장음표시 사용
161쪽
Exti,dijur. Sed eontra . quia in ptimis hoc ipsum posses dicet e de principio immediato, se ilicet videriptius metitum suturum praescindendo a dependentia ab his , vel ab alio ptine: pio immediato, postea veto pro praemio dati determinationem ad hoe , vi pendeat potius ab hoe principio im mediato . quam ab illo s eodem enim modo pos sit prius videri meritum suturum cum delenia dentia a plincipio immediato in confuso . sicut eum dependentia in confuso, princip:o mediato, ut postea probabimus. Deinde impugnat ut a priori hac solutio, quia i et , quamvis pro illo priori solum cognoscat ut ineonsuta dependentia fututa ab aliquo ptincipio mediato, illa tamen eontaso maxime in Deo eoa nostente distinctissime omnia principia possibilia , a quibus illud meritum potest depende re , nihil aliud erit, quam disjunctio inter em nia illa, ita ut pro eo priori videat Deus illud metitum habitutum existentiam dependenter, vel ab his prinei pio mediato, vel ab illo , &e. de lignando omnia possibilia ; haec autem disiunctiva in tantum est vera, in quantum postea verificabitur ratione alicuius panicularas determi nati ex illis,quae ibi includuntur ; non potest et go Deus ex illa piae visione moveti ad volendum dare id, latione cujus velificabat ut illa cognitio disiunctiva ; nam hoe esset dicere . Quia hae voluntas operatura est bene eum aliquo ex his duobus principiis mediatis, volo quod operet ut dependenter ab illo principio , quod ie ipsa ha. bebit: nam de secto solum habet istud determi nate.& Deus vult in praemium bonae operationis quod habeat istud : ergo vult dare pro praemio illud, quod iam in eontaso cognoscebatur habi tuta, licet pro eo signo non cognosceret ut deter- Restitisti . minate , sed disiunctim. Hoe vero videtur esse contra rationem piae inii, qui enim vult praemia-re,vult date aliquid supta id,quod iam habet meiens et merens autem non habet re ipsa dependentiam , principio mediato disjunctim , sed dependentiam determinatam 1 pi incipio mediato de terminato : ergo voluntas praemiandi est voluntas dandi aliquid di vel sum ab eo principio mediato, quod metens habuerit. quodcumque illud sit. itaque licet plo eo signo solum pia videatur
metens operaturus bene dependenter ab lice, vel illo principio mediato e voluntas tamen praei redii debet servare tuo modo eandem disjuniai ctioiuin, volendo date illi aliquod piremium diu stinctum a pii neipio , quod re ipsa habuerit, nimicum distinctu ab hoe prineipio, ii illud habuerit, vel distinctum ab illo, si illud habuerit:
alioquin non erit praemium distanctum ab eo, quod merens jam habet. se. Ad hoe autem deelarandum est bonum exem D. I. MAr pluin relationis realis ; nam de conceptu relativi H. L. est, quod distinguatiat a suo termino , de quan vis idem possit esse relativum ad terminum . res mul terminus alterius relativi, adhue partieipat conceptum illum relativi, quia non debet distinaui ab omni tetmino, sed ab illo , quem determinate respiciat ; ille enim conceptus communis est quas disiunctivus, qui debet velificari , de determinati in singulis relativis determinatis respectu termini et lain det et minat . quem, habuerit, ita ut hoe relativum distingua tui ab hoc termino suo, & illud ab illo termino suo,
& se de aliis. si e etiam de ratione voluntatis plaemiandi est velle date aliquid supra id , quod
habet metens, qui conceptus est communis, de iunctivus ; debet tamen velificari in particu lata , & determinate per aliquid determinatum,
quod in palli lati distinguat ut ab illo , quod
determinate habebit hie metens ; tanta enim diastinctio debet esse inter praemium , di inter id, quod habet merens , quanta inter relativum, de suum terminum I nam qui praemiatur, si realit et ditioi , de per coniequens debet addete aliquid realitet supra id, qkod habet . non potest autem addere realitet , nili id quod additur , distinguat ut realiter, de non solum secundum conceptus. nostros magis, vel minus consistas , ab eo quod habebat et debet ergo verificari illa uniuei salis postea in actu exeretto , quatenus hoc quod determanate accipit hic merens . dii eit realiter ab eo , quod determinate habet jam ex parte principii ; ad hoe autem non sussicit velle solum date illi homini principium determinatum, postqi iam videtiit habiturus hoe, vel illud principium in
Confirmatut ptimo . de declaratnt adhue mi. si uis vis huius rationis, quia pro eo priori . prouo videtur soluius Cinitius ante decie tume tali , vel tali progenitote Cluitii , videt ut Chiistus solutus ex vi alicujus decieti, quo imtenditur a Deo, de decernitur per modum intensionis , ut concedunt adversatis. De illo ergo decreto peto, an si voluntas etiam progenit
tum Chiisti i Et quidem si res attente eonsdere tur , negati non potest , quin pet illud idem de
cietum Deus velit aliquo modo omnia etiampi incipia mediata Christi. Nam qui vult finem quem scit non posse acquiri, nisi per media , eo ipso vult omnia media necessaria ad illum finem: cum ergo Christus non possit existere . nis dependenter ab aliquo principio , consequens est, ut Deus volens Chtistum existere , eo ipso velit, quod dependeat ab aliquo pi incipio , hoe est vel ub ipso Deo solo , vel a Deo , de ab aliqua causa cicata : vult ergo Deus pet illud decreti in saltem sub disjunctione, quod exilitat illa eausa creata, de qua redit idem algumentum ; nam illam etiam vult Deus , 'uhd existat dependenter vel 1 lolo Deo, vel ab alia etiam causa creata, de qua debet idem velle sub eadem disjunctione: quale eo modo debet Deus velle omnes Chiisti progenitores pet illud decretum : ergo non potest postea velle piaemiare Christum dando illi dependentiam ab illis . vel ab aliquibus illo rum : hoe enim esset dicere , Quia video Chii sitim existentem, de bene operantem dependenter vel a me solo, vel ab aliquibus progenitoribus ;ideo volo date illi pio praemio, quod vetetur dependenter ab aliquibus progenitoribus, & non a me solo: quod quidem ex se videtur esse eontra naturam praemii, semper enim os ottet distinguere id , quod merens affert de se , de ex suis, ab eo quod accipit a praemiante, ut constet quid . de suantum iit, quod accipit loeo ptaem . Non pollet autem dii lingui, si non eonfidera ret ut metens iam dependens a suis plineis iii determinatis ante aeceptionem pranati ; nunquam enim scire posset, quid aceipiat tanquam taemium : nam s dicas, accipeie pro planato ha-ete hune progenitorem, contia hoc erit, quia
162쪽
iam ante voluntatem praemiandi praevidebatit pendens ab aliquibus principiis r ergo in consus ovidebatur pendens ab hoc. Dices, si non me tete tui, non penderet ab isto. Sedeontra : assigna ergo, a quo penderet tunc, s deesset hoe metitum s non enim poteras assignate a quo penderet sine metitis , cum pro illo priori non fuerit visos resiadens ab alio: nuri. quam ergo scire poteris, quid, aut quantum fuerit luetatu; hoe meritor ad hoe ergo ut id sciatur, oportet videre ante praemium, quid habeat ex se determinath, de non solum in communi, de inconsulo. Confirmat ut serendo , qui a s semel ad mitiis,sulseete illam eonfusim cognitionem ante voluntatem praemiandi, seqDitur ( ut supta ins-nuavi ) posse idem diei de principio immediato metiti, ima de ipsomet metito, quod sellieet
utrumque possit elle praemium eiusdem metiti. Potest enim Deus decernere pet moduin intensionis , quod Petrus cum aliquo auxilio gratiae elieiat et as actum eontritionis, non de te imi-irando tamen, quod auxilium, vel quem amitti determinatum habiturus st: tunc autem praeviis dens salii Deus . Petrum etas eritissime habiturum actum contritionis dependentem ab aliquo gratiae auxilio . potetit ex hae piae visone moveti ad dandum illi tale auxilium, cum quo talem actum eoottitionis eliciat, de hoe is ni in
velle quas piaemium illius actus boni in eoi uiaso praevi s.
Dices . repugnate hoe, quia non potest praemiati actus bonus in communi , aut in confuso, sed debest piaemiati his meritum vi tale est , di per consequens debet praevidera hoc metitum
determinatum ante voluntatem praemiandi.
