장음표시 사용
231쪽
iola,nisi utrimque suetat addunatum, &panis unius eompage solidatum:& hoe ouidam constanter affirniant. alserentes quod
sicut aqua sine vino consecrari non potest, se nee uinium sine aqua transsubstantiari ualeat, quia de latere Christi simul utrunque manavit. Alij vero concedunt,quδd si
quisque non intendens haeresim introducere, obliuione uel fg orantia praeterini serit aqua,no fit irritum str m. Illam tame pro obliuione praetermittens veniat iter
peccat, Per negligentiam, mortaliter, Acest grauiter puniendus, & semper potest apponi ante translubstat rationem, S quod praedicitur unum selum, non posse offerri intelligunt, nisi fiat simpliciter,uel igno. ranter,uel non potest, id est, non debet. Nam & graecorum Ecclesia,dicitur non apponere aquam in sacramento, ait enim Cyprianus, de conse. dist. ij. scriptura. Si quis de antecelsoribt1ς, uel ignoranter, vel smpliciter non obseruauerit, quod nos Dominus facere exemplo, & magisterio do-euit, potest simplicitati ejus de indulgen. tia Domini uenia eo ecdi, nobis vero nopotest ignosci qui nune a Domino in steti. sti stimus, ut calicem Domini cum uino misto, id est, uinum cum aqua in talice mistum, iecudum quod Dominus obtulit, os feramus. Ex qu bus uerbis aperte colligitur, quod vinum aquae nussum Christus in eoena discipuli, tradidit. Si uerb uinum Praetcrmittatur, de hoe dictum est in sexta particula, super verbo , hoc est corpus.
Porro licet diligenti l studio uinum optimum pro sacrificio sit quaerendum, virium tamen uini non maculat munditiam: acra: nenti', quocirca siue nouum uinum, quod mustum appellatur, siue etiam acidum, quod appellatur acetum, offertur. sacramentum conficitur & diuinitus eon eratur, uitandum est tamen, ne tale vinum in ictu:n vel eo etiam, uel rosa tum, vel speciatum in calice ponatur. Sunt taliaeta qui
dicunt acerum non cise vinum, cum propriam mi itauerit naturam, nam uinum est
calidum illud stipidum, It id c d ex eo confici non posse, sicut nec ex agresta . Quod concedi potest in aceto ex alio, qua in ex nino facto. Nam si ex vino sectinis fuerit seeu, cum eadem proprie sit Gia, id est, siubilaatia .e . de covirali. ei P. & venditioni-
bus. de eon se. dist. ij. ego .C. de sim. trin. ia- ter claras. f. omnes uerd. Iultu, quoque Papa, de eon se. dist. ij. cum omne & c. praecedenti. dixit, quod eum lacte confici non potest. Botrus autem uuae in necessitate eo
primi & inde confici potest, sed de ipso botro non compresso, non potest communicari. Non potest etiam confiei cum aqua, eum qua panis in musto intinctus lauatur.
1 Illud autem notandum est quod si uinum in calice congelatum fuerit, debet tadiu exhalare facerdos, donec glacie, soluatur, quod tum si sic soliti nequiverit, adhibeat ignem . Si autem musca vel aranea, uel aliquid tale eeciderit in calice, pro ij ci debet uinum illud in piscinam, Naliud uinum & aqua apponi. Si uero post transsubitantiationem ibi croderit, uel sanguinem tetigerit, sangui, sumatur, Sc illud prius m aliquo calice super uino persundatur & quanto diligentius & cautius fieri potest, abluatur, & demum super piscinam cremetur : quia uix pollet absque horrore,& uomitu sumi. Ablutionem uero ipsam sacerdos post consecrationem, vel minister sumat. Sed & si quis statim Christi corpore sumpto, nauseam patitur uomitus similiter super piscinam comburatur,& puluis in piscinam mittatur. Si tamen aliqua bestis particula uideatur ibi, uel si corpus Christi infirmo datum, rei j citur illud reuerenter siti scipiatur,& contritum eum uino in calice sumatur, si integrum nequeat recipi. & si horror sit ii ludi timere, pro reliqui js custodiatur. Non est i igitur danda eucharistia aegroto vomenti sed et lat,& manducauit, de conse. dist. ij. ut quid. Sed S si quis adeo grotus
est, ut masticare non postit tunc tantuni sit mat aquam, a Christi corpore tactam . minimam tamen particulam sumen, tot uinsumit, ut praemissum es. Non est tetiam danda ebrioso, insano, herctico, epileptico& similib. nisi infirmitate ccis rite. x vj. q. vlt. ii lii l. lepros, tame dari Pot, ct muto,& fgroto copoli sumeti post co session E Stabsolutione a yeccatis. Qualis aci penitetia impone da sit ut qui propter ebrietarenet, uoracitatem, uel infrmitate euchari sta evomit: in canone Bede habetur,decos dist. ij. si quis per totum. hin Ora quod is, qui cum municauit, si commode. do
232쪽
absque violentia naturae potest, debet ab stinere a sputo, alioquin post horam conuenientem spuere potest, saltem in loco, ubi sputum nequeat pedibus conculcari.
