De vera sapientia seu Divinarum institutionum adversus gentes L. Caelii Lactantii Firmiani Liber 4. Recensuit, variantibus lectionibus, annotationibus, castigationibus, ac dissertationibus illustravit F. Eduardus a S. Xaverio C.E

발행: 1757년

분량: 300페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

181쪽

138 Lib. IV. Cap. XVIII. Seg. q. es annis xLvi. - ego illud in triduo sine in

Pro eo restituendum putant Silani nomen . At Reineissius docte pariter, & erudite , omnes refellit Epist. lv. ad Rupertum , inquiensi Non est pro errato habendum hy Lactantio , quem Scriptores Romani Procuratorem 1udea appellare consuerunt , ipse Legatum Syriae Poeavit . Quippe huic , tum Iudaea , remoto Archelao , Provincia in formam redacta , attributa erat, O regebat utramque Praeses, cui Legatum fuisse , e m, qui Procurator Caesaris erat in Iudaea, non implicat Oc. Vide Tertuli. in Apolog. C. XXI. S. Cypriau. de Mol. Vanit. C. VII. Ut autem historiam hanc ab ovo expla- nemus, sciendum est, quod Archelaus post novem sannos suae Tetrarchiae ob malum regimen pulsus est in exilium An. XXXVII. ab Actiaca Victoria , Iosepho .& Eusebio testibus. Τune Augustus audeae Praesides dedit, qui eam nomine suo gubernarent, quorum primus Coponius, qui simul cum Quirino , Syriae Praeside , confiscavit opes Archelai. Coponio successit M. Ambirius , Ambirio Annius Rufus. Mortuo deinde Octaviano Augusto, & solo iam imperante Tiberio Caesare , totius Syriae Praeses Legatus fuit in Judaeam Valerius Graecus, qui Pontium Pilatum successorem habuit, eique per ordinem successere M a cellus, Cumanus. Claudius, Felix, Porcius, Festus, Albinus, & Florus, sub quo rebellantes Iudaeos

Titus , & Vespasianus mox vastata Urbe Ierosolyma in captivitatem adduxerunt: ideoque etiam Martyr Ignatius in Epist. ad Τeallian. Ρilatum Syriae Praesidem appellat, Legatum autem dicit Lactantius com muni vocabulo eorum , qui a Romanis Caesaribus in

Provincias mittebantur .

b Quod adimatum est quadraginta sex annis. Bon.

183쪽

pulo , quem incitaverant, succlantare coeperunt, & crucem ejus violentis vocibus flagitare . manum, vel Calabrum, vel Brutium , seu Aprutinum appellant; auorum sententias reprobans Mallonius, Pilatum ex Patre Tyro, & quidem nobilissimo, S Matre sordita uatum , di fratricidam , nullo tamen adducto testimonio , fuisse velit, eique Pontii cognomen additum asserit, quia ab Insula Pontia , quam in Lucania Paestum inter & Haletem amnem sitam esse dicunt, Populi Romani hostes extulerit. Antequam inaudaeam missus esset Sutrium , atque Aretium gu- hernasse dictitant ; fides autem sit penes Authores ιNos sertum id aestimamus quod , eo procuratorio nomine Judaeam administrante , Johannes Baptista praedicare coepit Baptismum poenitentiae, & post Triennium praedicationis illius , captus a turbis Jesus, totius humani generis reparator , ad Pilatum adductus, nullius criminis reus ab eo primo iudicio pronuntiatus

est ἔ ut habetur Luc. xx III. a v. I 3. Pilatus autem

convocatis Principibus Sacerdotum , O Magisνatibus Plebe dixit ad illos r obtulistis mihi bime hominem. qsasi avertentem Populum i in ecce ego coram vobis interrogans, nullam caussam invenio in homine isto ex his . ia quibus eum accusatis . sed neque Herodes: nam remisi vos ad illum , ct ecce nihil dignum morte actum

. in 6. in Tum Pontius & illorum clamoribus , &

184쪽

De Vera SasIentia Seg. 6. I 6 Herodis Tetrarchae instigatione metuentis, ne regno pelleretur , vistus est . Nec tamen

ipse sententiam protulit , sed tradidit eum Iudaeis, ut ipsi de illo secundum legem suam judicent β . Lib. IV. L Du-

a Tum Pontius O illorum elamoribus . O Hero dis Tetrarcha instigatione metuentis , ne Regno pellere tur , vii us est. Al. Tum Pontius Pilatus. Hanc Laiactantii sententiam non bene expendisse visi sunt, qui eum erroris accusant, quasi Pilatum excusire voluisset ab iniusta in Christum sententia . Sed si luee fuisset Lactantii nostri opinio, quid sibi vellent verba illa tvictus est si quid video , non equidem aliud sensisse arbitror, nisi quod sensit S. Leo Papa Serm. Ulu. de Passione Domini , ubi ait: Pilatus nou evasit reatum. qui eooperatus seditiosis , reliquit judicium proprium,

in in crimen transivit alienum . Reponunt tamen Au thoris nostri obtrectatores, non in hisce verbis , sed in iis, quae sequuntur errasse Lactantium . Expenda. mus ergo etiam illa .

b Nee tamen ipse sententiam protulit, sed tradidit eum Iudaeis r ut ipsi de illo steundum legem fuam judicarent et Miror , inquit P. Serry Exerc. L. III. Numa I.

