Thaumalemma cherubicum catholicum vniuersalia et particularia : continens instrumenta ad omnes arcus [et] horas Italicas, Bohemicas & Gallicas diurnas atque nocturnas dignoscendas [et] ad componenda per vniuersum orbem earum multiformia horologia pra

발행: 1598년

분량: 359페이지

출처: archive.org

분류: 천문학

321쪽

De variis Multisor. horolog.

Intemelium,

adactini Vasis Germaniae S.Ioannis Iondonsin Ioppequo Ionas aufugit. Iotch 19ria Iraca Iulia Caesarea Iulium corvicum Iuregium

Larissa Las fraLatii Ciuitates cIaudi iasia Laudunum 1asiana Lehretum hein esca ixeo utina, de Leopolis Leodium Leontium 1eopolis Ruis e Leobursum Tetida Lesbium Lith a t ,

tristianii

ueti, Lothoning Metti, Galli deesses icti sis . . Mitioiic, idea Menorea ,

322쪽

Lineamentis; Lib. VIII.

o lienes Aurelia Crimur Insula Ortorcum ostia ioesonium ., pernelii

δε Clauii

Pannouis superioris Ciuitates 7. paphus papia, vel Paula

purissum Pathenopa Parthiae

Patauium Padua Pathmos peloponesi salanis per usum Petragoricum Penthachium Phathantia

Phenici Philadesi sapieui uiti Ducatus Pisauriam Placentia Plombcei edicum Pola Polla Polonic Regni, Ciuitates s

Pontia. s. Pontius potiugallia potenti, pragaso tae

323쪽

De variit Multisor. horolog

r tussit Provinciae, Ciuitates Orontij

Rauenna

3937

il l

Salisburgum Salmanca Salmantica Salmenitea sali burgum saltea burrum Samarobriga. quae es Am biani Sambetornum .sareos rsamothracia Sar so mira Sardiniae medium Sardos satiatum Sarma hiae vel f thi Sassarum in Sardinia Sauoha Saxoniae Ducatus, Ciuitates a 3 Sentitae& daniae, Ciuitates 3 Scociae medium Scythiae,seu salmatia: Prouinciae Setus, l

seretitis Pisidia

senae . . Otonsilm Pa stianii clauii seno Serapionis , sericae . sibinteum Dalmatit . . DStelliae retatum siquenta J silua nectum

3939

47 949

2 so

3737

419 36

324쪽

Demis Multisor, horolog.

Finis Tabulae Longitud.& Latitud.

325쪽

Lineamentis, Lib. VIII.

Canon in Merigianorum distantiis.

Quum habere uolueris tempus distantiae Meridiani alicuius Ciuitatis a Meridiano Venta tiarum, hanc sequentem Tabulam ingredere, nomenque ciuitatis propositae in ea perquire, quo inuento, ad dextram offendes. grad. & minut. longitudinis di Latitudinis; sue alti tudinis poIi supra oristontem,pariter, S tempus distantiarisius a Veneto Meridiano, cum si a nota ori&A; aut oc&M. verum si ciuitas tua proposta hac in tabella notata minime fuerit,accipe ciuitatem ei proximiorem. Si queris distantiam temporis duorum Meridianorum quarumlibet ciuitatum ab inuicem, tunc si utraque ciuitas eandem habuerit notam,or, Vel o hoc in casia, tempus minoris distantie subduces a maiori,&remanebit distantia temporis intercepti inter illos Meridianos. Si autem altera ciuitas habebit notam or, di altera oei tune tempus utriusque distantiae simul iunga- ur,&resultabit distantia temporis ab alter eridiano. Exemplum, UOIo distantiam Me

diani Mediolani, a Meridiano Parisii. Medio. habet notam. Oc, cum horis. o. Min. t a. Ρatisus similiter notam. oc, Hor. o. Minuti a. subduces minorem a maiori numero, utpote i et ex gr. & restabunt hor. O. Minuci so. & tantum distabit Mediolani Meridianum a Pa

lilii Meridiano.

horum duorum Meridianorum simul iungatur,&resultabunt min. 24.quς ostendent differentia temporis inter Mellaianum Neapolis,& Mediolani. Si Tempus Eclipsum, ij, , vel in Luminarium ad alium quempiam Meridianum habere cupis,Horas,& minuta,aut nuta duntaxat in hac tabellula Ciuitatum e regione tui loci pro post vel vieinioris, annotata sub titulo ΤEM PUS, Adde Horis, & minutis P. M. Ecli psis, es, C, uel se repertis in Ephemeridibus si nota fuerit A. uel ab eisdem Minue si nota sue tit M.&habebis Tempus Eclipsis, cs, , uel se cuiuscunque rectiscatuna ad tuum propositum Meridianum.

