Ethices Christianae institutiones e purioribus sacrae theologiae fontibus Aloysio Ferrari.. 3

191쪽

I88ribus etiam obduratis peculiares gratias nonnumquam largitur misericors Deus, eosque nec or tes ad rectum tramitem mirabiliter

perducit; sicuti contigisse legimus in Actis Apostolorum cap. 9. de Saulo Christum pem

sequente. Uerum si communis ordo providentiae consideretur, nonnisi orantibus d

tur gratia justificationis: vult namque Deus, ut dona spiritualia, o quibus justificatio dopendet precibus consequamur, dicens Ioannis cap. 16. V. 24. petite, et dabitur Cobis. Quemadmodum ergo necessaria nobis est gratia, ut justificemur, ita et oratio necessaria est, sine qua communiter justificati nis gratia non obtinetur.3. Homo infrmus est, inquit D. Augustinus Εnarrat . in Psalm. IaC. N. II., inter tentationes agitatur, inter molestias, inter carnales corruptiones, inter suggestiones cupiditatis, inter versutias, et laqueos inimici. Unde recto dicitur in libro Iob cap. 7. V. I. militia est Uita hominis super terram. In hac porro militia valde periculosum instat certamen: opus enim est cum daemone pugnare , qui tamquam Leo rugiens circuit quaerens quem deporet ii : opus est incitamenta sensuum compescere, ne nos in Vetitum rapiant: opus est illecebras mundi

192쪽

contemnere, ne cum saeculi amatoribus in aeternum pereamus. Adversus autem hostestam validos, tam infensos quomodo consistere poterimus p Ut de iis triumphum agamus, oratio praesentissimum nobis consertauxilium. Nam secus Apostolis Divinus Reparator non dixisset Matthaei cap. 26. v. 4r. Vigilate, et orate, ut non intretis in tentationem. Tantum igitur nobis adhuc viatoribus est necessaria precatio, quantum necesse est nequissimos spiritualium hostium

conatus repellere.

4. Peraeverantia finalis est conditio, sine qua nemo sempiternam consequitur beatitatem juxta illud Μatthaei cap. IO. V. 22. Qui perseoera rit usque in suem, hic salous erit. Verum hoo sinalis perseverantiae donum nonnisi orantibus Deum praeparasse constat ex Evangelio Lucae cap. a i. V. 36. , ubi Christus ait: Uigilate Omni tempore Orantes, ut dignit halbeamini stara ante Filium hominis. Ergo dum peregrinamur in terris necessitas urget orationis, ut in adepta justitia usque ad exitum vitae perseveremus, ac tandem in coelesti patria coronemur si .

t Veritas, quam hic demonstravimus. plures inter haereti-

eos nacta est adversarios. In primis neeessitatem orationis insciati sunt Palagiani, cum autumarent, hominem Posse naturae viribus gratiam et gloriam promereri. De hisce vide Augustinum lib. do haeresibus cap. 8. Item arravit Ioannes Wici sus; etenim orationem in mentiatim, vocalem, et vitatem di-

193쪽

S. LXIX.

E nuper animadversis sponte colligitur, omnes homines adhuc viatores sive justos sive impios orare posse, ac debere. Huio veritati nulla difficultas opponitur, si de justis

loquamur: at quoad peccatores nonnulla o stare videntur. Eorum namque precationes

despiciunt Scriptnrae Sacrae veluti abominabiles et inanes. Dicitur siquidem Prover

biorum cap. 28. V. 9. Qui declinat aures suas, ne audiat legem, Oratio ejus erit execrabilis: item Psalmo 65. v. 18. iniquitatem si a-meaei in corde meo, non eaeaudiet Dominus: et in Evangelio Ioannis cap. 9. V. 3I. Scimus, quia Deus peccatores non audit. Nos tamen vel minime commovent haec

objecta, cum plura utriusque Τestamenti loca non modo justos, sed peccatores etiam

stinguens, posteriorem, quam tu honis orribus reponebat, necessariam tantumodo asseruit. Hae de re testam hahemus Thomam Waldensem tom. 3. cap. I. et a. Desipuit quoquo eirca orationem Michael da Molinos, euius systema prouigavimus Beel. I. hujusce libri cap. a. art. 4. illius propositio 14., quae inter 63. ab Innoeentio XI. proscriptas numaratur. - Qui divinae voIuntati resignatus Est, non convenit, ut a Deo Temaliquam petat quia Petera est imperfectio.... et est velle, ut divina voluntas nostras conformetuY - . E pseudo-philosophis autom hunc religionis actum dospiciunt velut inanem athei, deistae, ae satalistae. Nae mirum est. Qualis enim religio in iis ossingi potest, qui nullam primam eausam agnoscunt, qui divinam Providentiam oppugnant, qui causis necessariis cuneta