Siquidem homo spiritualis omnia iudicat, &ipse a nemine iudicatur: & omnia is inunda sunt mundis. Quod si i su ner lignum , veli lapidem , vel terram eueha
rillia, vel aliquid de sanguine eeciderit: sangui, lingua labendus eli: & deinde radendus,& extergendni est ipse locus S puluis in sacrario siue eum reliquiis reponendus. Si vero super corporale ceciderit, fugatur sicut diligentius fieri poterit:& lauetur ter in ea lice: S aqua lotionis post nusiam sumatur, deinde corporale recondendum est, &loco reliquiarum ser-I6 uandum est. 3 i uero palla altaris intincta fuerit, & eodem modo ipsa particula, . intincta incisa,est pro reliquiis seruanda. Si autem super ea sulam vel albam degut-tet,similiter fiat . Si tu per quodcunque prophanti in vestimentum , comburenda cst Pars illa,& cinis in loco sacro reponendus ut dicunt. Pius tamen Papa statuit, de . a i consecrat. distinct. ij. si per negligentiam,
ut si aliquid de sanguine stillauerit in terram, lingua lambatur. Si uero fuerit tabula,locus corrodatur ne conculcetur, & ra
sura igne consumatur,& cinis intra altare condatur,& s super altare stillauerit, sorbeat mini lier stillam quantum poterit. Six 7. t super linteum altatis. minister lauer linteamina,quae stillam tetigerunt, tribus vicibus, calice subterposito, & aqua ablutionis sumatur in calice,& iuxta altare recondatur. Ibidem t etiam sequitur qualis
poenitentia sacerdoti eui haec contingeret si prius,quam celebret imponenda. Et nota,qubd si ante trant substantiationem cisun fuerit pars mutentur pallae sub silentio,& eelebra, suum officium exequatur, si totum emissim sit, tune praenulla confessione minister denuo re incipiat officium ab illo loco: Hanc igitur oblationem.&c. Si uero post transsubstant a tionem pars emisa est, tunc similiter Oiscium ex quatur.
Si totum, ita quod nihil liauserit, quod
ualde enorme est, tune ponar hostiam super propitiatorium,& minister denuo ponat uinum & aquam , & rem piat: Hane igitur oblationem &c. consultione tamen
primissa & hostia seruata sumatu e postmodum a ministro in fine misse, vel seruetur pro infirmis. Rursus esicilium Aurelian. de consecrat. distinctio ij. statuit, quod qui non bene eustodierit sacrificium, ut mus, uel aliud animal illud comederet. xl. dae, pciniteat. Qui autem perdiderit illud in ecclesia , vel pars cius acciderit,
ct inuenta non suerit. xxx. dies poeniteat. In eodem etiam capitulo, ita sequitur, in bucardo Iibro . v. Unde scriptum est, persundens aliquid supcr altare de calice,quado osset tur, sex dies l)oeniteat, aut si abundantius, vij. dic, poeniteat. Qui autem perfundit calicem dum misse solennitas celebi ratur.xl. dies pce nitebit. Si vero naisaeelebrara presbyter neglexerit accipere
sacrificium similiter xl. dies poeniteat. Et qui pollutus nocturno tempore acceperit Lacrificium . vij. dies poeniteat. Qui ne gligentiam erga sacrifieiuna secerit, ut vermibus consumptum, ad nihilum deuenerit, tres quadragesimas cum pane,&aqua poeniteat. Si integrum inuentum fuerit: & in eo vermis comburatur, fi cinis super altare recondatur. Et qui ne glexerit, quaternis diebus suam negligentiam solvat. Si cum amissione saporis saerificium dulcoratur, xx. dies ieiunio expleantur . Qui vero conglutinatum miserit. vij. die, poeniteat,si lacrificium suerit sordida vetustate perditum, igne com burendum est: & einis iuxta altare sep liendus, sicut legitur in bur cardo, lib. v. c.
omne. g Item etiam notandum est,
qudd si a naso sacerdotis i celebrantis
sanguis exierit, vel nausea seperuenerit, recipiatur in aliquo vasculo,ne sancta contaminentur , & ter ter naso, vel ore abluto, reineipiat sub silentio, ubi dimisit. Si vero infirmitas superuenerit, inuitatur si per crepidinem siue oram altaris vel sedeat, donec conualescat, ct sic in-eipiat , ubi dimi se, sed si nullo modo potest consummare ministerium , alius sacerdos paratus incipiat, ubi ille dimisit proiit dictum est in v j. particula super verbo: Hoe est corpus incum. Sed si incertum est, ubi ille dimisit, tune quia periculosum esset verba sacra muta iterare, uel praetermittere, posta oblata illa super propitiatoriis ministret denuo, ut praemisitim est. Se
233쪽
io qui tur: mysteriti fidei &c. Ideo dicitur mysteri u fidei, qpia aliud ut aliud intelligitur
hoc credere iubentur , discutere non audemus: fides enim non est, nisi de Occultis. Iuxta illud: Fides non habet meritum & c. ut sit pra Gregor. de consecrat. di
sit Oct. ij. quid sit ad fidem . dicit quod
ideo dicitur mysterium fidei e quia credere debemus, quod ibi salus nostra contastit: vel quia sine fide non fit hoc sacramentum id eli, ine ea illud intelligi plene noPotest. Dicitur autem navit crinita, quia secretam I reconditam habet dispeasationein. j. 4.j. multi μυτήξιον, autem Graece, dicitur secretum, latine Sc secundum Inno. iij. de celeb. mis cap. cuin Martha . nullus euangelistarum dixit haec verba. Ex his autem & alij v scripturae verbis, quida dixerunt in lacramento altaria veritatem corporis & sanguini, Christi non elle, sed maginem tantum , & speciem & fguram, pro eo, quod scriptura memorat ali quoties id, quod ia altari sulcipitur, esse sacramentum, te mysterium , & exemplum. Sed hi prosecto. laqueum crroris incuriamini. De quo etiam tactum est in vj. particula super verbo,fregit. Nunquid enim
id ed sacramentum altaris veritas non est:
quia figura est λ Absit omnino, si tamen hoc
det, ergo nec mors Christi. ueritas cit,
quia figura eli, resurrectio Christi veritas' non est quia figura est, nain mortem & resar tectionem, Christi figuram ct imagine,& similitudinem esse manifeste declarat
R . . Apostoliis , dicens I Christus mortuus eiiDI G. pro delietis nostris , & resurrexit propter iustificationem noliram. Et Petrus Apollolus Christus passus pro nobis,vobis relinquens exemplum, ut sequamini velligi a
Clus. Ergo mors Christi ,exemplum fuit ne in peccato moriamur, & resurrectio eius exemplum fuit,ut iuste niuamus. Si enim veritas non fuit, ergo Christus vere mor tuus non fuit, & uere non resurrexit, sed mors eius & resurrectio eius uera no fuit.
