장음표시 사용
131쪽
mines aspergi prius, quam chrismarentur:& adhue fit in ciuibusdam locis sed hodie interdictam est. Putabant enim se iterum a peccatis huius aquae aspertione mundari: cum tamen constet nullum bis baptizari polle. Quia vero maius dignum, trahit ad se minus dignum , ideo ii aqua non benedicta admisceatur benedictet,efficitur benedicta
a Introitus Mi se significatio. D Ortuso a Damasi Parae institutio, circa Misae Hurai
IN introitu prima pars misse incipitis
,ciendum t est autem,quod sancti patres & prophetae ante Christi aductu, susspirantes & praeconisantes praemiser ut desideria,opera,Iaudes,& preces, quae sin-lula figurantur in milia. Introitu, uanque cilicet ipsa antiphona,vaticinia prophetarum & sanctorum patrum desidelium capraeconiis filii Dei aduentum, & incarn tionem Dei expectantium exprimit. In cuius rei signum in prima dominica aduentus cantat Ecclesia introitum: Ad te leuaui. Chortis igitur psalletium claricorum , qui significat chorii prophetarum, & multitudinem sanctorum, Christi aduentum cxpectantium,animam suam dilatat, & introitum in iubilo cantat: quonia prophe tae, patriarchae,reges,& sacerdotes, oesque
fideles aduentum Christi cum des delioexPectabant,cIamantes & implorantes: tan a tic agnum Domine, dominatorem te xx &c. item, veni Domine,& noIi tarda- dcc Hine etiam illa Simeon iustus & se ex benedixit, dieens: Nue dimittis seruutuum inre Sc. Quia viderunt oculi mei. ct Euangelista: Multi reges & prophet g vo
luerunt videre, quae vos videtis, S non viderunt E e. Ex corum ergo persona canta tur introitus, per quo Christus introiuit
in mundum: iuxta illud: Et euru introduxit primogenitum in orbem terrae, & adorent eum omnes ange Ii Dei. Sequitur versiculus psalmisticus, siue Psa l. qui versione ad operationem notat. Dicitur etiam uersus quia per eum reuertimur ad introitum significans opera & uaticinia Consequenterl cx institutione Damasi Papq, dicitur gloria patri &c. quod significat laudem . quia post operationem danda est gloria.
Dicitur etiam gloria it ostendatur patrε& filium, Se spiritum sanctu habere aequalem gloriam,& coaeternam maiestatem in principio,& nunc, & semper,& in secula seculorum, id est, in praeterito, praesenti,&futuro tempore. Interpositio auten loriae inter primam eantationem introitus, S ipsius repetitionem, defigirat captati nem beneuolentiae. Ut enim quod expectabant facilius obtinerent,ad toram trinitatem cordis & vocis glorificationem clamabant, dicentes: Ostende nobis Domine mν sericordia tuam,& falli. tu .da m. lui sedes super cherubin : appare cora est a. b.& ma. quorum tandem clamore spiritus cui tua exaudiens, unxit eum oleo Iaetitiae pretconsortibus siuis:&cuangelirandum pauperibus destinauit: sicut ipse Dei filius per
prophetam testatur, dicens: Spiritus Domini super me: propter quod unxi r me, euangelizare pauperibus misit me. Dein d antiphona ipsa seu introitus tepetitur: ut desiderium antiquorum patrum seu iteratio,& multiplicatio suspiriorum,& clamoris ipfbrum euidentius exprimatur. Vnde propheta : Manda, rem ada,expecta, re expecta : modicum ibi.& modicum ibi: si mo
ram fecerit,expecta eum: qttia ueniens v niet,& non tardabit. Hoe autem desiderisiantiquorum risi semper representat introi
tus intellectu literae: sed iubilo eant it nae. Ueru in t diebus profestis bis introitus cantatur in laudem diri inae & humanae nati irae: quae in personastis. sint unitae. Iazuibusdam vero Eeclesiis N praecipuis se ivitatibus triplicatur in lactilem & honorem trinitati quali ei tripudi: mus:incia Ius memoriam mi liam calamo ,: R dsciti sena et cum gloria patri, ad laudem incarnationis. Quandoq; autem inchoatur u cede misia,ad notand si humilitatem: siti sequenter alta voce repetitur . quae vocis
exaltatio significat Ocitation a sonino peccati,
132쪽
peccati, qu a m vox suppressa demonstrat: nem,& eonnexitatem eapitis & membro- .la iuxta illud Apostoli. Hora est iam nos de rum. Rursiis versus quandoq; est duplex: somno surgere. Potest etiam S aliter dici, quandoque est unus,quandoque dimidius. prout de inuitatorio in sexta parte, sub ti de quo dicetur in sexta parte sub sabbato
tu. de nocturnis dicetur, semper tamen in- tertiar laebdomadae quadragesimae. Cum tegre repetitur, ut persectio laetitiae deno aute introitus cantatur, non sedetur: qu