Sed eontia, qui a s aliquis ieiat. Petium se. Hile aliquod opus bonum in eonfuso , licet non sciat in particulaii quale fuerit, potetit velle illum praeiniate i sevi h eontia , si seiat Petium commisise aliquod grave delictum , potest velle
illuna punire , licet ignotet quale fuerit determinate, de in parti lati. Sic enim eonfessarius, cui poenitens satetur , se commissse aliquod peccatum mortale in communi, licet oblitus erit eius speselem , potetit 3e debebit imponete illi phistentiam pro tali peccator ei Io cognitio illa confusa de actu contritionis sutiliae iussieet et ad volendum dare Petto ptaemium aliquod pro illo et ergo ex eo capite non repugnaret,
ad daretur pto praemio illius tale auxilio merminate, vel quod fieret talis areis dei et mi
Repugnat tamen i ut dixi ea alio rapite nimirum quia . sve meritum cognoscatur in conu so . sve determinate , non potest praemians des gnare pio praemio aliquid , quod non distin .guatur ab illo merito determinate sumpto . dc ab omnibus illis etiam det et minath eons&ratis, quae metens habeat ex se , de independenter a praemio e quae ratio tam militat circa principium mediatum metiti . quam ei rea immedia tum, ut patet; atque ideo vel de utroque probat, vel de neutroe Diees, hane nostram rationem habere in stati I. tiam contra nos in iis , quae supra docuimus Wi . c. s. i. r. v bi diximus , aliquando non dati augmentum intensuum gratiae praecedentis pro
praemio operis praesentis, sed mutati potius gratiam totam piaecedentem in aliam rei sectio. rem entitative, in quo casu hon distinguit ut id, quod datur pro piaemio . ab eo quod homo habet ex iiii, independenter a piamio . nam illagiatia , qtiae de novo datur . eadem datur pro gratia piaecedenti, de pro praemio novo et ergo non est necesse , quod praemians videat prius determinate , quid homo habeat ex suis independenter a piaemio, ut addat aliquid realiter di
Responderer, in illo etiam casu distingui id. Ora Attini quod datur pro praemio , ab eo quod homo ha
bet et ii ne eo praemio ; nam antecedenter ad me ritum intelligit ut homo cum jure delet minato ad habendam tantam . de talem gratiam, quam antea habebat et quae quidem uiatia determin te di stingui tot ab ea, quam postea habet; atque deoscimus , quantum accepetit pro praemio illius actus . de quo excessu factus faetit locupletioi in nostio autem rasu , si solum scimus in eonfuso,Chtistu in habete progenitores aliquos, post ea vero se imus determinate habere istos , non possianuis scire quid . aut quantum luctatus suetit ex illo merito.
Instabis, rose hoe cognosei comparando hae s s. duo. sellieet habete ius ad aliquos progenitores,
vel habete istos optimos determinat c ; nam proeuldubio plus valet hoe secundunn,irotaliter imquendo et seut s aliquis liabetet jus ad ali itiem
magistratum in confuso. Pi inceps velo pio novis meritis determinatet, ut seret suptereus gi bel- nato , aut Praeses, hie eetth sussicienter pia mi a retur, quia multo plus valet hoe munus,quam ii lud ius ad aliquem magistratum in confuso: ei posmilitet in easu nostio poterit praemiari meti tum Chiisti dando illi tales progenitores , quod quidem moraliter plus valet, quam habete ius ad aliquos in contata. Respondet ut, este discrimen inter hos duos D ta si eastis: nam in illo de habente ius ad aliquem magistiatum in eonsuta , intelligitur bene ille ho mo antecedenter an meritum existens eum illo jute, de sine aliquo alio iure: quare distinguitur id , quod datui illi, ab eo quod pilus habebat. At vela in nostio casu , Chlistus metens non potest intelligi existens eum jure solum ad progenitotes aliquos in eonfuso; nemo enim potest determinath existe te . quin dependeat determinath ab aliquibus eausa detei minatis e non ergo potest intelligi eum eo. quod tune habet, nisi intelligatui dependens a det ei minatis progenito-tibus i s et go intelligitur dependens in eonius o ob aliquibus, noli ideo ea, quia ipse tune non si a beat antecedentet ad metitum, nisi ius ad progenitotes in confuso, scuti ille alius solum habet jus ad magistratum in confuso . sed quia pet illum actum nondum eo gnoscitur de tei minathiotum . quod te veta habet Alei minath antece dent et ad metitum e quod autem id non cogi,oseatui determinati , non susscit ad hoc, ut pocci illa determinatio dati pro praemio ; nam piae-mlum operis debet esse non solum aliquid si pia id , quod cognoseimus per cognitionem eonfusam in metente, sed supra id etiam , quo scognoscet etur , si coenos et elut omne illud. quod determinath habet merens te ito ante quam mereretur , alioquin enim non fiet
163쪽
1 1 De mysterio Incarnationis,
locupletior ex metito , si non addit aliquid supra
id totam, quod revera habet determinare ante meritum de piae maum. Habemus ergo ex dictis, non minus repugnate , quod principium mediatum metiti sit etiam praemium . quam principium immediatum : atque ideo si pet metitum
non potuit Christus meteri plincipium immediatum ipsius merati , se nee potuisse metet iplinei pium immediatum sui , quod esset principium mediatum meriti.
Referuntur, di impugnantur aliae duae
DRoptet saee reeentiores aliqui ponunt Chil, ili humanitatem pioductam iuiae duplici
actione adaequata. Quarum altera erat a solo Deo, de ex vi huius praevidetur Clitisius operans, & merens gratiam virgini,& Patribus,qui poli ea merentur adscribi iii Christi progeniti res, & tune virgo per secundam actionem con-entrit ad eandem Christi generationem. Hoeetiam e iugium displieri ex duplici eapite. Primo , quia licet demus . polle dati divinitus duat actiones adaequatas respectu eiusdem termini, exterum vix potest concipi, quomodo secunda actio possit piovenire ab eodem termino esseten ter, physice , vel etiam motaliter; ex hoe enim iam sei et, quod idem terminus in eodem instanti e siet causa sui ipsius phisea , vel moralis, quod in maretia de Eucharistia late impugnavi. Christus autem in praedicto ea su , ut terminans unam actionem, metetur mediate produci per aliam actionem in eodem instanti. quia meretur gratiam, sua virgo metetur secundam actionem tergo Christus penderet mediate a se ipso.&e. Secunda displieet, quia non est utilis illa duplex actio adaequata ad salvandum virginis meritum ; ad his enim solum requiti tui praevidere Chiustum merentem in aliquo tempore in- dependeniet a vi itine; de quidem his metitum Christi (vt supra dicebam) non tam debet cons- delati in primo in istanti suae conceptionis, quam in tempore passionis Christus enim per passionem meruit poetissime gratiam , de sanctitatem vit gistis: etuo quod Chiistus terminaverit in conceptione ducis actiones adaquaias, parum te it ad praesens institutum ; nam ii auctores,lieet pio illo primo instanti ponant duas actio nes , pro reliquo tamen tempore vitae ponunt unicam a Deo conseivativum Christi: et go haeetatis erit. vi potuerit praevideri Christus meiens gratiam virginis, licet in eooceptione non merit duplex actio . vel si hae e postea non suescit,non magis suffetet . eo quod in conceptione praece Lolint duae, nisi rei totam vitam aliae duae conti
P. Heriee i. pari.H F. 1 f. i. ex his duabus rationibus, quibus olim impugnavi eam sententiam . utitur quidem posteriori, mihiqiae tacito nomine diibuit solam priorem desumptam ex eo, quod chi istus eausaret se ipsum, eamque reiicit tanquam frigidam, es Ierim, quia qui metetur inquit actionem, qua producit ut terminus , non dieitur semper mereri terminum,3 et causate terminum i nam Patres antiqui me-
rendo accelerationem incarnationis, metuerunt actionem illam qua ploduceretur Clitisius iritem pote illo anteeedenti; & tamen non ditan tui metuisse ineat nationem , aut existentiam
Christi simplieitet . sed solum existentiam Clitisti tali tempote , quia nimiium jam supponebat ut Chii sitis simplieiter futurus inde pendentet
ab eorum me illas et ergo similitet Chiistus in rens secundam actionem te imi natam ad se . non dictitit meruisse suam exilientiam , quae erat terminus illius actionis , sed solum quod existeret dependent et a tali actione ; quia nimiium existentia Christi iam supponebatut ante illam se eundam actionem independentet ab eo metito: quando autem terminus supponitur existens, tune qui mei etiar actionem , non dieitui meteri
terminum simpliciter. de absoluth. Mihi, cum pace huius auctoris , adhue illa priot ratio non apparet adeo levis,& stigida, i ed gravis. de eis a. Non enim video, quomo do possit aliquis causate vete , di proprie acti nem in genete eausae essesentis, quin causet smpliciter terminum illius actionis i de quidem ad hominem poterit hoc facile probati; nam lichtClitisius iupponeretur sani existens per prio rem actionem antequam poneretur illa posterior actio ex metitis Christi, adhue quando illa secunda actio intelligitur polita, qua idem Christus dependet a P. Virgine , itine si .vit go non solum dieit ut eausa illius actionis, nee solum dieitur exuti, quod Christus dependeat ab ipsa, ut a matre. sed dieit ut etiam simpliciter . Ac absolute eausa ipsus Christi ; non enim est et smpliciatet niater , nis cmpliciter generat et, nec simpliciter genetaret, nisi simpliciter produceret, de causatet Christum : ergo hoe . quod est . telini Dum piaecedete, de intelligi existentem ante s cundam actionem , non tollit quod ille, qui est eausa secundae actionis. dieatui simplicitet eausa te imini producti per illam actionem. Si ergo Chiistus est etiam eausa meritolia illius actionis,
di tui etiam causa meritoria termina es uidem actionis.
