장음표시 사용
261쪽
ssia lege Prineeps obligare nequeat, potestas ejus absoIuta
completa magis foret a populo , quam Deo ς Potestati rem stens populus suae magis , quam Dei de Potestatis ordinationi resisteret , non esset subditus necessitata, sed libera volvitate, ergo c. Deinde , si absque acceptatione lex non obliget, ne praecepti quidem nomen licebit ei attribuere , merum erie consilium ipsa potestas legislativa non jam Principibus, verumstbditis erit attribuenda ; quando in opinionis hujus systemate tota Principis potestasin jurisdictio definietur hoc uno , quod constitutione sua materiam quidem subministrat legi, sola a tem subditorum voluntate obligandi essicaciam ex consequatur. Quis autem haec non videat absoni pugnant certe contra usiim ubivis receptum e novimus quippe a Principibus leges concipi verbis absolute praeceptivis poenas quin etiam dictari ad legis
Accedat demum momentum ex Propos. 8 ab Alexandro VII. damnataci vulva non peceat'. etiam absque alia causa nomrecipiar legem a Principe promi alam. . Nollim equidem con tendere , oppositam quam impugnamus , sententiam hoc sulmine feriri; nam spectatis praecis verbis videtur omnino a frahi ab eo, num populus peccet, si cum aliqua cause legem non recipiatis abstrahitur item, ut notat tua , num peccet Contra ipsam legem, an tantum contra rincipis auctori, talem isthinc nihilominus contra Adversarios recte arguitur in hunc modum, vi Propos damnatae populus peccat absqua ulla causa non recipiens legem atqui nulla esse potest causa non reeipiendi legem universim igitur populus peccat non recipiens legem. Propos major certa est, cum damnatae opponatur; nec duallat est dubium , si in obtineat haec igitur
262쪽
agitur de lege, quae secundum se ae etiam attentis eiretimsti liis sit justa oztionabilis o in commune bonum secus enim non est lex vera, de qua sit quaestim at hujusmodi legem non recipiendi , seu postive rejiciendi nulla esse potest causa justa rationabilis si enim sit aliqua , eaque certara eo ipso jam
lex destituitur aliqua conditione ad legem veram requisita, actum sub controversiam non cadit si causa sit dubia r cum in dubio secundum jura praesumatur pro Legislatore, rursum n
qui posvive rejici lex, ut quae est in possessionen nulla igitur esse potest causa non recipiendi legem. ao Probatur II speciatim tam de legibus Civilibus, quam Εσclesiasticis praeterquam quod enim ea , quae generatim prinmisia sunt , satis rem vincant quoad utramque hanc legum speciem , peculiaria nihilominus etiam quaedam momenta suin petunt Et quidem
Pro Iegibus Civilibus illud facit quod in Novella 66. simcitum sit , ex ilio Constitutiones se valere ex quo in commone factae sunt mame . ubi ad valorem legis Imperialis non quiritur acceptatio , sed sola promulgatio. Neque ulla istud Populi injuria r nam populus in statu Monarchico idem est obrationem mox dandam de Aristocratia potestatem legislativam absolute transtulit in Principem, ut colligitur ex S. 6. Instit de Iure N. G. xiv. item l. . . de Const. Princi p. Estque id asserendi ratio efficac persecti enim regiminis monarchici 4 mstocratici sorma exigit, posse obligari subditos etiam reluctantes secus admodum exigua, quin imo pene ludicra soret premi agistratus authoritas non plus certe posset, quani vel let populus nec tam regeret Princeps, quam ipse a subditis regeretur c.
263쪽
Pro legibus Ecclesasticis, lique nominatim Pontificiis haec eadem jure potiori pugnantra praesertim cum Romanus Pontifex non a fidelibus , sed ab ipso Christo potestatem accipiat, ut colligitur ex illis Christi ad Petrum , ac in eo ad illius sue-cestares blatth. 6. verbis, Quodcunque ligaveris super terram&c rursumque Ioan a I. Pasce agnos meo S. Pu ce oves m se quod ipsum declaravit Anactetus apud Gratianum Cap. Sucr Dncta, dist. aa. Est igitur Rom. Pontificum legislativa in ac, qua fideles ligentis regant, concessa divinitus, simul quoeabsolute, ut constat ex Christi verbis, in quibus nullum est restrictionis vestigium qui ergo fieri polrit , ut ea nihilominus ab acceptatione fidelium libera dependeat , eorumque arbitrio restringatur Idem est judicium de Episcopisci cum & horum auctoritas vel a Christo immediate , vel saltem mediate per ipsum Rom. Pontificem derivetur, citra ullam erga subditos fideles subjessionem.