- tetur. Quaedam uero Ecclesiae dic sit introi niam ad opus & praeconium Christi introitum primo persecte,quia Ecclesia Deu lau tus resertur, ut praedestinati ad verum cui de persecta laudat, secundo imperfecte, tum Dei vocentur. In quibusdam Eeeleia quia imperfecta est omnis laus vita . Ter- sjs tropi dicuntur, pro psalmis ex institutio persecte,quia persecta est laus patriae. Non e Grego. Papae ad maius gaudium de et Dieitur autem introitus eo,quod dum it Christi aduentu reprς siclitandum. Est au Iet ea nitur,sacerdos ministraturus ad al- tem 1 proprie tropus , quidam verticulus, orare intrat: seu quia per illam antiphona qui in praecipuis festiuitatibus eatatur imad officium intratur, qui etiam vocaturos med Iate ante introitum, quasi quoddam ficium, quasi e fictu, prout dicetur in proce prae ambulum: & eontinua io ipsus introimio. s. part s. Celestinus Papa statuit ut tus. Vt verbi gratia, In festo natiuitati sania psalmi David cetum quinquaginta ad in- te introitum illum; Pile atus est Re. praetroitum missae ante sacrificium cum anti- cedit tropus iste; Ecce adest, de quo prophona canerentur, Π, antea n 6 fiebat, sed phetae cecinerunt,dicentes; Puer natus est Epistola Pauli tantum, & euangclium le- Sc. Habuit autem troput originem a Iegebantur & postea missa celobrabat. g De ge. Leg tur enim Numeri x.u, dum eleua-
. tiui ergo psalmis excepti sunt omnes in- retur arca, cantabatur. Exurge Domine. V troitu regulares: gradu alia, offertoria, S Cum vero deportabatur, cantabatur, Re- communiones 'litae cum modulatione pri- uertere Domine, ad multitudinem exercimd eos erunt ad missam in Ecclesia Rom. tus: & dicitur i tropus, a- ος, quod est rean rari. Grego. enim introitum mi ilς cum conuersio, quoniani quaedam ibi solent se eantu ordinauit r& unum versum de illo ri conuersiones, ad introitum; unde uuania psalmo, qui eantabatur retinuit. Irregula doque prius dicitur versus, ct post εγεησαν. rex ver5 infroitus sunt, qui secundum va- Et inde etiam tropus dicitur, Eona, quaeri etatic sis l. Qitat si instituti simi: vr,puer conuertitur ab umbilico ad umbilicum .esinatu, est nobi .cte. N Spiritu, Domini re circuneundo. Potesti etiam aliter dici,
pleuit &e.& ibi sunt versius praeter, quam quoniam introitus est laus Ecclesiae,de Iuilli viri Galilaei, S Nunc scio vere,quia mi daeis conuersis. Unde tria continet videlisit,&e.& alii quidam secudum aliquas Ec- cet alitiphonam,versum,& gloriam:& h eclesias. Et est notandum,quod quando in- propter tres ordines fidelium,qui fuerant troitu ου de psalmo minitur, si primus ver- hebraicae linguae, scilicet patriarchae, prosus psalmi sit introitus : aliquis de sequen phetae & Apostoli. Introitus sine antipho tibiit versibus et iisdem psalmi, erit versus na est patriarcharum, versus prophetaru ;illiit, introitus, sicut patet in introitu ter gloria verb Apostolorum,antiphong repelix seriae primae hebdomadae quadragesi- titio, est praedicationis identitas & confirmaeque incipit: Domine restigium versus matio,quasi quod longe prius patriarcha est en ini; Prius,qua m montes fierent. bi pestibus figurauit, propheta pr dixit: Apoverd non primus uersus psalmi; sed si ali- stolus euangeliaeauit. Ad quam etiam coaquis alius de sequentibus sit introitus, tuc uersionem notandum,quδd solennes tro- primus versus psalmi,erit versus ipsius inopi aliquid inseruntur, qui sunt laudes ad
troitus: ut ecce in natali est introitus. Do- introitum conuertibiles. Nam ποπις Grς minui dixit ad me,&c. versiis verδ est .ia cE,dξ conuersio Latine, ut praemilium est. re fremuerunt gentes& infesto Innocentium introitus est; Ex ore infantium,&e. S V M M A. versu, est; Domine, Dominus noster &c. t Sacerdos aecinctus .ad aliare accedens, quid&se de aliis,quod fit, ad significandu unio mist. ει -- proees Soma ordo, Ofomu ,
133쪽
. r. . g. p. Et quorumlibet lan cat/'asu ueniens, mitram deponit, eonsessionem Dime per discursum, mime. 3. facit: codicem aperit,di osculatur apertu. tiaris num i τι quid significot. Sacerdos itaque seu epistopus, illum mas unci necessar , ad omnia sacrificia. gnum representat sacerdote, scilicet Chri Hisb. s6 Turiferar , eur ceraserarios O alia a - stu de quo ait Apostolus:Claristus assiliens LM. iieeedat. pontifex suturorum bonorum Ne. Sacese Maii.
