장음표시 사용
381쪽
DE. PECOATI s. 3 IObserva II ab aliis atribus universim peccatum dici nihilum vel non ens in sensu duntaxat aliquo morali, ac mere improprio , quo ipso . Cor. 8. Paulus ait, idolum nitit esse in mundo. Conformiter ad id , ac eodem plane sensu ipse Augustinus Tract. I. in Ioan peccatum , inquit , non perierbum
fassumes , quia peccatum nihil es, nihil sunt homi aes, cum peccant Midolum non per verbum furium est , cum scriptum Iersimus , quia nihil es idolum in mundo. Quomodo autem id lumis peccator sunt nihil ρ nisi quia idolum non est res ea,
quam credebant gentiles, nempe Di finitas is peccator non est is homo , quem vult esse Deus t tametsi tam idolum quam peccator in re sint aliquid positivum. Perinde igitur peccatum, ejusque malitia ex mente Patrum est nihil non ens, hoc est, non est actius homine dignus , qui quo eum felicem posmi ted . . dere . quamvis idem sit vero sensu actus hominis positivus. Donicitie dici potest, Patres nomine carentiae , privationi in intinxisse Maei formalem, sed fundamerarim dupuaxat haec vem est ipse actus legi difformis, ex quo , ceu fundamento , deblatae rectitudinis carentia ultro resultat. Resp. ad II. Multi etiam eorum, qui in D. Thomae verba Drant , dubiam esse illius in re praesenta mentem fatentur ἔhinc ne ipsi quidem inter se consentiunt, dum alii in negctivo, in positivo jii constituunt peccati malitiam. Neque ab re istud eum S. Doctor aliis locis opinioni nostrae favere vide tur , ut patet ex eiusdem verbis supra' 4 . relatis. Facile interim nobis integre vindicari potest , si , ad sententias ejus invicem conciliandas , dicere velisci dum malitiam peccati in privatione reponit, intelligi ab eo privationennfundamentalim,
Bonformalim. Quam α rem facit illud, quod 1 a. qu.
382쪽
si malus ex eo , quod caret debita commensuratione e ibid. se aetaplicans, ita concludat. Et ideo Augusin in in litone peccati posui, duo unum , quod pertiner ad subtantiam asus humant, quod sit si materiau in peccato , AEum di is, dictum , vel fa,
mternam. Igitur, mente S. Doctoris haec debitae comme surationis carentia , in qua formalem peccati rationem constituit, in in eo , quod actus humanus sit contra legem aeternam . id quod a nostra sententia in re nihil diversum iubet de oce autem triςm oparuit nobis Propositum, ...
ratione illeologie pluribus urgeri potest argumentim,
iraeseritin quod in haσι itentia videatur Deus Hicendit pec eat author istud , huicque milia alia jam occupata sunt Dilsest. I. N. r. in Resp. ad Obj. salis proinde ma fuerit praecipua Adversariorum momenta retulisIe. I. Bonitas actus moralis opponitur malitiae peccatici cum
catum non alia causa est malum morale, quam quia non habet id, quod est secundum legem , seu corsormitatem cum lege actui bono propriam hinc ideo quis commi1sone etiam peineat , quia non podit ad n lamum , hoc est conformem leo. a. in Si peccati commissioni malitia an actumst Mnsistalam erit, Ut Deus non possit cur. io σοῖ qui turi quodvis alii, eris positi mii si in morium hoe ipso est participatio naturae divinae, ac vel ideo medium id mi persectiones manifestandas oportunum perinde igitur Diqitia ' Co rab
383쪽
in I S. ac aliud ens positivum , etiam peccati alii iam posse Deumvcl. ac intendere concedendum erit. Aut svitem ita . III. Si haec malitia habeatur per actum ut postum contra legem, sequetur , Deum non possis odisse totam peccati malitiam; neque enim potest disje legem, quae tamen in hac isntentia peccati malitiam ex parte saltum constatuit. Resp. ad I nominatim pepcati commissionis malitiam opponi
solum contrarie bonitati actus morali; hinc neganda est illatio, ut ipsa oppositionis hujus natura docet. Sic . velle ac nolle, opponuin turrio contrarie uterque nihilominus astus in postivo consistit. Unde etiaφ idem peccatum idcirco est prostri commissa
ni malum morale, qui id, quod est secundum legem, non habet muri, seu quod idem est , quia habet id , quod est,