sed ab se hoe. Na propheta de eo praedixit
Vere languores nostros ipse tulit, & dolo εδεῖ res nostro, ipse portauit . Altaris ergo sacramentum, eli veritas & sigura. Tria i t qui pye sunt in Loe sacramento disceta: uidelicet. Forma uisibilis. veritas cord oris. Et uirtus spiritualis de coasecidistinct. ij. corpus sorma panis S rini, verititas earnis de sanguinis: virtus charitatis avnitati, . Pri inui linculo cernitur. Secur dum, animo creditur.Terti una, corde per ei pitur. Primum, est sacramentum, & non res. Se cadum,est sacramentum, Sc res. Tertium vero , res & non sacramentum. Sed primu est sacramentu geminae rei. Terra si est res gemini sacramenti. Secundii aliter Γ, est sacramctum unius, & rea altςrius. Nam
forma panis utranque Christi carnem tagnificat, id est, veram ct musti eam: sed vera carnem & continet S significat mysticam vero significat sed non cotinet. Sicut enim unus panis ex multis grani, conficitur, &vinum ex diuersis racemis confluit: sie Sceorpus Christi ex multis membris componitur,& unitas eueharistiae ex diuersis per. nix. consistit, scilicet in praedestinatis, vocatis,iustificat is, S plorificatis. Na quos Deus predestinauit, hos & voeauit,& quos
uocauit ios & iustificauit.Vnde S Apostolus. Vnus panis, tinu corpus, multi sumus.
In cuius rei typum facta est arca Domini de lignis Sethim qitae sunt imputtibilia,&albae spinae similia. qP.itct i ergo, quodsi bstantia corporis & sanguini, Christi est
sacramentum & res: sed alterius sacramenti est res, S atterius rei est sacramentum S res,sed alterius sacramenti est res,& aiaterius rei est sacramentum. Est enim res primi , quia figuratur & eontinetur a priamo videlicet a forma vi sibi li, S e. Et est sacramentum terti j quia significat, & efficit tertium, id est, unitatem . Ecelusiad icam. Dicitur ergo hoe mysterium fidei, quoniaaliud abice inmir,& aliud ibi ereditur Coro tur cnim specie, panis, S uini: & ereditur veritas carnis & sanguinis. Quod autem hie dieitur mysterium fidei, alibi dicitur spiratus, ct uita . Spiritus enim est mysterium,secundum illud: Litera eis dit, spiritus autem viviscat, fides est iii- ta, secundum illud , Iustus ex fide uiuit.
Hinc ergo Dominus ait. Verba quae locutus sum vobis. si iritus,& vita sunt. Veru, cum consecratio perficiat sacramentum,& post consecrationem non sit in altari panis, aut vinum, quaeritur quis panis est corporis,aut quod vinum est sanguinis sacramentum Nam si dieatur, quod panis quisuit,vel uiuuin, quod extitit, prosecto nec
234쪽
mentum,quia panis transuit in eorpus, ct verδ dicunt, quod siue diuersa sint signi vinum in sanguinem. Si uerὁ dicitur,quod ficata, siue diuersa significantia, semper dici species illa, quae ramansit. Illa quidem uersa sunt sacramenta, quod oportet con nec extitit ex granis,nee eonfluxit ex race ecdere quod in altari sunt ad minita quamis . quoniam ex his non prouenit acci- tuor sacramenta: videlicet species panis,&dens, sed substantia. Quam ergo simili- spes vini veritas earnis Sc veritas xagiti nix. tudinem assignabimus inter saeramentum Praeterea, cum panis & vim diuersa sint rei & rena sacramenta Nam si faeramenta accidentia : ut sapor, & odor, pondus, &non haberent similitudinem rerum, qua- eolor, quantitas, & figura: videtur quod rum sunt lacramenta proprie sacramen- singula per se sint varia sacramenta . quata non dicerentur, sicut sacramentum enim ratione potius unum , quam aliud
baptismi , quod est ablutio earnis ex- dicendum est sacramentuὸ Sed euius rei saterior, similitudinem habet significati, eramentum est odor, aut sapor Ad hoc quod est ablutio mentis interior . Sa potest non incongrue responderi, quod ne saerambo tum istud in eo perit similitia omnia simul aceepta, sunt unum euehari-dinem eorporis, in quo patiis similitudine Liae facta mentum , eo quod nullum per se representat, species ergo pani, sacramentu ibium significet: sed omnia simul pani,
est Orporis non solum ratione rei signifi- speciem repraesentant, quae corpus Christicatae, rerum et la ratione contentae. Quξ continet S signiscar. Sienorum autem 13 ritur autem, utrum species t panis&vera alia sunt naturaliae alia positiva. Naturaiatas corporis unum sint saeramentum, an dii lia sunt,quae secundum naturam significaticiant in nobis quaesumus Domine tua sa. quae per consequens significant antece-cramenta,&c. quae verba subiit. de oratio den ut firmo, vel cinere, fgnificatur ignis Num. ne nouissima exponetur. Sed videtur sui illa. Posticia sunt illa: quae secundum intra, quod lint solum vnsi. Cum enim ean- impolitione significant. Quorum aliadem rem sacramenta significent: videtur, sunt signa rei sacrae, ut serpens aeneiis, ere- quod idem fini sacramentum . Praeterea eius in cremo a lia fiant fgna rei non sacrς legitur: praeua vi hoe tui corporis se san- ut arcus triumphalis erectus in bivio. Porguini, sacra iiDntiam, non se nobis reatus ro signorum rei sacrael alia sit ni saera ut ad poenam. Super hoe diesit quidam, quδd baptii natu, alia noni sacra, ut agnus pansorina panis & vini, sunt unum sacramenia elialis. Sacra sunt fgna noui testam . non tum, non propter unum signiscatu in : sed sacra ueteras, quanuis enim utraque sindpropter v mim contentum. Species autem signa rei sacrae, id est, rem sacram signi- panis Sc veritas corporis, sunt unum saera- ficantia, non tamen utraque fiant sacra, mentum : non propter unum contentum: id est iii stili cantia, licetinonnulli dixe-
sed propter unum signis . mim. Hi debent runt sacramenta legalia iustificatse. Hae e ac concederc quod sicut diuersae res propter cnim est ' differentia inter legalia &idem, Sc unum significatum, idem sunt ita. euangelica sacramenta', quia illa signi- cram ut sic eadem res propter diuersa ficabant tantum , haec autem iustificant significata,diuersa sunt sacramenta. Qui- S signiscant, Veriim quandoque large, bus obiscitur,quod si species panis & veri- quandoque stricte sacramentum accipiritas corporis, idem sunt sacramentum, tur . Large , secundum quod omne si- specie, panis sacramentum sit corporis, gnum rci saerae sue sit sacrum, siue non ergo veritas eor p ,ri , idem es sacrametsi: sacrum, dicitur sacramentum , unde ta& ita idem est sacramentum sit. sed hoe gna legalia, sacramenta dicuntur . Stri- non procedit: qm a specie, panis, S est cte iccumlum quod sacrum solummodo quod iam saeramentum, quod cit veritas signum dicitur sacramentum .ide conste. corpori ,:ell quodda quod Gelbilla; quo- distincto ii. sacrificium , Se. senum. Sc.
