장음표시 사용
281쪽
Lib. VI EFu. IX. Sehisina ortu-- l. I l. Sed profecto eausa vestra dissimilis est neo enim doctrinae praestantia, vel praecellens eruditicino thras controuersias facit λ de re sidet agitur, ac de multis erroribus, iisque palmaribus , quibus implieiti estis, quosque Ecclesia nec tolerare, ne
dissimulare potest. Si quid aliunde vitii cu labia
mores corrupit ac deprauauit, quod aδ fidem nota pertineat, non propterea optima parens Ecclesia ab eiusdem fidei societate excludit. Moneo quidem delinquentes filios, corripit, adhibetque remedia, ut ad meliorem frugem redueati, & vitiatas ones itari utinam sanitatem restituat diat ubi erratur in fide atque adeo ipsum religionis nostrae sundamentum destruitur, illa haud dubie, aduersus quam Portae in feri praeualere non possunt , cum errantibus , praesertim contumacibus & obstinatis , nullam foederiai
vel communionis secietatem habere potest , ubi ea nim diuersa e st fides, diuersa lex, diuersa religio, diuersa Ecclesia est, ut ex praemissis Datis & Prop. manifeste constat .
C: l I L Nec piae cohortationes desuerunt, quibu Maiores vestros, vel in officio continere, vel post qu a ab eo defecerant, ad resipiscentia indueere, Ecclesia Romana materno sane affectu enixa est. Ex tantadia tinc Romanoru Pontificu, Leonis. Clementia, Adriaismi, Pauli, aliorumque Epistolae, quibus vos non modo vidis ani rem mentem, verum etiam ad conciliu-
ec. metricum nullarunt. Quot, amabo, Aposto
uici nuntii, quot legati, ad eum finem destinati quae verborum suauitas , amoris di charitat Lenita , l .i quot
282쪽
quot oinia erga proceres 'vestros. , quot praemia
Proposita λ Quid praetermissum, quid omissum ab
Ecclesia Romana, vivos ad deserta religionis castrare uacaret i nullis reuera sumptibus, nullis laboriobus. industriae nulli pepercit, ut saluti vestrae conia suleret. Atque adeo ausim dicere, Romanum Pontificem optimi Pastoris munere probe defunctum fuisse, utpote qui sanas oves quasi reliquerit, ut
extantem in .deserto quae rexet, eamque in ovile reduceret ; plus sexaginta annis in hoc opere desu-dptum est, sed pertinacia vestra charitatem nostram non fatigauit quidem, sed superauit. Faxit Deus, ut is aliquando tot tantorumque laborum sit seu istus, quem speramus, quem optamus, quem votis Omnibus, non sine lacrymis, quotidie a Deo exposcimus. I U. Quod Apostolus honorifica illa verborumst scriptionis formula. Corinthios compellet, quid mirum maior enim & melior illius Ecclesiae pars huiusmodi contentionum & fastionum e F pers erat, ut optime sancti Patres obseruarunt , praeterquam quod contentiones illae ad fidem nullatenus pertinebant , nec enim errores illos Aps stolus dissimulas et, qui longe minora vitia castigabata, sed charitati dumtaxat aduersabantur : sic olim inter Apostolos orta contentio est, quis eorum maior esse viis deretur. Et vero si quid atrocius fuisset, lanse aerius remedium vit diuini geli ardore accensus adishibhisset sie iacestiun illum, in eadem Epistola, Sathanae tradidit , vel tradi iussit. Nec erat, quod
Erasmus & alij suspectae fidei homines, huiusmodi
283쪽
Corinthiorum schismata cum variis religionum au.4 si tutis, vel scholaru sectis compararent haec ea in charitatis leges minimς violant i & illa varietas esse potest, licet nullum ambitioni det locum, quaqsane Corinthios in praedictas factiones agebat. V. Caeterum quandoquidem hanc Pauli Epistolam adducitis , nonnulla ex ea vobis accipienda essent, quae ad castigandos errores vestros, non parum conferre possent. Ibi enim primo loco soή- Iium Euangelicum de virginitate, quod tantoper fugitis, expressum habetis De vi imbi , inquit
cap. 7. praeceptum Domini non habeo, consilium autem do. Ex quo reuera loco, cum omnibus Patribus, nς- cessaria consecutione deduco, coelibatum e sse in nostra potestate, modo illum a Deo petamus, & diuinae gratiae subsidio uti velimus ; nempe inutile, immo ridiculum & absurdum de re impossibili consilium esset , Qui te hortatur, ut voveas, inquit Augustin. in Psal. r 37. ipse adiuuat, ut reddas. Praeterea habetis, quod Apostolis& pastoribqs Dominici gregis diuina mysteria Deus reuelat per spiritum
suum, cuius ductu Ecclesia regitur , quod iidem Dei adiutores sint, & dispensatores mysteriorum. Deis inde potestatem & iurisdictionem Ecclesiastieam habetis cap. 4. in virga illa, euius Apostolus vitimo Iers meminit ; & cap. ς . in sententia excommuis nicationis eoira incestum lata: habetis etiam cap. 7. Matrimonium ex Dei praecepto indissolubile, e. Io.& II. realem Christi praesentiam in Eucharistiae Sacramento, itemque traditiones Ecclesiastieas, e. H.