O maeona duo Pomi'em deducentes, quia dos & leuita illum deducentes, legem & Detinsignificent. prophetiam designat, secudum illud quod i. t t.Mapula,quam quatuor ministri scrinis per ipse dominus proposuit in parabola tau-
episcoptina,quid nates.O nu. t 2. ciati, quia sacerdos quidam destendit ea ra Siria, quae comburitur in ecclesia quid se dem uia,& uiso illo praeteriit, similiter &gnificet. leuita. Moses quoque & Helias, in figura le-r Proesis epotiursupplicatis,ad instar ca gis & propiaetiae apparuerunt In monte euprensis aciei instructa.quid umer. Atque no Christo loquetes, Sacerdos ergo x leuitapra huι- institutionis collatis, cum is cris deduciit episcopum, quia lex di prophetiae ammti ritu. nu. 1 f. Christum an nunclauerunt, & promiserat. rs Ioeesiones, unda Oratim habuerim. n Unde Moses inquit, prophetam siuicitabit et 7 Pocessionis asiupplicationis ordo. uobis Deus de fratribus uestris: ipsum tanas crux, est Maiarum triumphi O ghria. qua me audietis. Item Eaias: Mee veniet L9 Campanae pulsatia,quid mira. propheta magnus,& ipse renovabit Hieruxo Procesiones quatuorsolennes. salem. vel episcopus t seu sacerdos inter Iz t Domini ea diea Obseruatio, antiq-- nihil . duos existens, significat Christu inter dito i. mimo religiosa, quam hodie. testamenta. Ipse .n. a duobus testamentis 22 Procinio, quos cam- pG r. mundo per prophetas & Apostolos praedi Hi o 3 christus, post resumreeIιonem μam,matri pri eatur. Quia uero ille in mundum ueturus, imo apparuis: quod false tamen Magda- primisit prophetas, sapientes,& seribas,in iram fritastur. locum scribarum praemittit pontifex seu ,
sacerdos subdiaconum portantem striptu De accessu sacerdotis ae Pontificis ad ras qui sapiens sit dominica disponere ua- saltate, Se de processione. Δ. Quandoq; uero archidiaconus &sacer Cap. 6. dos pontiscem deducunt, quo immediate diaconus & subdiaconus antecedunt qui VM introitus eanitur, significant Apostolos,&discipulos, quos Pontifex seu saeeidos Christus misit ante iaciem suam, S adhuel paratus & sacris indu quotidie mittuntur praedicatores,& prela r. . . C mentis ornatus, de sa- ti ecclesis praeparare uiam Diio spiritu icra aede egreditur,& ad liter ante faeie suam. Adhuc subdiaconus altare accedit, signifi- antecedens significat Ioannem Baptistam, eans, iudd Christus ex- qui peessit in spiritu de uirtute Heliae pr pectatio gentium, carne sacrosancta assiim parare Domino plebem persectam,& fert
pta,ex virginis carne incorrupta de secre- ante pontificem eodicem Evangelij, quiato habitaculo eglorum egressus est in mun Ioan.ante Christum praedicationem euanaiam,vel de secreta aede, uidelicet de uir- gelicam inchoauit,dicens:poenitentia agi
ginali utero egressus est, tanquam sponsus te: appropinquabit.n. regnum coelo m. Diade talamo suo. Porro episcopus Due sa--conus uero representat prophetas, qui ancerdos egrediens procedit inter duos: ui- nuntiauerunt futuram ex Euangelio vita. t
delicet inter unum presbyterum, & diaco Cςterum episcopus ideo sequitur Euangenum, quem antecedit subdiaconus Euan- lium , ad notandum , qudd debet semperge iij eodicem clausum gerens. Illum prς- illud intueri & in mente habere, & antecedunt duo ceroserarii, quos etiam prae- illum portatur: quia per doctrinami Euan cedit ferens turibulum cum incenso. Dc- gelij ad Christum uitam uia praeparatur.
134쪽
num librum ' serentem,& per diaconum,
Euangeli j praeconem, sanctos noui testa menti: per librum verb Euangelii, nouum intelligimus testamen. perce roserarios uero& tuti serarium sanctos, qui praecesserunt nouum testamentum Se per duo candelabra cum cereis ardentibus, legem &prophetiam , quae Christum mundi lucems nuntiabant commemoramus. Sine i igne enim non debet saerificari extra de eel br. misse. s. iuxta illud Leui. vj. e. Ignis in altari meo semper ardebit. Quid lumen
huiusnodi sigm ficet, Sc de ea n se labris, dictum est in prima parte sub titu. de picturis.Cerei seruntur super candelabra, quae sundamentum designant, ut super funda mentum luceat coram hominibus lux praedicatorum. Pulchre ergo candelabra diaconus & subdiaconus ante Euagelium praecedunt, quia lex& prophetae legem gra-μ tiae praecesserunt. In quibusdam ecclesiis sunt tres cerei, quorum medius signis eat illum, qui ait: ubicunque fuerint duo uel sa - tres&c. In alij, septem, quia gratia septi . formis tota ecclesia illuminatur. De hoc 6 alias sub Euangelio dicetur. t Turiferarius uero cero rarios 3 alios antecedit,
ad notandum quod turis signifieatio sancti; utriusque testamenti communis est. Per turibulum autem, cor humanum coinpetenter notatur, quod debet elle apertu
superius ad suscipiendum S elausum inserius, ad retinendum, habens ignem charitatis & tus deii otionis siue Gallistunae ori , t ion is, seu bonorum exemplorum sursurii tendentium quod per sumum inde Mitu tantem notatur, ς icut en i m tus in Dine turibuli luauiter redoles, Si sursim a rendit ita opus bonum uel oratio ex charitate, uat pa omnia tutioiainatae fragrat. ς Adhuc turibulum cum incenso. corpus Christi suavitat:s Odore plenum: carbones Spi-- ritum sanctum, tu, boni operi, odore d signanr. 'De hoe etiam dicetur in qui ta parte sub tit de laudibia; matutin A, Sc in-
quam ad altare uenti ini est, cerei qui praeceiserant postponuntur, ut ostendatur doctores suis se ante natiuitatem, & post illuminantes. Candelabra uero manibus per acolytos tenentur, donee Κυριε ε incipiatur. ad notandum,quod doctor OPe-
debet Niden populi: n, deserere,i conee sciat profiteri Domine ni seroto illo uero incepto, deponuntur quondoque in pa uimento: tum quia post acta bona opera humiliare, & esse puluerem tecognoscere
non debemus, tum quia doctore, in bono opere & in praedicatione se terram esse cognoscere debet. Sed dum o: scium inchoat ut , subletiari debent: quia qtiisque& praecipue priviatus se erigere pes bona
opera debet, ut caeteri hoc vitiente, elorificent patrem , qui inccilis est. Adhue pontifex ad altare pervenies, mitram deponit, prout dicti in est in tertia parte sub Maς. sti tu .de mitra deinde confessionem dicit.