Ratio autem a priori est , quia non est alius
modus causandi terminum , nisi quatenus causatur eius actio; nec ignis aliter causat calorem, . . a nisi eausando calefactionem terminatam ad c H. lorem. Repugnat ergo , quod ponatur totum id, a quo agens denominatur causare terminum, Ecnon ponatur denominatio causantis tei mini in;
nam, ut alibi ex ptosesso probavimus , repugnat poni totum id, quod init insece componit ali tum effectum formalem . de non poni effectum Oimalem: hie autem effectus formalis, seu hodenominatio, qua hoc agens dieitur nunc causare hune terminum, provenit adaequale ab haeactione te imi nata ad hune tetminum: eigo quoties intelligit ut in rerum natura lixe eadem actio terminata ad hui e terminum , intelligetur hoe agens causare hune terminum . sed lieet terminus supponat ut terminans aliam actionem , adhue ponit ut haee actio tetminata ad hune terminum: ergo ponitur totum id . a quo proveniebat for malitet illa denominatio, & pet consequens hoc agens dicetur simplieitet producere, de causare hune terminUm. Dices . eausare hune terminum non esse s g i. tum poni haue actionem terminatam ad illum terminum,
164쪽
term mina, sed poni liane actionem, S non supponi aliam 'tetminatam ad eundem terminxni: ex desectit ergo huius negationis non daretur tune illa denominatio, qtiamvis ponat ut eadem actio. U.- p . Sed contra hoc est prim , quia is hoe velum . esset, sequeretur B. Virginem non e ste vere causam,& per consequens non esse peniti icem Christi per illam seeundam actionem, ut vidimus, uia tune lieet adesset actio ipsus in filium .deesset tamen illa negatio alterius actionis prioris terminatae ad eundem terminiim is consequens autem non concedent is eum quibus dii putamus. Seeunda re eitur, quia causate terminum,
H. -- s non praedicarum negativum, sed omnino po--, b. stivum , quo dicitur hoc agens positivi produeere, de date esse postivum alicuit et go manentibus iisdem omnibus posti vis, debet manete idem praedicatum positivum producentis , de ui amis te iminum . licet dest aliqua negatio; nam per illam negationem non poterat positi vheau ait te iminus: saltem loquendo post ivb , de realiter vetum erit, quod tam realiter & vetheausaret ternas nus per illam secundam actionem
ab agente , quam si esset illa sola sine eo solito
altet ius actionis. Dicta itetum, hoe esse peculiare in causa me- - , ut non dicatur mereti tetminum, sed
. III ctionem, quando tet ininus iupponitur
jam existens per aliam actionem; qtita pia initim, ut sopia diximus , debet elle aliquid supra id, quod metens iam habet: cum ergo sana Chiissus
habeat aliunde stam existentiam, non tamen habeat secundam actionem tei minatam ad eandem existeni iam , potetit quidem meieri taliquam praemia m. non suam existentiam, quam iam habet, sed secundam actionem , de dependentiam, quam nondum intelligit ut habere. Sed eontra quia in primis hoc ipso argumen- Rei letu . to probatur, non poste mereti illam secundam actionem, eo quoi repugnet meteti productio nem termini, re non mereri terminum ; neque enim aliter meretur Christus gratiam . quae nobis datur, quam merendo quod producatur in nobis illa gratia , seu merendo actionem Dei terminatam ad gratiam it nee potest non mereri gratiam, si meretur quod fiat gratia: ergo mercii do secundam actionem , meretur in rigore terminum. Pi batur consequentia, quia qui agit rh see, secunda illa actione vere causat termi num, ut vidimus : ergo qui meretur illam seeunudam actioncm . vel e causat meritoti e terminum; ille enim causat meritorie terminum, qui causat metitorie. quod alius producat terminum , quia non potest aliquis meteii immediate ipsum ter i minum, sed mediante actione, ita mi immediath solum meleatur actionem. qua fit terminus. Caeterum quidquid si de hoe . an ille dicatur mei etite iminum i negari tamen non potest illum , qui metetur secundam actionem , concurrere aliquomodo ad ipsum terminum . nam scut causa physica aetumis non potest non denominati per ip-Lin eausa termini ; ita qui causat moraliter illam actionem, non potest non habete aliquem influxum in terminum, ille enim causando actionem . dieitur causare productionem termini. Ergo est eausa , quod sat terminus: ergo est eausa, quod rei minus accipiat esse tela' dat aliquo moso esse tetmino. de per consequens aliquodnodo causat terminum,nam causate est date eis e. de eo modo, quo aliquid dat esse, debet eausaie, sed Chiistus itine causat moraliter , quod de tute de suae humanitati rei seeundam actionem: --go causat motaliter ipsas, humanitatem. Nee obstat exemplum , quod pio se offerebat c . ille auctot de Pallibus antiquis . qui meruerunt ae statu pioductionem Christi metendo accelerationem misisse ei is tus; de tamen non dicuntur merui: se snipli a, H. citet incarnationem . Ael ea istentiam Christi.
