola CXU. S. Hieronymi . At Lactantio in hac Sententia praeiverunt Tertuli., Cyprian. , Clen ., AIe X., &Origen. &c. quos vide apud Corn. a Lap. . & LOrin. Adde etiam rationes apud Sixt. Senen. L. viii. Bibl. hars Ix. σα

Tanquam nugaces arsimoii fumus ab eo. continet se a viis nosris , quos ab immundi

tiis , di praefert novis a jussorum , ct glo

riatur , statrem se habere Deum μ.

a Patrem se habere Deum Bon. Dominum.

in s. Videamus ergo ermones illius ver sunt , ct tentemus, quae ventura sunt illi: contume Iiis , ct tormentis interrogemus eum , ut feramas reperantiam illiuι ,-ρrobem ut satientiam iuiui ; ' morte turpis a condemnemus . Hacc cogitaverunt, di erraverunt -

a probemus patientiam illius . Bon. hac notus habet.

166쪽

Exeaeeavit en m flus saltilia Vforum , di nescierunt fucramenta Dei . . Nonne ita deseri piit nefarium illud consilium ab impiis

initum contra Deum , ut plane intersuisse videatur i atqui a Solomone , qui haec cecinit , usque ad id tempus , quo gesta res est, mille ac decem anni fuerunt O .

a Sacra ineuia Dei. Al. sacra Dei.

b Mille ae detem anni fuerant. Vide Dir. XXII. Cap. II. F. U.

Nihil nos assingimus a , nihil addimus. Habebant haec , qui fecerunt : legebant , in quos haec di ista sunt ; sed Jc nunc haeredes non inis , ae sceleris illorum haec & habent,& damnationem suam prophetarum voce prae dictam quotidianis leAionibus personant, nec aliquando in cor suum , quae pars est . & ipsa damnaticinis , admittunt . a Vibunos asuimus . Al. efugimus. Al. singimus . Sensns est: nihil alleui tribuimus , quod suum non sit.

In erepiti ergo a Christo saepe Iudaei, exprobrante illis peccata , dc injustitias, dc a

167쪽

t 4 Lib. IV. Cap. XVI. I 2. II. I . II. populo pene deserti, concitati sunt ad eum Decandum . Cujus rei audaciam dedit illis humilitas ejus . .

b Humilitas ejus Ualch. hanc vocem pro virtute Superbiae opposita dicit esse latinitatis vergentis. Hinc Al. humanitas ejus. Sed nihil mutandum; vox enim Christiana haec est,sicuti virtus ipsa Ethnicis omnino ignota.

Nam quum legerent , cum quanta virtute,& claritate filius Dei venturus esset e cano, sesum autem cernerent , humilem , sordicium ', informem et non credebant , filium Dei et se, ignorantes duos ejus adventus a prophetis esse pr*dictos et Primum in humilitate earnis obscurum : Secundum in forιitudine majestatis manifestum,

a humilem, sordidum Oe. Inter haee duo verba AL ponunt quietum Heum: Qietum legere mallet.

ua 14. De primo David in Psalmo Lxκ i. sic ait : Deseudet sicut Husia in sellus , orieIur in diebus ejus ju ilia , ct abundamiapaciέ, donec extollatur una . Si eut enim pluvia , si descendat in vellus, animadverti non potest, quia strepitum non facit: ita Christum in terram sine cujusquam suspicione venturum esse dixit , ut justitiam doceret, & pacem .

- Esaias a Sic ait; Nempe Psalm. lxxI. V. 6.

168쪽

De Vera Sapientia Seg. I S. 6. I . I I ia ι Esaias quoque ita tradidit '; Domine quis eredidit auditu nostro : ct brachiuis Domini cui revelatum es t Annunclavimus eoram ipse sicut pueri, sicut radix in terra sitienti , non es Aura ejus , neque claritas stimus tuum , O' non habuit Auram, neque decorem e se figura ejus sine honore , deficios praecer caeteros homines , homo in plaga passusscieni ferre imbecillitatem, uia issemus est , , non es computatus .

autem vulneratus est propter facinora nosra, ct in matus est ρ opter peccata no a : δε-ctrina flacii nosse super illum : livore esurnor fanati fumus . Omnes scut oves erravimus : Deus tradidit tuum pro peccatis

a Eodem n odo locuta esset Sermone v . p. ubi sie latine e Tro-

169쪽

i 6 Lib. IV. CV. XVI. Seg. I . . , σικτρὸς , ανιμος , αριορφος ἐν δικτροῖς ἰλ-αHLad Uerae . Propter hanc humilitatem, Deum suum ε non iagnoscentes, inierunt consilium detestandum, ut privarent eum vita , qui , ut eos vivificaret , advenerat φ . Probrosus misere deformis ; spem tamen addet.b Propter hane humilitatem Deum suum Oe. Al. propter quam bumilitatem inierunt consilium σe., c Vivificaret, advenerat. Al. iusimaret.

SEd irae , atque invidiae suae, quam in cordibus suis gerebant intus inclusam , alias caussas praeserebant φ, quod legem Dρi Moysi traditam β solveret, id est , quod sabbatis

non vacaret, operans in salutem hominum , quod circumcisionem vacuefaceret, quod abstinentiam suillae carnis auferret . In quibus rebus Iudaicae Religionis Sacramenta consistunt .

a latus inclusam. alias caussas praeferebant. Al. Ἀ- eluse ; alias &c. Al. intus inclum malitia caussas pra- ferebant.b Quod legem Mosi traditam Al. per Mosem datam. 3

,α 2. Ob haee itaque caetera pars populi, quae

170쪽

De Hera Sapientia Seg. 2.3-. r 7 nondum ad Christum accesserat, a a Sacer

dotibus incitabatur , ut impium. judicaret eum , quod legem Dei solveret , quum hoc ille non suo judicio , sed ex Dei voluntate

secundum praedicta ε faceret prophetarum . a Ad christum accesserat. Al. secesserat. Al. O risto βcesserat.b Di impium . Bon. aut impium . . e Secundum praedicta . Al. . secundum σc.

Michaeas enim novam legem datum iri 'denuntiavit hoc modo ε : Lex de Sion proficiscetur, di sermo Dei ab Hierusalem ς , ct jud eabit inter plurimor populos, ct revincet,

Illa enim prior lex, quae per Mosen data est , non in Monte Sion , sed in Monte Comreb data est : quam Sibylla , fore ut a filio

I Dei

a Non in Monte Sion, fed in Monte coreb. ALSIonai. Al. oreb. Mons ille, quem vulgata nostra Montem Orebbum appellat, secundum Adricomium pars est, vel iugum eminens Montis Sinai , & ab Hebraeis dieitur choreb, seu Coreb , ut in nostro scribitur Codice . Ibidem acta sunt, quae Exodix Ix. in summitate Montis

SEARCH

MENU NAVIGATION