contra legem. Falsum proinde est , quod postremo additur ieum enim sit cundum se legi prohibenti satisfiat etiam per pura liberam omissionem actus prohibiti. . dubitari nequit propterea peccari commissa one , quia libere ponitur actus prohibitus. Resp. ad II. N. assertum quia amam peccati in ratione e tis positivi esse participationem naturae divinae, non aliud est, quam habere illum existentiam physicam, quam meus habet; item non exister illum , nisi Deo ad hanc ipsam existentiani physice concurrente. At hinc non continuo sequitur , possct Deum velle hanc actus peccaminosi existentiam: nam ut talis non habetur nisi ex libera election creaturae , ultro se determinantis ad agendum sonti a leges a divinam quae libera creat rae determinatio cum voluntati Clanctitati divinae hoc ipso ad. versetur , non potest illam Deus velle, proinde nec peccati existentiam. Ex quo a clarum fit, non posse Dcum vellea caium ad Maseisi si Hyas suasi sectiones cum vi suae sat
384쪽
38 In talatis non possit velle malum morale etiam ex fine boni obtinendi tametsi in hune ne possit Jhid permittere , aut jam commista uti Dispar est ratio cujuslibet alterius entis positivi, quod malitiam moralem non habet annexam. Resp. ad III. argumentum hoc landari in eo, quod esse assum libere possum contra segem, quae est ipsa peccati malitia,
si denominatio relativa quaelibet autem relatio constet tam fundamento, quale in praesenti soret actus liber quam termino, qui in hac denominatione est lex divina. Quo prinde Adve cario respondeas, ex Metaphysicae principiis revocanda sunt in memoriam relationis constitutiva. Ac si quidem supponas rei tionem intrinsece constitui etiam per terminum , illationem in objemone factam hac distinctione expedi sequitur non posse Deum odisse totam peccati malitiam quiddilative sumptam , hoc est, secundum omnia hujus relationis constitutiva , fundamem tum nempe simul & terminum C. non etiam totam malitiam solum denominative sumptam , sive secundum id, quod in haerelatione habet rationem fundamenti N. Quod si autem relati nem dicas constitui per solum undamentum , penitus neganda erit illatio, ut ex hujus sententiae principiis clarum est.
Quid sit omissionis eccatrem , vis actus ejus malia
Modo alter, quo personale peccarem admittitur, est aetas
per legem praecepti omissio : unde altera legum transgressionis species peccatum omissionis dicitur Atque hujus nobis primum natura isthic est exponenda ; praecipuam deinde circa Iud ex proposito resolvetaus controversiam eam videt
385쪽
Da incc AT Is. 38 cet, quae ex Theologia Moriam petitur, ae in regendis fidelium conscientiis sacri Poenitentiae tribunalis Ministio haud parum
Natura peccati omissionis, de eo Theologorum
I. Tragis assirmativae transgressio est ipsum omissonis pecca sol a tum, quale foret eos omissio charitatis actus, qui lege
positiva , Diliges Dom. Deum tuum, praecipitur. Caeterum uti hujusmodi legum tendendi modus est varius: ita arvindem transgressionis, ipsiusque adeo omissionis peccati ratio varie consideratur a Theologis Lex nimirum quaelibet assirmativa primum quidem directe ac tame are eum praecipit actum positivum, quem vi modi sui tendendi expliciti pro objecto habet ut est dilectio Dei respectu legis paulo ante memoratae. Praeterea virtualiter ac implicite simul prohibet aetiis, qui cumam praecepto componi nequeant, ac idcirco ejus positionem impediant ut est e. g. odium Dei respectu actus charitatis; unde lex affrmativa quaelibet simul est virtualiter negativa, vicissim. Ex quibus ultro consequitur, legis assirmativae fommesemis immediarum transgressionem consistere- in omissione aetiis directe praecepti mediaram vero Ceausalem haberi per aetiis illos, qui cum actu directe praecepto componi nequeunt, ac propterea ejus omissionem inducunt. II. Neque ulli dubium est, primi generis transgressionem, si quae scilicet fiat per liberam omissionem actus praecepti, esse vero sensu omissionis peccatum de sola transgressione altera, quae causalis & mediata dicitur, complura a Theologis Moraliabus in controversam vocantur. Praecipuum ad quod re
liqua facile reduxeris , in eo est an omnis actus , qui com-
386쪽
sone conjungitur, contrahat malitiam peccati omiisionis ' e. g. num is , qui, urgente praecepto de audienda Missa , studio aut lusu se occupat, hac ipsa occupatione peccet contra legem affirmativam, ex cujus praescripto Nissa audienda foret 8 Attiue de hoc primum, quod generalis instar principii deserviat, phculiari Assertione statuemus tum ex hac ipsa deducemus Animadversiones praeticas , quo de particularibus etiam hujus argumenti controversis judicari possit.
