장음표시 사용
101쪽
In Dueatum Parma ae Plaeentia . 4
teste Francisco Maria Turrigio de Coeptis Vatica- LIBER I.
nis. De provinciis Romanae Ecclesiae donatis, atque α ab Hadriano I. - finium nomine, a Carolo Magno , at- b μι- ν. fines aeque ab aliis Terminorum voce, M a Poeta gerenga- rii I. laudatore, Pagorum vocabulo significatis, alibi P Iocuti sumus, cum Mutinensem confutaremuS, cui, L. n.3 o. ut sub tactum res cadat, Vomi patris Verba recitare D. Muti γε--ι lib.
praestabit : PAGUS , inquit, non femper est vicus, ut 3- ς e 3 sibi persuadet Mutinensis , sed etiam provincia TOTA,
vel ejur ρars , uti opidam eum territorio s unde PAGENS ES , qui ejus sunt provinciae seu diaeceseos. Si haec ad fidem homini faciendam nondum sussiciunt, consulatur Ioannis Iacobi Chiffletii liber pro Domo Par. aia
Austriaca , inscriptus : ad Vindicias Hispanieas lampades biforicae. Alsatia quanuis , mea quidem sententia, G Utri roseve -- vicus non sit, apud veteres tamen pagi nomine dicta occurrit: quae vox, ut M Fulvius Ursinus docet, etiam a tr. ι o. a. ab aureae aetatis Scriptoribus ac praecipue a Caesare --ου. ratisias is
in hoc plane sensu usurpatur. Jam vero, ut ad Lud vicum Pium revertamur , primum ille quidquid ex Ducatibus Romano ac Tusco supererat, Sedi Almst Iicae tradidit , firmavitque deinde quae Pipinus avus ei restituerat . praecipue Exarebatum Rave atense sub 8 7 INTEGRITATE , postea eivitatem Ravennam, AEMILIAM eam omnibus FINIBUS , territoriis , atque -- fusis s deinde pridem firmata, & per Carolum Magnum patrem amplificata eidem Sedi rata, propriaque fecit. Ludovici Pii Constitutionem situm exitum consecutam, ex eo etiam aperte intelligitur, quod Joa nes XIX. anno circiter Ioos. Benedietiim nepotem Minatam ιεικεία in Sabinorum regionis possessionem misit , de qua si'' in eadem Constitutione haec habentur : eodem modo territorium Sabine e , scut a genitore nostro Rarolomperatore Beato Petro insolo per donationis scripturaseoncesum es sub inteiritate. Ut hanc Ludovici Constitutionem omni auelaritate egregie munitam redderemus , alibi argumenta Musmodi digessimus , quae
102쪽
48 Hisoνia summi Imperii Sedis Apostoliea
LIBER I. unumquemque dedoceant, ac mente sana praeditis b, A, hominibus latisfaciant. Atque egomet seorsum iu T D iu '' ' 'Τ bula chronologica seriem eorum disposui, qui eam-- - n-,ι. dem Constitutionem semper veram existimarunt: acatadr,. illorum pariter, qui odio in Sanctam Sedem conc Θ a. o. Pto de ejuS fide satis infelici conatu detrahere ausita is seri iti. Qiunt. Quam seriem ea mente disposuI, ut uno oc
. lorum obtutu de illa omnes facile judicarent. XXI. Inter pactioner cum Ludovico Pio compositas Nullum in Eceleste una haec fuit , ut ipsi integra relinquerentur Sedis regiones Ludovicus Apostolicae Advocariae jura , capitibus duobus hisce Pius sibi jus se V x contenta. Primum, ne Ludovicus in regionibus, quas Ecclesue tradiderat, quidquam sibi tribueret praetem I Fri aci. o. qu m a Pontifice rogatus: ni quando ab illa, si eo' tempore hujus Sannae Eecissae regimen tenuerit , rogati fuerimus . Secundum, ut siquis ex illis regionibus in Ludovici regna confugisset, nulla alia de causta eum exciperet , nis ad justam pro eo faciendam intercess nem, si tamen ille culpa vacaret. Si enim aliquo crimine obstringebatur, Pontifici reddendus erat. Frustra hoc loco novam Mediolanensis Scriptoris sente tiam refellens tempus teram , dum arbitratur, in '