326쪽

Devarijs Multisor. horolog.

Tabula ostendens digerentias Meridianorum a Meridiano Venetiarum, cum locorum Longitudinibus, Latitudinibusque, neoterica

obseruatione decerpta .

Longitu.

Latitudo.

r-do

Aquinum

Aretium Aetruri

Ancona

ois Ariminum,

colentia calabrax

oq uentia

GENUA

Icii uera 22

Mutina

7Maguntia

327쪽

Lineamentis. Lib. VIII.

Tabula ostens eos Aifferentias Meridianorum a Meridiano Venetiarum cum locorum Longitudinibus, Latitudinibusque, neoterica obseruatione deCei prati

Lonsilia. Latitudo.

sLACENTIA

pisae

Parma C

accoroni

1 6 Ravenna

Regium Iulio in Calabriae

Reaium Lepidi i ombardiq

2 Or

5hlastanea Hispaniae

Spira

or C

3 ca

Item

328쪽

De vari s Multifor horolog.

Item Corollarium, .

Longitudinem porro alleuius ciuitatis ignotam praeter eas, quae in superioribus tabulis ρει scriptae sent si sorte scire desideres licet huiuscemodi negotium solaribus minime conducat) hoc per initium alicuius lunariis deliquii expedire poteris modo eius temporis in tua,& at tera ciuitate vel loco manifestum sit. Nam si digerentiam temporis in gradus.&minuta aequatoris per caput 3 9.huius redactam addideris longitudini tui loci, aut ab ea prout plagarum exposcit ratio) detraxeris,mox longitudo ciuitatis quam quaerebas innotescet.

Distantiam inter duas regiones, aut ciuitates per gradus aequales cognoscere. Cap. XLVI.

Posteaquam de locorum longitudinibus atque latitudinibus verba fecimus: non incongruuiudicauimus iterum earum distantias in hoc capite subiungere, quarum inuentio etsi forte videbitur horologij, solaribus minime conuenirertamen quum magnae utilitati atque iucundutati sit his,qui thematicis disciplinis indulgenti huiuscemodi pulcherrimam doctrinam non emittendam fore arbitratus sum. Sed inprimis an maduertendum est, quod regionum siue oppidonum, stet ciuitatum distantia, aut est in latitudine tantum,aut longitudine, aut latitudine.& longitudine simul. i si igitur in latitudine solummodo duae distent regiones hoc est ut uni meridiane pariter subiiciant, subtrahe latitudinem minoris a latitudine maioris di quod remanet in gradibus, & minutis, proculdubio erit distantia quam scire uoletias . in te admodum facili exemplo su

persedemus.

et si autem dissantia ipsa suerit in longitudine tantum,&sub uno,& eodem latitudinibus parallelo ambae regiones constitutae sint. Tunc sinum complementi latitudinis tibi propone una eum sinu dimidiae differentit longitudinum. horum sinu iam duc alterum in altero, di productu diuide in sinum totum: mox arcus numeri sectionis duplicatus ostendet tibi distantiam optata. Huius operationis cape exemplum, offertur mihi ciuitas veronae cuius longitudo est graduum 3 i. minutorum tis.latitudo vero graduum 4 ue. minutorum 46. &Aquileia,cuius longitudo est graduum 33. minutorum s a. latitudo vero graduum que minutorum 1 o. Issae duae latitudines sunt sere inter se aquales squidequatuor minuta differentiae nul- ΕΨe psi sermula duarum ciuitatum sola slum hic ingeret errorem. Com, longitudine disserentium plementum latitudinum est graduum 4 . minutorum 4 r. eius si

nus est O339. Dimidia latitudi

nis nempe unius gradus cum mi. nutis i8.snus es 1268. Duco igitur alterum in altero.&productu diuido per totum sinum; mOX e mergunt a 393. quorum arcus

est gradus o. minuta ues. Quibus tandem duplicatis, fiunt unus C M. Sinus Complementum latitud.

Longitudo Aquileiae.

Longitudo Veronae min. Ir io Digerentia longitudinum.

