장음표시 사용
291쪽
rmo, potestate hac nondum unquam us sunt Praelatia clesiastici non enim proferri potest exemplum id genus praecepti; qui Innocentius III. Cap. Tua nos de Si noma, diserte negat eam Romano Pontifici esse potestatem, nobis , inquit, Betum est de manifestitantummodo Iudicare, proinde S leges serre, de quarum obstinatione judicari possit. Censet igitur Ecclesia deesse sibi potestatem praecipiendi actus mere internos quod si autem desit Ecclesiae , potiori jure eaden neganda est Magistratu laico , unde universia illud apud Iinos obtinuit: de tuernis Praetor non judicra. ado, earn utique censendum est datam esse a Deo tam cris quam profanis Principibus legislativam potestatem , Naeconiuncta si cum potestate cognoscendi legis observationem .
ac etiam ad eandem per poenas cogendi; at non est data pote- testas cognoscendi actus mere internos , aut ad eos cogendi; Cum enim arcana cordium soli Deo pateant , de actibus inie 'nis homo judicare nequit , ac vel ideo nec ad illos cogere per Pinnam ergo censendum est , non esse datam potestatem legislativam ejusmodi, quo se exporrigat ad directo praecipie dos actus internos , seu ad praecipiendos actus mere internos. Primae propos quidem assertum controvertunt Adversarii , at Eustra quis enim dubitetra eam esse Legislatori sumano datam potestatem, quae si essica , quae gubernationi humanae sit consentanea,4 quae ad bonum commune exerceri possit; profecto autem talis non est , si destituatur potestate mul judicandi cogendi tum enim ignorabit Legislator, quo loco stapud subditos legum suarum custodiari invito etiam illo, de citra ullum ejus metum, actus praecepti omitti poterunt c. Addes ad rectum cujuscumque commui itatis regimen susticit potestas obligandi directe ad aetas externos , Cindirecte ad internos cum illis conjunctos ruinaestIgitur ulla necessitas L sista
292쪽
Pars II deducitur ex ipso potestatis hujus exercitio. -- 'stat quippe a sacris perinde ac profanis Legislatoribus directe
praecipi actus externos, eosque ut ponendos non tantum secum
dum esse huesicum, sed etiam morale ergo cum ad hoc ut clarum est requirantur aliqui actus interni, hos quoque illa directe praecipiunt quia id jure facere consendi sunt, attribuenda est iis potestas ita praecipiendi. Iliatio, ut vides est legitima indirecte enim praecipi actum internum non aliua est, quam directe praecipi actum externum ut conjungendum cum actu interno, qui ad illius esse ph icum aut saltem aliquod esse morale est necessarius. Sed Cpropos Ant controvertiis qui quoad se phaemum actus externi quilibet namque Legislator praecepto suo obligat ad ponendum actum humanum , c jus, ut talis esse ph, cum partialiter constituit interna volitio ponendi actum. Nec controverti potest quoad se morale actus externi Certum enim est a Legislatore profano praecipi comtractas legitimos testamenta legitima hic ipse autem actuum valor legitimus est eorum esse morale , quod rursum saltem partialiter in consensu contrahentium testatoris interno comsistit. Merium item est legibus Ecclesiae praecipi amis externos quoad esse moriae, ut e g. orationem Vocalem , annuam o sessionum validam , aschalem communionem non lacrilegam&z. tius omnia suum est morale habere nequeunt sine actu i terno oratio vocalis sine intentione laudandi Deum Consessio sine doloros Communio sine interia emundatione&c. Huc referenda sunt ea etiam praecepta, quibus e stator qua
doque vult actum externum applicari ad certum aliquem finem, Dissitiro b Corale
293쪽
e. orati'nem ad obtinendari pluviam, avertendam Reip blicae perniciem &c quamvis enim ejusmodi intentio ad esse morais talis actus non sit absolute necessariaci est tamen necessaria saltem ad anquod esse morale ejusdem actus, prout is scilicet in his circumstantiis ad communa bonum ex praecepto Legislatoris est ordinandus, convenienter ponendus.