284쪽
ivitatem Eeelesiae sub uno capite: ornit tu alia, quae ld refellendos errores vestros non parum confeQ
VI. Porro quod hie sit Lutheri, vel Calium, parum interest i nec magnum affert differentia lucru isum tam hic, quam ille erroribus implieitus sit. At quod sit Pontificis Romani, vel Caluini, diuersum quid est a praedicta Corinthiorum contention , qua unus Pauli, alter Apollo se esse dicebat , nempe eadem erat Papli & Apollo fides ; at Pontificis, lutheri, seu Caluini, vel Patriarchae schismatici, diis uersa omnino est fides , ut patet ex dictis. Par igitur simil1sque ratio non est praefatae contentiones ambitionis erant, nostrae vero religionis & fidei. Frustra igitur unitatem charitatis desideratis , ubi fidei ae religionis unitas non est i quamquam in visceribus Christi vos diligimus, ac vobis meliora consilia precamur. Quhd fratres Corinthios Pauis ius vocet, quid tum λ utpote eiusdem matris, Ec-ςlesiae scilicet filios , vos etiam sultis, eodem nomine compellabimus ; idem enim nobis Deus paleeit st, & Ecclesia parens, in qua per sacrum lauacrum Christo geniti estis ; sed quam matris loco non habetis, licet illa vos ut filios ad se invitet. Quod diu contentiones illae permanserint, quid tum ὶ quis
nescit, nos homines esse vitiis obnoxios . Denique illa commemoratio mortis Domini eae, quam verbo
indicatis, saera synaxis est, quam Agape praeeedebat, in qua clim ipsi Corinthij intemperantius segererent, & minus, quam par esset aduersus inopes, chariis
285쪽
I Lib. III. Eou. X. simultas ct dissus
eharitatis praeferrent , ae proinde ad S. synaxim I . paratiores accederent, eosdem acriter corripi nullus autem hie error in fide, sed in moribus ; hine; haud dubie ex hoe eodem capite, nostri, sed restri qrrores confutantu M.
Ducitur ex Amultate ae dissensione metrum .
inter Paulum. ΡΛulo ipsimet, inquiunt, eum Petro. non eodri uenisse ; non quidem quod Paulus existima
ret, omnem omnino obseruationem caeremo.
niarum legalium abiiciendam esse, siue illae ex Iu-dq is essent, siue ex Gentibus ', utpote eum ipse set eis subiiceret, & omnibus factus omnia esset : sed quod in gratiam Gentis suae , Petrus earum ne eem talem Gentibus imponere vellet, Eorum igitur exinemplo disci, non omnem protinus contentionem seindere Eeclesiam. dummodo pars altera rem, de qua contenditur, non urgeat tanquam necessariam .Parem videri S. Petri & L celesiae Romanae causam esse hodie t multa esse in ea, quae si liberae tantum sint obseruationis, permitti possint; nunc autem probari nequeant, quia sub necessitate omnibus' praecipiuntur. Id saepius a protestantibus fui sse i culcatum , perinde quq que Petri Apostoli sentenistiam maxime, Ut tune erant tempora, multis visam esse salutarem et aliter rixo ulcasse Paulum, post quam '
286쪽
rerum inter ct Paulum. ' - 2 Lquam necessariam caeremoniarum Iudaicarum o seruationem S. Petro probari intellexeritis. Horum igitur Apostolorum exemplum imitandum ense, qui etiam, quid fieri deberet a subsequentibus, ostenderint , cum propter infirmitatem Geotibus. Praeceperunt , ut a quibusdam , quae haud dissiculter seruari poterant , in eorum gratiam abstinetistent deinde desituri, si ratio , quae e οβ mouerata cessasset. Ita etiam Ecclesiam Romanam id gratiam. protestantium, quos vere fratres infirmos appellare possint, debere aliqua mutare in melius, aut vero liberum eorum usum cuique permittere, quae se . licet eos maxime offendunt , eorumq.ue communionem impediunt , uti Iudaeorum coalitionenti.