judicium Imperii nihil donare Pipinum Ecclesiae, nihil Αistulphum restituere potuisse . Pater Hordeus una cum Sigonio tam curiose disceptans, haec illi in mentem ingessit . Hac tamen de re alibi satis est a messi disputatum . Unum dicam , hujusmodi erroribus ill rum mentes maxime duci se sinere, qui Orientem ab Occidente discrepare nihil putant, ac puerilibus recentium rerum imaginibus decepti, de illis perinde ac de rebus antiquissimis disserunt, sibi facile persuadentes, Occidentale Imperium ab Orientali , tanquam per hereditatem successionemque manasse. Si-gonium longe falsum quivis agnoscit ex eo, quod secus omnino accidit : atque ideo minime opus erat, Mediolanensem Auctorem a Sigonii errore firmiora
mutuari , nisi ille de suo argumenta prompsit let ,
103쪽
' In Daeatum Parma ae Placentiae.
quibus, ea quae mille ante annis evenisse finguntur
aptius roboraret. 1Age vero quasdam maxime novas & inauditas Adversarii nostri propositiones perpendamus , ut perimit homines , atque illi , qui recte sentiunt , de illis
judicium ferant. Haec prima est: Exarchatum Razev-nae supponunt Ecclesastici Sanctae Seri De re ex donatione Pippini . Moderniores S prudentiores assertores dominii temporalis , quo fruitur Eccusa, πos admodum Munt assertis hujusmodi antiquis donationifus . Unus ille , vir tantus , post mille annorum spatium , per m derniores ac prudentiores de se loqui in animo h bens , primus a summis omnium saeculorum Scriptori bus, qui a Pipini aetate ad nostram floruerunt , sua tutus opinione , dissentit. Atque haec eo pertinent, ut non solum Parma ac Placentia Ecclesiae auferantur , sed ea omnia, quibus potitur: idque hac de caussa, quod moderniores N prudentiores assertis hujusmodi δε- nationibus fidem minime habeant . Plura jam alibi a nobis dicta sunt, ut haec Pacta & Constitutiones, DonMionum nomine vulgo circumlatas , tueremur. Nequestium Eecissastici , ut Adversarius blaterat, sed omnes illi dissimiles , hoc est vere docti , bonoque sensu
utentes , Pipini Restitutionem tanquam rem Veram , ac probatissimam semper magni fecerunt s omnesque occidentales Imperatores a Carolo Magno ad Fridc-ricum III. pro re vera certaque habentes, in suis declarationibus juribusque jurandis summa pollere auctoritate voluerunt . Ita judicavit Rudolphus I. cum filiis , Principibus Ecclesiasticis , totoque Electorum ordine, ut ex Constitutionibus apparet, quae genuinae adhuc Romae exstant in Nicolai III. Regestis , qu rum partem Raynaldus vulgavit . Quare cum Adversarius ipse unus primusque omnium se rei opponat , quae a VeteribuS , recentioribusque memorata Scriptoribus, omnium seculorum testimonio certissima habetur , universsis nimiae credulitatis damnans , se G . pro
Novae de iii auditae Amstoris Mediola nensis prorositiones
perpenduntur. Animadvers Num. I . I. Exarcimuin .