t Interea itero dum eonsesso sit, sub- sdiaconus tenet librum Euangelioru elati sum ante faciem eiu ς, 1 parte sinistia. Stat quidem ad sinistram ; quoniam ipse i Enet
in aliquibus poetiari pro ' etarum, quos saese in ecclesia legis, tenet librum ante ocuos pontificis ut ille iuyem memoriam habeat Euangelieae praedicationis, qui clausus tenetur quoniam cuangeliea clausa in prophetis mystice continetur. Ioa sessione autem facta sacer L librum apetit & osculatur , prout sit b titii l. de oscit Ioaltaris dicetur. salie seeundum In - 'nocent. papam .III. Romanu, Ponti sex dullatio ia li, solennatas celebratur, eum sex ordinibus clericorum, de quibus in procrimio secundae partis ditium est, a saer rio sine a Ioeo ubi se induit & parauit, processionaliter pro De ditur ad altare designans, quod Cliti sitis exivit a pitre, Scit enit in mundu n .s His enim processioni his ordo, generationi. Glisisti serie ni repre M sentat, quam Matthaen, Euangelista de- iscribit, in qua seu inueniuntur ordines
personarum , a quibus secundum carnem Christus originem traxit , &in: mundum procellit o uidelieet Patν nreliae . Deo λε- .
tae, Reges, Principes; Pasti ex Ct Duce . Abraha n, Patriarcha , Dauid , Propheta. Salomon , Rhx. Salomoti Pi in te s. Iudas , Pastor. Zorollabel Diax. 'Duo lodiaconi Pontificem deducentes, significant Abraham & David: quibus incarn
tionis Christi facta est repromissio . Nam illi promisi iiii est, in semine tuo benedicentur omne, gentes: tui uerd pollieitum
135쪽
App. Iest. De fructu uentris tui ponam super sedem tuam propter quod Euangelista figuraliter hos duos in generatione Christi praemisit inquiens. Liber generationis Domini nostri Iesu Christi filii David, filii Abraham. Isti sunt duae coluinnae, quas uetus ille Pontifex in uestibulo templi posuit ante ostium, quas ambit ianiculus duodecim cubitorum, id est, quos fides duodecim apostolorum amplectitur de quarum medio Christi ostium credentibus aperitur. Quatuor autem minii iri sit per Pontificem mapulam serunt in sit minit tibiis quatuor baculorum colu ligatam, & inde ipsi ministri mapulari j nuncupantur: mapula illa, quae diuersis figurata est imaginibus sacram designat scripturam,quς multi, & uarijs est in lignita my steriis. Haec quatuor baculis super Pontilicem portatur exicnsa, quia lacra scriptura quatuor modis super Cli t illum sertur exposita, uidelicet historicE, aus
prace, anagogice, & tropologicε: prout ictum est in prooemio: primi libri. Hi ς est fluuius paradisi,quia quatuor in eapita
diuisu, progredi tur .h.ec est mensa pro p sitionis, quae quatuor pedibus eleuata subsiliit. Super Pontificem ergo portatur extensa, ut is uenii semianstretur, quem lex
scripserat S prophet . Nam ipsemet Chrilius incipiens a Mose S prophetii, interpretabatur in omnibus scripturis, quae de ipso erant: propter quod dicitur alibi, si erederetis Mosi crederetis & mihi, de me enim ille scripsit. t Quatuor ministri mapulam serentes, quatuor sunt Eliangelist qsacram scripturam declarantes & fide exaltantes. Hinc est quδd in summitatibus baeulorum, eorum imagines collocantur, S praeseruntur duo luminaria cum incenso,quia lex & prophet eum Psalmi; Christi pronuntiauerunt Aduentum Christo a stante, qui ait: Necesse est impleti omnia illa, quae in lege Mosis, S prophetis, & psa imis de me scripta sunt. In maioribus autem solennitatibus septem candelabra, coram pontifice deseruntur, per quod illud ostenditur, quod Ioannes in Apoe. describit: Conversus inquit uidi septem candelabra aurea , ct in medio illorum similem filio hominis, uestitum podere: ut ille, per hoc aduenisse monstretur se per quem requieuit spiritus gratiae septiformis, secundum illud Esa. uaticinium: Egredietur virga de radice Ielle, Sflos de radice eius ascendet, & requiescet super eum spiritus Domini Sc. In quibusdain etiam basilicis circa me diu I chori manipulus stupae appenditur: cui Ponti sex transiens, ignem apstonit, tit in co sipectu populi cito incineretur: per hoc se
cundum aduentum commemoran ,, in quo
Christus nivos S mortuos, & seculum per ignem iudicabit. Nam ignis in cunspectucius semper ardebit. Leuitic. vj. sc inci
cui tu elus te inpeti .i, ualid .i, Pibin .l 9 ne uidelicet, quis male securus cxistat, quoniam qui in primo aduentu blandi ur pro secundo exterret: qm enim iudicandus venit in primo, iudieaturus uenici in se cundo. Hoe etiam fit, ut Pontifex ignem ap-Ponens, eonsideret, quod ipse debet in cf-nerem redigi, & ornatus eius in favillani conuerti, & quod quemadmodum stupa facile comburitur: si e etiam sacile & quasi in momento praesens transit mundus. Rconcupiscentia eius: quia secundum I cobum Apostolui uita nostra, uapor est, ct ad modicum parens, ne sorte qui glo riosus incedit, intem p irali gloria delectetur: nam omnis caro scimum, & omnis gloria eius quasi flos scimi. Cum autem iam pontifex apstropinquat altari primicerius fiolae eantorum accedens, dextrum ipsus humerum coram adstantibus osculatur, quia cum Christus nasceretur in mundo, Angelus ille cuni quo facta est coelestis militiae multitudo laudat iu Deum, natiuitatem eius pastoribus patefecit, de quo dicit propheta: Puer natus est nobii,& filius datus est nobis ect factus est principatus super humerum eius. Porro