235쪽
LI species. i. q. t .m lilii . saera metum lautem di guinis praetium quo redempti simus a. vicitur actine & passive, qaasi sicru signans, na. Omnes .n . quasi Oiles errauimu , unius uel sactu liminii. Na Gmne sacramentum, quisque in niam sua ira declinauit,& Domiqua loque signum rei quandoque res signi nos posuit it eo iniquitates omni u nostrii. varie nuncupatur, secundum, quod sacra Unde vulneratus est propter iniquitates mentum accipitur pro signo rei. Sacra nostra attritus est propter scelera nostrai
mentum dicitur a sacro,& signum, quasi disciplina pacis nostrae super eum &liuoia, sacrum signum, sed secuta dum quod sacra- re eius sanati sumus. Vcre languores no- lmentum accipitur pro re signi, sacramen stros ipse tulit Sec. Esa. iiij. Q lia erga iu-itum dicitur a sacro, S secreto , quas sa- stus imuse punitus est, iniusti iuste sunt Ii
crum secretum . Species ergo panis, dici- bcrati. Assumpsit enim in se poenam, prottur sacramentum active, id est, sacrum si- omnibus, ut daret semper gratiam uniuer ignans, unitas autem ecelesiae dicitur fa sis. Hic autem sacerdos eleuat calicem ,ut
cramentum palliue , id est sacruox signa- illum populo oste dat nee es, perflua hietum. Corpus uero dominicum, utroque eleuatio, ut dictu est in fine particulae'μtς, modo dicitur sacramentum, id est, & Ω- cedentis. Et est notandum , quod pi edan crum signan ,3ι cietum signatum. Sacrλ- ecclesiae duas habent, pallas corpora--s mentum et vero consistit in tribus, scili- les, & ibi eleuatur calix eoopertus eual et cet , in recius, in factis, in verbis, secun- tera earu . In quo ostenditur, hoc sacramendum proprietatem , similitudinem , & im tum oecultis simu L, re,& difficilinium, adterpretationem. Leo nanque, secundum intelligendum, quod tempore institutio-1.P i. proprietatem , fignat diabolum, unde: Ad nis huius sacramenti sanguinis Christi in uersarius vesti r diabolus, ta qua leo rugies uisibiliter erat, qui inter venas eius exaste circuit , qti aerens quem deuoret. Semi- bat. Aliae uero ecclesiae unam tantum ha nare, se eundum similitudinem signis- bent pallam, & ibi eleuatur discoopertuscat praedicare. unde ex jt, qui seminat absque velamine. Primo ad designandum seminare semen sui ina , aliud cecidit in quod piat institutionem huius sic ramenti. terram bonam r &ialiud super petram: sanguis Christinctus suit visibilis, perip ct aliud inter spinas , Emanuel, secun . suis cisiisionem in cruce, unde hic dicitur. dum interpretationem significat Chri- Hic est languis ineus dee. In co, enim, luddstum. Unde & vocabitur nomen eius Ema calix non est coopertus cum palla , ut per I nuel, quod interpretatur nobiseum Deus. qua est hostia consecrata, designatur, quod Res, ut aqua bapti simi,sactum, ut signacu- sanguis Christi a corpore effusius est. Se 2Ill m crueis, verbum, ut inuocatio trinita. paratus est. Secundo, quia hostia est sispertis. Singula reperiuntur in hoc excellen- pallam corporale, nec bono modo.potiettissimo sacramento: res id est, corpus&san alibi poni. Tertio, iura propter venta ita uis factum, id est, esea, & potus, verbum: tum, periculosum, est coopertum cum paloe est corpus meum, hie est sanguis meus taleuare. g Et nota, quid sacerdo, actas G Sequitur. Qiii pro uobis & pro ' mul Christi representans, dum dicit: 'c piciis et tis effindetur in re inissionem peccator u calice paru eleuat ea lice deinde benedicitdcc. Pro solis praedestinatis effusus est qua di ut sine periculo ea lice benedicat illu nium ad et scaeiam, sed pro cunctis homini altari deponi ubseque ier et d: cit,aec ipibus quantum ad suiscientiam. Effusio q P te, paru tenet eleuatu usq; dum in altu elere sanguinis iusti pro iniustis, ta suit d tu es uet, ni illis populo osted ie. Sequi ir. Hoc ad praetium, ut si uniuersitas crederet in re quotiescunque seceritis deci Hec clausi ila
demptionem nullum omnino uincudum quia cos ceratione tam corporis usa igrit diaboli rctineret. uerbum en in effu:ionis ius res cit Post dep , i u calice, debet di- abundantiam notat. xvj . l. i. reuertimini. ci. Sane ita perceptione eorporix Christi
SQ Peccatum autem duobus t modis remit & sanguinis niagna est nobis adhibenda dititur: uidelicet quo ad meritum culpae,& scretio Cauendi im est enim, ne si nimium hoe per saguinis fide, qua iustificatur a cui differatur mortis periculu incurratur, Doxa di quo ad debitum penae & hoc per san- mino protestante, nisi manducaueritis car. - nem
236쪽
I. ori nem, non habebitis vitam in vobis Si ve
α ro quis indigne sit scipit,secundum Apollo tum , iudieium , scilicet damnationis sibi manducat,& bibit, de consecra. dist. ij. qui scelerate,& eap. seq. ideoque secundu eunt. Cor. dem Apostolum, probet seipsum homo,&α sic de pane illo edat,& de ea lice bibat,&c. Dicet ergo quis si iam communicaudu elle quotidie. Alius vero dicet econtra. Faciat igitur unusquisque, quod pie crediderit faciendum: non enim ligauerunt ad in ulce, tu nec alter alteri se proposuit Zachaeus,sci- Majι. licet &-Centurio cum alter corii gaui den, Christum in domo sua suscepit,& al ter dixit: Domine non semidignus, ut in tres sub tectum meum, Si hoe est: quod Arini ast.xij.dis l. illa. de eon sec. dist. i , quotidie. alij quotidie communicant eorpori tasanguina Domini, alij eerti diebus acci. piunt. quod liberam habet obseruantiam,
de hoe sub ti deo seu lo paci, dicetur. Et 3 t nor. quod licet Chrillus semel ere denates sua morte redemerit. Ecclesia tamen hoe sacramentum quotidie neces lario repet ni ob tres preteipue causas. Prin b, quia is vinea laborantes. eo Quotidie reficiuntur. Secundo,ut neophyti per illud incomporentur Christo. Terio i memoria pas.
soni, Christi quotidie metibus fidelium,
ad imitandum insisatur: quotidie enim γgemus, ideoq; panis quotidianus vocatur. Quotidianum ergo sacrificium, ut probat Pale hastic Papa. de eonsee. ilist. ij.cuin iteratur,est commemoratio, o iteratio pansonis. Et ideo tequitur: In mei memoria acietis id est, in hoc saeram e to vobis quotidie mortis Sc passio tu, Christi memoria
iteratur Unde j. ad Cor.x. Quotiescunque mandue aueritis panem hunc. & ea lice biberiti, , mortem Domini annuntiabitis, donec veniat r propter quod ipse dicebat
Apostolis. Hoc facite,in meam commemoratio mem. Hanc vltunam nobis memoriam Dominus reliquit. prout dictum est super verbo: Postquam emnatum est. Et nora, qtiod habemus triplex memoriale 3 Domini ex passionis. t Primum, luantum
ad visum in imaginibus S picturis, S propterea crucifixi imaeo depingitur in libroti H ecclesjs. Secundum quantum ad a ditum, scilicet passio Christi praedicata . Tertium, quantum ad gustum : stilicet sacramentum altaris, in quo Christi passio
patenter exprimitur, & prop er hoc prae misit,& memoriam ve. Et sequitur. unde de memoris. Qui autem ea licem discoopertum eleuant, illum in hoc loco cum palla corporali cooperiunt, innuentes quόd se pulto Domino aduoluto lapide, clausum
est ostium monumenti, ut. d. Mar.&c.
t canonis pars ολ- . Titius interpretari
2 Dem propter nos: prn rio filio non pepercit. 33 Sacerdos quare brachia extendas in octava
s Digna consecrati, a sacerdote eonsiririnnis ur, in octava paris canonis , tribus da 1 eausis.
6 cruces quinis super hostia, quid significenti 7 Signa cur fiant super Euebaristia.
De octava parte canoni . Cap. 43. Ll in se se orir ν, iri aD c ip est N O n & memores, &C. Octalia i pars:qui ado minus 'ipse praecepe- tratine. bimili modo.& hoe in siti memoriam sariemus . Idcirco an hae parte tria sibi coliminemorada proponit ecclesia, scilicet tam beatam pallionem: necnon & ab inferis re irrectioneni, sed S in coelos gloriosam ascen ibinem: otiorum primum, id euia passio excitat enaritatem : secundum, hu es resurrectio,eor soborat iidem tertium
id est, ascensio, laetisse at spem Quid i x
nim in nobis magis Hiaritatem accendit i. q.
