장음표시 사용
171쪽
3ς LIL LI. Prop.XAsia Rom.DA.hra inmissa .cti & adiuti ; illa enim bona voluntas, quae prima est ad iustitiam praeparatio, a diuina gratia procedi , nempe Deus hominem , non se ipsium homo disceranit, & praeparat cor hominis, ut in eo charitatemper Spiritum sanctum diffundat. ν ιU. Praeterea inuitum hominem saluare Deus' cum nolit, eius ςonsensum & voluntatem expectat; illud autem quod homo nescit, velle nequit; voluntas enim non fertur in ineognitum. Igitur cognoia seere debet supremum rerum eonditorem & --
deratorem Deum, malorum punitorem, & bonoa Tum remuneratorem ; itemque seruatorem homunum Iesum Christum :.cognoscere, inquam, persidem ; nee enim aliud est cognitionis genus, quod ad hune finem conducat. Et vero quid, amabo, mi nus a nobis exigeret, quam ut fidem eius dictis haberemus fidem igitur ad salutem necessariam es se voluit, fidem, inquam , veram & legitimam;
ibi ergo salus duntaxat est, ubi vera fides est; haee autem solummodo est in Ecclesia Romana , v patet ex dictis; igitur in illa homines saluari , duntaxat possunt, quod erat proin
172쪽
Ex eo ducitur, quod una sit salutis via.
I, π YNatantum est via, quae ducit ad vitam, a et a quidem , ut Christiis ipse testatur, qui ut veritas est, cui fidem habere, ita & via , quam sequi, & vita, quam consequi debemus. Ille. igitur saluari duntaxat potest, qui salutis viam ini- , uit; via autem.salutis est, ubi veritas est ; quisquis.
igitur in veritate manet, in via salutis est: hinc qui quis a veritate aberrat, a via salutis deelinat. Atqui Ecclesia Romana errare non potest, per Prop. VI. igitur quisquis in Ecclesia Romana manet, in via sa- Iutis est: cum vero aliae sectae errori obnoxiae sinta, immo re ipsa errent, extra salutis viam esse, neeesici
est; homo igitur in Ecclesia duntaxat Romana sata uari potest. II. Vt ad fel ieem salutis terminu homo perueniat, Christum sequatur oportet, oues enim supremi Pastoris non modo illius audiunt vocem, verum etiam illum sequuntur; nempe Christus, ut dixi, vera via est, & quisquis Christum sequitur ducem, in via sa- Iutis est, eum ipse nostrae salutis auctor sit, atqui. oues Dominici Gregis, Petri eurae commissae sunt, atque ereditae,quas scilicet pascere, repetito iterum, atque iterum imperio, iussus est. Petrus igitur in hoc munere Christi Viearius fuit,itemque Petri se cessores; nee enim post Petri mortem, ouea Christi sine pastore fuerunt, qui stilicet illas pasceret, ea
173쪽
r 3 3 Lib. II. Prop. X. Insti Ram Mel. hominum satis.
rsimque gereret euram. Igitur quisquis Petrum sequitur, Christum, cuius hic vices gessi, sequi censetur veram igitur salutis viam intuit: sed Petrus Eeclesiae Romanae caput est ; igitur quisquis Ecclesiae
Romanae membrum est, a Betro pascitur, Petrum sequitur, nec non in via salutis est.