tres sacerdotes,qui Pontifici uenienti, eo-ram altari reuerenter occurrunt, & inclinantes os eius osculantur, & pectus, significant illos tres Magos, qui venerunt Hierosolymam, dicentes: Vbi est, qui natus est Rex Iudaeorum & procidentes adoraueriint eum, & apertis thesauris suis, obtulerunt ei munera,aurum,tu ,& myrrham. Per geminum quidem osculum pe- minam in Christo cofitentur naturam diuinam, scilicet & humanam: diuinam , quasi latentem in pectore. hun anam, qua-
136쪽
si patentem in ore t quas etiam per oblata munera Magi mysti ed figura runt. Oscillum enim signum est reuerentiae, ut sub titui. de 'acis ostii l. dicetur. Disponitur autem ista ' procellio, uelut castroruin
acies ordinata. Nam maiores se sortiores quasi custodes exercitus prςueniunt,& sequuntur: minores autem quasi debiliores in medio colliguntur : praecedi in t enim
episcopi,& presbyteri sibsequunt tir,Ponisti sex, diaconi in medio colliguntur subdiaeoni R acolytireantores uero quasi tu . bicines, exercitum praecedunt, ut eum ad praelia contra daemones excitent N inuitent, de quo praelio Apostolus dicit. Non est nobis eoitu Elatio aduersiis carnem, &sanguinem , sed aduersiis spirituaIta nequitiae in coelestibus. Vnde buccinate in neomaenia tuba, in die insignis solennitatis uestrae. t Praemisimus de processi ne si mi Pontificis: inde etiam occasione silmpta & de alijs proremtonibus aliqua sebiiciamus. Cit ea quod generaliter notandum est, quδd sicut in Missa legatio Christi pio nobis in mundum figuratur,&in processionibus nostris reuersio nostra ad patriam nostram denotatur,quarum selennitas egressum populi de Aegypto pone in omnibus imitatur r sicut enim populus ille per Mosen ereptus est de manubiis Pharaonis: sic populus Dei per Christum liberatur de ore leonis. Et sicut i bulae testamenti de monte Synai acceptae sunt a Mose, dc eo ram populo portatae Exod. xxxiiij. de xxxv. eam sic liber Euan gelij sumitur de altari de portatur. Illos vero columna ignis praecedebat: & nos lumen eandelae praecedit. Ante turmas illo. rum signa serebantur rante nos cruces &uexilla portantur. Ibi, prodigia stebant, ct apud nos miraeula non cellant. Illie, leuitae tabernaculum foederis portabant, Se nostri diaconi de subdiaconi planaria de capsas serunt. Ibi,area Domini,a sacerdotibus portabatur, & apud nos serini v aut se retrum, cum reliqui ha presbyteris deportantur. Apud illos, Aaron siimmus sacerdos sequebatur ornatus , de apud' nox, episcopii s insulatus. Apud eo , Mose cum uirga,apud nos rex cum sceptro, uel epi pus eum sambu ea. Ibi, clangor tubarii,
hic strepitus campaciarum. Ibi, Populus Mmatur, lite clerus saer x vestibus se populux itirtutibus adornat. Ibi populus aspergebatur sangune: hie, aqua benedicti, eum sale. Illis obuiebat Amalech san putanem sitiens: nobis turba daemonum nosse uitae semper insidians. Illi, suus Iosite uictor extitit: Se noster Iesis uictoriam ii bis obtinuit. Cibri autem ad aliquem e clesiam proeessionaliter tendimus, tunc quasi ad terram pronaissioni aecedimus.
Cum uerb ecelea am cantantes intramus, quasi gaudentes ad patriam peruenimus. Cum ci rea ecclesiam se retrum eum campanarum pulsatione portamus, quasi cuiri arca elim sono tubarum S eum elangore
popuIi Hiericho circuimus. Hiericho Ormit & destruitur cum in nobis ecinci pistentia uincitur. Cum uero de choro
ad aliquod altare iniux, ibique stationem
ne imus . significat quM M. imae ad Christum tenviant dr continenter in consortiis Angelorum. σ Secundδ, etiam Davidi de Salomon nos ait processsiones inso' mauerunt eum David arcam Dei in tabernaculum Sc Salomon in templum o hymnis & eanticis portauerunt & sub alis cherubin locauerunta Sicut Christi humanitas ascendens coelum ingreditur, de ab Angelis perenniter adoratur, quem fidelis anima eomitatur. Terti b,etiam in pro-eessionibus memoramus, quod Christus desinn patris uenit in mundum, de pra sepe ad templum, & de Bethinia in Hierusalem, de de Hierusalem in ruontem:
optantes, ut de mundo reuertamur ad patriam, de de una ecclesia ad aliam, se ii, eet de militate ad triti mphantem: seque te erucem, id est, uestigia crucifixi, Si nosuit ijs de eoncupiseent ijs crucifigentes. quentes etiam uestigia sanctoriam, praecepta Euangeliorum, & induti uestes lacras, stilicet lorieam iustitiae, cingulum eo ritunentiae, scutum fidei, Se galeam fit ut is . aeternae . Deinde sacerdos eelebraturus qiuas contra spiritualia neqrntiae in eoel ibus pugnat urus, sacris uestibus. itia si a se mi, induitur : prout dictum est in proc nato tertiae partis. In t non nul lis autem ιγ Eeelesij, sie processio ordinatur. praeco dunt nanquel septem acolyti cum lumin
rijs , significantes omnes qui per septi sominem Syiritus sancti gratiam lumen scie ca
137쪽
ε Iaes delibus ministrauerunt, illos sequun lud. Sint lumbi uestri praeeincti,& lueer
tur septem subdiaconi,cs planarijs, signi- nae ardentes in manibuς uestris &e. Siquiis scantes illos,qui per eandem gratiam ple dem Pontifex, seu sacerdos, quasi medius
