장음표시 사용
241쪽
tamen ea non euertunt. quae omnium consensu creb
ditu Meessaria sunt: sed quid magis ad substantia in fidei pertinet, quam auctoritas errare nescia, in caul. sis morum δc fidei, quam sibi Ecclesia Romana iure vendieati quam tam e vos minime admittitis; quam realis Christi praesentia ; quam sacramenta Poeni1 tentiae, ordinis, Matrimonij, &e. quam res diuina gratiae, liberi arbitrij, iustificationis i quis neget laee ad substantiam fidei pertinere quae tamen plerriquἡ vestram hactenus negatu nG i v Ι. Frustra igitur concluditis, euiquam fraudi non fore, quod nonnulla crediderit, quae ramen Proetestantes respuunt 3 id sime fraudi, aue vitio nobistion vertetur. De vobis vero quid dicam, qui ea nokreditis, quae nos creditu necessaria esse iuramus; ex tuto a nobis eredi posse , ae sine salutis aeternae diaspendio asseritis, nos tuto reiici non posse, nec sine certo salutis aeternae periculo asserimus , quae par amabo, tutior' vel enim necessario credenda suntlut nos omni asseveratione affirmamus; vel non sunt hecessario credenda, litat ea credi possint i si pri. mu certum lucrum aeternae salutis nos manet, vos vero aeternae damnationis poenaisi vero alterum ut nihil inde lucramur, ita nihil perdimus. Videteι quaeso, quam prudenter agamus: si eredimus, nutatum adimus periculum, sed certam aeterni praemii spem , si vero non credimus, nullum inde fructum speramus, sed poenam aeternam timemus. Uno ver bo , cum diuina fides una fit, una enim est credendi ratio, ut nihil reiici debet ex iis, quae credenda, ita
242쪽
esedi ex iis,quae eredenda non stiat nee mirios conita fidem peccamus, si quaedam non reuelat i credimus, quani alia reuelata non credimus. -
. Gitanisara 1. . . Uorum , inquiunt , simplex ignorantivi damnanda non est, nequh error damnari debet, maxime inuincibilis, uti est plerorumque, sed errore , quos Catholicrin Lutheranis& Caluinistis, hi vero in illis comprobant, ita sunt comparati, ut eorum, circa quae velisntur, ignora Mila innoxia sit ; igitur neque errores damnabilis e-rum,sed mutuo rs terqri possunt. Ignorantia actem illa dupliciter considerari potest;vel enim sunt tali quae ex se & sua. natura spectando idem, in ordinet ad Ompes homines turo ignorari postiant, cuin' genneris multa sunt in Concilio Tridentino definiti evel sunt eiusmodi, quorum sotitia quidem requiri. tur, non tamen imputatur culpae eorum ignoratio , si nulla sua eulpa contigeri Ad eundem modum, eum errore etiam Circa i lia,comparatum est , in quo si quid viiij est, res tota redit ad primum proponentem ; caeteris omnibus fuerit innoxius. Iam vero numerum inire eorum articulorum , quorum ignorantia innoxia fuerita, haud dissicile est, si consideremus, quae fuerit multorum. Martyrum , quae plerorumque fidelium ex - vul,
243쪽
ad 8 Tib.IILEOM. III. Ptimque errore volgo conditio, ut illis fraudi eoram Deo non sit, quod nemo fuerit , qui ipsis omnia proponeret. I in alios quoquo eoram Deo, extra culpam fatum quod eadem non recte ipsis fuerint proposita; Iudaeis olim & Gentibus non potuisse aliter obtingere aeternam salutem, nisi per fidem in futurum Me siam, quantumuis quis de qualis esset suturus, pleri que erronee eredetent. Quod si ireprimario arti eis.lo error aliquis innoxius esse possis, in promptu es
se, quid censendum sit de teliquim
L T Ullus dubito, quin illa ignotantia, quatri inuinei bilem voeant ego supra ineulpatam voeaui3 a peceato excuset 8, idem prorsus de ineulpato estore dicendum est. Praetere scio, diuinae fidei clogmata duplicis generis esse, alia nempe sunt, ad quae credenda explicite ita tenemur. ut nulla nos ignorantia excuset , in ordine stitieet ad salutem; quaenam autem illa sint, edm Theol gi minus inter se de iis eonueniant, noti est huius loei disputare. Sunt, qui putent dari posse ignorationem Dei inculpa tam , alii negant: dato vero, quod esse possit, forte cum omnimoda omnium aristiculorum ignoratione aliquis adultus saluari pos.set; nempe infans saero lauaero tingi potuit; ubi vero adoleuit, breui post tempore, nulla mortali noxa obstrictus mori, atque adeo saluari, lieet ea temporum de locorum ratio esse potuerit, quae non passast
244쪽
sunt ex ignorantia inuincibili. aoqit, eum quid qua de Deo, vel religione audire. Idem de in eulpato errore dicendum esse constat, sic mulisti ex Iudaeis & Gentibus, fidem de Christo valde obisscuram habere poterant, immo multa de Christo per errorem credere , fidem autem de Christo explicitam ante Christi aduentum ad salutem necessariam fuisse, probari vix potest.