Ex assibus, qui cum omissione 'eccaminos com guntur , ein actu praecepto componi nequeuia, is duntaxat peccisti omissio iis niuutium contruhit, qui es vero sessu cause omissioms.s v Itincipii hujus veritas vel uno hoc ratiocinio evincitur. In I aestimatione morali ille duntaxat actus peccati omisissionis malitiam contrahit, qui est contra eamdem affirmativam legem, cui opponitur omissio ; atqui contra hanc legem non est ullus actus alius, nisi qui vero sensu est causa missionis ; hic igitur solam actu contrahit peccati omissionis malitiam. Maj. propos controverti non potest cum enim in genere peccatum sit transgressio legis, nominatim peccati mi Tionis rationem id habet unu , quod aliquo modo est contra legem amrmativam. Sed & pro os in videtur certa: nam lex assirmativa, praecipiens aliquem actum, id solum uirtualiter prohibet, ne ponatur actus , qui vero sensu impediat actus praecepi positionem se autem impedit amas, qui est causa omissionisci non item etiam ille, qui non est causa, cum potius aliunde impeditum supponat ergo ntra legem amrmativam , cui omissio opponitur is duntaxat . actus, qui vero sensu est causa omissionis. Idem dicendum de ictu, qui si omissionis occasio voluntariat
et ideo enim aequivalet causae omissionis Ana Sorale
387쪽
principio deductae. . Uamris actus aliquis componi nequeat cui actu praece- nil pto, si tamen omissionem ejus comitetur rantum et
sequatur, non contrahit malitiam peccati omissionis. Vel ideo nimirum hic aetiis, quod sequatur duntaxat vel comitetur omissionem, est illa tempore vel saltem natura posterior ergo nequit esse vero sensu causa omissionis: non influit in illam uti tenus cc impedit actum praeceptum, sed potius jam aliunde impeditum supponit ergo idem amas non prohibetur lege aD firmativa, cui opponitur omissio. Quod si vero istud : actus hic igitur non est contra eam legem affirmativam quo autem nomine alio peccati omissionis malitiam contrahat 3 Ac prosuctoar usi est. Utedere id, quod ex opposta sententia ultro sequiis turra eum scilicet, qui e g. urgente praecepto Nisam audire omittit, peccare omni facto , quod interea extra templum committit: II tinctus interima, quo voluntas decemit omittere actum praeceptum, quamvis bylae sit commissio , ita nihilominus peceat mimionis malitiam contrahit, ut in aestimatione theologica moraliter idem omnino specie ac numero peccatum evadat cum omissione. Qui proinde habuit voluntatem omittendi amim praeceptum , regulariter satisfacit in Conseisione licenc omis actum praeceptum e. g. Missae audisionem. Dico regulariter quod si enim hic voluntatis aetas fuisset repetitus, aut ex pravo alio fine conceptura, de hoc ipso in dubie instit enda foret expressa accusatio ad explicandam peccati quoad spe qciemis numerum differentiam. Idem est cum proportione
judicium des vis ama alio, qui componi nequeat cum amI praecepto, sique ejus omissionis causa ; in quo rursus obser
388쪽
vandum . an non, praeter omissionis malitiam , aliam quoque specie diversam contineat, ut esset e g. actus furti tum o missus, dum urget praeceptum demissa audienda.