quamquδd proprio filio suo non pepercit is Drus 3 Rom. viij. Quid magi, in nobis fi- Psor
237쪽
umi se abuntur. Quid ma is in nobis ampliscae spem, quam quod Christus ascendens in altum capti. dux.cap. dedo. no. ut
ubi ipse est, illi e sit & minister eius. Sacerdos igitur hoc representans dicendor tam beatae passionis, maniis in modum crueis extendit, ut habitu corporis, manum Christi e lesionem inemee representet, quod tamen alij faciunt quando dicunt. Hanc igitur oblationem representam scrucis xionem statim secuturam. Et quia Christis pro Iixius oras factus est in agonia: ideo agoniam illa habitu oculorum lc faeim quodammodo re Presentae'. Diccs autem . nec non & ab inserita reser rectione, illas ad te, t prius reducens, eas parsi exitiit unde in eantico Abacue altitudo ma nux sua leuauit, & hi, e in sisnum , quod Chri lilix inuictus leo iserrexit a mortuis. Item dices, sed N in coelos gloriose ascensionis, eas exigit aequaliter usque ad humeros, in signum, qu bd Christus eleuatis manibus serebatur in e lum, & sedet ad dex
teram Dei patris: ' Quod igitur dicitur,
unde Sc memores,&e.sic est intellipedum. l. d.nos esse sacerdote, pro fremur de ple bem tuam memorem esse testat mi Christi fili, tui,&c. sacerdotes quid D
res & instructi est e debent: qiria ipsi misis in celebrant, ct sacrificii ini Christi exemplo offerunt. Plebs etiam sancta memo, esse debet, quia Christus non solum pro sacerdotibus, verum: Uanx pro plebe passus
est quae s , icta dicit quia fide Si bapti inopereepto Amaifieata est. Item sex stringuntur digiti, stilicii pol te & in
primo ob reuerentiam sacramenti: ne vi
delicet aliquid tangant, post tactum corporis Christi. σ Secundo, vidia icet in sisnum , quod in hoc sacramentos sectandus accepit primo, id Cit, filius patri ubegir.dcideo si ij citur: Unde d. memore; ta beat qipassioni resurrectionis A ascensionis Sc. Terti δ,digiti qui corpii, Claristi tetigerunt,iungi intur ad ostendendum, quod h- deles illud fide &deuotione tangetes, debent esse charitate conium :& sicut digiti in tangedo, di signando ab inuicem ad ora diuidi intur: sic & sdelium operationes in hae vita, cum expedit separatur: quoniam
quandoque per eontemplationem ad OL. 1ritualia eleuantur,& quandoque pro mundanis necessitatibus temporalia adminia strant. uarid digitorum coniunctio,indicat quod corporis, & sanguinis Domini nostri sacram cto, & mes eorpus sacerdotis inseparabiliter cile debent affixa. Quin- . ero stringuntur, ne pului, seu particularao siae illis sorte adhaeres eadat. Quia vero ecclesia dixit se memoret dominicae pa' ssionis, ideo statim acerbiorem speciem ipsius palsonis commemorat recolens, in quinque crucibus quinque plagas: sicut enim subsequens expositio declarabit, a hine , iq dum eorporale desuper calicem remouetur, dominicae passionis ordo memoratur. Nam ubi dicit sacerdos hostiam puram,hossium sanctam, hostiam immaculatam: panem saltimam vitae aetern q,&cam licem falutis perpetuar: quinarium crucis
signaculum imprimit super oblatam & calicem: significans ilia inque Christi plagas,
videlicet Elias manum totidemq; pedum ' ἐ& una n lateras, vel qui aque eruces, significant. quod Christus quinque seculared mit. Tres autem Ouces communiter facit saeerdos super oblatam&ealicem, quo'niam in tribus verbis utrunque pariter intelligitur. Nunquam enim in erucis signaculo panis separatura ea lice, nisi cunis paratim' nominantur in canone, & quando hinia collocatur a ministro in latere talicis, rocta pare crucis solumodo superpamem, transietis vero usque ad calicem debet protendi: Quoniam recta pars cruci . eorpus Christi si Hinuit: transilersa verbis rachia distenditi Duae vero cruces, se
paratim factae animam Christi separatam a corpore significant. Sed cum iam plene
S perfecte sit conlectatio eelebratae namniateria pxus, rani iam transi in se stantiam earnis Se ian in is r nec 3 lterius potest deteriorari et meliorari, & sacei dos vi tertiis utitur si is non Christi sermonibu de consecra. dist. ij. panis est. Qit ritur ' quare super Eucharisthi adhuc be, nedictionis insignum in prini itur aut alnquod consecrationis verbum profertur λPraeterea quaedam subiunguntur in canone inuenta, quod nondum sit trans substantiatio consummata. Super hoc disunt quidam : de eoosec. dis'. u. vlium, quod scriptura