II. Sed quamuis ultro demus, quidquid in hoe
eapite adducunt quid tum t bene est; quisquis vestrum inculpate aliquem atticulum ignorat, vel in eo ertat, etiam inculpath hoc nomine, ab aeterna gloria nunquam excidet. Sed quam pauet sint, quonineulpata ignorantia, vel inculpatus error excuset, abunde saάedictum est,inprop. X.Rat. x. quam enim multa sunt, de quibus dubitatis 3 quae per contuma ei am,vel alio simili, eoque minus honesto ducti studio defenditis , quae religionem vobis incutiunt, Meonscientiae stimulis mentem agitant i, quae rationi vestrae non faciunt satis , quae non modicam vobis offensionem praebent, vel scandalum,ut vocant.Sciistis, unde vestra religio foedissimum ortu duxerit , ex quo fonte vestri errores hausti', quid Lutherum, quid Caluinum,alibsque vestrarum partium princi pes ad Ecclesiae Romanae excutiendum iugum mouerit. Qua illi sanctimonia, qua virtute & pietate, qua indole fuerint, qua demum charitate, quo retoaeeensi. Pauci sane inter vos haec ignorant; vos saliatem magistri in Israel minime ignoratis 3 vos ergo nulla ignorantia, nullus error excusat. - III. Praeterea, esto, iis fraudi futurum non sit,
245쪽
aio Lib. III. EDa. IV. Herique errores quod in culpate ignorant ; si tamen alia quapiam
lethali noxa adstringantur, quod certe proes hae es.se, negari non potest, habita scilicet corruptae naturae Tatione, cum iis remediis careant, quibus a Deo peecatorum veniam obtinere possint, quis nitissurimum eorum statum non deploret: remediis, inquam, quae a nostrorum Sacramentorum usu petimus. In hoc articulo errant v. g. quantumuis inculpate volueritis, quod scilicet per fidem, lapsum hominem iustifieari falso credant , hie quidem error nouae culpae non vertitur, nec imputatur, non
tamen facit, ut Teuera per fide iustificentur, dc ab aliorum peccatorum vinculis absoluantur. Hinc sana videre potestis, quantum aeternae salinis detrimentum , ex hoc etiam inculpato errore nascatur; nisi enim forte hoc errore tenerentur, alia profecto remedia quaererent, ac de iis doctiores interrogarent, ae tandem diuinae gratiae praesidio instructi peccatorum veniam obtinerent .
