장음표시 사용
181쪽
x s Lib. upi ορ X. In sola Rem EccLhomis saluti sed quisquis cum Christo non est i saluari nequit,
nam cum Christo Sancti omnes re nabunt ; &vbi Christus est, illic & minister Christi erit. Quis autem nescit, Christum praedestina totum pii mitias es se, ipsumque caelestis gloriae regem, cuius haud dubie illi participes non erunt, qui Christo coniunctέ non sunt , igitur quisquis ab Ecclesia Romana seia iunctus est, ut cum Christo non est , ita saluus e sienon potest. 3. H I. Quod autem Christus eum Ecclesia sit , dubium esse non potest. sponsus scilicet eum sponsa, dilectus cum amica et Omnibus diebus e biscum simia, inquit, inque ad consummationem seculi. Vobiscum, inquam, scilicet cum Petro , aliisque Apostolis, qui Ecclesiae corpus , primis illis temporibus constituebant , ut hac tempestate , Petri & Apostolorum successores eandem componunt. Igitur qui cum Petro non est , eum Christo non est , atqui cum Petro e sse censentur, quotquot sub Ecclesiae Roma.nae vexillis militant ; ergo isti duntaxat saluari posis sunt, qui in eiusdem Ecclesiae gremio vivunta. IV. Quotiescunque duo vel tres in nomine Chri. sti congregati sunt , Christus est in medio eorum, 't ipse ultro pollicitus est. Quinam porro in nomine. Christi congregentur , facile intelligitur i ii scilicet , quibus auctoritatem regendi Ecclesiam Christus concessat , Petrus in primis, cui dictum
est: Pasice oves meas , passe agnos meo , nec enim pascendi regendique munus , sine auctoritate conia
182쪽
miti es salutis auctor Cistri Bre. ' I 'hi aliquid agere , nisi eiusdem auitoritate valere si e lex nomine Regis lata, ab eiusdεm a tristoritate profecta censetur. Igitur Christus cum Petro est, eiusque successoribus , Ecclesiae Romanae pontificibus, alusque Ecclesiae Pastoribus , in nomine Christi congregatis, auctoritate scilicet ab eo , per Pe trum accepis , est enim Petrus Ecclesiae capulis, Christi vicarius, ac proinde illi reliqui pastores subisiecti sunt. Hinc non agnos modo , sed & oues pascere iussus est , immo ubi forte aliquis ex inferioribus pastoribus a Petro discedit , ab Ecclesia deia sciscere censetur, nee amplius nomine Christi quidquam agere potest. - v. Itaque ex praemissas perspicuum est , Christum esse eum Ecclesia Romana, non tamen cum
iis, qui ab eo seiuncti sunt. In Christo vero saluariduntaxat possumus& si quid petierimus Patrem
in eius nomine, dabitur nobis: regnum autem caelorum quotidie petimus , aeternamque felicitatem, quam Deus amicis suis praeparauit. Igitur in nomine duntaxat & auctoritate Christi saluari homines queunt, auctoritas Christi extra Ecclesiam non est, Romanam scilicet, quae sola est, vera & legitima Ecclesia ; igitur extra Ecclesiam Romanam saluari homines non poni sunta.
183쪽
348 LLII. Prop.X. In fila Rom. Eec hominum saltu.
Ex eo ducitur, quod una sit vita charitatis diffuse in cordibus noseris.