Respondetat enim in primis , is exemplum uti quid probat, piobaret etiam p. virginem non esse causam sui Flii, ut vidimus , nam ante eius influxum supponebatur per se mittens per aliam actionem. Deinde diei inus, patres antiquos , si
meruerunt aceelerationem Incarnationis . habuisse pioeul dubio causalitatem in ipsana Ineat- nationem , ut probat argumentum sadium; ne que enim poeturiunt causare actionem , quine latent etiam terminum illius actionis Non ta men dicuntur communitet metuisse simplieitet Incarnationem, sed acceletalionem; quia ille so lum dieii ut meteii simpliciter Incarnationem, qui meretur primum esse , qucd incarnatio habuit in mente dimina, non 'Li meretur editen sonem , seu leplicationem eiusdem incaritationis pro aliis temporibus. Sicut etiali, in genere
physeo . illi causa, simplieitet tilbolist enectus, quae illum primo inito sueti . non illi quae rostea rio aliquo tempore conservat; licet nega.ii non possit . eausam etiam consei vati vani ha bere meram causalitatem, de infiuxtim , non ita sum in actionem conservativam . sed etiam initiminiam ipsos. Sic incus Pia latus dieittit
causa simpliciter. Lod ego legam in schola. honuero qui curam habet horologii, licet ipse satiasse sit eausa , uod lectio diut ijs piotrahatur,
de pet consequens conscruci lecticiacm per ali quod tempus. Sic etiam is Medaciis venit in urbem, ut adiit Pontis ei aegrotanti, de eo iam bere valente adhuc tecreationis gratia mai eat secvnum diem , non dicetiar simpliciter recreatio rauca, quod ille suetit Romae, i ea quod aliquantulum diutius fuerit. Sic etiam patres ai t: qui non dicu i et smplieitet metuisse adveni cm Filii Dei in mundi: m, seu quod Christus sterit in hoe mundo sed quod citius su it,quia nimirum ante indium mellia iam si ponebatur chii sitis sutulus in mundo. de iam piaevadebatur ptimum esse Christi; ips autetri suetunt
quasi cui sita conservantes , seu protrahentes aliquantulo illud esse a parte ante, ita ut inciperet aliquantulo pilus secundum durationem e quare non dicuntur simplieitet metuisse Clit istum, sed extensonetii Christi se ii uni dulationem, sicut causa conseivans extendit terminum ad aliud nox tim tempus ; sed tamen revera, sciit causa conservans habet et eram eausalitatem etiam in te iminum . ita illi debuerunt habete aliquam causalitatem moralem in terminum, nempe in
chilii A. Dices, ergo nee p. virgo ditatui smplieitet e in illa sententia produxisse Chiissum , sed solum
sua actione ac letasse existentiam Chiisti inam fetit Paties non dicunt iit metuisse chii. si lini simplicitet, eo quha iam supponi batur primum elle Chii sit in pia vis e Dei , ta illi si,
165쪽
tum obtinuerunt, quod illud esse extenderetur, a parte ante ad aliquod tempus: ita ante actio
ne in B. vii ganis iam pupponebatur in piae viso ne Dei ptimum elle Christi independent et ab ea actione , ut postea dicemus, ct pec consequens beata v ligo totum feeit, quod illud esse Chii iii ci petet antea, extenderetur ad tempus an
letius et ergo non dicetu simpliciter tua actione eiusasse Christum , sed extendi isse eum ad ali
cc. Respondetur negando sequelam. Ratio dic. At in is,. criminis desumitur ex diis etentia causae phys eae, de causae motalis, seu intentionalis ; nam causa phisica tune dicitur causare essectu in . quando causat primum esse physicum , quod habet te ipsa effectus. & primo ponit effectum in ierum natura. Si e p. virgo caui avit primum esse ph si eum, quod in ordine ph disico habuit Cliti sitis, de ptimo posuit Christum a palle rei: causa veto motali, tune diei tui simpliciter eaus P cipe-ctim. quando causat primum esse ipsus effectus in esse intentionali : eum enim solum causet movendo intellectualiter , illa dieitur causate ei sectum , quae primo ponit eilectum in voluntate operantis: quando autem invenit iam eis e ctum pol tum in voluntate operantis , tune non die itiit proaueeie , sed coiiset vate, vel extende te eisidium. Si e se habuerunt patres antiqui, suiptiusquam moverent Deum tuis mei itis , invenei uiit iam Clitissura in voluntate Dei volitum, di decretum e quare solum potuerunt concurrete ad extendendum illud esse Clitisti pro aliquo tempote anteriori . & ideo non dicuntur mei utile simplieitet Christum. Sicut in exemplo posito. ii medicus venturus in urbem eausa Ponti seis , anticipet adventum per unum diemeausa ami ei, non dicet ut simplieitet motus ab amico ad veniendum in urbem , quia adventus iam etat in voluntate medici ante illud mo tivum. Causa autem physica tune dicitui simplicitet eausare effectum . quando non invenit e
sectum pli see a patie iei; & ideo sub hae duapliei consideratione B. virgo diveis mode com- . paratur ad Christum. Nam quatenus suit eausa moralis per sua metita , non dicit ut ismplieitet eausa Christi , sed aecelerationis; quatenus ve- i5 suit eausa ph sica . dieittit eausa simpliciter Christi. Quod idem de antiquis Pallibus eum pro p ,rtione diei potest ; nam quatenus fuerunt et i m causae morales , non dicuntur metuisse Clitatium , sed accelerationem : quatenus velo habuetunt concursum plidis in mediatum , iii et ieet, qui fuerunt Christi progenitores, dicuntiit simplieiter eatis, mediatae Christi. Caeterum in rigore loquendo. tam ipsi, quam beauta virgo eausando moraliter accelerationem,
habuetunt ut dixi: eodem modo eausal tale in id in terminum actionis, set licet in cli istum, liei tpropter rationem supra positam, non dicam ut ut ite meruisse Christum simplieiter, A: absolute, eo quod invenerunt iam illum postum in decreto Dei, nee movetunt Deum ad illum pii- me, ponendum, sed ad extendendam Chiisti
durationem. Hoe tamen non tollit . quod s-cut eausa conservans, lichi non itibuatur illi ita simplieitet effectus . ae t cibuitur generanti; adhue tamen habet veram prictitatem respectu rei conseivatae : ita causa motalis metenseonservationem , vel extensonem eiiusdem te . mini ad aliud tempus , licet ipsa non dicatui meteri substantiam rei , adhue in rigore habeat eandem prioritatem , quam habet eau si moralis metens primum eis e nusdem termini.
instabis tamen adhue, quia juxta hane d ctrinam beata virgo conrerrens per secundam actionem ad generationem Chiisti, quem iam inveniret productum per primam . non dicet ut simplieitet eausa Christi; diximus enim, in or dine physeo illam. solam dici simplicitet eau sana rei, quae non invenit rem postam pli se e a parte rei: at in his rasu beata virgo iam invenit Christum pliysee a parte rei antequam ad illum neutrat: ergo non dicetur simplieitet eausit echi istum.
Respondeo, hane obiectionem probate no stium intentum, se ilicet non bene constitui illa duac actiones in eodem instanti reali eum suecessione naturae iuret illas ; nam qui agit perseeundam, non dieit ut simpliciter causate terminum s & tamen B. virgo supponitur ita eon- mitisse , ut vere , ct smpliciter dicar ut eauia sui filii, de generasse filium, sicut cateiae malles; de quidem sieet detur poli e unum terminum produci simul per duas actiones adaequatas , retotales a dupli et agente totali quod non caret diis euitate letum ponere illas duas actiones eum ordine naturae inter se, ita ut una sit idiotnatura, quam altera, videtur omnino repugnans,
quia jam idem tet minus esset prior se ipso, ut vi dimus. Quale ego nullo naiari admitto illum easum possibilem: eo autem casu posto, videtur ex uno eapite sequi B.virginem concutientemper illam seeundam actionem, non dicendam eausam simplicitet filii, quia nimirum iam inveniret illum positum in ieium natura, ct per eonsequens non generare illum, quia generatio non supponit id, quod generatur: illa autem actio sus ponit Christum. Ex alio tamen capite sequitur ei iam pet illam actionem p. virginem dicendam causam simplieiter,& generate hilum, quia reve ia illa actio non est conservatio ; nam eoni et vatio supponit terminum extitisse pio duratione reali antecedenti: ergo esset prima producito: ptima, inquam, non prioritate naturae, sed tem polis, quatenus nullam supponeret priorem tem-
potet omnis autem actio, quae non est conservatio , diei tui ploductio : unde ii qui ponerent illam duplicem actionem, loquerentur proculdubio hoe modo, & ad obiectionem respondeient, illud agens in ordine physeo diei sitis si ieccausa te terminum , qui non invenit terminum stos tum tempore , vel insanti praecedenti; nam ieet inveniat illum postum pro priori naturae, id non tollit quod existentia, quam dat termino, si simplieitet prima ; eom si existentia pio piumo instanti reali suae durationis : causa autem quae dat primum esse rei . dieitur simplicitet illam producere, de causare. Obiicit seeunda idem auctor ibidem contra illam nostram rationem aliud e, emplum Chiisti, qui metuit suam secundam praesentiam , qua ipse postus fuit sacramentaliter sub speeiebus panis : meruit ergo, quod ipse existeret per secundam praesentiam in secundo spatio , non tamen dicitur mereti suam existentiam, sed existen
166쪽
sterillam in ilid spatio i eigo smiliter lieti me
rearat secundian actionem ad ii am existentiam terminatam . non ideo dicetur mereri suam exi
stentiam , sed lotum mereti quod existat per se
Responderat Helle a exemplum esse long si
diversum . nam qui causat etiam physice v bica tionem . nullo modo causat exilientiam colim ris v bieati, eum v bieatio non sit ipsum fieti tot. rotis, sed alius terminus divei sus, sicut calor .aut si illus a quate sicut qui eausat ealorem, vel sti. gus . Leit quod corpus existat ealidum , vel hi gidum . non tamen quod corpus existat s ita qui plodueit ubieationem . sacit quod corpus exi stat hie, vel illi e ; non tamen, quod existat. At