238쪽
rtara non attendit hit hi iusiriodi anguiatas temporis , sed sacerdos cum iacin possit sinim multa proserr agere: ita loqui tur & agit,ac si tempus staret,& essent ad huci facienda . quae in ptincipio sermonis nondum erat facta,& verba S signano ad tempus sitae prolationi , sed ad eonceptionem idquetis sent reserenda. Innocentius Papa III. dixit, quod in ea non e aliud verba signita ant, & illud signa praetendunt. Nankiue verba principaliter spectant ad Eucharistiam consecrandam: si na veros incipaliter pertinent ad hi storiam recoendam : nam verbis utimur ad consecrandum panem,& vinum in eorpus,& cinguinem Iesu Christi: fiet nix vitiivir ad rec lendum ea,quae per hebdomada ante paceti aposta sunt, ex ea Christum. Patet ergo,qii bd qtiantu ad iordinem Eucharistiae consecrandae,ci illud:qui pridie quam pater tur &c. in fine canonis subiici debuisset, quia in eo consecratio consummatur: sed
quoniam impediiset ordinem historiae r colendae, quia quod fuit gestum in medio,
poneretur in fine Providus canonis ordinator, ut ordinem servaret historiae, quasi quadam nerestitate compti Issis,cap tulum
illud: Qui pridie &e qtia si cor canonis in
medio collocauit,ut quae sequi intur, inter ligantur praecedere, secundum illam figuram, quae saepe sit, ut quae narratione silccedunt, intellectu praecedant: vel potius, ut tam literae quam historiae suus ordo seruetur. Dicatur itaque . qu bd pertinent fgna ad historiam passionis ad recolendis, quia significant quinque sensus, qui tunc re vera patiebantur in Christo: vel quinque Gius plagas: ut dictu est, sed verba non pertinent ad Eucharistia eonsecrandam: imbpertinent ad Eucharistiam consecratam, hoc modo nos serui, videlicet sacerdotes,
sed & plebs tua sancta, scilicet populus Christianus Nam quod populus agri Vot
sacerdotes peragut ministerio. Osterimus praeclarae maiestatis tuae, id est, prae caeteris elarae. Nam si iusti fulgebunt, sicut sol, in regno patris eorum: quanto clarius maiestas diuina praesulget De tuis donis, id est, de frugibus segetitin, & hoc quantum ad panem, qui est consecratus in earne. Ae datis, id est, de frugibus arborum, &hoc quantum ad vinum si quod est conta
cratum in sanguinem. Deit,hli inquam 8c illis o Trrimus hostiam puram , hostiam
sanctam, hostiam immaculatam, id est, Et charistiam immunem ab Omni culpa originali : vem ali,& eriminali. Vnde dicatur hostia dictum est in sexta particula, sit per verbo: Qtii pridie. Vel puram, quantum ad cognitionem, quasi puro corde, sanctam , quantum ad locutionem: immacula tam , quantum ad Operationem: quia peccatum nota secit, nec dolus inuentus cst in ore eius: supple hoe est, panem sanctum, id est, sanctificantem e supple, datorem vitae aeternae quantum ad stolam carnis, & calicem salutis perpetuae, quantum ad stolam animae secundum illud. Ego sium panis vi--6uus qui de coelo descendi. Si qui, mandu- eauerit ex hoc pane, vivet in aeteri u P, si sunt i etiam secundo modo haec verba cx- poni: ut videlicet Christus dicatui hos iapura: qui conceptus est sine peccato, dicatur panis vitae aeternae, quia est resectio angelorum & calix salutis perpetuae, sui a resectio est hominum. Vel tertio modo, hostiam puram: quia Christus oblatus est,ut nos liberaret de foeditate originali, peccati. Sanctam quia vulneratus est, ut supe fluerent sacrameta quibus ecclesia sanctificatur. Immaculatam, quia inortuus est, ut nos liberaret de morte aeterna. Panem vitae aeternae, quia cst nostrum viaticum,
quasi via. Et calice salutis perpetuae: quia est resectio angelorum, intarias in patria. Uel se quarto modo: de tuis donis ac datis. Dona sint in re aeterna: data in operat eniporalia.Offerimus hostiam puram scilicet eorporis: hostia sanctam, scilicet san guinem: hostiam immaculatam, quo ad v-trunque.Vel puram, id est, ab alijs separatam: sanctam, id est,sanctificatam: immaeulatam,id est ,, maculis emundatam: hostiam de eorde puro, conscientia bona, &x fide non ficta. Sequitum.supra quae Sc.