I. vi manet in eliaritate,in Deo manet; quia Deus ipse charitas est ; Deus vero summum nostrum bonum est, & vltimus finis, euius fruitio, seu possessio beatos nos Deita; igitur sine charitate, beati esse non possumus, immo sine charitate nihil faeimus, nihil possumus, nihil penitus ad salutem confert. Haec inter virtutes Theologieas primo loco est, ut Doctor gentium testatur, quam etiam extincta fide, & sublata spe, in ceaelis habituri sumus. Praeterea una est via mandatorum, quae ducit ad vitam; quod veritas ipsa luemeniato attestatur oraculo ; at plenitudo legis dilectio est,& maximum mandatum illud est, quo Deum; secundum vero, quo proximum diligere iubemur. II. Reeedit, quod charitas in eordibus nostrIs diffusa per Spiritum sanctum, diuina eiusdem cor dis vita est; vita, inquam, interioris hominis, non veteri Adamo, sed novo, stilicet Christo, similiam. Illa est principium illarum motionum, quibus animus ad Deum fertur, & ad eum aceedit. Cum igitur ad obtinendam beatitatem nostram, accedere ad Deum oporteat, nisi charitas Dei moueat nos atque urgeat, inertes & immobiles iacemus; iter
illud, quo itur ad astra, gressibus amoris & chartiatatis conficiendum est ι veste illa nuptiali ornatὲ sints
184쪽
Ratio m na est vita Charitatu. Igmsnt, neeesse est,qui ad caelestis sponsi mensam voeaati sunt. Uno verbo, si charitas absit, amici Dei essi nequimus, nec si ij, nec haeredes, igitur sine eliaritate saluari non possamus. III. Charitas autem esse non potest, ubi vera fides non est, & ibi duntaxat charitas est, ubi vera est fides ; licet enim eceeus amor esse dicatur, quia eceis ea voluntas est, intellectu tamen duce, tuto graditur; nee in incognitum ferri potest. Porro ut cha ritas caloris supernaturalis focus, ita fides caeIestis luminis fons est; & ut illa cor nostrum accendita, ita haec mentem nostram illustrat. Cum igitur in Eeclesia duntaxat Romana, vera sit fides, ut ex prima Ratione,& ex Prop. VID. perspicuum fit in ea duntaxat charitas est; igitur in ea duntaxat homines saluari queunt, qui sine charitate saluari nequeunt.
IV. Praeterea cum tanta animorum dissensione charitas coniuncta esse non potest, haec enim consensionem& unionem volantatum conelliat, quam
haud dubie animorum dissensio ditatuit. Quis auistem non videt, fideles Eeelesiae Romanae filios semper idem, eerta & indubitata fide tenuisse, ut con stat ex Propos v. & vari. illi ergo dissensionibus αcontrouersiis aditum nunquam dederunt. Secus vero illi, qui a Eeclesia Romana desciuerunt, a uitae fidei vale dixerunt, pleraque dogmata mutaruntis; ab Eeelesa, optima scilicet parente discesserunt, eius neglexerunt monita , detrectarunt imperiata.
Quis,amabo, neget, dissensiones ab iis ortum duxi ias: saeram igitur charitatis fibulam resciderunta , . , Κ cha-
185쪽
r 3 o LibII. Prop.X. In sola Rom. Ecctheminum sabo. eharitas igitur in iis non est, nec ipsi in e harita ictre anserunt i, in eo igitur statu sunt, in quo saluara
V. Quae porro illorum charitas fuerit, qui ab Ee clesia Romana desciuerunt , in omnibus Europa Prouinciis innumera fere rerum gestarum monumenta testantur, aedes sacrae direptae, di putae, incensae; saerae virgines violatae ; tot saeerdotum Mecenobitarum millia ultimo supplicio affecta . saera omnia polluta & profanis usibus addicta; Sancto rum eineres & exuuiae proiectata, tot ciuitates sol ciaequatae, vel rapta praeda exhaustae: adde assictas in- signi sanctimonia viris calumnias. Haec & alia his si mi 1ia Christianae charitatis sunt argumenta, quam sectari, praeseserunt: immo ausim dicere, vix Ecele-sam ab ipsis gentilibus idololatris peiora pastam fuisse , quam a sectariis. VI. Si vero alia ex parte, eorum charitatem a. nimo perpendas, qui Eoclesiam Romanam agri scunt ', ut omittam Coi Xenodochia de noso comia,& illustres passim sanctitate & nobilitate homines, aegrorum & peregrinorum ministeriis & famulatui addictos. Quid, amabo, illorum charitate illustrius, qui animarum conuersioni sedulam operam nauant, quique ob eum finem, tam logis itineribus, tot periculis & ineommodis sese ultro committunt avq, exisponunt; qui patria relictὶ, iisque omnibus solatiis, quae ab hominibus tanti sunt, barbaras nationes, per tot discrimina rerum omnium adeunt, ut earum conuersioni strenue ineumbant, pro qua non dubia
186쪽
Rat.VII.Veragis vη est commis eum Proteg. r 1r tant gloriosam oppetere mortem quantus porro sit eorum numerus, qui solo eharitatis ductu , vG barbaros ad Christi fidem adducerent , sanguinem cum vita fuderuot. Nemo igitur in dubium reuocet, quin charitas in Ecclesia Romana vigeat, cuiustam eximia extant monumenta, cum tamen apud sectarios ne minimum quidem illius vestigium sitarunde concludo, in Ecclesia duplaxat Romana homines saluari possς, cum sine charitate nemo proris
Ex eo ducitur, pu nuga fides Romanis Protesantibus communis sit.