194쪽

pio utiliterque orare posse demonstrent. Id constat in primis ex Psalmo Io6. , ubi dejudaeis, qui exacerba perunt eloquia Dei, et consilium Altissimi irrita oerunt Propheta iu-quit v. I 3. clama perunt ad Dominum cum tribularentur, et de necessitatibus eorum liber it eos. Rursus id patet ex lib. Esdrae cap. 9. V. a6. 27., ibi enim de ipsis judaeis

legitur: prooocaoerunt te ad iracundiam, et recesserunt a te, et pro fecerunt legem tuam post terga sua, et prophetas tuos occiderunt. . . . et fecerunt bliasphemias grandes Et in tempore tribulationis suae clamaperunt ad te, et tu de coelo audisti. Idipsum eruitur e Ninivitarum historia, quorum poenitentiam et preces Deum respexisse traditur Ionae cap. 3. Demum, ut cetera mittamus, id exemplum confirmat latronis, qui, uti refert Lucas Evangelista cap. 23; cum in cruce penderet, suorumque Criminum Veniam deposceret, ore Christi patientis audire meruit: Hodie mecum eris in Paradiso.

Ad ea porro, quae superius e Divinis Literis objiciebantur, haec pauca singulatim

reponimus.

i. Si ex dictis pia et salutaris est oratio, quae a peccatore debita ratione funditur ad bonum aliquod honestum obtinendum, quaeque Potissimum ad justificationem et salutem aeternam ordinatur, non ergo de

195쪽

qualibet oratione iacta in statu culpae intelligenda sunt Proverbiorum verba, sed de precibus tantum, quae, ut inquit Angelicus

u. a. Quae8t. 83. art. I 6., fiunt secundum

desiderium peccati. Mecrabiles profecto dicendae sunt hujusmodi preces, quia viti sae. Tum autem hoc vitium in iisdem habetur, cum is, qui Orat, vel non Orat qMem debet orare, idest, Deum verum, sed idola viet dialolum: Dei non Orat Pro re bona, quam aequum est a Deo peti, Sed pro re mala, quae Deo displicet, ut pro ruina inimicOrum: vel non Orat per unicum mediatorem, qui est Christus, sed per merita sua, quae superbe se habere praesumit: Nel denique non Orat cum spe, aut fde, aut aliis necessariis bonae orationis comitibus. En qualis sit juxta Bellarminum in Psalm. Io8. v. 6. oratio peccatoris, quam in Sacris Literis Deus exe

cratur.

a. Neo nobis officit regii Psaltis auctoritas. Hic enim dicens: iniquitatem si aspexi in corde meo non eaeaudiet Dominius, quadam utitur imprecatione, ut sui cordis puritatem ostendat. Quare si vocem exaudiet non indicativo modo, sed optativo sumamus,

jam tollitur difficultas. Favent huic inte pretationi tum plura vetustiora Psalteria, in quibus eaeaudiat legitur pro exaudiet; tum versiones graeca et syriaca; tum etiam

196쪽

393 inter scriptores biblicos Symmachus, D. Augustinus, Cassiodorus, Calmetus, et Estius. 3. Verba Christi non sunt, quae tandem opponuntur ex Evangelio Ioannis: haec homo protulit, qui oculis quidem corporeis, sed nondum interius fuerat illuminatus. Rus igitur auctoritatem parvipendere licet ac praeterire. Non absimili ratione hunc nexum dissolvit Origenes homil. 5. in Isaiam ita scribens: - Et si peccatores estis, orate Dominum: peccatores exaudit Deus. Quod si

timetis illud, quod in Evangelio dicitur:

Scimus quia peccatores non exaudit Deus; nolite pertimescere, nolite credere: coecus

erat qui hoc dixit se iij. S. LXX.

Ad eos nune sermo convertatur, pro quibus fieri potest oratio. Ut autem veritas dilucide appareat, sequentia notamus. I. Pro Beatis orandum non esse docet Augustinus Serm. i59. cap. I. dicens: Injuria est pro martyre Orare, cujus nos debemus Orationibus commendari. Haec sententia consentanea rationi videtur: Beati namque mortalium precibus non egent, cum jam in te mino sint mansionis, ac sempiterna gloria perfruantur. Verum si pro Beatis orandum

i In hune loeum Ioannis vida D. Augustinum traei. 44.