ΠΙ. Ut primum quis libere ponit actum, quem novit conis jungi non posse cum actu praecepto , ac proinde advertit esse causam omissionis peccaminosae , jam tum admittit peccatum omissionis malitiam continens, tametsi ipsa omissio nondum h beatur, sed sutura sit tantum imo licet deinde non sequatur. Ratio ex jam distis eruitur: quia nimirum ita ponere memora tum actum , est interpretative saltem velle omissionem actus praecepti istud vero ad malitiam omissionis contrahendam satis est. Nesiue interim jam tum actus ejusmodi potest dici absolute peccatum omissilonis hoc enim nomine absolute prolato designatur ipsa omissio in re admissa, seu peccatum omissionis
s IU Actus praecepti omissio,quae necessario sequitur ex causa prius libere posita , non est peccatum in se ipsa , sed tantum
in causa praeterita in se ipsa vero est merum extrinsecum peccati omissionis complementum Sententiam hanc, post D. Bonaventuram Alensem , ex proposito tuetur asque cum Lay man, multisque aliis contra communem Thomistarum d
ctrinam. Neque omnino improbabiliter nihil enim est actu in se ipso peccatii , quod aion sit actu imme at aut saltem med at liberum vel in se, va in causa practente Lat hujusmodi omisis nec est libera actu in se, nec in causa praesente , ut istud utrumque supponit casus, ergo c. Secundum hanc proinde sententiam is, qui e g. sciens se nondunt recitasse Horps Canon, cas , ire medium nostis nihilominus ad somnum se componit, in causa quidem peccat contra praeceptum recitandi divinum
ossicium, cum libere ponat causam secuturae omisatonis ἔ at , dua,
389쪽
D PECCATI s. dum demde jam dormiens re ipsa omittit recitationem , mises haec in se ipsa non est peccatum quis enim id in se ipso esse peccatum dixerit, quod in somno, ac proinde citra actualem ration: usum admittitur p
oppositum sentientium momenta resolvuntur.
Contra ipsam Assertionem illud facere videtur I. quod ex hoc
generali principio seqtiatur, duplex peccatum incurri ab eo, qui e studii causa omittit audiremissam contra virturem scilicet religionis rudi , quod peccati omissionis malitiam habeat alterum contra virtutem , quam Theologi cum D.
Thoma oclint sudiositatem, cui oppositum vitium est studii inordinatio. Aut saltem II. Perinde sequitur . omnem actum , in componi ne
queat cum actu pra cepto, quamVi omissionem comitetur a natum vel sequatur , contrahere omissionis malitiam : nam Cta .lis a ta est contra idem praeceptum , cui opponitur omissio. An non enim praeceptum e. g. demissa audienda simul virtua-
De prohibet, ne praecepti hujus urgentis tempore ullus p natur actus , cum quo Nissae auditio conjungi non pomita Resp. ad Ι. N. assertum quia ex mente Theologorum s δή aris virtuti opposita studii inordinatio consistit duntaxat in eo, quod quis rebus noxiis aut inutilibus studeat: non vero in hoc , quod studio ex se honesto ac utili hoc aut illo tempore vacet. Unde quod in praesenti casu studium temporis mdebiti sit inordinatum, id non habetur vi praecepti ad suasiq=virtutem pertinentis . sed tantum vi praecepti , quo Ecclesia auditionem is ae imperans simul virtuaciter prohibet, ne in e hoe
rati P. Muctis deuinis N Peccat.
390쪽
ejusque omissionem causet. Resp. ad II rursum N assertum, una cum adjecta ratione.
Nimirum praecepto de audienda Missa ut supra N. 3. dictum est non prohibetur alius amas, quam qui .st causa omittendi
auditionem praeceptam ejusmodi autem causa non est amas, qui omissilonem jam aliunde inductam comitatur tantum, aut sequitur. Certe nisi istud admittatur, dicendum erit ex praecepto memorato oriri obligationem ad omnem actum , quamvis honestissimum, suspendendum eo tempore , quo quis ex praevia determinatione Nisam audire negligit urgente praecepto. Quis autem non videat, id esse a mente Ecclesiae pra cipientis alienum , imo ridiculum Τ38 Urgebis attamen I. Quamvis hujusmodi actus omissionem
eomitans eam jam aliunde inductam supponat, vel ideo tacten, quod cum actu praecepto componi nequeat, ex is est sussietens causa omissionis imo est actualis causa saltem continuatae omisesionis fieri igitur nequit, ut quis ponat actum talem , quin hoc ipso virtualliter velitiniissionem actus praecepti, ac idcirco per ejusmodi actum omissionis malitiam contrahat. Certe
II. Quo minus istud fiat , non obest jam aliunde praecesi sis determinationem ad omittendum actum praeceptum id quod duobus exemplis illustratur. Ino, vel tali, qui jam amtea es icaciter decrevit furtum committere , iurandi consilium suggerens , aut ad id operam addicens, actu hoc indubie surti malitiam contrahit ad , licet Sacerdos ahquis jam antea constituerit nunquam recitare oras Canonicas , si tamen deinde Breviarium etiam abjiciat abjectio haec continet malitiam omissionis nominatim illius, quae opponitur praecepto deis citandis Horis. Igitur antecedens illa deteraunatio universim