veta actio est ipsum fieti sui iei mini ; quare te pugnat , quod ego sim causa actionis, qua iit Pe rius , quin eo ipso sim causa , quod P. tius fatude per eonsequens sim causa , quod Petrus acet piat elle, quia fieri est accipe te esse s unde etiam sum causa aliquo modo Petii, quia causare Pe trum . eii facete quod Petrus habeat ei te, ut suupta vidimus: qui autem eauiat actionem , facit quod Petili, habeat esse per illam actionem te go aliquo modo eon. uirit ad ipsum esse Petri, de non soluti ad esse actionis. ver- Hoc eodem argumento probavi olim in matera a de Eucharistia, non posse eoi pus Chrasti existens per actionem , qua conservatur a solo Deo, habete secundam actionem, qua idem cor
. pus Chrasti plodueat se ipsum in sacramento Eu charistiae, nee etiam posse tune causare moraliter illam seeundam actionem, quia jam idem corpus Chiisti esset eausa sui ipsius in eodem instanti reali , de piaecederet seipsum vera prioritate. --- a. Hanc nostram rationem alct Theologi, qui post
.. . in ea de eodem puncto tractarunt,appiobaiunt quius morata dem quoad causalitatem physicam a quia inter causa in phys eam , de este istum debet elle cim nino dili inctio realis a quoad causam veto mo ratem non consentiunt , quia negari non potest, quod aliquis possit esse eatisa motalis sui ipsus, nimirum Petius nunc existens potest pete te i' Deo conservationem sui etallinam: est raso idem Petrus causa motalis suae conservationis , de pet consequens causa motalis sui ipsus,cur ergo non posset etiam siune impetrare a Deo secundam actionem terminatam ad sui existentiam , sciit potest impetrare a Deo sne inconvenienti actio nem et astinam terminatam ad se ipsum in Et se itaque dicunt, Christum potitiise moraliter cau sate secundam actionem, qua producet e tur eius substantia in Eucharistia. o. Pro nune omittimus id, quod pertinet ad pio ductionem substantialem cois tis Cl illi in Euthara ilia . de hoc enim dicemus in suo tractam. --. ... Nunc solum di mus, disclimen illud intet eau sam motalem , de phys cain , non videli verum; nec exemplum , quod affertur de conservatione etastina, quam potest Petrus hodie mereri. aliquid conducere . imo posse idem exemplum contra eius auctotes retorqueri . nam licet phr- see non posset aliquis nune existens producet e suam conservationem et astinam, ro est tamen nune physch disponere ad suam conseivatio nem crastinam, nimirum cibo, vel potu, aut m diei na aliqua . producendo in se tale ti mpeta
mentum phiscum, quo ph disce protraha: ut in
iongum eius vita; hi ne tamen non licebit atqueis rei quod possit aliquis nune philich ebntimere dispositue ad suam productionem praesentim,
vel eonseivationem, qua nune conscivati .r: et
go licet aliquis possit nune mereri suam conservationem crastinam, non licebit colligere, quod possit etiam nune mereti suam prodi ctionem; vel conservationem piae sentem . oe cile nune causa moralis sui ipsus. Plobo consequentiam; quia sicut tu ere eo , quod possit aliquis nune mereti suam eonset vationem etapinam , colligis non requiri distinctionem inter causam ino
talem , de ellectum s arque adeo posse idem hau sate seipsum etiam plo eodem instanti: se ea eo; quod possit aliquis hodie existens causa te dispo sitive suam consereationem et astinam i colligo ego, non requiri distinctionem inter causalii dii- postivam s de essectum i ergo inde etiam potest colligi, quod possit aliqua causa nune dispositive
concurrere ad suam productione mi aut conseris vationem praesentem. vel si hie non valet ille modus arguendi nee etiam valciat in primo eas ude causalitate morali.
idem argumenium fieri potest in causa phy,
sca mediata . non enim repugnat, saltem divini.
tos . quod aliquis sit eausa physea mediata sol
ipsus . v. g. quod Petrus nune generet filium, a quo post aliquot annos idem Petrus iam mortuus reproducatur . in quo casu Petrus dicetur eausa mediata sui ipsust de tamen hi auctores non conis cedunt polle in eodem instanti reali aliquem esse causam mediatam rh3scam sui ipsus, ita ut aecipiat nune esse ab eo, cui nune phisce dat esse
ergo repugnantia non Provenit praecise ex di stinctione i equisita inter causam, de essectum ut cunque cinam idem potest esse causa mediata sui ipsus) sed ex distinctione te qui sta intereausam; de effectuin praesentem , quando causa 'dieratur vi existens e dico . quando operiatur ut existexa, ut excludam causam finalem i de exemplarem , de alias similes, quae non sunt rigorosae causae , nee causant prout existentes, sed prout possibiles: at veto eausa illa, suae operatur ut nune existens. non potest nune habete causalitatem mediatam, vel immediatam te spectu sui ipsus. Rationem autem huius repugnantiae omnes debemus redueere ad prioritatem . quam debet habere eausa illa , quae prout existens nunc eaυ- sat aliquem essectum ; nam eo ipso, quod intellia gii ut nune existens , antequam intelligatur es sectus, non potest ullo modo mediate , vel immediate. physice , vel moraliter accipere nune
idem esse ab eodem essectu , quia sequeretur e se priorem , de non esse priorem suo effectu i esse quidem priorem . quia omnis causa realis estptior effectu, quatenus intelligitur existens nondum intellecto effectu a deinde sequitur, non e se pliorem , quia pliolatas haec cansalitatis non solum dieit, quod hoe intelligatut inde pendentet ab illo, sed quod illud non possit intelligi sane hoc. nee independenter ab hoe ; nam Angealtis intelligitur inde pendendet a materia prima.de tamen non habet hane prioritatem respectu materiae primae i quia nimirum materia prima
non debet intelligi dependentet ab Angelo, sed potest ei iam intelligi sine illo , de dum ma
teria non habet posterioritatem . Angelus non potest habete prioritatem et utrumque eIgo re quirit ut
167쪽
i; si De mysterio Incarnationis,
qui titui ad prioritatem naturae , quod se ili tisiud possit intelligi existens sine ilio et non veroe eonii a illud fine illo. In casu autem posito, si Petrus, v . g. dependetet ab aliquo eisectu, quem causat in eodem instanti, ille essectus esset vetaeausa Petti, de pet consequens ellet prior natu ta illo: ergo pollet intellagi independenter a Pe tro: ergo non ellet polietior Petro , de per consequens Petrus non esset prior natura illo esse ctu, quia ubi non est postelioritas ex parte e eiactus . non potest ei se prioritas ex parie causae , ut vidimus: sequeretur et go, Petrum esse priorem,
de non esse priorem illo effectu, a quo pio eodem instanti acet petet est e. - Dices, ponamus Petrum, Ze Paulum singulos 'preduehoc a Deo singulis actionabus adetqυatis . tone singuli pro eo signo concipiunt ut existentes inde pendenter alter ab altero; pro posteti oti autem signo Deus ait limat Petium ad eausandum Paulum per secundam actionem adae quatam, & Paulum ad causandum si militei Pe tium per aliam actionem adae lisatam, tunc quiliabet illotum prout productus per primam actionem, intelligitur prior altero prout producto persecundam actionem, & hoe modo ce stant omnia inerinvenientia, praesertim si singuli concutiant solum ut eausae mDrales ad merendam secundam actionem , prout hi auctores volunt cone ut rere Chiillum ad actionem E ueharisti in terminatam ad existentiam sui eor potis. Respondetui in ptimis hoe non solum pro- γ te de causalitate morali , sed etiam de ph, liraruis enim semel intelligitvt eausa moralis causans
seeundum existentiam . quam nune habet, aliquem ellectum , a quo eadem existentia D ne
causetur, poterit etiam intelligi de eausa phis eas
quia caula etiam moralis talitet eausans habet vetam piloritatem independentia ab ellectui Clutilus v. g. merens secundam actionem pro eodem instanti terminatam ad tuam existentiam, intelligitur existens independenter a ut luntate praemiantis, quia Deus vult dare illi eam secun
dam actionem, eum moveat Deum ad habendam eam voluntatem, de iursus illa voluntas, cuin sit
eausa eius sem Christi pet secundam actionem, debet et intelligi exit ens inde pendenter a Clitatio , qui est ejus ellectus: hoe autem non potest contingere , quia voluntas illa dependet a Clitiu in merente illam, & praeviso vi existente e ergo ton potest intelligi illa voluntas extilens inde pendenter a Chrsilo e vides itaque, eandem di euitatem esse quoad hoe in eausa morali, & in causa physica : ergo cum hi auctores concedant, non poste aliquam eausam physicam concurrete ad serandam actionem respectu sui, deberent id etiam ditare de causa morali. n. regi. . Nunc ad ob ectionem factam dicimus, repta a I ..iu gnate, illum qui pro priori naturae supponitutexi liens dependenter a causa adaequata . existere rursus pro signo pissi et toti . per aliam seeundam actionem dependenter a suo effectu; quia existere per illam serandam actionem , est uel pere tale ab illa alia causa et nemo autem
potest accipere id , quod tu ne jam supponit ut habere: nam sicut in moralibus non potest ali
quis aee, pete valide rem suam ab alio . quia id, quod meum est, magis meum elle non potest. vi
traditur si lineque riguus A c. I de regulis nuria e
se in physeis non intelligitur, quomodo possim
ego accipere ab aliquo id, quod iam nune supponor habere. Possum quidem ego id quod nunc habeo, accipete ab alio in crati inum , de erit contractus validus, ut notat ibi glossa,& habet ut in aliis tutibus f eaeteium accipe te illud pro tempore praesenti non positim: qui enim nihil plus
habet quam antea laabeba nihil prorsus accepit: de qui me ditiorem non reddidit, nihil mihi deudit Denique ex illo casu sequeretur, Perrum essertiorem seipso, quia Petrus esset caula Pauli: et go eilet prioi natura Paulo, hoe est independens a Paulo, de ab omnibus qui a Paulo penderent: sed Petrus ipse dependet etiam a Paulo, ut supponitur et ergo Petitis esset prior seipso, re posset intelligi exiliens line seipso I in hoe enim consistet illa pilotitas naturae. Diees, esset independens a seipso prout termi- EI nante actionem Pauli.