Satisfit argumentis contrariiS.
Arguitur generatim I ad verba Augustinii de vera Relig. o 3 31. Gratianus addit Cap. In istis, dist. 4 leges in uuansur cum promulgansu i firmantur , cum moribus utentium approbantur; universim ergo legum efficacia habetur ab usu Cacceptatione. II. Per consuetudinem Iegi contrariam ossicitur, ut lex obligare desinat cum igitur non acceptatio legis sit quaedam quasi consuetudo , in actibus Iegi recens latae contrariis consustens, haec quoque impedire potest , ne lex obligare incipiat. Ac omnino III. Nisi istud ita habeat, quitur , legem obligare etiam repugnante tota subditorum communitate; qui autem istud quando hoc casu lex non atriplius in commune bonuni, sed pise
264쪽
gis rationem amittit. Resp. ad I cit ex Gratiano verba intorqueri posse in adversae opinionis Patronosci cum enim leges institui , idem sit ac consitvi, eo ipso quod instituantur, dum promulgantur, ad legem constituendam sum ci sola promulgatio. aeterum hic, non aliud vult Gratianus quam quod lex, quae a am antea fuit vera Gobligans , per acceptationem observationem populi
reddatur firma ac stabilis, nec sit obnoxia periculo abrogati ni per contrariam consuetudinem. Id vero satis declarant verba, firmantur moribus utemium tum etiam adjectum ibid. exemplum legis, qua Telesphorus P decreverat Clericis iam a Quinquagesima abstinendum esse a carnibus quae tamen, quia contraria consuetudines, Pontifice eidem tacite connivente , obli .
terata fuit, aliter agentes ut subdit Gratian. transgressionis reos
Resp. ad II. Sola contraria consuetudo legitima, hoe est, cum aliquo Legislatoris consensu introducta , habet essicaciam abrogandi legem 'ines, cum primis actibus legi recens latae contrariis, atque in his cons stenti non acceptationi non patro. cinetur Legislatoris consensus, clarum est , haud recte conserri consuetudinem cum non acceptatione , nec ad hanc ab illa posse argui non patrocinari autem constat tum inde , quod Princeps postiva voluntate per legem express a resistat, tum quod regulariter poenis etiam intentatis subditos ad observantiam coingere soleat. Resp. ad III. C. assertum neque enim propterea lex secum dum se desinit esse justa' in commune bonum certe ad eam per accidens se habet secuta perturbatio , ut pote cujus causa
265쪽
D Luci Busis non est legis desectus , sed subditoriis inique re mansum culpa. Non diffiteor interim providi esset inelpis moderari quoad licet legum onera, quandoque etiam cedere nec semper adversus torrentem niti. Arguitur item speciatim quoad leges Civiles I. De his ni-ao mirum l. de quibus , T de Leg. dicitur cum infatiges nulla aliis ex causa nos teneant, quam quod Iussicio pomi receptae sunt Sc. nulla igitur est legibus Civilibus emcacia , nisi a populo recipiantur. at vero II. Cum per leges hujusmodi suavius regatur populus,
prorsus congrue dixeris , potestatem legislativam in Magistratus Ciriles non esse translatam absolute verum sub conditione duntaxat, si populus videlicet in legem consentiat. ad quod III. Vel ideo concedendum videtur quia, s haec in Magistratu Civili potestas sit absoluta , nunquam poterunt subditi ex Cusam a peccato, nisi continuo citra moram ullam observent legem , ut primum est promulgata id quod tamen nemo universm asseruerit. Resp. ad I de cit legis sensu variare Theologorrem e ICtorum opiniones. Sunt , qui cum l. Berti existiment, imhic agi solum de iis legibus, quas , abolita a Monarchi populus Romanus ipse condidit vel cum emin Gotti de illis, quae seruntur per Legislatorem , ex pacto peculiari a consensu populi dependentem. Nihi videtur hujus legis sensum eum ipsum esse , quo Gratiani verba super. . in Resp. ad I exposuimus; idque haud obscure colligitur ex contextu, praesertim
cum ibid. ex adverso addatura rectissime etiam illud receptum est, ut leges non solum suffragio Legislatoris, sed etiam tacito consensu omnium per desuetu nem abrogentur constitutionis itaque
266쪽
huius leges antea Iam latae ea causa stabiliter tenent , quod
per eonsuetudinem contrariam non sint abrogatae r sed potius
per observationem ipso populi usu Manu robur acceperint. Res ad II hanc quidem regiminis rationem egestaviorem; at altera niusto est. Memacior, communi bono utilior: quando praesertim experimur, magnam subditorum partem vel utilissimarum legum onus aversari. Deinde potestatem legisl suam in Principes seculares absolute translatam gravissima comprobant momenta, quae supra retulimus ea vero , quae coristra lacere videntur, aut nulla sint, aut infirma admodum Resp. ad III si de eo sit quaestio , quod fit per se ae r Dilariter , delinquunt omnino subditi non statim observantes lagem promulgatam per accidens nihilominus aliquando exo sintvr, e g. si ipse Princeps ultro concedat moram experien 'dae legis: si major communitatis pars eam non obsuve sciente .dissimulante Legislatore si in legis dubio aut gravi dissicultate subditi interpellent principem de tollenda aut mitiganda I .