IlI. lj vero , qui ab Ecelesia Romana destiueis runt, & a retro, etsisque Reeessoribus non pascuntur, sunt extra salutis viam; nee enim Christum sequuntur, qui Petrum sequi non dignantur. Quinquis autem Christum non sequitur, in tenebris ambulat, & nescit, quo vadit , igitur extra viam salutis est, nee filius lucis eenseri potest, sed tenebrio, Principi tenebrarum seruiens, non Christo, qui ve fiamundi lux est , omnem hominem illuminare par tus. Sed ii Ium muhi non receperunt, magisque t nebras dilexerunt, quam lueem; quotquot autem
illum receperunt, dediteis potestatem, qua filii Dei esse queant , si filii, igitur haeredes Dei, & cohaeredes Christi. Christum autem recipit, qui pastores
ab eo missos recipit ; praesertim supremum Pastorem, eiusque Succetares, Romanos igitur Pontifices. Igitur in via salutis non est, qui Petrum non peeipit, sed ab Eeelesia Romana defieita. IV. Salutis viam ille duntaxat docere hominem 'potest, qui homini salutis auctor fuit,ipsi que salutis viam iniuit primus,& aperuit. Hine Regius vatestam enixe apud Deum instabat, ut sibi via Domini aperiretur: VMωtuM, Domine, demonstra mihi, aie-3bat ille, ct semitaι ruau erico me , illum autem Deus docet,
174쪽
. Ratu II. Via est Ialutu via. 13 9 . doeet, quem Christ us doeet, hie est enim dilectus fi-
Iius, quem ut audiamus, aeternus Pater nos mone .
Porro ille Christum audit, qui Petrum eiusque Successores audit, quibus pasceodi gregem Dominicum
munus incumbit; quisquis enim vos audit, me audit, &qui vos spernit, me spernit. Atqui in Ecclesia: Romana Petrum audimus, eius oracula excipimus, samus dictis, & legibus obtemperamus, illum autem spernunt, qui ab Ecclesia Romana re eesserunt, sunt igitur extra salutis viam, nos in ea sumus . V. Si coecus coecii ducit, ambo in foveam cadunt, quod diuinae veritatis orae ulum est; in via salutis duce opus est, ubi enim pastor desideratur, oues disperguntur, Pastoris autem munus est, regere ac ducere
oves. In Ecclesia Romana ducem & pastorem habemus, quod nemo negat, in qua scilicet bonus ille , Pastor, qui pro suis ovibus animam & vitam posuit, suum Vicarium reliquit atque instituit; extra illam pastores non sunt; quis enim hoc iis munus eredidit quo iure ilIud sibi usurparunt i qua ainstoritate alios regunti Ab iisdem ovibus eliguntur, &instituuntur: esto; in re ciuili & humana no nego id fieri ponse, at in re diuinae fidei & salutis secus accidit; nee
enim homines a uictoritatem illam, erroris nesciam, conferre possunt. Quisquis ergo extra Eeclesiam Romanam, pastoris munus sibi vendieat,eceeus est, cui sellicet diuinae veritatis, quae fallere nesciat, radius minime affulget, coeeus igitur coecum ducit, amboqin foveam aeternae damnationis cadunt.Igitur in Ecclesia duntaxat Romana vera salutis via est, quod
175쪽
Ex eo ducitur, quod una tantum Coisi . na sic , L A RVltiplex legis ratio est , ut nemo ne is . , stiti uniea tamen lex Christiana & Ca-L VI tholiea est, ut in Dato IX. a me demons ratum Dit , ut enim unica est fides , ita unam Iegem esse, necessaria consecutione deduxi. Et ut vera fides penes Ecclesiam Romanam est, ut ostenda Prop. VIII. ita veram Christi legem apud eandem esse, necessario concludo. Denique ut fidem Eceleissae Romanae a fide Protestantium , aliorumque S ctariorum diserepare, luculenter euici Prop. Iv. ita& legem nostram ab eorum lege diuersam esse, manifestum est ; igitur Ecclesia duntaxat Romana veram Christi Iegem seruat. II. Cum autem ij saluari duntaxat possint, qui Christi legem seruant; quisquis enim vult beatam vitam consequi, mandata seruet, necesse est, cum haec via ducat ad vitam; praecepta, inquam, & Dei, di Christi, cuius singulare mandatum est , ut Ecclesiae pareamus, germanae stilicet & Catholicae , atqui Praeter Romanam,nulla est alia vera & legitima, per Prop. V M. quisquis autem Ecclesiam non audita ,