o de prima Assertionis parte controvertentibus respondeatur, satis fuerit ea expedire, quibus potestatem directe praecipiendi actus intemo potissimum vindicare nituntur Legislator Ecclesiasticora quod enim huic illa attribui non possiit, vix erit reliquum, unde pro Legislatore Civili depugnetur. In eam rem autem haec sere proferri solent. I. Amplisissima pro utroque soro potestas collata est Ecclesse , dum Christus Matth. 36. .18. Petro Apostolis promitteret , omne id ligandum in coelo, quod ipsi ligarent in terrisu quid ni igitur data etiam potestas obligandi ad actus mere internos 3 moII. Danda etiam erat: cum potestas Ecclesiae si spiritualis, ad salutem animarum ordinata ractus autem mere interni sunt spirituales, iique ad hunc finem non modo utiles, sed necessarii e g. actus fidei, spei charitatis. Ac omnino nisi istud concedatur,
III. Neganda parites erit Ecclesias potestas praecipiendi aut prohibendi externos actus occultos cum & hi, ut pote a cano admissi , judicio coactioni Ecclesiae non subjaceant. Ο Resp. R. P. Muci a de Lebib., Peccat.
294쪽
testas alia attamen pro soro interno , alia pro externo. testas lari interni immediate ordinatur ad intemum anima rum bonum, ac vel ideo cuna primis versatur circa astus inte nos , cum ab his potissimum dependeat salus animaeci eademisque dicitur potesas Iurisdictionis voluntariet propterea , quod non nisi petente , aut consentiente saltem subdito exerceatur; atque hujus potestatis actus proprii sint abs tere a peccati di,ensare in votis , eadem commutare, poenarum apud Devin
relaxationem concedere per indulgentias c. Potestas contra lari externi, quae sola est legislativa , immediate ordinatur ad rectam fidelium gubernationem externam, ac vel ideo circa actiones tantum externas directe Cimmediate versatur haec ipsa vocatur potestas Iurisiuictionis coa livae , cum in subditos etiam invitos exerceatura actus illius sunt praecipere, prohibere, judicare , pavi e G. haecque omnia etiam invito aereluctante se ito. Ex quibus ultro eo turrimo , iurisdictionis voluntariae
potestatem , cum exerceatur petente aut saltem consentiente subdito, non egere potestate coactiva egere ex adverso legislativam, utquae in invitos etiam exerceatur ad , pol
statem Ecclesiae legislativam de qua una hic sermo est non extendi ad directe praecipiendos amis internos quomodo enima bis mere internos lege sua praecipiat, ad quos invitum iu dirum non possit cogere, non iudicare de transgressione , --nus eam punire ' sane istud non esset utiliter a convenienter
exercere potestatem pro soro extemo ; nemo autem dixerit ejusmodi potestatem a Christo Ecclesiae esse datam, quae initio laro convenienter exerceri nequeat.
295쪽
DE LEGI Bus. 9IResp. ad II. N. Λs ertum quod omnino non evincit adjecta ratio. Etenim , si generatim loquamur de potestatera clesiastica, non idcirco illam peculiari nomine spiritualem dicimus , quia circa amis internos versatur verum quia ex Christi eam concedentis voluntate peculiariter ordinatur ad spiritualem supernaturalem hominis beatitudinem, ac proinde internuna animarum bonum. Ad hunc ipsum nihilominus finem non eadem prorsus ratione refertur utraque Ecclesiae potestas r ea enim, quae est sori interni, refertur immediates, ut jam supra meminimus altera vero fori externi, seu legislativa, so- tum mediate, mediante scilicet gubernatione externa. Unde sicut ratione potestatis primae necesse est Ecclesiam versari posse immediate circa actus internos, ut pote proxime conducentes ad internum animae bonum ita ratione potestatis alterius useficit eam versari immediate circa actus externos, ac his mediantibus circa internos, ceu necessarios ad id , ut actus 3 terni rite ponantur. Neque tamen hinc inserre licet legislativam potestatem Ecclesiasticam non magis ordinari ad finem hominis supernaturalem ac ordinetur legislativa potestas Civilis , cuma haec remote, mediate ac ultimo ad eundem finem sit res renda. st scilicet inter utramque diversitas in eo e quod p testas Ecclesiae legislativa ipsam gubernationem externam in mediate reserat ad internum spirituale bonum Civilis exadverso per regimen externum intendat immediate temporalem
Reipublicae felicitatem , tametsi hanc quoque deinde ultimo ad finem supernaturalem referre debeat. Resp. ad III haud recte fieri eam Illationem. Ut enim actus externi clam, sine arbitris commissi per accidens quando lue lateant, ac tum judicio Ecclesae subducantur secundum se tamen de natura sua percipi possunt ab homines, proinde etiam Ecclesiae judicium regulariter subire , ejusque poteo ora stati
296쪽
monium prohibens Z e. Dispar contra est, ut quisque novit, actuum mere internorum ratio.