Nonnullos D. Chrisostomi Orat: de Eleemosyna , ct Lan antii testimonio nιxos et existimasse , 'Pilatum a ferenda in Christum mortis sententia temperasse ρ eundemque yudaeorum arbitrio simpliciter permisisse . Satis caute vir iste lieic se gessit, non enim Lactantium , aut Sanctum Johannem Chrysostomum sibi admirationis cavlsam dedisse, ait, sed eos , qui testimonio eorum nixos, Pilatum a sententia ferenda temperasse asserue runt: & merito; nam Lactantii verba, praeiartimi

185쪽

eum Superioribus collata et latine loquentibus sensum non reddunt, quem eis assingunt: sed potius Pilatum declarant, movisse quidem omnem lapidem , ut Christus , quem innocentem iudicaverat , dimitteretur t sed turpi formidine victum , morem dudaeis gerendum iudicasse: ita tamen, ut ipse , non tamquam Judex in Christi damnatione se gesserit, sed tamquam legis eorum invitum , ignavumque mancipium . Ideo lavit manus, ut, eo ritu , mortis illius invi dram a se amoveret : Ideo scribere noluit causiam mortis eo modo, quo Iudaei postulabant; ideo Matth. XXVII. dicitur v. 26. yesum autem flagellatum tradidit eis , ut crucifigeretur . Et Lucae XXIII. v. a . Adjudicavit fieri petitionem eorum I id est non suam protulit. sed eorum sententiam executioni demandari permisiti quasi diceret, ut Sancti Hieronymi Epist. xxv l I. verbis utar.

Ego Minister sum legum et vestra vox sanguinem fundit.

non tamen eum ab iniustitiae crimine absolvit: nam ut

optime vidit S. Leo Papa Sermis VIII. de Passion . Non evasit reatum , qui cooperatus seditiosis , reliquit judiaeium proprium . O is erimen transivit alienum. Noli quarere fieri Tndex , nisi valeas virtute irrumpere iniquitates . Verba sunt Eccles. cap. VI II. V. 6. , quae ne a nobis gratis di ista videantur , confer , quae a Firmi a

no dicta sunt Epitom- C. XLV. , & in carmine de Passi Domini 'st. xxxv. Et ne heic aliquid de Pilato desideres, audi S. Augustinum Sermone III. de Epiph. Do m. Magi ab Orιente , Pilatus ab Oecidente venerant: unis de illi. Orienti , hoc est nascenti , ille autem Occidenti. hoe est morienti, attestabantur Regi 'udaeorum , ut cum Abrabam, & Israc, O Iaeob , ex quibus 'udaei dueebant originem , recumberent in Regno Calorum , nouex eis propagati per carnem r sed eis inserti per fidem , ut ille, de quo Apsolus loquitur, oliva rnserendus,jam

186쪽

De Hera Sapientia Seg. 7. I 63

praemonstraretur oleaster. Quod antea dixerat Tertulistianus Apol. C. XXI. ubi Pilatus , inquit, σ ipse jam

pro sua conscientia tarissianus O c. Tandem Author es gravissimi tradunt, eum tamquam Provinciae expilain torem , Massiliam , aut Viennam in Gallia missum . ibidem in exilio diem extremum turpiter obiisse . Alii vero apud Suidam, ubi de Nerone agitur, sub hoc saevissimo Imperatore Romae interemptum afferunt ob Christi necem non impeditam .

Duxerunt igitur eum flagellis verberatum γ& prius quam cruci afligerent, illuserunt: in dutum enim coloris punicei veste . , ae spinis coronatum , quasi Regem salutarunt , R

a Duxerunt igitur eum flagellis verberatum . Alis Duxerunt ergo Oe.. Nota heic , Christum ad mortem ductum , non tractum, seu raptum: Ducitur eni in olens, trahitur autem , seu rapitur invitus. b Coloris punicei veste S. Matth. eam chlamyde Vocat coccineam , SS. do. , & Marcus purpureum vestia mentum . Intellige pallium rubro colore tinctum , instar illius , quem Reges, & Principes viri super thoracem in humeris gestare consueverant e ut scilicet ex ea argueretur , Christum Dominum regnum affecta D. c Me spinis coronatuis quasi Regem salutataverunt. Florebant eo tempore vepres, quos in serti formam

facile redactos, Dominico capiti cum acutissimis spinis , usque ad intima penetrantibus, milites ad ludi in brium imposuere , triumphantium coronas imitati. Sic Alexandrini Cives , ut Agrippam , qui se Regem dudaeorum dicebant, quasi tanti nominis maiestate in- , diis