nitudinem d minitatis in Christo habitatu eol locatur inter clerum & eruc ira praeceram eorporaliter docuerunt. Et post eos dentem , ct populum subsequentem , tan- septem diaconi representantes uniuersali quam mediatoris Dei& hominum uicester omnes, qui per eandem gratiam spiri- gerens. Praete rea maiores in choro&in tua leni intelligentiam,videlicet Euangeis proe essione posteriores sunt, quia salus sit lieam de Christo habu et unt. Et post eos descendenti. Unde Zachaeus, princeps pu La. εν xij. priores, figurantes omnes, qui fide bl seanorum, quia pu sillus erat, cum ascensanctae Trinitatis uel trium , vel quatuor disset arborem syeo mori im, ut uideret I
tiirtutum operibus coruscarunt, quos m. sum transeuntem. ait ei Iesus Zachaee de- nutatur tres acolyti,cu turibulis N incen- scende, quia hodie oportet me manere in
, significantes tres Magos, qui Chri- domo tua. at ille descendit, & excepit it .sto munera obtulerunt..Deinde sequitur sum gaudens in dolvum suam Iudaei uero ..tinus subdiaconus codicem Euangeli j ha - in sublimi stantes erat, I maiores eorum
iulans,qui significat lege, qui ideo Ponti si primas eat hedras in synagogis habebant. eem praecedit . quia lex continens in sepaG Crux t ergo, quasi regale uexillum &sonis Euangelieae sacramentum, praecessit triumphale signum in processionibus prς, Christi aduentu,& portat illum clausum. mittitur. Primo, ut fugiant,qui oderunt ad notandum, qudd illud fuit in lege οὐ eum , a sarie eius. Psalm. lxvii. Est enim scurum;prius,quam agnus septimi libri si- signum uictoriae Christi. Iuxta illud : Uegilla aperiret. Deinde Pontifex a duobus xilla regis prodeunt &c. quo daemones ut quasi in curru vehitur, quem turba comi- cti sunt. unde illo uiso timent & fugiunt. tatur Orando in ovo designatur, qudd po- Et propter hoe in quibusdam locis tem pulus sequitur Cnristum in eoelum, in quo pestatibus aeris opponitur, ut daemones comitatu dece sunt ordines, scilicet ostia- fugiunt,& ab aeris concitatione desistant. xij, lectores, exorcisti,acolyti, subdiaconi, Nempe sanctae erucis mysterium, est no- diaconi, presbyteri,cantores, laici, mares, strum sienum & uexillum. Unde Esa. 2. Sta& mulieres, quia currus Dei decem mili- tim sisnum populorum, ipsum gentes de-bus multiplex milibus dieitur, ad insi- precabuntur, S erit sepulchrum eius glo-nuandi im eorum perfectionem. Sed dia- riossim . Secundo erucis uexillum piae. conos, subdiaconos,&aeolytos praesertim mittitur, quia sicut ait Apostolus ad Ga- - . secum paratos adducunt, iuxta illud. Eece lat. Absit nobis gloriari, nisi in cruce Do- ego mitto ad uos prophetas, sapientes& mini nostri Iesu Christi per quem naudus scribas. Prophetae sunt diaconi, sapientes, nobis, & nos mundo eruet sigi debemus. subdiaconi, scribaea lyti. His siquidem De hoe etiam sub titui. de Euangelio d, Christi uicatius, de ipse Christus in publi- eetur. Quandoque etiam uexilla praemi cum deducitur in modum adolescentula- tuntur, ut dicetur in sexta parte sub titu. rum tympanistriarum . Cum autem pro- derogationibus. t Sane, it praemissum δ' deunt eatores in duo chori sis scipiunt gra est. dum sit procesi oram panae pulsantur. tutando cantantes introitum, cum Gloria Nam sciit rex terrenus in exercitu sitio lein excelsis. nempe eantores siue eIeriei in salia habet in s rnia, scilicet iobas, ct uinalbis exultantes. Angeli sunt qui Christ si xilia . sic & rex aeterru, Christis, in ecascendentem, enm gloria & laudibus in clesia sita militanti eampanas pro tubis, &altissimis acecperunt. Duo chori.qui Iau- eruces pro uexillis habet, de quo in parte des concinunt, se ut duo populi, Iudaicus prima sub titui. de eam panis dictum est. videlicet & Gentilis. qui Christo uenien- Adhuc eam panarum s repitus prophctas. ti eum Iaudibus occurrunt. Ipsa uerὰ, pro- qui Christi.Aduentum praenuntiarunt, si- cessio, est uia ad coelestem patriam . A qua gurat, panni, & alia substernuntur in s benedicta praecedens, munditia uitae est. eo, unde transre S ad cantandum pro DLuminaria, misericordiae opera, iuxta ib so stare debet. Iuxta illud Thobiae penus.1 3 Platea
138쪽
Plateae itis sternuntur auro mundo,& eandido & in vijs eius cantabitur alle lu-Ia. i, qt Illud tute sciendum est,qubd quatuor sunt lennes proeessiones, scilicet in purificatione beatae virginis Mariae, in Ramis Palmarum di in pascha,de quibus in suis locis dicetur: & quarta quae sit in ascensione Domini, ad representationem illius vitis Y processionis,quam distipuli post Dominum in die ascensonis eius in estum se
eerunr, uenientes eum eo ad montem Oliveti. Vnde assim plus est, uidentibus illis, ς' in cuius processionis representationem st , processio in domini eis diebus. t Sciendum est enim, quod primitiua ecesesia obseruabat diem dominicam solemnem , ut di modo,& fiebat in ea proeessio in memoriam Resurrectionis, & obseruabat etiam quintam seriam, & fiebat in ea processio in memoriam domini eae Ascensonis, sed multiplicatis sanctorum sessivitatibus,sublata est Iblemnitas quintae seriae, & eius Processio, per Agapitum Papam in Dominicam transsata est, ut a populo tune ad ecclesiam eonveniente simul & solenniter ualeat celebrari,ut propter hoc dies Iouis dicitur vulgariter cognata diei dominicae quia uidelicet antiquitus par selennitas fuit utrique. In diebus letitur dominicis