et a Urgeri nihilominus potest argumentum ex praxi Ecclesae, quae ut volunt adversarii potestatem suam legislativam e arcet circa ipsos actus mere internos. Ita I. Ecclesia dispensat in votis mere internis, absolvit ale eatis mere internis, eadem reservat quandoque &c. II. Praecipit attentam .devotam divini mei recitati
nem, annuam Consessionem validam , Communionem in Pa-schate reverentem &c certe autem attentio ac devotio , dolor ad Consessionem validam necessarius, reverentia a Communione
sacrilegium excludens , aliique his similes actus sunt mere imterni. Novimus ad haec complures Religiosas similias ex lege sui ordinis per Pontifices approbata , obligari ad orationem
III. Prohibet, ne ad praxim deducantur quaedam Propositiones, ut est ab Innocenti XI. damnata propos, an peccet mortaster, qui actum rictionis Dei semel tantum in vita eliceret, condemnare non audemusu item propos . non tenemur prox, mum diligere actu interno ormali quarum praxis cum consi- sat in auibus mere internis, aliquid mere intereum Ecclesia prohibet. IV. Puni demum etiam ejusmodi actus nam Concit. Τωletanum . anathema dicit ei, qui aliquid fidei contrarium xerit, aut crediderit , is poena excommunicationis lata est in voluntarium Clerici homicidam, propter volitionem proinde internam. Resp.
297쪽
Resp. I. generatim. x praxi Ecclesia nihil adversum nos
Inserri posse vel enim circa actus internos exercet potestatem tantum jurisdictionis voluntariae ; vel si legislativam etiam exerceat, tum directe versatur solum circa actus externos , Circa internos autem cum his conjunctos solum indire te. Consormiter ad quae Resp. . speciatim ad singula. Ad L quidem in votic dispensationem, S sacramentalem a peccatis absolutionem joesse jurisdietionis voluntariae actus , a quihus ad potestatem legislativam argui non potest. Leges autem, quibus reservam tu peccata, versantur immediate circa absolutionis sacramem talis in externo actu consistentis exercitium, quod pro certis casibus fieri prohibetur. Simiter votum castitatis internum ex praecepto Ecclesse sacris Ordinibus adnexum non praecipitur directe ratione sui verum ratione ordinis ritu externo ita suscipiendi, sicut expedit ad riteis convenienter obeundum socrum ministerium.
Resp. ad II. Ex praecepto devotae orationis vocalis, o sessionis vesidae , Nommunionis non sacrilegae c. id unum ut jam supra notavimus sequitur : ab Ecclesia praecipi directe aetiis externos rite ac convenienter , proinde secundum esse mora ponendos P in directe autem amis internos , qui ad eam moralitatem requiruntur. Quod vero ad orationis pure mentalis praeceptum attinet , non sertur illud, nec obligat vi potestatis legislativae humanae secundum se sumptae sed vi obedientiae voti, quo Religiosi sponte ac ultro se subjiciunt Praepositis suis ad ejusmodi etiam mandata acceptanda, exequenda.