104쪽
so . Hi oria summi Imperii Sedis Aposolieae
profecto , ut mitissime loquar , eximium, ac singularem ostentat. Ceterum Mucius locutus de Constitutionibus pro Sede Apostolica per occidentis Imperatores editis, quas veteres Restitutiones dixere, haec habet : Pontifex allegat quidem donationem, sed tabulardonationis uon ostendis. Sed praeterquamquod nec Mucius, nec quivis alius contra Romanam iEcclesiam tabulas ostendit , respondemus, ipsum longe falli. Nam suas Pontifex ostendit quoties aequalium, proxim rum , posteriorumque Scriptorum auetoritatem dc consensum adducit, qui vulgatis libris, hisque omni fide dignissims , ejusmodi singularum Constitutionum, momoriam, ac veritatem tradiderunt . Praeterea inter Doctores convenit , Historiis, Chronicis publicis, antiquis , & omnium judicio comprobatis , ab aequis atque ingenuis hominibus fidem in illis habendam, in quibus majores nostri habendam este maxima consensione censuerunt . Atque his accedit Iuriscon- sultorum judicium , quo statutum est , non tantum omnium aequalium Scriptorum testisticationes , sed etiam famam per se unam in rebus antiquis eiscere, ut satis superque verae probationes & certissimae reputentur : quae sanae adjumenta caussae nostrae mirum in modum favere compertum est . Quod cum ita sit,
opinor Sanctae Sed is jura valide fit ille demonstrata , quemadmodum in Defensione Dominis in Comauum , olim docuimus . In jure civili praeterea legimus : δε lex agri non inveniatur , VETUSTATEM Oicem Iegis renere : quod si ex Juris civilis praescripto in m re positum est ubi de rebus privatis agitur , ex Jure naturae ac gentium quanto magis obtinebit inrchus publicis ' Istud Jus nunquam imperasse accepimus, ut postquam anni innumeri est luxerint , documenta proferri debeant ad tuendas plurium ciculorum possessiones: cumque illa incendiis , hellis, aliisque temporum injuriis interciderint, statim de postessione eorum , quae tot per Acula jure possedimus , deturbemur, etiamsi Diuitiaco by Gorale
105쪽
ti meatum Parmae ac Placentia. , SI
etiamsi ab aequalibus, proximis 3c subsequentibus va- LIBER Lriarum nationum auctoribus prolata argumenta passim reclament.
Nova altera Mediolanensis auctoris propositio est, qua Papini Donationem cum Constantiniana permiscet, pari ut iamque valere auctoritate somnians, atque in utraque Sedem Apostolicam sua jura collocare. pr pterea quod ignoret, ut ille pronunciat , quid per
Scriptores Germanos , inter quos Limnaeus enucuatur, 'huic Constantinianae donationi objiciatur. Αt, vir h ne , sine horum auxilio videt illa quidem, rectissime
videt. an fummae suae potestatis fundamenta in Constantiniana donatione tantummodo nitantur e quam Donationem si duris peritorum auctoritate tueri velle ingens eorum 1uppeteret numerus quos Mediolanens, Limnaeo, illique, a quo fuit enucleatur , opponeret. Sedes Apostolica suarum rationum momenta probe cognoscit, ac magnopere intelligit, an sit ιπσbile aut saltem dissiciitimum respondere congrue omnibus objems , quibus Constantiniana Donatio impugnatur , qua nuis hic homo se primum putet, ad quem ejusdem cognitio pervenerit. Etsi vero objectis, quae Constantinianae Donationi fiunt , imp bile aut saltem di illimum. respondere congrue Videretur, non tamen hinc Romana Ecclesia, quod auctor Mediolanensis hariolatur, ullum caperet detrimentum , dum ea, quae summum ejusdem imperium , potestatemque respiciunt , jamdiu veris rationibus stabant nono Deulo M subseque tibus , cum de Donatione Constantiniana mentio institui caepit : quae Donatio propter beneficia a Constantino in Sedem Apostolicam collata, illis temporibus generatim pro certa, veraque habebatur. Nostra autem parvi refert, utrum a Silvestri I. an a Gregorii II. temporibus summa illa dominatio originem duxerit , dummodo res ipsa tum Vera effet, ut erat
certe, M dummodo non fabulosis & falsis, sed sol dis fundamentis insisteret: quod quidem vir prudens