I. Celesiae Romanae fidem a fide protestantium Caluin istarum, aliorumque sectari in tum omnino differt e, in Prop I v. iam a no- his ostensum est, si autem altera differt ab altera, milla utrique communis est , nempe ratio credendivn est, quae reuera si absit, nulla est fideq; si vero adsit, tota est. Igitur cum in multis articulis secta. xij a nobis discrepent, ratione credendi penitus carent , nihil igitur, ut par est, credunt, nulla igitur fides nobis cum illis communis est; si autem nulla fides communis, nulla salus communis erit , haec erinim ad instar praemij est praemium vero supponit
meritum, demeritum fidem, quae omnis merixi primcipium est, Vt nemo negata. , -
187쪽
eo, in Eeelesia duntaxat Romana homines saluari posse, , penes quam scilieet vera fides est, qua reliqui sectarij carent ; quid mirum ergo, si saluari non ponsint, cum sine vera fide nemo prorsus saluari queat igitur quibus fides eommunis non est , salus etiam Communis non erit Aeeedit, quod, quibus fides
communis non est, spes eommunis esse non potest.
est enim fides sperandarum substantia rerum; & nisi
spes diuinarum promissionum certitudine nitatur, subsistere nequit; at diuinarum promissionum ceriatitudinem, certa duntaxat fide tenemus. ; sed ubi vera fides non est, certa minime censetur sectarii igitur certa spe non gaudent illam igitur beatitudinem assequi non possunt, quam certo sperare u
II I. Denique si fides eommunis.est, igitur nee religio, nec Ecelesia eommunis; finis ergo aeternae falutis communis non est; nempe extra Ecclesiam salus non est, ut vel ipse Caluinus ultro fateri cogitur, tanta enim veritatis vis est, ut vel ipsos aduer sarios ad spontaneam confessionem adducat. Reis cedit, quod si eadem religio non est, ut reuera diuersam esse eonstat, diuersum quoque Dei cultum esse, necesse est, ab eo stitieet, quem Deus mortali bus praeseripsit, hunc enim eerta fide tenemus. Igitur quisquis hae fide non gaudet, in Dei eultu errat, qui cum a Deo praeseriptus sit, ut illius quasi ducta ad caelestem selieitatem perueniamus, quam Deum nobis, ut praemium proposuit, quid mirum, si , eam verus Dei eultus absit, quo Deum sibi demere-
188쪽
. a Vra rima fides non est manu eum Protest. 23ννῆ homines poriant, diuina gratia & gloria
i IU. Itaque sectarii, qui diuersam a nostra fidem profitentur, ab Ecelesia desciuerunt, religionem de legem eum fide matarunt, alium a legitimo & nobis praeseripto Dei eultum adhibent ; aeternam igitur mercedem expectare non possunt, nec aeternae beatitudinis partieipes fieri, quae fidelibus duntaxat seruis,diuinae legis obseruatoribus promissa est: non vero iis, qui iugum excusserrunt, a vera religione defecerunt, quam ex diuinis oraculis aecepimuW.Lieet enim sacris Codicibus credere videantur, cum tamen sine eerta regula id fiat, certa fides non est , qua reuera defieiente, totius religionis, legis, diuia ni eultus & nostrae salutis corruit fundamentum
Ex eo ducitur, quod demissem auctores tales, non fuerint', ut iis fides habenda sech summa rei ubi agitur, nihil sane omitis tendum, negligendum nihil, vires ad is δ' piarum finem perducatur ; nullis laboribus , industriae nulli pareendum, ut felicem exitum Prosv xemus ὸ error enim decumanus est, qui deinde reparari nequit. Iacturam rerum caducarum haud aegre ferre possumus ; at vero aternarum, in toler abili iactura est. In mortalis huius vitae discrimen facile a uel possumus, leuioris momenti alea