cum Gentibus Idolothyti sanguinis& suffocati est impedierit. Hoc vero cum Romani oon sectanta, ipsis esse imputandum, quod nullus adhuc schismatis finis prolpiciatur, reddituros aliquando illos iusto iudici rationem tam obstinati animi: non tamen esse desperandum , quin Deus Opt. Max. pro infinita sua misericordia , imbecillitati humanat etiam hanc culpam sit condonatur u .
I- L leui illa, quae Petrum inter & P Ium intercessit, dissensione, quae ad rem non
1 facit, non disputo ; quoruM alter inno. centi ae bono animo, alter bono zelo age tur ..
287쪽
a s i Lib. III. Erig. X. Simultas ct dis Din
ter, liberum euique, quod libuerit, sentiendum re Iin quo , ne saltem extra ehorum. unum duntax reponendum esse arbitror; scilicet, controuersiam illam de re fidei non fuisse, ut perspicuum est; nec Petrum unquam iudicasso necessariam huiusmodi caeremoniarum obseruationem ; si enim ita iudi easset & statuisset, ut supremus controuersiarum iudex erat, ita res definita suisset, & Paulus nihil antiquius habuisset, quam ut sententiae acquiesceis rei, de eaptiuaret intellectum in obsequium fidei. Petrus igitur,lieet praedictam obseruationem miniis me iudicaret ne eessariam, ac reuera sciret, habita ratione Gentium, minus expediret in gratiam tamen suorum, aliquid tolerandum esse putabat, di patriis legibus , quae tam altas radices in Iudaeorum animis egerant, aliquid concedendum. Paulus vero hane indulgentiam & tolerantiam minime probabat, ac ingenue mentem suam ipsi Petro aperuit, qui
deinde coacto Hierosolymis Concilio , praedictam
eontrouersiam terminavita. - ,
II. Sed nostrarum eontrouersiarum par rati
non est, in quibus agitur de re fidei, ac praecipuis religionis Christianae dogmatis; equidem nonnulla sunt praecepta Eeelesiastica, quae mutari possenta ,
v. g. usus calicis concedi, permitti saeerdotum conis
ῆugia, cuique libera relinqui statuta ieiunia, aliaque id genus, quae ἱnstitutionis diuinae non sunt. Sed hic profecto non est nostrarum eontrouersiarum eardo; demus enim, Eeelesiam hae e mutasse, & imis portunis, quibus apud illam Maiores vestri instite.