Dimidium eius. t 48 et ais 8 Areus duplicandus.

Distantia optata.

i Sogradus, minuta 3 o. distantia ni- mirum quam quaerebam inter Veronam, & Aquileiam iusta quantitatem graduum aequatoris. 3 Quod si in longitudine di latitudine ciuitates ipsae ut pleruhoue contingito inter se duscrepaverint; tunc hic omnia tibi proponenda erunt,nempe arcus utriusq; longitudinis, simulct latitudinis; digerentiae item longitudinum, &ipsarum complementorum; quorum singulorum elice sinus, & singillatim scorsum scribe. Duc igitur sinum complementi latitudinis mi notis in stium dissetentiae longitudinum, &productum diuide in totum sinum;arcus autem numeri yictionis dicetur inuentum primum. Deinde adsume tibi sinum complementi lim

329쪽

Lineamentis. Lib. VIII. i 3

ius inuent; primi,uina eum sinu latitudinis siniliter in inobis; minorem eu iis duc in sinum totis '& profluctum diuide in maiorem .arcum autem numeri sectionis subtrahea latitudine maiori,&residuum erit inuentum secundum. Postrem sinus utriusque complementi amborum inirento runa duc alterum in altero,& productum diui se in totum mox arcum numeri sectionis subtra. hea yo. & ees templo remanebit dictantia locorum propositorum. Huius doctrinae exemplum tale dabimus.. Cupio scire quot gradibus distet ciuitas Veronae a Hierosolyma cuius longitudo est gradu sf. min. o. latitudo est grad. 3 1. inMO. At Veronae longitudo est grad. 3r.minuta 16. eius uero latitudo, grasus s. minuta is.1 Duco igitur 8 si ii . complementi latitu ginis minoris in 4go a digerentia longitudinum &productum Θiuido in totum,&proueniunt in numero sectionis 3871 s. quorum arcus est grad. et a minuta 4 . nempe inuentum primum. Deinde dum s 2497. in totum, & productum diui- - . do in o di is . & facta diuisione proueniunt 1699 o. quorum arcus nempe grad. 34. naaia. 4 s .demo a grad. s .mici. 16.latitudinis maioris,& remanent grad. i o. min.3 i. nempe inuentum sec5- dum sinum deinceps huius complementi nempe 9831 o. duco in sa Is . sinus complementi

inuenti primi, & productum d

uido pἡr totum sinum, & proueniunt so6 8. quorum arcus in gradus 8sia minutum unum; quibus tan em a so. gradibus sublatis, remanent gradus et . minuta s9. distantia nimirum optata inter Veronam, di Hierosolymam per gradus squales, ut patet in pia inissa formula. AE Si autem contingeret alteram habere latitudinem boamalem alteram uer australem; tune Auces sinum complementi latitudἱni; septentrionalis in sinum differenti; longitudinis,& peoductum diuides in totu, arcus sutem numeri sectionis dabit inuentum primum. Sinueius complementi tibi propore una cum sinu latitu/inis ho realis: minorem due in totum,& productum diuide in malo. recn;aicum autem numeri diuisionis addo ad latitudinem meridionalem,' protinus habebis inuenium secundum .Postea cum illis duobus inuentis operare sicut supra docuimus, ducendo am horum inuentorum complementa alterum in alter ' productum diuidendo per totum, nam omarcus numeri partitionis a so. gradibus sublatus,dabit distantiam quam quaerebas. Exempli sormula Aierosolymae,

. binus

Longitudo Hierosoly.

Latitudo eius, 33 1643 is Complementum laritud. min.

1 2. 478 si It

Intientum primum. Complemetitum nauunt. pri. Latiiugo minor Arcus minu.a lat. maior.

s ais

fosso Inuentum secundum. Complementum eius. Complementum inuent pri. Arcus a uo. minuendus. 9 a 9

Distantia optata.

Duabus ciuitatibus in gradibus distantiae cognitis, in quam inundii partem altera ab altera declinci; cognoscerc. Cap. XLV 11.