106쪽
s a Historia summi Imperii Sedis Aposollas
nemo amrmabit, qui intelliget, hoc in genere nunΨquam ad unam Constantini Donationem Pontifices confugisse , verum ad certissima Pipini, Caroli M gni , Ludovici Pii , & posteriorum deinceps Imper
torum decreta, qui omnium plane historicornm co sensu non tantum se veneraturos Romanam Ecclesiam ac defensuros jurarunt, sed etiam pro ejusdem tuendo imperio, tanquam pro aris & socis se pugnaturos in suis .Constitutionibus edixerunt . Nunc tandem ad quosdam convertendus sermo nobis videtur, qui de Constantiniani diplomatis falsitate semper garrientes, hac mirifice gestiunt praeter modum exultantes perinde ac magnam voluptatis materiam Ecclesiae excidio sibi paratam conspicerent . Eo tamen hoc genus hominum , quo fortasse non cogitat , est amandandum , nimirum ad Cardinalem Baronium , tanto ab ipsis contemtui habitum, cui pridem chartae fictio suboluit:& Hieronymus Paullus Barchinonensis, Ecclesiae R manae Preteil ac Bibliothecarius, Alexandro VI. Pontifice , in libro Romae anno Is I . Vulgato , multo ante Baronium hoc palam docuerat. Sed attendi velim , a viro illo purpurato stultos merito a
pellari qui sibi persuadent , chartae hujus falsitate quidquam damni Sedi Apostolicae poste importari .
Haec pauca de Constantini Donatione, quae in hominum voculas tam sepe incurrit, interim sussiciant, ut,
si fieri possit , satis etiam sibi factum putent qui
eamdem Sedi Apostolicae crambem iterum , iterum que recoctam osterre non dubitant, quasi vero nihili pia suis hostibus possit opponere. Et sane tantum abest, ut illa, legitimis munimentis carens, suorum jurium sinceritatem pravis artibus , deque industria excogitatis fulcire velit, quae adversariorum calumnia est, ut gravissimi criminis reos ministri pontificii illos judicaverint , qui ad Sanctae Sedis auctoritatem amplificandam falsa comminiscerentur: quod 1ane ab
iis negari non poterit, quibus innotuit Gregorio XIII.
107쪽
In Dueatum Parma ae Placentia. I 3 Pontifice, Alphonium Ciccare lium hoc praecipue cri- LIBER I. mine mortem subiisse , quod i e Alphonfur dolose , frou- Dinis IIdulenter S falso eonfinxerit S subricaverit instrumen- 3 9 tam confirmationis donationis Constantini sub asserto no- amι-- ι mine Theodosii Imperatoris, quemadmodum legitur in I '
sententia, qua a Hieronymo Matthaejo Camerae stolicae Auditore anno Is 83. Calendis Juniis Cicca rellus capitis damnatus est. Videant nunc aequi rerum judices , an verum sit, ex falsis argumentis ac helle confictis, quod malevoli in vulgus spargunt, Ecclesiam in caustam suam patrocinia derivare, ita ut objectis, quae illi fiunt per Seriptores Germanos , inter quos Lim naeus enucleatus , si impossibile aut fallem di illimum
Tertia Mediolanensis Scriptoris aeque ac reliquae nova atque inaudita propositio ea est : Donationem , quasi inino adferibitur EVIDENTIA DEMONSTRAT,
non fuisse ab eo factam . Ergo si res ita se habet, omnium gentium Scriptores, Annales Ecclesiastici, Imperatorum diplomata , Pontificum epistolae . insignis Carolinus Codex contemtui habeantur, quoniam EVNDENTIA demon'at, Pipiniim Regem eam Sedi Ap stolicae donationem minime scripsisse, quam mille a hinc annis a Pipino fuisse scriptam, semper nos Hist rici omni saeculorum memoria docuerunt. Atque hoc pacto fiet, ut unius Mediolanensis causidici auctoritas aequalibus , proXimisque scriptoribus , Summis Pontifici-hus , Imperatoribus, communique famae ac monumel tis antiquissimis, quae saxa ipsa nobis semarunt, an rerum Eb. teferenda sit : nam Papirius Massonius affert inscri- a. n.8r.ptionis Ravennatensi turri infixae fragmentum, in qua
haec leguntur PIPINUS. PIUS. PRIMUS. AMPI Ι-FICANDAE. ECCLESIT. VIAM. APERUIT. ET EXARCHATUM . RAVENNAE. CUM . AMPLISSUMIS .... Reliqua temporum injuriis exesa a Coin- ' 7ss' ' γ' tio supplentur.