Ethniei & Publieani loeo habendus est. Quisquis igitur Ecclesiae legibus non paret, Christi legem non seruat; sed quisquis Christi legem non seruar,i saluus esse non potest , eum per Christum saluari
176쪽
Ratio III. ma est lex Christiami. I Iduntaxat possimus ; rebelles autem saluari non vult, nisi resipiscant; nam quisquis legem Domini violat, Peccat; peccatum vero a salute excludit, ut nemo nescit, nisi per poenitentiam expungatur , Deoque fiat satis. III. Itaque eum Eeeles a Romana duntaxat Ieis gem Christi habeat, qua certe aliae sectae penitus carent, quamuis dictitent, legem Euangelieam apud se vigere ; hine nonnulli inter sectarios , euange Iiei vocari volunt , de eum sine Christi lege homines saluari nequeant, hoc unum restat, ut certo concludam, in Ecclesia duntaxat Romana homines
saluari posse. De adultis loquor, a quibus Christus exigit diuioae fidei & Christianae legis professionem λilludque vitae genus , quod Christus suis praescripsit, in quo scilicet Christianis legibus subii eiuniatur, quarum praecipuum caput est, ut Ecclesiae pareant, Ecclesiae, inquam, verae de Catholicae, scilicet
IV. Et vero fieri non potuit , quin Christus suis premus Legislator legem a se praescriptam atqu traditam alicuius curae commiserit. Sic Reges de Principes, magistratus de iudices instituunt, qui legum ab iis latarum obseruationi inuigilent, trans, gressoresque puniant , aut si quid in lege ambiguum est , illud explanent, & Principis mentem subditis aperiant. Quis autem a Christo hane legis suae curam omissam esse sibi persuadere valeat; in quo, ut libere dicam , eius prudentiam homines desiderarent, igitur legem suam Ecclesiae, pastoribus stilucet,
177쪽
rtis II. Pry X. In fila Rom. Eret hominumsaliv. se et, ae praesertim supremo Pastori, ae visibili eapiti
commisit, ut eam ab omnibus seruari curaret, eius que integritati consuleret. Hinc si aliquid offensionis intercurrat, dic Ecclesi , adhibita prius monitione ; & si frater tuus Ecclesiam non audierit, eum fratris loeo non habebis, sed rebellis & haeretiei. H1e autem nomine Ee lesiae, Romana duntaxat venit, ut supra demonstratum est, ex eo igitur, quod unia duntaxat lex Christiana sit, sine qua homines salutari nequeunt, & quae penes Ecclesiam Romanam
est, optime probatur, in hae duntaxat homines sauuari post .
Ex eo ducitur, quod unus fit tantum θi
ritus veritatis. Vod unus tantilm sit spiritus veritatis, esti I Dato viii perspicuum est , quod autem sine illo salutem consequi non possimus, multiplici ratione probatur. Quis enim saluari quia at, nisi Domini Iesu nomen inuocaueriti nempe aliud non est sub eaelo nomen , in quo saluari nos o- Porteat, atqui nemo dicere potest Dominum Ieis sum, nisi in Spiritu sancto. Praeterea ut quis ab erroribus liber sit, verum a falso , lucemque a tenebris distinguere debet ι quis autem nescit, hunc spiritum esse, qui docet nos omnem veritatem , nisi .enim illam nos doceat, unde amabo illam aceerseis
178쪽