187쪽

164 Lib. IV. CV. XVIII. Seg. 8.dederunt ei cibum fellis, & miscuerunt ei aceti potionem . .

dignum , irriderent, hominem quemdam mente motum , nomine Carrabam , ornarunt quibusdam Regiis insignibus, & iunci viminibus eius capite redimito , ae lecti strato circa corpus reliquum involuto, tamquam Regis imaginem prae se ferentem , salibus , iocisque taris excipiebant. Vide Filonem in Flaccum p. m. s O. rem Paullo fusius narrantem .d Et dederunt ei eibum fellis , O miscuerunt ei aceti potionem . Respicit heic Author , instituti sui

mem6r . ad Psal. LXVIII. v. a 6. . Et dederunt i 3 escam

mὰam fit. σ in sit i mea potaverunt me aceto . Quae spiritu prophetico a Davide praedicta sunt , & deinde in Christi Domini passione adimpleta, secundum e Uan gelicam historiam, ubi interpretes videndi varie phra sm hanc , Hebraeis familiarem, explicantes.

Post haec conspuerunt faciem ejus - , & palmis ceciderunt . Quumque ipsi carnifices de vis limentis ejus contenderent , sortiti sunt inter se de tunica , & pallio . ' Et

a Post hac eo puerunt faciem ejus . A l. in faciem ejus , & Bon. consputaverunt . Phocionis constantiam, quum fi Carcere duceretur ad supplicium, describens Plutarchus aitvisimisi vero praetereurrentes incessebant eum conoretis . Duus etiam inspuit in eum . Ibi Phocionem, fama est, conversum ad Archontas dixisset Ve' mo hujus bominis reprimet petulantiam p Idem accidit Rristidi , teste Seneca .d Helv. stiam sine praepositione latine construitur ι

188쪽

Et quum haec omnia fierent ' , nullam vocem ex ore suo, tanquam si mutus esset, emisit. Tum suspenderunt eum inter duos noxios medium , qui ob latrocinia damnati

erant: crucique fixerunt ε. a Et quum hae omnia fierent: B.O quum omnia fierent.b Fixerunt, AL Uxerunt,

Quid eg6 hic in tanto facinore deplorem

aut quibus verbis tantum nefas conquerar Non enim Gavianam crucem si describimus , quamM. Tullius universis eloquentiae suae nervis , ac viribus , velut effusis, totius ingenii fontibus, prosecutus est: facinus indignum esse proclamans , civem Romanum contra Omnes leges in crucem esse sublatum .

a Quid Ego hic in tanto facinore deplorem p Ad affectus excitandos orator noller Itylum suavissimo, ac essicaciter convertit , quem Juvenes nostri praeocu lis habeant, quum simile argumentum eis pertracta

re contingat.

b Gasianam crucem . P. Gavium Civem Romanum , ac Municipem Consanum , seu potius Cosanum in Crucem a Verre actum , impacto crimine, quod Speculator fugitivoruni fuisset, heic memorat Lactantius , de quo Cicero Verrina ultima alte coninqueritur . Bon' Gabianiam . Al. Grabiniam , Al. Gabiniam Al. Graviniam. e universis Al. suae nervis , ae viiribus . At, ver bis , ac liribus Al. universu σe.

189쪽

i66 Lib. IV. Cap.XVIII . g. l. II. II. II a Qui quamvis innocens fuerit , & illo supplicio indignus , mortalis tamen , & ab homine scelesto , qui justitiam ignoraret ' , aD

sectus est .a aut justitiam ignoraret: I. E despicereι et parvii aut nihili faceret.

Quid de hujus crucis indignitate dicemus, in qua Deus a cultoribns Dei suspensus est , atque suffixus Θ Quis tam facundus , & tanta

rerum , Verborumque copia instructus existet i quae oratio tantae affluentiae ubertate decurrens, ut illam crucem merito deploret, quam mundus ipse , 8c mundi elementa tota

luxerunt p.a Mundus ipse , O mundi Elementata e stilicet orbis universus ἔ & quaelibet pars ipsum componens .

Vide ac L. I. cap. I. seg. T.

rum vocibus, R Sibyllinis carminibus denuntiatum est. Apud Esaiam ita scriptum invenitur : Non fiam contumax , neque contradico : dorsum meum posui ad flagella , ma-α illos Meas ad palmas : faciem autem meam non operti a foeditate sputorum .

190쪽

De Hera Sapientia 5.g. I . IS. I 6. I 67-- in Similiter David in psalmo xxx lv. Couingregata funt super me flagella , ct ignoraverunt : dissoluti sunt , nec compuncti funi, tentaverunt me, deriserunς me, disride- ρυουι in me β dentibuἷ fui,

a similiteν David. Nempe Psal. xxx Iv. I6.b is striderunt in me . Al. super me .

II. in

Δωσει δεις μάτιγας ἀπλως ἀγνον τοτ ωτον .a Eadem futura monstravit. Scilicet serm. VIII. ubi se Latinus interpres pag.738. In manus iniquorum, insidelium postea devenieti Dabunt ei alapas manibus incessis , Et faucibus immundis expuent salivas virulentas . Dabit autem in verbera simpliciter innocens tunc dorsum .

a Effas iterum sic locutus est : Videlicet ita: L Di.

SEARCH

MENU NAVIGATION