Cum au rem Orauerit, pro hostia trans substantianda,eamq, iam tran substantia tam patri cibi ille rit,nune orar pro ipsus ace piatione rvt eam ad instar anticorum sacrificiorum accepter propitio supple nobis,ac sereno vultu, id est, respectu placabili digneris respicere, non quod vultus, eius mutetur a liqu2do: sed tunc Deus viis tum suum seper nos illuminat,&screna
239쪽
cum misericordiam suam super nos exhi-Ps. 66 bet: & declarat secundum illud Psal. Illuminet vultum suum super nos,& miserea. tur nostri. Item per hoc, quod dicit digne .ris respicere: notatura, sacerdos noster vultuna habet versum ad propitiatorii in , de quo in prooemio huius partis dictu est,& tune aspergit inlux tabernaeulum, dum Gen. per misericordi m Dei quavit eius propiriationem, ut habeat Deus illi munera aeeepta, sicut habuit munera Abel iussi. Umio de sequitur: Sicut accepta 1 habere dignatus es munera Abel dce. Hoc autem ad uerbi uin sicuti similitudine innuit, non exprimit quantitatem. Multo quippe acceptius est hoc factificium Deo, quam quod G. 1, obtulit Abel: quod obtulit Abraha quod . . i. obtulit Melchisedech: valet in . ampliusi res,quam umbra: verilax qua in figura. Ip-lam ergo similitudine mag s, quam ii an - 1 i litate debemus .utendere. 9iserendo i igitur, similes stimus Abel, recte uti dein oti erente , recth nihilominus dividantiis quod quia Cam non egit, peccauit . una nanque rect ε. ori d bebar. obtulit Deo, sed ret messibi seipsi in Se cor suu in suatraliens Deo, male diuisit et Abel autem acceptum Deo intus in Orde obtulit holoea uitum : quia
non se tibi retinuit: sed Deo totum se si ib- d. tradit & imperidit. Et ideo legitur in Ge n ne- Respexit Deus ad Abel, & ad munera
eius. Ad Cain vero se ad munera eius non respexit.xiiij. l. v. scriptum. Prius respexit ad Abel: S postea ad munera eius, quia in non offerente, a mulieribu , sed munera offerente placuerunt.'r Similiter de A braliam egregius fide,totum prius se Ois rebat altillimo, & propterea eum sua duceret offerenda, placidas ei ho illas offerebat : quod ut nos scientes imitaremur, pa-G. t. terno ab illo Deus exegit affectus. Tolle iuq iit filium tuli in unige illum quem diligi, Isaac: & Oiser eum in holoeatis: u su' pcr unum montium,quem monstrauero tiGe. 1 bi. Statunque promptum Sobedientem inuenit, imo nobis ostedit. Melchisedechi. t quoque, ni si se prius acceptum Deo saerificiuna obtuli iseeJuturorum causas mi. ni me praevidisset: quarum intuitum inynicum panis & vini primus obtulit sacrificium t erat cnim sacerdos Dei altissimi. Nominantur igitur isti tres patres veteris
testamenti, quia illi eorum sacramenta, specialius caeteris, hoc sacramentum praesignauerant. Quid enim per manus Abel os serentis de primogenitis gregis, nisi Christus primogenitus, in multis fratribus, exprimitur: qui malitiose occisus est a populo Iuda orat in t sicut ille inuidiose a fratre
suo λ Nam secundum Apostoluin t Ipse estasnus Dei: qui occisis est ab origine mundi. Quid per sacrificium Abrahe, dilectiun m. s. Ze unicum filis olferentis,nisi ciuisti pas.sio designatur 'de quo dicit Apostolus Proprio stio suo non pepercit Deus: sed R'. 8.pro nobis omnibus tradidit illum. Hie est Mam. in qu :t filius meus dilectus, in quo mihi II complacui . Oblatio quoq; Melchisedech Ps.
tam proprie nouum saeri seium praesigna- ις' uit, t inde praedictum st. I u es sacerdos in aeternum secundum Ordinem Melchisedech, qui secundum Apollolum assimi tus per omnia filio Dei,manet sacerdos in perpetuum. Abel,dicitur puer, non tam a pueritia , quam a puritate: secundum illud. Ecce puer meus, dilectus, quem cle i, polii l luper eum spiratum meum. Abraeam dicitur Patriarcha non ita I fraesiti-
ex plebis, quam populi Chrilliani i illius
per carnem : huius per fidem, secundum illa d. Non ultra vocabitur nomen tuum
braham, sed appellaberi, Abraham , quia
patrem multarum gentin m constitui te.