ge. Quamvis autem hoc postreinum controveri an Doctores rprobabile nihilominus est, dum Princeps interpellatus mentem
suam declaret, interea ex benigna interpretatione suspendi legiis obligationem cui opinioni patrocinatur satis recepta rhias sere enim non subjici iniuriuinae , UM interea lagem non observant.:bs Arguitur denique quoad leges Ecclesiasticas a quidem ab auctoritate multomim Doctorum, praestrum Gallorum, in v larem lusum Pontificiarii acceptionem reqvarentium. Nim
267쪽
rum , ' Os autem nonsic Ac prosecto
III. Nis leges Pontificia pendeant a consensi populi, quid
pronius quam ut gravibus incommodis onerentur particulares Ecclesiae cum Pontifex scire nequeat, qui ctrangularuna Provinciarum fidelibus pro tanta locorum Ccircumstantiarum dive sitate magis expediat. Resp. ad I sententiam , quam tuemur , non tantum' tionum momentis, sed & plurium Doctorum auctoritate alteri praevalere, ut videre est apud laud. SuareZium ac etiam Cl. Fagnanum a. p. Decr. Cap. neugas mallis etiam multiis hiscum sentiunt, ut sunt Nauclerus , Anton Charias, Simon-ne , Ludov. Haber S c. Nec desunt e viris doctissimis, qui oppostae sententiae notam inurant censoriam : Fagnanus cum quibusdam aliis dicit Mei contrariam , Charias L. et de liberti Eccl. Gallic C. 4. pravitatem haereticam redolentem C. Ego a censura abstineo, contentus D. Gallis objecilla Sacrae Facult. Parisiensis judicium , quo An Isa I damnavit hanc, tanquam in Ilia Oribus erroneam , ut heri propositionem e
que Papa, neque Episcopus , neque ullus hominum habet Iustinius ollabae Iuper chrisianum hominem , is id sal Uusdem
confisis. Resp. ad II. Miram sane i aliquos legibus civilibus ultro tribuere obligandi efficaciam absque populi consensu alios cum ill . arca de hoe non multum laborare ex adverso praerogativam hanc legibus Ecclesiasticis aperte abjudicare. Unde ho monstrum jure cum Cl. Berti exclames ; unde inquam , ut minus possit ea auctoritas , quae omni uni in terris est suprema Nec aliud reponi audias, quam quod leges inter Civiles Ecclesii sticas magnum intercedat discrimen. cum Ecclesias
268쪽
potestas sit data in edificationem, non destructionem. Bene habet. At enim Civilis etiam potestas est in aedificationem , non destructionema inde Iurisperitorum consensu nulla vel civilis co situtio nomen latis obtinet , nisi in bonum commune est viat Istud nihilominus ossicere non potest , quo mimus citraraeceptationem populi suum legi Civili sit robur cur igitur legi Ecelesiasticae , praesertim Pontificiae ossiciat quasi vero minus silli possit profanus, quam sacer, idemque supremus Ecclesiae
magistratus, cui peculiare ad regendos fideles praesidium arie noe veritatis oraculo novimus appromissum. Sed Ccit verba Chrissi perperam oggeruntur : ut enim ex seq. Versibus tems Patrum apud D. Thom in Carena aurea colligitur, docebam turist hic Christo Apostoli sublimiorem in coelo dignitatem re pendi humilitati, non auctoritati ; proinde Apostolos exaltari debere sui abjectione, sicut Reges gentium exaltantur potestatea dominatu. Haec vero, ut nemo non videt, ad rem praesentem non faciunt. Resp. ad III. frustra haec incommoda metui praeterquam quod enim Pontifex peculiari in regendis fidelibus divino proessio communiatur, humana etiam in subsidium vocat media certe non decernit prius, quam ut omittam alia consulat disciplinam Ecclesiasticam , statuta Canonum, Virosque jurium peritis Timos Provinciainim notitia probe instructos. Sed dein mus aliquando serri legem , de qua Cattentis Provinciae alic ius circumstantiis, a Papa forte ignoratisi prudens enascatur ἡubium, num cessura si in utilitatem particularis cujusdam Meleso imo videatur etiam damno, aut gravi saltem oneri sutura. Ne tu istud patrocinatur adversariis: hoe enim casu non diffleor ius iendi posse tantisper legis executionem , dum de re tota doceatur Pontifex, ut cum multis contendit Suare L. 3.