processionem facientes. Resurrectionem dominicam me in oramus,ut processib nemper discipulos polh Dominum factam re Presentamus r non quod illi eam in dominica die secerinr,uvpraemissum est. Nempe egrediendo & regrediendo ad tu,quasi de Hierusalem redimus ad Hierusalem, prout illi secerunt, & sequimur crucem ,
ileut illi Crucifixum, & licet illi sine I
sit redierunti nos tamen cu cruce redimus,
pro eo quod ipse dixit. Vobiscum sum us- , a que ad consummationem secuti,'quae proce, sto antequam tertia dicatur, facienda ,, est, prout in sexta parte sub Ascensione diecturi ' Non est etiam praetermittendum quod in Dominicalibus proce itonibus de notio duntaxat testamento canta
re&uirginem si luta re aliquid ,.quod saeeitis laudem proprie pertineat cantare debemus, ex quo etiam consuetudo in oleuit, ut in claustris oratorium uirginis costruatur, tua in statione primo ex pristina con- a 3 suetudine salutamus. Licct r. iraim dic
tur, quod Christus resti rgens prius Magdalenae apparuerit: verius tamen creditur,
ruod matri suae ante omnes apparuerit,ed Euangelictas hoc dicere nO pertinuit, quorum ossicium suit testes Resiu rrectionis inducere, nee decuit ad testificandum pro filio matrem inducere. Si enim uerba Ps Lextranea tu st minarum uisa sunt incredu- 26. Iis deliramenta: quomodo non magis matrem pro fili j amore erederent delirasse λ& sic Romana set tre uidetur ecclesia, quae in prima die post Resurrectionem,scilicet in pascha, apud beatam Mariam maiorem celebrat stationem, quasi praeponens Id i rusalem, id est uirginem,quae uidit pacem prae aliis in principio laetitiae suae, quoci ea scut prima die ad misericordiam suam apud sanctam Mariam maiorem praecuserimus, sie & ad eius honorem in Dominia calibus processionibus prima statio depi tatur, ut eam laudibus extoli tex, S ad cius oracionem se ilinantes cum sponsis di .cere uideamuri. Uadam ad mont em my s.
rhae, & ad collem turis: mons quidem, est ipsa casta uirgo, ad quam filius resurgensu adit apparendo, ct nos adorando. Sed non est neceste,qubd si dicatur: quia nunquam disparuit. &quod semel, melius est,&α Sed ideo sic ponitur propter rudes , & sensibus tantum, & non intellectu praeditos. Postremo notandum est, quddin quibusdam Ecclesis post processionem
omnes clerici ante erucifixum ueniunt hi, elinantes illi,&dicentes. Aue Rex noster, benedictus: sed & qui pluuia Ira aut
alias solenne, uestes portariint,ante altare illas deponunt: primo adfreprelcntaridum,quod si ij Hcbratorimi sternebant uesis menta sua in ura ante Christum in processione sibi Hierusalem venienti facta . Secundo, ad ostendendum, qudd diuino ira caturi ossicio, omnia mundana a me tibus abi jcere debent - s κ M M 3..i conse is cur anta Missim . . Deeriora ineum
Manipuli impositio m bruti his episcopi, 7 id
s Manuam iunctio, in confisi ne quid noui.
139쪽
s Inclinationes sacιrdom,m missa, id notet. r Inclinatiuus christi, tredecim ma m. a passionis
De consessione laetenda in Missa.
R Ius quam sacerdos vel Episcopus gradus
altaris ascendat, dc an te, quam sacrum ordinetur ossicium, ad seipsum reuertens inclinat
los di descedite Ps. i7.cu se forma strui a cipiens exinaniuit, de consideransq, sicut Trou. dicit Salomon iussus in ptincipio sermo-13. nis aecusator est sui confissis etiam de illa
bor. de tu te. Scc.de p .d1.3.dixti de peccatis suis cum adstantibus generaliter confitetur: Psil. illum pr naittens ex institutione Coelestini Papp. i. ld. rite ad hoe conue .i s Nientem : Iudica me Deus, Sc. ut discretus a gente non sancta, de ab homine liberatus iniquo, ad altare dignus introeat. Petit enim liberari a tentatione , illuminari a gratia , ut patet in ipso pselmo. Perit etiam a Deo,ut det ei quod offerat, scilicet filium sutim , quem nisi ci daret, Ge. 12 prout Abrahae dedit non haberct quid os a serret. t Fit ergo consessio,ut purior se,& sine macula ingrediatur. In quo notandum cst, quia non ut quidam minus Provide faciunt in specie ne cauterizentur conscientiae auditorum, sed in genere co-fitenda sunt peceata,quoniam ista consesso non est occulta, sed manifesta Se nota, 4RE. quod cum in templo Salomonis dedicatos. sacerdotes dicerent. Confitemini domi. no quoniam bonus: quoniam in seculum misericordia eius: nebit Ia impleuit domum domini de obumbrauit Dei es face dolum . ita subd se inuicem uidere non poterant. Et ait Salomon : Dixit dominus, quod habitare in nebula: dixit, id est, opere dein ons rauit. quoniam in monte Synai apparuit in nebula: Israel in nube processit, & ante Mosen in ea uerna positum
3 transiuit in nebulam. t Perentimus
. 18 autem pectus, cum peccata confitemur,
exemplo publicani, quIpectus suum percutiebat dicens. Domine propitius esto mihi peccatori. In tunsione quidem pectoris tria sunt: ictus,sonus, te tactus,per quae fgnificantur tria, quae sunt in aera poeni.