IV. Hinc sane perspicuum fit, quam leue ac frita uolum sit, quod de ignorantia, ut vocatis , inuincibili, & inculpato errore praetexitis ; cum perrari profecto ii sint, quos inculpatus error excuset. Et quamuis hoc demus , hoc tamen non facit, quin eorum eonditio pellima sit, in qualis mediis ae remediis carent, quae Christus singulari certe beneficio suis fidelibus praeparauit, Sacramentorum scilicet effieacia. Si enim Sacramentum Baptismi ac primam illam regenerationem excipiam, nullo alio gaudetis Sacramento, nempe nullam exhomologesimhabe- l
246쪽
stat ex ignorasti a inuincisili. .aI rhabes, quae secunda est post naufragium tabula.& prorsus necessarium reconcisiationis Sacramen tum. Veram quoque synaxim minime adhibetir ι si forte Graecos sacris mysteriis legitime initiatos excipiamus; nempe Caluinistae praesentem Christum esse negant; Luthera ni praesentem quide agnoscunt, saltem in ipso usu, defectu tamen validae ordinationis, ac potestatis, praesentem Christum non habent. Chm igitur haec duo Sacramenta ad salutem obtinendam, adultis adeo necessaria, vobis desint, quid mirum, si in eo statu sitis, non obstante quouis errore inculpato, in quo saluari minime potestim
Ducitis ex flagiti s Cleri moribus, qui schisma
Constat, inquiunt , ante hos C X XX. annos
cum primum hoc lamentabile schisma in Occidente exortum est , flagitiosissimos passim fuisse Cleri mores, magnam eius imperitiam& ruditatem , summam in instruendis in doctrina Christiana , & administrandis Sacramentis segnitatiem, corruptam fuisse Episcoporum vitam. In reliquo Clero; praeter alia grauissima vitia, concubinatum perpetuum obtinuisse , curiae Romanae morea deprauatissimos, omnibus piis fuisse abominationi. Episcopos denique Urbis maximam partem ita so. gessisse , non tantum in vita priuata , sed etiam ino a ' Suber-
247쪽
gubernanda Eeelesia, quam nepotum direptionI posuerunt, ut homines pietatis amantes nihil aequ/optauerint, quam eos esse alios. Constant, aiunt, iliata omnia, ex illius temporis historia de seriptis, de corrupto Ecclesiae statu , ab optimis de Catholieis viris , quin etiam sanctis , eo tempore editis , nota
sunt gesta Alexandri vI. de Iulii II. Pontificum proxime Leonem X. antecedentium.
Adrianus vi. quum legatum suum F. Cherega tum ablegasset in Germaniam,ipse ultro fassus est,ita capite de membris necessariam esse reformationem. Idem visium est delectis a Paulo I risisque eruditissimis Cardinalibus, quibus id negotij datum erat,neque ipsum Tridentinum Coneilium diffitetur, Eeclesiam indigere reformatione. Plura addere opus non est; nota illa sunt in vulgus, non ex scriptis tanis eum protestantium, sed etiam ipsorum mei Cathoialieorum : quin igitur deplorandus ille Eeelesiae status sthismati oeeasionem dederit, dubium nullum est. Quamquam autem Lutherus & Caluinus secta iaxum principes forte non satis excusari possint, quod re non satis ponderata, dimiserint Eeelesiam, aut in reformatione Ecclesiae, ab ipsis Pontifieibus iudieata neeessaria, de ab omnibus expetita, longius quam fas erat,& ex usu Ecclesiae, fuerint progreui; non id tamen iis obesse posse, qui obseruatis tam manifestis Eeelesiae vitiis, eorum odio de studio sanctioris disciplinae inducti, bono animo illos sequuti sunt. Quod autem aliqui laxioris vitae desiderio , quam sperare poterant rebus turbatis, aut spe praedae ex
248쪽
bonis Reelesiastieis capiendae, eorum partibus sese
addixerint, illos uti culpa non carent, ita etiam neque poena esse carituros .