aes, an C. Io ubi hanc Procedendi auonem probat
269쪽
nullo prohib*ri iure, huic imo conisinem esse, eandemque E
clesiarum praxia Pontis cum staffragio confirmatam Ciso Psi jam vero, causa integre cognita legis, ecutionem nihilominus urgeat Pontifex, standum erit ejus arbitriola in dubio enim,
quale hic foret , Legislator est in possessione juris ac legislativae potestatis. Contra, si ultro cedat, vel mi ni abrogati nem conisi inuniis consentia , dem ' et in instat porto tum licebit eam pro abrogata trulla re vi q. ut Eccle sarum incommodis occurri possit , quin necessum si legislatis vam Pontificis potestatem ejusque decreta fidelium acceptati subjicere. Sed enim Insunt aliqui cum illustri Mareat. Tum sitiem lex Pontioo6ficia sine fidelium consensu non obligat, dum antiquis Provimciae vel particularis Ecclesse moribus diuturnae consuetudini adversatur. Habet nimirum consuetudo vim legis hine Gynodi Nicaenae an 6 edictum est , antiqui mores Ob meant rquod ipsum postea Ephesini P. Can. . confirmarunt, Xemploque suo iussi mi Pontifices , prahius Vimina Gregorius vi A cander In aliiqlae pud arca. L. . concordiare
ctum, ut pro antiquis moribus jam a phirissius mulis Gallia
acriter depugnaret ac, ne qua sorie eorum fieret converso, novos Pontificum, Conciliorum canones sacri perinde ac pro- sani tribunalis judicio prius recognosceret rejiceret etiam complura decreta canonicara quasdam e jure Ecclesiastico e pungeret Decretales quin ipsas Synodi Tridentinae sanctiones quoad ea, quae Gallorum moribus & disciplinae sunt contraria,Li ni,
270쪽
omnino non reciperet Quis autem propterea Gallicanam Eeclesiam censura perstringere audeat Resp. ad I. N. assertum cujus probationi ut occurras, haee habe. Est sua non dissiteor moribus diuturniore usu receptis efficaciaci consuetudo vim habet legis. At ex ipsa uinquid lege contraria abrogari potest nemo istud negat in eo-mine Civilici idem in Ecclesia vel Augustino teste factum novimus, cum priora Concilia per posteriora corrigerentur in iis, quae erant disciplinae cur id jam vero etiamnum posse fieri in dubium revocetur Si istud : eadem igitur est
consuetudinis etiam cujuslibet conditio. Non sunt equidem ne- . lectui habendae veteres Ecclesiarum consuetudines ; quin , ut secundum Conciliorum decreta firmae persistant, curandum est: nam ut observat Augustinus nihil pronius , quam ut ipsa mutari consuetudinis, etiam quae utilitate adlluvat, nOwtate perturber. Numquid autem propterea plus deserendum consuetudini, quam summe in terris legislativae potestati Caute utique constituen- dum aliquid contra morem , non dico universae tantum, sed particularis Ecclesiae; at enim haud raro evenit, ut recta Ecclesiarum gubernatio veteres mores aboleri requirat quid vero tum ins stendumne denique erit veteriam vestigiis 7 nihil adversum illa poterit summi in Eccles Legislatoris auctoritas Τabsit. Potest consuetudo tolli contraria consuetudineu potest Iex abrogari nova lege contraria is summa tamen potestas i gislativa particularis Provinciae consuetudine coarctetur Sane
coarctationis hujus vestigium apparet nullum in Christi ve his, quibus Petro ac ejus in Pontificatu succetaribus quidvis in terris ligandi potestatem contulit. Quod demum Pontificum exemplis causam agi velint Adversarii, neque hoc tribunal detrecto. Fateor, veteris moris