N. 23.

197쪽

non est, quomodo Ecclesiae nomine Deum obsecrat Sacerdos, ut Sacrificium, quod ab ipso offertur, Sanctis prosciat ad honorem' Res plane componitur, si essentialem Sanctorum gloriam ab accidentali distinguamus. A precibus hominum Prior nullatenus dependet: unde juxta praecitatum Patrem ad

eam augendam incongruum est ac inane pro Sanctis exorare. De altera Vero, quae nuncupatur accidentulis, haeo habentur cap. Cum Marthae de celebrat. Missar. Plerique reputant non indignum, Sanctorum gloriam usque ad judicium augmentari; et ideo Ecclesiam posse augmentum glorifcationis eorum optare. Haece posita doctrina, quam reseri, nec repudiat Innocentius III., dicimus: si licet incrementum exoptare gloriae accidentalis, quod Sanctis Provenit B. c., quo major cultus eis exhibetur, quo uberiores gratiae ipsorum intercessione conferuntur; certe congruentissimum erit ad hunc finem pro Sanctis fundere preces, quemadmodum

in Sacrificio Altaris Catholica praestat Ecclesia.

a. Inter spiritualia charitatis ossicia recensetur oratio IS. LI. l. Haec igitur pro iis haud

feri potest, qui non sunt charitatis objectum. Sed qui aeterno criaciantur igne ad objectum charitatis non pertinent i S. XLIV. N. 5. . Non ergo pro illis orandum.

198쪽

I953. Secus dicamus de animabus justorum, queis aliquid post mortem superest luendum. Hae namque ad Objectum referuntur charistatis libidem N. a. : ideo juvandae sunt precationibus, atque suffragiis, ut quantocius

a poenis eruantur, ac aeternam consequantur felicitatem ii . 4. Cunctis quoque viatoribus in genere idem charitatis ossicium exhibendum est, cum omnes indiscriminatim ut proximi sint diligendi. Unde Apostolus inquit Ep. I. ad

Timotheum cap. a. v. I. Obsecro prim momnium feri .... Orationes, postulatione3, gr tiarum actiones pro Omndus hominibus , hoc enim bonum est, et acceρtum coram Salpatore nostro Deo, qui omnes homines vult

saloos feri. 5. Item, quidquid in contrarium sentiat Wiolesus, non modo pro omnibus in communi, sed pro uno etiam, pluribusve in particulari licet exorare laὶ . Id noscimus in primis ex D. Paulo, qui loco super citato v. a. preces vult fieri pro rege, et omnibus in sublimitate constitutis. Praeterea neque desunt exempla, quibus haec veritas sirmetur. Specialis enim fuit oratio, qua Pa-

13 Vido lib. a. Hachahasorum cap. Ia. V. 46. a Docnit Wieiosus non pro singulis seorsim orationem fio ri debere, sed pro omnibus fidelibus generatim. Absurdam hane doctrinam oppugnavit Thomas Valdensis tom. 3. de Sacramen

199쪽

I96tri suos crucifixores Christus commendavit si : specialis fuit oratio Stephani projudaeis necem sibi inserentibus veniam flagitantis sal: specialis demum oratio fuit, quae ab Ecclesia fiebat sine intermissione ad Deum pro Petro, dum Ierosolymis in carcere detinebatur f3 .

S. LXXI.

Nunc de iis, quae in oratione postulare decet, per summa capita disseramus, pe quirentes, an, et qua ratione congruat sive bona, sive mala deposcere. i. Itaque prae omnibus bona stipernaturalia ad aeternam salutem necessaria, Culparum nempe remissio, auxilium in tentatione, perseverantia finalis, aliaque id generis absoIute petenda sunt juxta normam divinitus nobis traditam in Evangelio Mat thaei cap. 6. V. II. et seq. Diximus haec bona petenda fore absolute; certi quippe sumus, Deum vere ac sincere cunctis hominibus media conferre velle, quibus finem

ultimum assequantur.

a. Absolute quoque peti possunt bona supernaturalia tantummodo ad salutem utilia; e. o. fervor in oratione, charitatis incre-

200쪽

mentum, gratia ut veniales culpae vitentur uno Verbo evangelicae persectionis adeptio. Licet enim haec bona per se necessaria non sint, hominem tamen Deo reddunt acceptiorem, eumque facilius ad coelestem gloriam perdudunt. 3. Sunt bona quaedam supernaturalia, quae interdum per accidens Virtutem comitantur, sed eam non constituunt, nec prosunt ad salutem. Εjusmodi sunt miraculorum, limguarum, prophetiae dona, et Ceterae gratiae, quae gratis datae vocantur. Generatim Io.

quendo haec bona poscere non licet; temerarium siquidem foret ea petere, quae Deus in hoo saeculo juxta communem Providentiae ordinem neque hominibus persectissimis concedit. Verum si in aliquo peculiari casu vel ob maximam fidelium et Ecclesiae utilitatem, vel ut magis Dei gloria manifestaretur haec dona extraordinaria quis expeteret, non ideo arrogantiae insimulandus esset, modo tamen sub conditione

ab illo fieret precatio. 4. Ad naturalia etiam bona consequenda preces decenter fundi posse constat e Sacris Literis. Deum namque deprecatus est Isaac

pro conjuge Rebecca sit; David pro salute filii morientis sal; Elias pro puero Viduae