189쪽
π3 -Λs Rom. Einomina a is est It ubi de viis aeterna & eaelesti gloria agituri mnihil aleae committendum, sed adhibenda summa. diligem la, ut tandrim illam assequi valeamus : ilhud
porro unum necessirium est ; quid enim homini prodest, si uniuersum mundum luctetur, animae v ro suae detrimentum patiaturi. l. J iqγνη ir Hinc vix dierpotest quantae auctoritatis. r bore opus siti ut quis eam religionia formam amri plectatur, ad quam illum quispiam hortatur. Vtilbbum vertas', adduci. non polles, nisi infinita propemodum rationum vis, ad id saetendum tem 1 ueat, ut vero religionem mutes, eum scilicet vitae modul quem eo duntaxat animo adhibes, Vt.caelem sti doneris laurea similo negotio tibi persuaderi sinetis Reuera n siiquidi videαψε boeiunum perspicuum est, in re tanti momenti, & tam ardui
negotij fidum dignibus tabo amin esse, multa esse in examen vocanda, & diligentissime discut iidat quis ille sit , qui noua fidei dogmata suggeririt, quibus moribus.instructui, qinductηsunstinetia, quo anim o, quo fine, quid eum ad mutationem, simpulerit . quae ritio, quae cause defectionis, quae modestia in scriptis, moderatio in dictis , integritasty nais ; haec & alia similia accuratissime pondeis
randa sunt, ne in errorem inducamur. -
III. Lutherus is non fuit, cuius authoritas apud aliquem tanti sit, ut eum ad musandam religionem inducat; iis moribus, ea charitate , iis virtutibus non fuit, quae tantam illi fidem eoneiliarent: eum
dueem in via salutir sequi non debes , euius malis
190쪽
eompositi mores eiusdem salutem in magnum diascrimen adducunt. Illa singularis protervia, palmaris superbia , innatum temperantiae , castitatis , &Poenitentiae odium , illa frequentia periuria, soliti furores, spumati tes irae, nota desperatio, & celebris apostasia, aliaque id genus elogia , eum hominem esse persuadent , cui non modo in re fallatis , fides habenda non sit ψ sed ne quidem in alio longe minoris momenti negotio. IV: Caluinus corpore & sensu Luthero tempe-Patior, animo tamen intemperatior fuit, acerrimi
vir ingeni j, sed atrae bilis vitio supra modum laborans i hinc mania, suror, odium, desperatio, moris dacitas, venenum cum linguae, tum styli, tumulatuum & factionum amor, aperta superbia: Zν in Isus, Cario stadius. Melanethon , OEeo lampadius, Bucerus, alisque se stariorum principes non dissimilis farinae homines extiterunt ; maiori scilicet ex pa
te apostatae & transfugae, quorum mores'& indois Iem .habes non modo apud auctores C holicos, utarum etiam apud alios, qui aperta aduersus Eccle-sam Romanam Odia praeferunt .
V. Quis ergo huiusmodi hominibus, quorum doctrina noua & si specta, mores corrupti, ingenia turbida, delicta publica, quique ab Ecclesia Romana, suisque claustris discesserunt. ut eas vitarent poenas, quas eorum scelera postulabant: quis, inquam , huiusmodi hominibus, non dico rem suam
domesticam , uxorem , liberos pecuniam, mortalem vitam, sed animam salutemque suam aeternam