Jam ad quartam Mediolanensis auctoris singula
108쪽
s Historia fummi Imperii Sedis Aponollea
rem propositionem pervenimus, quae non solum ceteras aequat, verum etiam sila novitate omnibus antecellit, cum plures aliae in hac una includantur. AD firmat enim ille Donationem Pipini omni robore carere , propterea quod ipse eam non ediderit, sed coegerit
Aisulphum , s ibi enim ita legitur pro Asu*bum, fortalle propter typographi incuriam, ULTIMUM
EXARCHUM donare, unde cum agatur de donatio
ne C ACTA, videat qui ur quam UALI DITATEM
praes erat . Quot monstra paucis verbis claudunturi sulphum ultimum Exarchum p Vel pueri Aistulphum Regem Langobardorum proximum a postremo fuisse non ignorant : idque omnes hactenus crediderunt . Aistulphum vero inter Exarchos locum ullum tenuisse , multoque minus ultimum , nulli adhuc puto , in mentem venisse, cum ultimus Ravennae Exarchus non alius fuerit, quam Eutychius, teste Bibliothecario in Zacharia , & inscriptione quadam a Rubeo vulgata. Si autem Mediolanensi caussidico ad hanc ab iisdem a ctoribus discendam veritatem , cetera notissimam , otium defuit, illam discere poterat a Petro de Marca , qui Eutychium Exarchorum ultimum vocat, vel saltem a Joanne Garnerio in notis ad Diurnum , ubi haec leguntur: Tostremur Eu chius aυ Asulpho Langobardorum Rege pulsus anno 733. Aistulphum porro 1ua donare Pipinus minime coegit, 1ed erepta restituere: eumdemque postquam juSjurandum pactioneique vi lasset, alienis spoliavit, haec omnia Sedi Apostolicat d nans seu potius restituens. Si vero nostris temporibus hoc donationum ac restitutionum genus nihili sit, ratio quidem facillima erit inventa Ecclesiiam Romanam suis regionibus spoliandi quo certe spectant Mediolanensis auctoris sermones illisque hiandiendi, qui aliena sibi usurparunt . Hi enim hoc pacto ad aliena restituenda firme valideque compelli I e non pose gaudebunt. Tristanus Calchus ab Adversario aliquando testis adductus, unus inter alios hominis inscitiam
109쪽
In Ducatum Parma ac Placentia.