Negari equidem a nemine posse, quin maximaeulpa penes euriam Romanam & Episcopos, atque reliquum Clerum resederit, qui indignati vitia sua,
quae omnibus horrori erant, a quoquam notari, non tantum non mutauerint, sed in sententia perstiterint, in id tantum intenti, quomodo minis de terroribus, non autem meliore sui mutatione, refragantes in ordinem redigerent. Ipsorum igitur eulpa deseelerata seeordia seisiam fuisse Ecclesiam, eum illi, qui reformationi coeptae assenserunt, maximam partem fuerint innocentes. Nunc vero etiam eo magis habendos immunes errore ullo grauiore, quo altiores per educationem, & satis longam armorum seriem, in eorum animis radices egit amor religionis, quam sequunturi, cui tamen plerique ita adhaereant, ut profiteantur, se quam lubentissime, etiam reapse, iterum coalituros in unam Ecclesiam de coetum conformemi, modo remoueantur Obstaeula, quae maiores eorum primum mouerint, ut Pontificum minis eoacti suas sibi res habere mallenta. Quamquam autem forte aliqua mutata sint in melius,manere tamen adhuc pleraque, quae schisma foueant, de incurabile reddant: eiusmodi esse Pontio sieum summam ambitionem, in eo maxime stam,
quod sibi arrogent auctoritatem, ceu a Deo sibi collatam, statuendi de eapite de fortunis quorumvir Regum de Principum, veluti iudicium orbis totius
249쪽
illis competat: nunc etiam eorum studia nihil munus esse, quam Ecclesiastica, cum tantum, neglecti caelestibus, ad res terrestres sint intenti. Cardinarilium luxum iv fastum vix amplius ferri posse; curiae Romanae rapacitatem neque nunc desisse , Episcoporum, in grege suo colendo, soco id iam, & sacerdotum multorum vitam impuram etiamnum pluri. mis scandalo esse . plura esse alia, quae mutari oporteat, quo possit ex protestantium animis euelli opinio, quam conceperunt de Ciero & Romana Eec Ierisia, ceu rota religio eo ab ipsis torqueatur,ur luxui eorum & studiis atque ambitioni seruiat. Haec si mutentur , facilem fore viam ad plenam concordiam , facile tum inuentum iri rationes , quibus quidquid praeterea est controuersiarum , sopiatur: interea autem, Jum haec non fiunt, neque illa emen dantur, non posse sperari perfectam unitatem. Suardendam tantum aliquam tolerantiam inter partes,
dum Deus aliter prouideat ; en Protestantibur quod gaudeant, quod se ex eo labyrintho expedierim; & doleant eorum vicem, qui in eodem adhuc
luto haerent, quos tamen absit, ut damnent, Vt potius eorum misereantur, i 1sque precentur, quo eluctati, expeditius simul possint fieri regni ςaelorum
participer. Longe aliam nunc esseeorum rationem, qui h
die sese ab Ecelesia Romana separarunt, quae olim fuerit segregatorum ab Ecelesia Catholica ; tunc enim Ecclesam optime fuisse constitutam, doctrina, sanctimonia vitae, & morum puritate excelluis-
250쪽
se; nee quidquam eos habuisse, quod in Eeclesia ea perent praeter fidem, quam ab iis non recte tradi dicebant. Protestantes autem honuenire cum Romana in iis omnibus, in quibus illi Gisienserint a Catholica ; contendere autem tantum do iis, quae eons ctaria sint malae Pontificum & Cleri vitae,atque eos. ruptelarum , quas ipsi Catholici in Ecclasia agnouerint. &grauiter doluerint. Siquid ab una, aut alia term parte mutatum sit, in illo aes ii dissi dij, quod sa lius fuisset relinqui, debere Ecclasiam Romanam eadem uti animi moderatione, & laudata veteribus συγκαμβασει, in eorum tolerandis infirmitatibus& defectib , qua illi erga eam viantur. Deinde etiamsi quaedam a K uno, aut altero fiunt, ea . non esse imputanda toti coetui. Interea inuigilandum quotidie perfectiori Ecclesiae reformationi, Re gratias Deo esse agendas, quod in quaque parte conserua .rit ea , quae constituunt fidem Christianam , qu Christiana est,&c. vii illa a Maho metana &Iudaeorum, eortimque Christianorum, qui priora generalia Concilia non admittunt, fide distinguitu
I. Amo verborum apparatu opus non erat ut crambem recoctam denuo eondiretis; L hie vester communis locus, haec argumen torum vestrorum praecipua sedes est 3, haec iam trita declamatio in eorruptos. Ecclesiasticorum mores.