Resp. ad III. prohibitiones id genus non esse novam legemino a M
298쪽
humanam sed deelarationem meram Legis Divinae ad internam Deid proximi dile etionem obligantis . Resp. ad IV a laud. Concilio serri anathema in haeresim
non mere internam verum quae manifestetur signo externo aliquo, tametsi a verbis diverso. Similiter, cum per excommunicationem Ecclesia praecipue intendat impedire actum externum homicidii , neque citra hunc incurratur illa , omnino censendum est, censura ea directe puniri actum extornum , internum autem solum indirecte , hoc est, ratione externi actus. Idem sentiendum est de similibus poenis alii S, quae ex mente Legislatoris humani non rncurruntur propter alium externum nisi prout cona unctum cum actu interno Quorum omnium
ratio inde repetenda estis quod potestas legislativa estica ac vera esse nequeat , si destituatur potestate limul judicandi delegis Oservantia , ad eam cogendi. Sed nimirum
Urgetur adhuc argum elatum ab ea lege humana , quae it mere directi ea cur enim hac saltem praecipi directe nequeant actus interni Certe I. Datur lex humana , quae habeat vim tantum directivam iasis est , quae praecise sub culpa obligat, plenam autem Deo relinquit. Ita legum saltem aliquarum Civilium vi directiva obligantur Clerici quin mul obligentur vi coactiva. Quod si autem lex hujusmodi , ac proinde legislativa etiam potestas. mere directiva dari possit, prorsus non est ratio , cur legemere directiva nequeat immediate praecipi actus internus cuin ad hanc in Legislatore non requiratur potestas cogendi per odinas pro foro externo. Imo id postiva etiam ratio suadet iam II Legis Iator humanus mere directiva Iege aliquid praecipiens cogere potest subdi uim ad observationem coactione saltem in-
299쪽
terna istud vero tum lacit, dum obligat sub culpa , propter quam poena incurritur coram Deo, ab eodem simul infligenda; ad quod uti Legislator humanus nulla opus habet cognitione causae, ii nec potestate cogendi in foro externo. Resp. ad L Quamvis sorte lex humana mere directiva, talis proinde , ad quam in Legislatore non requiratur potestis Coactiva , absolute dari possit eam tamen , spectata potestate legislativa nunc hominibus a Deo concessa, pro hoc statu con- naturaliter ac convenienter dari posse , omnino negandum est, idque ex rationibus Jam supra memoratis. Nec urget exemplum legis Civilis , vi directiva Clericos obligantis a sententia quippe eorum , qui istud adimittunt , Clerici non obligantur revera proprie vi directiva ipsarum te eum Civilina:
verum aut ex aequitate tantum naturali, aut ex tacito Pontificis consensu. Si primum occasione legis Civilis sola lexi turae obligat ; si alterum: obligat quidem lex a Nagistratu Civili lata, at nonnisi ut a Pontifice confirmata , proinde ut legislatoris Ecclesiastici , qui in Clericos simul habet potos atem coactivam. Ex his pronum est respondere ad obligationem eam , qua Legislator ipse dicitur suis legibus teneri ex aequitate vel decentia naturali. Resp. ad II. Rursum istud non amplius probat, quam quod fortasse lex humana absolute dari possiit, quae sola coactione interna cogat subditos; at enim talem dari hoc rerum statu, aut dari posse convenienter in Ordine ad gubernationem externam, prorsus non evincit. Quaecunque ni mirum lex vi modernae
potestatis legislativae seratur , praeter potestatem coactionis internae , supponit etiam in Legislatore potestatem coactionis e ternae , proinde & potestatem judicandi in soro externo. Ait
300쪽
mana directe praecipi actus internus ergo nec indirecte : nam Legislator humanus ne quidem actus intern' cum externis conjunctos potest cognoscere, praesertim cum hi ab illis non raro separentur , ut e g. dum fit oratio vocalis sine attentione /interna.
II. Si possit indirecte praecipi actus internus, cur non etiam directe 3 imo istud revera fieri videtur , dum actus internus indirecte praecipi dicitur. Quid enim est actum internum imdirecte praecipi ' nisi directe praecipi actum mixtum, hoc est,
actum externum cum interno conjunctum atqui actus ejusmodi mixtus constat perinde actu interno ac externo dum igitur directe praecipitur actus mixtus , eadem ratione praecii, tu actus uterque at externus directe praecipitur , ergo internus aut si istud non admittatur , non erit pariter admittendum, indire te praecipi posse actum internum. III. Si actus internus indirecte praecipiatur eatenus, qua tenus directe praecipitur actus externus cum interno conjunctus, cur lege humana praecipi non pollit primum amas mere
externus, ac dein ex intervallo actus internus cum externo jam
antea praecepto conjungendus 3 atqui hoc casu directe praeciperetur actus internus vel igitur ne indirecte quidem prodicipi potest aruis internusci aut si possit, etiam directe potest praecipi. Resp. ad I C. Ant. N. Illat. Adjectam auonem D. astas hos non potest cognoscere cognitione certa C. nec cognitione probabili, quae landetur in prudenti praesumptione N. Ex actu nimirum externo prudenter praesumi possunt amas interni, ad illum serio ac convenienter ponendum requisiit quia haec prae