Melchisedech interpretatus est,rex iustitiae, deinde rex Salem,id est, pacis pruptςr G. iillud ,quod legitur orietur in diebus eius Dr i
iustitia, ct abundantia pacis, donec aus ratur lunae sam tum sacrificium, immaculatam hostiam: hoe addidit in canone, Leo Papa primus.
i christus quomodo sanguinem stiva pergit. 1 coacerdos eurse inclinet, dιerurus : Dppiaco
3 cruces tres factae a sacerdote . super oblatam
4 Sacerdos curse mclinet, canceltam manib- ante peeI-.m nona pane cano.s Diaconus cur manu. , in nona parte canoniatiuet
6 Sacramenti dignitas ct exed nna. 7 Omnis 3 erpretatio, in octava parte,et n.'
8 Angelvi adpat sacerdoti celebranti. Da
240쪽
De nona parte ea nonis. Cap. 44. V i Crs te rogamus, Sce. Non a pars pontifex, ut lex iubebat, dis in prooemio huius partis dictum est, aspergebat tabulam de aram, Sexterius sacrii in sanguine paeis eo : 8c Christu, toties t aspergit patrem sans uine, quoties eum placat per
carnem allum piam : aram aspergit quandrii numerum rella urat angelorum. Exterius sacrum aspergit, dum homine, sancti scat,& patri,qui in terri, sint, recociliat. Sacerdos eosdem aspergit: quia hoc sacrificium placat Deum, dc veniam impetrat, & sic etiam super hos aspergit: na qui nos
emundat, augmentat numerum ciuium supernorum. Asyersit etiam intus tabernaculum: prout in praecedenti particula dictum est. Dum autem hie nominat sublime altare, comemorat sancta sanctorum.
Sane hymno dicto post coenam, exiuit Iesus in montem Oliveti transtorrentem Cedron,& progressus pusillum cecidit in saetem suam, orans,& dixit. Pater, si fieri potest, tran ser calicem hune a me. Sed Ssecundo εἰ tertio abi jt de orauit eundem sermonem dicens, Sc factus in agonia prolixi ut orabat, & sactus est sudor eius sicut guttς sanguinis decurrentis in terra. Tune venit ad discipulos suos dicens: Surgite,
eamus: ecce appropinquat, qui me tradet. Traditor autem dedit ei, sienum, dicen , quem Osculatus fuero ipse est, tenete eum. Et confestim accedens oscii latus est eum.
Qitia ergo Iesire t pro eidit orans de dice . Pater si fieri See. ideo sacerdos se inclinas orat,& dicit. Supplices te rogamus &c. vel Dcerdotis inclinatio significat emissione spiritu, Christi: prout dictum est in pro q-mio canonis. De inclinationibus, dictum est sub titii. de eonsessione. Item dicens, ut 'urit quot ex hac altaris Sc. Dictitat ur semel altare per quod repressentatur osculum proditoris postquatia Dominus ab Oratione surrexit. Quidam ter olculantiir,
agentes gratias Trinitati, quae per pallio diem Domini genus reconciliauit humamri P. Alij bis, ad notandum geminam in Christo natura seu ipsum in anim. dc corpore passum. Quia verδ in agonia prolixius orabat tertio dieens eundem sermonem : ideo ' sacerdos facit tres cruce . Primam super oblata dicendo: sacrosanctum fili j tui eorpii ,8t secundam super ea licem dicendo de sanguinem: tertia signando seipsum in facie, dum dieit. Omni benedictione eoelest i , sorte propter sudorem corporis erucem imprimens super corpus, de propter guttas sanguinis eruce imprimes super sanguine, Se quia procidit in faciem suam Orans: ideo imprimit sibi crucem in facie.Vel potius crux,quae fit sit pra coi pus designat vincula. ubus est ligatu corpus et
illa q fit super sanguine defignat flagella,
quibus alisus est, de langui eductus. De vinculis legitur. Ministri Iudaeorum comprehenderunt & ligauerunt: vincentes, duxerunt de tradiderunt Pontio Pilato. De stagellis lcg:tur. Apprehedit Pilatus Iesum, Sc flagellauit, cuius Iruore fanati sumus. Per tertiam vero erucem, quae fit in lacie, recolitur illud : quod expuebat in faelem eius, Sc palmas in faelem eius dabant, Sc velantes faciem eius dicebant: prophetiza nobis Christe quis est qui te perculi: t.Tertio, erux quae fit si pra eorpus, martyrium Christi, que sit sit pra sanguinem, martyr usanctorum designat. Quarto, primae duae eruce, signifieant,quhd Christus pro duobus populis passiis est.Tertia, quae fit in D
cle, in in eorpore stio passus est. Alii verbnon faeiunt praemi illas duas eruces. Constaderari t etiam oportet quod sacerdos dicendo suppliees &c. stat inclinatus ea ne ellatis manibus ante pectiis,ad designa dum, quod orationis humilitas per inclinationem designata, tune demum & non alias exaudori digna est , si ex fide procedat pectoris, id est, mentis. Fide, dico, per dilectionena operante, quae operatio per manus intelligitur. Quia vero quaedam. sunt
opera vitae acturae, quaed .im , ero vitae coatemplativae, sed Opera vitae act: uae quod modo cancellatim ad O : ra conicia .pl aliuae : vitae sicut lini lira ad dexteram con p.
rantur, eo qudd opera activae sicut Ilippo rta, seu in seriora ad opera ecti emplatura diponunt, Sc opera contemplatiliae sicut superposita Staitiora illa persci ut & c O .ifirmant : Sc ideo in ipsa manum ea neellatione dextra stiperponitur sinittrae .Rursim