poterat dedocere, dum , ut ille refert in Mediolanensi historia , fuit a Pipino compulsus Asu bur, quae
SUA ERANT, Eeeusae RESTITUERE , non quidem
donare. Verum si Adversarii argumenta contra Romanam Ecclesiam quidquam possent , causta ipse quoque sua caderet . Etenim non unus Pipinus Ai-stulphum, verum etiam Carolus Magnus Desiderium ad restituenda injuste ablata compulit, sua insuper illi adimens, eumque Regno privans : idque, invito Desiderio ac per vim utique factum est. Quapropter Imperator , cui in Italiam , hoc est in Langobardiam, utpote Caroli succellori, dominationis jus est , nunc , d istore Mediolanensi definiente, nihil rei in regionibus per Carolum Desiderio Regi ereptis habiturus erit squoniam Desiderius vi a Carolo Magno coactus fuit illis excedere . Atque huc percommode cadunt Ad versarii verba : Videat quisque quam validitatem ρrα-jeferat : & Catonis quoque Poetae Christiani versiculus his esset addendus :Conveniet nulli qui secum dissidet lase .stuinta Scriptoris Mediolanensis insolita propositio dediusta est ex lutulentis sontibus Limnaei enucuati: qui cento pessime consutus, nudus rebus, manuque Lutherana congestus, etiamsi nihil aliud illi opponi posset, per se ipse sumceret, nihili ut eum faceremus. Primo qui dem Adversarius docuerat, nullam Pipinum Sedi Ap stolicae donationem fecisse : donationem , quae P iπο adscribitur , evidentia demonstrat non fuisse ab eo factam. Deinde eorum, qive antea scripserat, de more oblitus , in aliam sententiam transit, virque suavis Pi- pinum donationem feciste fatetur, sed tamen addit, eamdem ex Leonis VIII. Bulla olim fuisse antiquatam : Immo, ait ille , donationi DRiae per Pippinum ac Carolum Magnum renunciatum fuisse per Sedem Apψο-licam tradit Additio Additionum ad Limnaeum enucleatam , ubi refertur Bulla Leonina talis renunciationis famesa
110쪽
Declaratio otionis I. Ac Henrici II. de Ecclesiae regionibus, inter quas Par
ma atque universa Amilia recensentur.
3 6 Historia summi Imperii Sedis Apostoliea
Lyae ortoui: qui postea dieitur iterum donasse , sed eum referetatione alti dominii. Hi novi homines quoties de bonis Deo in honorem Principis Apostolorum oblatis disteritur, Amaldi. Brixicnsis alti dominii referavationem semper inculcant '. At si auctor quidquam ultra Limnaeum videre studuisset , a proletariis novorum hominum contra Ecclesiam Romanam calumniis in me
dium profercndis abstinuisset. Immo vel obiter Annales Ecclesiasticos Baronii Cardinalis consulenti, ineptis-mam illam Baliam Leoninam , cui tantam ipse habet
fidem , plures errores continere , quam Terha sta timpatuisset . Quis vero non videt, fabellam eo animo fuisse confictam , ut per eam quodammodo juris color adderetur impie gestis in Sedis Apostolicae patrimonia st Fabula tamen parum caute contexta illa fuit, cum suam ipse inscitiam auctor minime adverterit, qui Leonem VIII. Romanae Ecclesiae nomine amplissimis Pipini, Carolique Magni donationibus se abdicantem induxit , ut Ottoni I. Imperatori gratificaretur , utque Leo ab Ottone aliam donationem primis illis dissimilem , summoque suo dominio spoliatam, referret . Quandonam his magis ridicula excogitata ' Et tamen hoc tempore non deliint qui palam talia
pro veris venditare non erubescant proptereaquod pridem vulsata apud aeque virulentos ac ineptos auctores Ossendant. De hac Eulsa Romanae Ecclesiae hostibus tantopere accepta, quos inter excellit Mutinensis , alibi quantum quidem opus fuit, a nobis disputatum est . Quare hoc in loco nihil ultra dicendum superest. Dicam dumtaxat, primos multis saeculis post Leonem VIII. eam edidisse, quorum ut ederetur , plurimi intererat. At de hoc satis. Itaque nihil est cur argumentis a sabulosa antiquitate petitis Sedis Apostolicae jura Adversarius conetur infringere , cum illa ab argumentis verae antiquitatis tam praeclare parata sit , ut nullum impetum reformidet. Si autem a Ludovico Pio ad Ottonem Magnum sDiqiti sed by Corale