mus Deinde sine praescripto nobis orationis subsis dio saluari aequimus ', iis enim caremus auxillic, quae cum ad salutem necessaria sint , ea dunt affatpetentibus & orantibus concedere statuit , atqui Spiritus sanctus est , cuius virtute, preces nostra infundimus & condimus, hic enim orat pro nobis gemitibus inenarrabilibus'. II. Accedit, quod Spiritus sancti dona &fructus, aliaque multiplicis gratiae subsidia saluari volentibus necessaria sunt , cum nemo sine diuinae gratiae opera saluari queat. Quis autem nescit, Spiritum . sanctum huius piae largitionis auctorem esse , nem pe ab illo perenni diuini erga nos amoris tante omnis gratia procedit. Hinc corda nostra suo igne accendit, mentem sua luce perfundit, animum suo rore foecundat, totum pectus suis motibus con cutit : quid plura in hac miseriarunt valle, & moris talis vitae angustiis, nisi aliquo diuinae consolationis sensu recreemur, diu tot mala ferre non possiimur ; deficimus in via salutis,& tandem in desperationem agimur. Quis autem nestit, sanctum Spiritum optimum Consolatorem e sse, & unicum Paracletum, qui nos in nostra tribulatione consolatur,atque re
III. Certum est igitur , hominem saluari non posse, nisi Spiritus sancti ductu veram Christi fidem& legem profiteatur , eamque ineat vitae Armam εac viam,quam Christus veram & certam esse docuit, atque adeo eundem Spiritum sanctum misit, ut homines illam doceret, eosque suo instinctu, ad recte
179쪽
r Lib. Π. Prop.υο sola Rom. Eccl. hominum sati .uiuendum sollicitaret & excitaret. Hinc diuina cha. ritas, quae Christianae legis quaedam quasi coroniinest, vel summa in cordibus nostris diffusa per Spiritum sanctum; hinc tam multiplicis gratiae ortus aede riuatio, praeuenientis , excitantis, adiuuantiri, comitantis, subsequentis , vocantis, illuminantis trahentis, pulsantis, recreantis, &c. Omnis enim gratia a Spiritu sancto est, diuini amoris fonte, vel alueo; at sine diuina gratia saluari non possiimus, quod nullus haereticus, praeter Pelagium, negauit. l V. Vbinam porro Spiritum sanctum nancisci possimus, nisi in Ecclesia Catholica, non intelligo; cum enim ibi esse non possit, ubi error est, cum sit spiritus veritatis, cui omnem Veritatem , omnes' Christi fideles docere ineumbit; & eum Ecclesia duntaxat Catholica erroris immunis ac expers sita, ut ostensum est in Prop. I. nam ubi error est, Ecclesia non est ; eum demum Ecclesia Romana errare non possit, per Prop VI. nec fidem matare permadeam sola retinuerit per v m. ac proinde vera&Iegi. tima duntaxat Ecclesia censenda sit, per Prop. xv M. inde, ni fallor, perspicue concludo, in Ecclesia dumtaxat Romana Spiritum sanctum haberi posse, eum. que eidem Ecclesiae assistere, ac impedire, ne portae inferi aduersus eam praeualeant: unde sequi ma. nifestum est , in ea duntaxat homines
180쪽
Ex eo ducitur, qu)d unus sit salutis nos auctor Christus. i INum esse tautis auctorem ae in
tereessorem, aut mediatorem, ut voeant Christum, adlaphori non negant; sed uno eommvnsque consensu profitentur. Nemo enim
venit ad Patrem, nisi per Filium λ δd nemo nouit patrem , nisi Filius, & eni voluerit Filius reuelise; nisi autem cognoscams Patrem, & quem misit Iesum Christum, vitam aeternam consequi non possumusἀChristus Eeclesiae eaput est ρ disi membra eapiti adhaereant, spiritum ac virtutem ab eo aeelpete notia possunt membeum vero spititu ac virtute vitair priuatum, non vivit. Christust vitis est, retis palmiates ; si palmes in vite non manet, non vivit, sed statim arescit, nec illum vitae fructum producit, quem supremus agrieola ab eo exspectat 3 igitur quisquis in Christo, de eum Christo non manet, spe omni sa- lutis excidi II. At quisquis ab Ecclesia, euius Christus eapue est, de seiuit, cum Christo coniunctus esse nequit
membru enim a corpore rescissum,cum capite coniunctum esse non potest, ut nemo negat. Cum igitur Ecclesia Romana, vera Christi duntaxat Eeclesia sit, per Prop. VII. quisquis ab ea desciuit, in ea non est, igitur in mystico Christi corpore non manet ; cum