Sed eontia, quia Paulus tui diximus o non so- Dies ritum est eausa actionis, sed termini etiam, qui est ipse Pertus et ergo Paulus est pilor, seu inde pendens ab actione sua , & a termino , nempe a Petro : eigo Petrus debet etiam esse inde pendens Paulo , & ab omnibus, quae a Paulo dependent, inter quae numeratur ipse Petrus: ergo debet esse
itidependens a seipso, hoe est, poterit intelligiis ne ipso , quod ex terminis repugnat Constatetuo ex dictis,illam primam lationem,qua impugnavimus illam sententiani , de duplicem acti nem,ex eo quod Christus diceretvt eausa sui i sus, non esse levem,sed solidam, de sui aram in principiis communiter receptis, & in doctrina communi de dependentia, de prioritate inter
Illa ergo sententia omissa , ipse P. Helice ubi
supra nuan. . G s. paululum tandem ab ea Hetieridi ieediti dieit enim Christi humanitatem productain suille in primo instanti ex vi duplicis
deereti divini executivi, quoium uno Deus voluit stibile munus causae primae, de secundae ; alia 'leto autem voluit stibile munus causae pii inae, s-nendo B. virginem eoncurrete ut causam secundam : horum quodlibet erat decretum sussiciens, di adaequaeum ad existentiam Clitisti: sed non ideo ponit duas actiones inti insecas in Christo existimat enim probabile , quod actio Dei sit in Deo active s quate Spium decretum divinum erit actio virtualiter hansens. Hi ne st, Chii umpi imo instanti habuisse suum eile independentri a p. virgine,ex vi illius decreti, quo Deus voluit
concurrere ut eausa prima , de secunda , atque adeo Cht istum vi se existentem potuisse meteri gratiam suis progenitoribus, qua mererentur se- eundum Dei decretum concutiendi cum B.Vir- .gine vi musa secunda. Caeterum iii reliquo vi tae tempore dicit , eonset vatum fuisse Christum non per duplex . sed per uni curii Dei de
cretum . quo Deus volebat Christum conse vare , tum propter exigentiam causarum se cundarum , a quibus prima suerat piodiiuus, de exigebant conservari illum effectum a Deo stum etiam independent et ab ea exigentia cau- Psarunt secundarum, unde ex vi huius d/creti conservabatur etiam . quando causae naturales id
ron exigebant . ut in ieiunio illo quadraginta dierum, de in aliis temporibus supta exigenti
168쪽
didi. Hie modus dieendi multis de causis videtur Pn ,- mihi disicilis, & obseurus. a is, /i Priino, quia supponit actionem, qua Deus
'M plodueit, aut eonset vat aliquem terminum, non
etla aliquid extia Deum. Cuius oppositum mihi D. . , . vet. Inium est, quia ut suo loco latius probabo, Imma. durat in tei permanentis debet ea e aliquii modustae Tu us init in seeus tei duranti,indistinctus ab actione, qua illa res producitur, de conseivatur, atque ideo ipsamet eonservatio debet esse modus si eis vias; nam per ipsam mel eonservationem, quatenus eonservatio est,intelligitur iam res dii rare , seu aecipere ei Ie eontinuatum . de pers
velans post primum instans: ergo iam intelligitur
durans extra ptimum instans absque alio modo superadditor ergo antecedenter ad omnem alium . modum , de sormaliter pet ipsam mei conserva
tionem durat i alioquin conservatio vi conservatio. non esset set maliter libeta, quia actio ipsa, pio ut praecedit natura illum modum durationis, Mir eii ennset vatio, nee addit aliquid novum, ratione cuius habeat maiotem laudabilitatem: ipse autem inodua durationis. qui pio posteriori naturae subsequitur . non est sol maliter libet, sed iesultat neeestutia ab entitate rei: debemus ergo fateri, ipsa minet actionem per sua in entitatem esse si ieeeisivam, de ab illa absque ullo modo dea nonia nati tem conservaranti Haec suiseiat indieas
se pio nune alibi ex professo probanda et ex hoe ergo rapite redditur jam dissicilis ille modus explieandi , qui supponit actionem Dei ad extra non esse aliquem modum tenentem se extrinsece ex pane Dei. s. Se nilo disse ite mihi est in praedicto aucto Di Dei p. re , quomodo loquatut eo haetentet ad sua prinem ' et pia de libertate Dei, quae posuerat di ui. ret.
m. is. Osequentitas, ubi dixerat, volitionem libetam Dei ad obiectum et ea tum debere sempet tei minari per actionem aliquam creatam,quae
in se diuelsa sit entitative pio div et state sinis,
quem Deus intendit; nam sine hae vatiatione emtitativa actionis, non potest intelligi. quomodo. Deus dicat ut nune velle hune terminum propter talem finem , quem potuit velle proptet alium, nisi ponatur intra Deum vatiatio aliqua realit intrinseea, quod diei non potest. Cum hae ergo doctrina non video quomodo siet, Deum creantem Angelum non ploducere illum peractionem aliquam , quae iit extra Devin ; nam a Deus potuit creare hune Angelum ex alio fine, de tune esset idem Deus, de idem Angelus: ergo cremi nune ex tali fine petit vatiationem aliquam realem. saltem in actione . tua fit Angelus. Quod argumentum applicari potest ad rem praesentem; nam humauitas Christi potuit produci a Deo non concurrente ut causa serenda ,sed solum petviii eum deeretum, de vi causa prima eoncutiente eum B virgine et tune autem esset idem termi
rus productus: ergo ut modo dieatur Deus velle illum tetminum producere etiam ut causa se eunda, debet intervenite aliqua vatiatio, saltem in actiore . qua Deus producat talatet illum teris minum , & per consequens eoliditenter ad suas tineipia di bet ponere actionem mediam . qua
Desus prodis eat illam humanitatem, de quae stinit in ea ipsi humanitati. s. Tertia quidquid si de si . eadem diiseultat Iasi titia, manet in hirum duobus decretis, quae esset in dua
but actionibus; nam stat illarum actionum una
debei et eis et priot altera, de per consequens teraminus existens ea vi unius est et prior, de causa
seeundae actionis,& per consequens sui ipsus,ut supra piobavimus: ita se haberent illa duo deete ta,virum enim es t prius altero, squidem Chii se
sius ut existens ex vi unius meteretur. & impetiatet secundum decretum, atque ideo sequuntur eadem inconvenientia de mutua prioritate, de de
e salitate, quam Christus haberet te spectu sui ipsius, de reliqua , quae supra late probavimus
contia sententiam praecedentem.