Vum autem pulcherrimum sit. & quodam modo admiratione dignum scire , quod nunquam uideris , & digito monstrare , quo aspectus pertingere nequeat: icein co gratum facere tibi cupii ns , amice lector , hanc iucundissimam, & rarissimam do frinam libuit propalare, per quam quum in aliqua regione, aut ciuitate, seu loco tibi Oseconligerit, si ea vii scias proculdubio nibnstrarepoteris quoisumcunq; aliqua ciuitas posita st: Dd 1 quare

330쪽

De vari s Multifor. horolog.

quare si hoc se ire desideres, ages in hune modum.

i primum eὴ su periori capite qua re distantiae gradus inter te, ' locum ignotum, heum hac distantia sinum clite.ac seorsum serua. idem fac in complemento latitudinis minoris,atquet. - in disset entia longitudinum,& hos sinus similiter seruabis .Quibus scpraeparatis,duc sinum como ς' plementi latitudinis minoris in sinum differentiae longitudinum, di produci iam diuide in stium totum initinerum autem partitionis tibi propone una cum sinu δ istantiae locorum prius seruator horum minorem duc is totum, de producium diuide in maiorem, di illico aggenerabitur sinus. cuius arcu scrit disserentia praedicta, quanium scilicet locus ille a meridie versus ortum, aut ue sua occasum: sitniliter a septentrione orientem uersus, occidentemve idque iuxta latitudinis

magnitudinem politus si, quae Aetimuit, dici solet, de quo alibi. Nune ad exemplum

procedam .

i. - A ciuitate Veronae, hoc est stando in ipsa ciuitate, cupio scire quorsum uersat ciuitas Hie- rosolyma: DucO83ii 3. sinum uidelicet complementis latitudinis minoris per praecedens c ' put inuentae in Α8o 3. sinus differentia, longitudinum, de productum diuid Oper totum sinum . di proueniens 3 8 is. quibus in totum duois, & producto diuiso per a 23 s. cmer.

sunt innumero sectionis ρ i iso. quorum arcus est graduum 56. minutorum et . di sanita nimirum Hierosolymae a meridia. no Veronae, idque uersus ortum, eo quod eius latitudo si minor latitudine Veronae.

Quo9 s latitudo Hierosolymae esset septentrionalior, ipsa distantia a septentrionesi plaga deniret supputanda, quem ad c ducontingit Hierosolymitanis, qui aspicien tes Veronam comperiunt eam esse elongatam a sepirentrione per eandum distantiam. Item aliud exemplum .si duo oppida sola longitudine differunt, iam exposita serma terrestris mensula non satisfacit,nis subsirculo quinoctiali, O sere usque in latitudine i 8. grad. v trinq:, secus nusquam sentium veritatem habeoquanto enim magis ab aequinoctiali ad arctos grestim dirigimus,eo magis jacium terrestre uni gradui correspondens, minui compertum hab mus secun una parallelorum es tractuum terrae diminutionem . di propter meridianorum circulorum in polis mundi concursum. qua propter oppidorum & locorum distantias tabulari coisputatiose absoluere decrevimus hoc modo. Oblatis duobus Oppidis longitudine duntaxat distanti bust latitudinem eorundem in tabula subiecia in prima linea quae incipit ab i. & finitur in so. sub titulo gradus latitudinum, diligenter inuestiga, ta es irecto 1 ffendes miliaria aut italica, aut Alemanica communia,aut Sue uica, uni cςlesti gradui prope uersim secundum situm oppidorurespos dentia pro libito igitur tuo ea elise,quibus ad tuum propositum uti uolueris. Deinde utice oppidorum differentiam in gradibus scingitudinum, quam multiplica per Niliaria electa uni gradui conuenientia, & habebis oppidorum distantiam pro eorum situ secundum longitudinem,ti optato poteris. Sit pro clariore intolloctu tale exemplum. Corrodunum . nune Cracouia di Amisia, nunc Marcκpurgium continet 3 i. graduum 3 o. minuta: Corrodunum autem, idest, Cracciuia a. gradus, O.Rin.subtraho longitudinem minore a maiori, ' habeti Q. pene gradus disserentia

longitudinia .ingredior tabula cum si , gradibus latitudinis di inuenio in miliaribus communubii, quae in presentiarum eligo in. miliaria uni gradui pro huiusmodi situ respondentia, quae multiplico in ii. gradus: disserenitam longitudinum: S colligo Do. miliaria com munia i distantiam mensulae terressita oppidorum propostorum.

Sequitur Tabula miliarium, longitudinum Regionum & oppido rum, secundum diuersos parallςlo , & terrae tractus

Ediemplum formula Veronae , 5 Hierosolyma'.

Sinus Complementia lat. in in .

Numerus partitionis.

SEARCH

MENU NAVIGATION