tortia i .ecessaria. uidelicet cordis c tri-t io, oris ci nsessio, di operis sitis factio, quia in tribus peccamus, scilicet, corde, ore,ct Opere. Deinde Pro circunstantibus orat, indulgentiam peecatorum imploras, nam Cluilius de secreto patris in mundum veniens, o de ut cro virginali proc dens, patribus suspiria multiplicantibus pro nobis passurus Hierusalem introiuit, in montem se inclinauit,causam suam coistra hominem dolosum , ct iniquum Deo committens, ct patri consessioneni Deit, dicens. Confiteor tibi pater eneli,&e. ip- Marse quoque nobis indulgens proprio eorpore peccata nostra portauit. 'Sane pon
nus manipulum coram altari immittit . . Primo ad notandum quod concessa tem poralia per manum alienam, puta subdiaconi uel ait eritis, ct non per propriam recipere & administrare debet.qSectindo ad designandum , quod non sum est oris conis fesso, nisi & boni operis fructus per populum significatus, sequatur. Wrrild,ut ui dens se in inferiori minister a ornamento Ornari, animo humilietur. q Ruris, ideo pontifex post acceptatia casulam , Scnon ante manipulum recipit, quia Chri sus, ius typuna gerit, non prius manipulos operum , qui per naani pulsi ipsum designantur, obtulit, quam coelestem haberet conuersatio , lui per casula figuraturi prout in parte tertia, sub d almatica dictu est . Sacerdos uerδ econtra, ante indutam casulam manipulum sunrit: quoniam ccx-Iestem conuersationem adipisci nequit rnisi prius sanctorum operum manipulos
portet. Adhuc Ponti sex pos quam a d altare peruenit, manipulum recipit, ad notandum qu dd tunc demum bonorum ope- tu effectivum praenatum perci piemus, cum ad aeterni tribunal iudicis praeirenici rus. l Sacerdos autem, dum iacit consessio- snem,& etiam saepe in Misae officio nianus iungit, quae manuum iunctiones deuotio
140쪽
nuum iunctionum non est numerus dete minatus. Rursu , sacerdotis manuum iunctio , significat omni u bonorum a Deo fluentium in ips , unitatem & eoniuncti ne in . Et quia infinita bona infiniti, & iu- determinatis modis pollunt a Deo procedere , ideo manuum iunctionum saeerdo istis numerus determinatus non est. U Inclinationes t vero sacerdotis in ollieio Mi L. st secundum morem quarundam ecclesiar ii sub certo numero perstringi tur quoniam regulariter octo uicibus profundecor ira altari, & tredecim vicibus mediocriter super altare inclinat. UOcto prosundas inclinationes aute altare, facit ad reserendas gratias ipsi Chrillo, de octo principalibus, quae egit ante sui immolationem, quam secerdos in officio figurat altaris. Primum fuit admirabili, incarnatio. Seeundum, suit discipuloruin gratuita uocatio. Tertium , daemonis intentationibus superatio. Quartum, miraculorum operatio. Quintum, infirmorum sanatio. Sextum, mortuorum resuscitatio. Septimum,omnium quaestionum, ScPropositorum per suam sapientiam determinatio. Octauum, salutaris popul tum instructio, & quaecunqtie ante sui immolationem esit ad haee octo secundum Beria. reduci uidentur. g Tredecim uerbinclinationes mediocriter iacit, super altare: quia Christus tredecim feeit in ara
crucis, sumendo aram erucis, pro toto tempore sus passionis,qubd incedit in hora eaptionis. Primum fuit indet proditori
discreta redargutio, dicentis: Iuda, osculo filium hominis tradix Seeundum fuit ipsius eaptionis sui imprebitio , dicentis eis. Quem quaeritis 3 qui responderunt: Iesum N a Trenu luibus respondit. Egu tan. reritu salsis testibus,& regibus mansueta responso. Quartu, si torum S uerborii sine murmuratione toleratio. Quinta in his, quae vidit &audiuit nulla sibi uelati s data perturbatio. Sextum, disti .li ea in ter negantis culpae condonatio .g Alia uere, septem enumerat Ambrosus ab eo, in ligno erucis facta dieens. Actor pietatis in eruce pendet ossicia diuidebat, Insecutionem Apostolis, picem discipu- , corpus Iudaeis, spiritum patri, Parans in pnum uirgini,paradisum latroni, de inseris
num peceatori. Oscula quoque sib rerto numero fiunt, prout dicetur ia quarta
i TMrifieatis altaris, quid designo.
1 Christuc omnes παιonas non exaudis.
3 Tu , oratMmm signoico. De incenso benedicendo, di in turibulum mittendo. Cap. S.
P ix factam consessionem & datam
absolutionem t Pontifex uel sacerdos prius, quam dicat. Deus taconuersus Sc. ineentum eum benedictione in turibulo apponit,se praesent a s, quod legalis sacerdos serens sanguinem & ca
bones cum thimiainate in turibulo, orans ponebat, ut sumus eum obumbraret: pr
ut dictum est, in prooemio huius partis. Per hoe etiam illud insinuans, quod A gelus uenit, & a me altare stetis habens turibulum aureum in manu sex quod impleuit de igne altaris, & data sunt ei incensa multa, ut daret de orationibus si ctorum. Sane Angelus, est Christus turibulum aureum , eorpus immaculatum , altare Ecclesia , ignis, charitas, Incensum, oratio: secundum illud propheti-
cum . Dirigatur oratio mea, sicut incensum Ia conspectu tuo . venit ergo Angelus , id est, Christus: qui itetit ante ali re, id est, in consipectu Ecclesiae , habens
turibulum aureum , id est, corpus imm culatum : plenum igne, id est, charitate,&data sint ei, scilicet a fidelibus inc ea-la multa, id est, orationes, ut daret, id cit, representaret eas patri de orationi bus sanctorum. Et t nota, quia non dicit orationes: Christus enim non Oinne, orationes exaudit: sed dicit de oration bus, de illis uidelicet quae pertinent ad salutem. unde eum Paulus ter Dominum rogali et, ut ab eo itimulum carnis auia ret, respondit ei Dominus: Suffcit tibi gratia mea. Nam uirtus in infirmitate perficitur. Episcopus ergo i et sacerdosius in turibulo apponit: quia Christus rationes inspirat auimo, ut per ipsum OL seratur iaceasum in odorem suauitatis: sacerdo