Quatta non video , quomodo consequenter 8o. loquendo, neget duplicem conservationem, seu D f hi a duplex aliud decietum divinum reliquo tempo- qaarra.
te vitae Christi, sicut ponit in primo instanti duas actiones, vel duo decida ad primm ploductimnem. Ratio enim, qua movet hunc auctorem adponenda illa duo decieta in primo instanti est. vi Clitistiis intelligatur Ligeienter existens ex virtioris deereti independenter a suis progenitoti-hu in vise possit illis impetrare gratiam ad me
rendam actionem, qua eundem Christum producant. Haec autem ratio aeque militat in reliquo vitae tempore, in Christus non solum per metitum primi instantis, sed per metata totius vitae,de mortis metuit suis piogenitoribus illam gratiam, ut contendit omnino hie auctor illo n. s. ergo quando postea orabat, v. g. debebat intelligi tune existens independentet a suis progenitoribus, ut pollet ex olatione illis meteti gratiam ad eum generandum e debuit ergo tune etiam terminate duplieem actionem , vel duplex decretum conisset vativum; nam ii erat vinim , illud celth non et at omnino independens a beata vi igine. quia de facto conservabatur Chlistus a Deo secuniadum exigentiam primae productionis, qua suetat productus a causis secundis , ut tandem satetur ille auctor dicto n. s. instae r ergo Christus provieon set vatus per illud de elum, non intelligeba tui conservati independenter a p. virgine . de per consequens ut i et conservatus non poterat
meteti dependentiam ab illa, quia iam praeintelligebat ui eum illa dependentia i vel si prout se terminans illud decretum toruit adhue mereri exin dependentiam, quam supponit, & involvit illud deeretum, idem potuisset diei de primo instanti coneeptionis . & non multipli te decreta
Dices, ideo poni unteum decretum in conser- 8 i. vatione, quia dependebat a solo Deo, lieet Deus tattendat etiam ad exigentiam primae productionis a eausa secunda . ut velit conservate Christum. Ita videtur respondete ille auctis ibi. Sed impugnatui ex dictis, quia licet si solus Eae litauis. Deus. qui conservat. Chlistus tamen debet prae- intelligi eonset vatus a Deo independenter a suis
progenitotibus . ut mereatur conservari ab eis
dem e non potest autem eodem instanti reali piae- intelligi conseivatus independenter ab illis, statum terminat unieam conservationem. de haee
est vete in sua emitate dependens ab illis , de
propter eorum exigentiam; nam eadem consei
vatio non potest praeintelligi pro aliquo prioriteali ante seipsam. Diees. pet illud deeretum velle Deum virum g, que , vult enim eonset vate Christum propter Aia r. A. exigentiam causae secundae . & independenteto etiam
169쪽
asS De mysterio Incarnationis,
etiam ab eius exigentia, hoe est,quamvis non exigant id causae secundae: quare potetit christus riaintelligi , piovi conservatur pet illud deo tum independentet a causa secunda, & ut se me reri, quod fuerit productus a causa secunda.R H. itur. Sed eontra . quia decretum simplex realiter, lieet possimus in illo concipere duas sol malita tes, non tamen potest ita dividi,vt una mimali sis intelligatur pto ptiori naturae , vel causalitatis
ante aliam, ut dicebam,quia prioritas naiutae debet versati inter ea . quae realiter, vel ex natu iarei distetunt: ergo Chtiam ut ex vi illius deereii
conservatur independenter a causa secunda , non
potest prae intelligi pio aliquo sano causalitatis,
ad hoc, vi tune mereatur suisse pioductus ab ea dem causa secunda. Probatur consequentia , quia hoe esset mereri conservati nunc propter exi gentiam causae seranda .aqua suit productus: et go est et meteti serendam sol malitatem eiusdem deeleti, quae est propter exigentiam primae productionis a causa secunda ; quod tamen repugnat, eum illa seranda sol malitas solum ratione nostra dissecat a prima formalitate. Porro quod mereti sitire ploductum a B. virgine, sit mereti conset vati nunc propter eius exigentiam, facile constabit ex i plis terminis inam qui meret ut secundam rei productionem, meretur implicite ea, qua ne-eellatio consequuntur ex illa et ergo quatenus Christus nune metetur finge genitum a virgine , meretur quod illa generatio exigat conservari a Deo tempore praesentit ergo meretur, quod
Deus eum terminum nune conservet propter exigentiam illius pri inae generationis et ergo m retur hane conset vationem fieri eum respectu ad
illam primam generationem: s ergo Christus
prout conservatur per hane conservationem in- dependenter a causa secunda, meretur nunc filis se conceptum ex Virgine, meretur etiain . quod eius consei vatio habeat nunc tespectum ad exi gentiam illius primae generationis, S per eonsequens piovi intelligitur tet minans unam forma litatem huius consevationis, meretur alteram eiusdem eonset vationas formalitatem, quod omnino repugnat, ut vidimus.
Hobabilio solatio di euitatis.
si ' Acilius dici potest, Chi istum piae visum is
T. eis, r se tempore passionis cum suo merito, saltem
Atiis cum aliquo actu eisicaci acceptante ex se mot
tem a Patre iniunctam, si a ludaeis inserat ut , &pet hoe meritisse gratiam piogenitoribus,& vir gini. I solstan existentiam ipsus virginis ; postea vero Palles, ct B virgo praevidentur mereri feti Christi progenitores e non erit m repugnat id
quod nune est causa, esse postea pro alio tempote effectum respectu eiu idem, dummodo non detur mutua dependentia pro eodem instanti: v. g. liabitus eliaritatis,qui in primo instanti pendet ab actu dilectionis, saltem motaliter , in se. eundo potest concurrere ad conseivandum actum,
A Dices, bene potest id,quod antea erat effictus, Eloi' concurrere postea ad conservationem suae eausae. ut in exemplo posito; non tamen potest id quod antea suit ellectus , concutiere modo ad res immproductionem suae causae,v.g. habitus charitatis,
qui pro primo instanti pendet ab actu, licet pociit pro secundo instanti eonseivate eundem actum, non tamen potest in secundo instanti cilicere , quod actus pioductus fuerit in ptimo timstanti. quia hoe jam esset eausate se iritim etiam pio secundo instanti ; nam licet pro secundo instanti non pendeat a conset satione actos, ct ideo possit concurrere ad eius conservationem tanquaad aliquid posterius, pendet tamen mediate a prima productione actus; ideo enim conseivat ut
habitus in secundo instanti, quia productus fuit in primo, de ideo productus fuit in ptimo, quia extitit actus dilectionis et ergo etiam in secundo instanti pendet mediate ab existentia actus in primo instanti: eigo habitus in secundo instanti non potest causare existentiam actus pro primo Minstanti. Similiter ergo in piae senti, licht Cluilius tempore passionis non pendeat ab existentia , demeritis, quae tune habebat virgo, di ideo possit
pro eo tempore esse causa motalis existentiae , tantariae, quam virgo tune habebat, pendet tamen satiem inediate ab existentia, & giatia, quam hobuit virgo ante incarnationem ; nam ideo conservatur nune Christus, quia antea fuit conceptus, ct ideo fuit antea conceptus per te, quia virgo metuit illam conceptionem ergo Chii ustempore passionis non potest mereri gratiam, quam vii go habuit ante incarnationem, uia esset mereti mediate consei vationem sui ipsius. Respondeo,pro tempore passionis non habuis- 8 se Cliti stum dependentiam etiam mediate a vi P pineinee ab eius in iluxu ; non enim con abat Deus tunc eam humanitatem, eo quad suisset antea producta, vel concepta in utero virginis, sed independentet ab eius conceptione. Ima ve- ii simile est, conservationem illam pro eo tempore sitisse ultra naturae leges, quia tanta fuit tristi ita Chiisti in horto, ut nisi divinitus conservat lut .consumptus findet prae animi dolore; nam in
his sensu aeeipiunt aliqui illa Chiisti vel ba , iri pii est ani Ma nuda tisitie ad mortem, id est tristitia
suilicienti ad causandam moliem, ut edi ponit noti et Salmeion ibi. Quale conseivatio Christi pio tempore sequenti, posta suit independe iura ab
eo, quod antea extitisset, de per consequens eius merita praevisa pio eo tempore nullo modo dependent ab existentia, vel piatia P .virginis.