288쪽
Fetrum inter 2 Fau&m. , tulit , sollicitationibus cessisse ; an forte dissensio
sopita e stet λ an forte id, quod dicitis, Ecclesia unis quam probare queat, haec & alia similia non posse ab illa vetari, iuberi, praescribi t Quod imperium detrectetis, graue quidem delictum est, non tamen pro haeresi habendum; quod vero imperandi &clais uium potestatem negetis , in boe reuera haeretici estis; nec Ecclesia , ne vestri erroris particeps sit, id unquam probabit. Et hic est nostrae dissicultatis ea do , parum esset, nonnulla praecepta Ecclesiastica mutare, aut saltem vos ab iis eximere , sed errores vestros fouere, Petri primatum abolere, vicariam Christi auctoritatem e medio tollere; haec sunt, quae ab Ecclesia Romana , quae omnis erroris immunia est, nunquam expectare debetis III. Itaque nunquam ab exemplo beatissimorum Apostolorum recedemus , vobis semper & humanitatem Petri, & Pauli ge Ium exhibebimus ; ea
tamen lege, ut errores vestros eiuretis, qui Oerte
cum vera fide nullum foedus, nullam societatem inire queunt. Depositis autem erroribus, & admissa Romanae Ecclesiae potestate statuendi de rebus Ecelesiasti eis, de sacris ritibus, festis, ieiuniis, Sacramentorum formulis , iudicandi, soluendi, ligandi , dce. an forte putatis, Ecclesiam adeo vobis immitem & acerbam fore, ut si vos aliqua ratio a quibusdam praeseptis Eeelesiasti eis eximi postulet, vestris votis illico morem non gerat an forte suas ilia Ia vobis non aperiet manus, quae iam sinum & visce. ra vobis aperuit vinculis nyn exsoluet, quae coro
289쪽
nas vobis & diademata contexuit Z Vnum certe aliis in dicere , si aliquando accidat, ut ad optimae Pacitentis gremium reuertamini, fore, ut huiusmodi ex emptiones vobis ultro oblatas spontὸ recusetis Di. eam, quod res est, neminem vidi ex ii , qui a vestri partibus ad nostras transierunt, quibus iisdem sub lici legibus, gratum non acciderit, quibus alij sub iiciuntur; probate, sultis ; id Emque in vobis periculum facietis.l V. Quod dieitis, praecepta Ecclesiastica exemplo primitiuae Ecclesiae in pauca reducenda esse. ra tione caret , nempe tam pauca esse video, praesertim pro solutis hominibus, ut vix alia sit religio , quae pauciora & faciliora suis praescripserit. Praeceptum annuae eonfessionis & communionis ad rem prorastis necessariam nos adstringit: Ieiuniorum Ecclesiasticorum leges adeo mites sunt, ut vix ind caro maceletur : Quisquis die Dominico rei sacra vix sane mediam horam tecusaret, ille haud dubiὸ illum diem diuino cultui non tribueret: Res decimarum iam fere in ius politicum abiit, & in censu iri, ut vocant. De usu calicis quid, amabo, solliciti estis, cum maxima vestrum pars realem praesentiam non agnoscat praeterquam quod vel inde piae ceptum contrahitur, ac restringitur. sacerdotum coniugia quid ad vos, qui latet estis 3 deinde nemo ad id mu- Deris vi adigitur, sed sponte aecedens, si dignus sit, initiatur, iis tamen legibus, quas ultro admitti . Monachi non placent quis , amabo, vos cogit ad monasticum institutum amplectendum Z Imagi.
290쪽
Parrum inter st paulom. ' 23 ries abhorretis, imaginosi cerebri vitium est, quod pace vestra dixerim , quid rei sit, probe scitis , sed studio contentionis ducti, idola exprobratis : ita imagines adoramus, ut si charitas postulet, de scandalum absit, cruces ligneas ad fouendum aegrum,
V. Itaque, ut ingenue fatear, quid mollius, quid minus, quid facilius ab Ecclesia statui ae praescribi pollit, non video ', equidem ius Pontificium amplicsmum & multiplex est, quod forte tantulum contrahi, Operae pretium esset, sed illud p ne totum in Clericos &Ecelesiasticos eadit, Laicos vix tangita. Quid si longe plura Turearum lex suis subditis imis ponit; quid si aliquid quodammodo grauius vobis incumbit; quid si nulla respubliea, nulla ciuita nulla hominum societas est, quae pluribus & graui
tibus legibus non subiaceat. o utinam vel apice uerio ea indicassetis, quae mutari. seu molliri ab Ecclesia Romana postulatis. Declamatis contra Pontificum ambitionem, Cardinalium fastum, Sacerdotum libidinem; sed haec, quaeso, quid ad vos an forte haec vobis imputantur an culpae, seu viti Vertuntur praeterquam quod vocis ac nominis ab uium adhibetis ; nempe augustam maiestatem, pro ambitione ; decorum dignitatis, pro fastu, & frequentes calumnias, pro veris criminibus traducitis. Vestra igitur culpa est, nou nostra, quod in vestris erroribus obstinate sordescatis; nec ullam obstinati erga vos animi rationem supremo iudici reddere verebimur: dolemus tamen, quod spem sine vera