urgebit aliquis, quia licet possit hoe usseri de is .
conservatione humanitatis Chiisti, piovt teimi Ini na. ut ad unionem ait imae rationalis cum matelias non tamen de conseivatione visionis ipsati mrattium materiae inter se; hae enim sculper coim tinuam nutritionem fuerant additae piacedentibus, ita postea conseivantur unitae, attendendo
ad ptiorem unionem e neque haee vitio dissolvi
poterat ex tristitia, vel moerore, quia eadem coim tinuatio materiae perseveraret naturaliter ali
quo tempore post mortem et ergo iam Christus
seeundum aliquam partem pendebat iure a causis praeeedentibus, salte mediate; nam ideo habebat illam materiam continuam,quia per nutriti nem acquisierat eas partes; & ideo eas acquisie- t. tat, quia in utero Virginis aeceperat potentiam
nutritivam:ergo de Primo ad ultimum continua
tio eo vationis Christi quoad aliquam pastem
pendebat etiam pro tune saltem mediate a mericis tune habitis,quia Christus nite operans includebat
170쪽
debat talem numeri, humanitatem eonstantem ex tali cima. & ex tali materia continua. Reo maeri adhue potest , eonservationem illam etiani quoad continuitatem materiae praevidit i pto illo tempnte independet iter a nutriti ne, & generatione piactei ita : Deus enim pii modecrevit Chi istum tune existentum , de conservatu in ret instu, um psi seum a Deo ipso inde. pendenter al, omni generatione , vel nutritione praeterita a postea ex illis meritis praevisis dedit gratiam virgini, ut meteretur conceptionem fi- iis , de per eonsequens, ut ille , qui iam suetat piae visus vir ,eia et prius puer, de paulatini ado lesceret, re acquireret materiam, cum qua suturus erat tempore passionis ; caterum adveni eute tempore Milionis, jam eoni et valetur Christus ex vi pcioris decieti independentet a petioli pueritia, & adolescentia. Dices:et gra non coservaretur tune naturaliter, te a sus et natia talitet etiam quoad illam partem. Nego sequelam , quia non conservabatur illa
materia continua contra exigentiam naturae , vel
eausatum feeundatum . licet in ipsus conseiva tione non attenderet Deus ad exigentiam causa tum secundatum praecedentiunti sicci etiam con set vatio Adami non sint sit per naturalis,quia licet non metit ex exigentia nutritionis, vel adolesseentiae piaecedetuis , non suit tamen contia aliquam exigentiam caularum naturalium e neque eis et supernaturalis cieatio viginti hominia, sicut non suit ius ei naturalis creatio unius . , quidem fuit ius est, i eu eoni et vate tune materiam Cliti ni eontinoam inde pendenter a nutritione praeterita . quam ponei e duas actiones adaequatas ad conservationem, vel generationem Chiisti. Contra hoe in primis arguit Lorea, primo quia iudi viditatio essectuum sumitur per ordinem ad suas causas tergo hae e numero humanitas Cliti sti individuatur pet ordinem ad causas, quas habuit : ergo non potuit mereri mediate, vel imme diate plocedete ea talibus causis.
Respondeo negando antecedens , de quo egilate in Metaph. ubi dixi, hune numero eisicium potitill naturaliter produci ab aliis eausis, si D ux dedistet concut luna illis, scut istis ad eundem essectum Arguit secundo , quia qui metetur aliquam actionem , metetur poni a patre rei terminum ii lius actionis ; actio enim non est nisi posito ter mini i et go ii p. virgo meruit productionem Chiisti .metuit poni Cui istum a parte rei: ergo metuit incarnationem non solum quoad circumstantiam. sed quoad ipsain substantiam.
Responsetur. iuxta id quod supra dictum est,
negando antecedens vinitaei saliter sumptum. iam enim explicuimus. quomodo causa motalis tune solum diearet smplieiter causa rei , quando non
invenit illam existentim jam in praevisone iulius apud quem meretur; ubi etiam explicuimus d. intentiam quae est quoad hoe . intret eausam moralem. de phiscam. Tettio obiici posset Bernata lam. super affsis ect .vbi virginem hortator, ut consentiat Angelo: his verbis et Noe torti t mundus tuti genibus p otiolatui exi=ectat. Non imme sto . quaedo ex ore tuo pendet consolatio miserorum , redemptio eam morum . Aberatio damuatorum . saltis denique fissile festim filio um Adam to ius generia tui. Vbi videt ut Bernardus ponere redemptionem Ca d. de Leto d. Incarnat.
nostiam pendentem a ranceptiore Chiisti in
utero virginis e ergo non sint pilus visa inde pendent ei a vi igine. Rei pondeo. Bernat sum debete accipi de no sita redemptione complete, de adaequale sumpta,haec
enim non solum rei metitum in ortis acceptatae.
sed ret metita infantiae . di totius vitae obtentasuit: hoc autem non tollit, quod uni, vel alteii metue iit Christus aliquam gratiam, S auxiliumpet metitum dei ei minatum ii abii u tempore pasisonis ante praevisa alia merita. ut virgo.& aliqui j potuerint meteri fieri Christi progenitotes. ruatio obiici pote st,quia ante merita B virginis tollati piae videbat ut Christus suturus tepore olis sis passionis,u .g. ergo ex meritis virginis s cts et , ii quod Christus ea istet et illo tepore antecedenti ierso non solum, quod esset talis actio, sed quod est et Chiistus toto illo tempore meruit virgo .ex quo ruisus fit,Christum rei mei ita suae passionis
metuisse salie mediate. existentiam incarnationis pro tempore antecedenti: eigo quando primum humanitas Clitisti accepit vitionem, non accepit illam gratas, sed ex melitis postea suturis. Consequens alite videtur contra Aug. se praedestinatione A tua. Sane lorum, e. is. supra allegarum es. i. qui saepe negat Chiisti humanitatem accepi ile ex metitis gratiam unionis,& concludit his vel bis : Lad Mae alia D ab initio silet sis homo qhliun qne chri- Dannue, qMa gratia initeo Iouo in f sim ci ci sestu, Sed nullus homo accipit primi in donum gi tiae ex meratis et ei go nec Chlassi humanitas aecepit unionem ex meritis in prima prodi rictione. Respondeo, hoc idem argumen: Lm procedere S t. eontia omnes, qui satentisi vi iginem, & Patres sitan mmei utile accelerationem incarnationis,lune enim metuissent existentiani Chii sit pro icto eo tem pote, pro quo meruerunt accelerari hoc indi stetiti. Si eut ergo illud non uilice te ut dicerentur me Diisse incarnationem simpliciter, neque ut dicamus, incarnatione ab lolute factam sinite ex meti
iis,sed solum secundum quid, se illeci quod fiet et
ei titis,quod abbreviaretur,&e.se etiam in nostra sententia virgo non dicitur meruisse sinplieitet existentiam Christi, sed quod existeret plius ex suppostione , quod exti iurus erat. item idem Chi istos non dicitur accepisse unionem ex meti.tis, sed solum accepi ile ex meritis, quod vitio daretur citius, & pio aliquo tempote antecedenti in quo nullum est inconveniens e nam tota haec est gratia radicaliter, quatenus sindat ut in colla tione eiusdem unionis jam praevisa pro alio tem pore omnino gratis. re insependenter ab Umni
merito, in quo eonvenit Christus eum quolibet alio iusto in utroque enim debet praevideli aliqua gratia prima in praevisone Dei, suae omnino sit sine meritis piae visis. Sie respondi olim hule Aoniistini testimonio, quod mihi obieceram e ita hune dicendi modum. erum nee solutio. ne emo iis dicendi plaeuit P. Heriee tibi supra. dict.HJ.1s .in i o. r. ubi tacito nomine hae meam docti inam tribus argumetuis impugnat. Primum
ex praedicto testimonio Augustini . in quo dieit. expresse negari accepisse Cliti uex vllis metitis illud eisse in primo instanti suae eonceptionis. Cae- ieiuni ille aiictor nihil te spondet ad instantiam,
quam non adduxeramus de antiquis Patribus, qui dicuntur meruisse aecelerationem Incarnationi t. de per consequens merueiunt , quod locat natio sie dit ante illud tempus, pro quo iam pia videba-O a tur,