장음표시 사용
341쪽
postea lege, hoc est, Nov. constit. l. edixit, le- um misistgina in 1ol id vin tunc persolvi ad exemplum me conjaeris alieni, hoc est, non habita ratione quan. ς ς' titatis hereditariae.
Sunt ec alia novi iuris singularia capita ind. l. ult. veluti, Inventarii beneficio impediri
Confusionem obligationum, cum creditor est
heres debitoris. itaque quoties in Pandectis SM re aut Codice legimus legimus autem frequenter confundi obligationes tali successione, s. . intelligere id oportebit, ubi creditor debitori υhisiadiis
succetiit sine inventario. Ergo jam creditor fueredenhaeres. si in inventario cum boni , aes quoque temvoluit alienum de scribat S conferat. suum etiam jus ς Vfππα crediti a seribet, ct ipse inter creditores nume- frabitur. Caeterum e diverso existimaret rheum inter debitores quoque numerandum esse, re uisiti ejus nomen inventario esse ascribendΠm, s stὸnditur. debitor ereditori succedat: ut quemadmodum quid di nulla fit confusio in heredis fraudem, ubi cre .cendum, ditor debitoris heres est cum inventario :nulla etiam fiat in aliorum defuncti credito ι, .dito rum fraudem, cum debitor ita fit heres eredi' hojes euentoris. Hieque milii videor non inepte uti pos sit. se illa Pauli sententia. qui ait, cum debitoni creditori heres existit, tutelligi majorem hereditatem ad debitorem pervenire quasi sotu 'ta pecunia, quae debeatur hereditati. l. 4 I. s. l. de evict. Sed & Iurisconsulti ct Caesares olim responderant, in legis Falcidiae ratione ineunda, ea quoque reputari, quae mortis tempora
vel heredi defunctus, vel heres defuncto de- Ο T 3 bebat
342쪽
qui ab he. rede in ventarii beneflatum aspernato quiddam emit,abb otbe. sariis creditoribus inquiete. φών
bebat, licet actiones aditione confusae sint. l. I. g. penult. l. 87. S. I. Adleg. Falcid. l. 6. l. 8.C. illo tit. Postremo ia d. l. ult. C. de jur. delib. observandum est illud caput juris novi ct singularis, quo Iustinianus quodammodo infringit jus hypothecae: ut si quis ab herede, qui inventario utitur, aliquid emerit, rem liberam habeat, ct hypothecas nullas reformidet. Patitur quidem , ut creditor hypothecarius jure suo utatur adversus legatarios, quibus data sit res, quae aliis prius obligata erat pignori, vel etia in adversus posteriores creditores hypotheca rios, quibus in solutum data fuerit. Sed emp.
toris meliorem causam, atque adeo optimo
jure possessionem esse vult, quo magis ct ipse
Iieres, qui vendidit exoneretur. Sic enim no-fer legislator modis omnibus commendat.
inultisque voluti privilegiis ornat, ct prope in , vitis heredibus obtrudit Inventarii beneficium
Transeamus ad annum sequentem, qui est: secundus post Consulatum Lampadii & Orestis: cujus quidem anni principium domestica seditione fuit turbulentum, re propterea Iurisprudentiae infestum, cum Anastasii Imp. nepotes Constantinopoli conarentur Iustinianum de suo solio dejicere, ct in populari tumultu ipsi creati essent imperatores. Certe tunc Iustiniano non vacabat legibus de privato jure Civili ferendis, forensibusque rebus gomponendis operam dare. Sed bene habet.
343쪽
Libeν III. 29s Oppressi statiin sunt seditiosi illi perduelles.
ει pacata Rep. noster Imperator ad togam &stiarum legum curam reversus est. Prima a tem s. 'riae eo anno nunc occurrit, est Decisio
illa. quae pridie Kal. Maji lata est: l. ult. C. de condit. inseri. Iustinianus in ea profitetur, sese tollere quandam Veterum dubitationem. Sed in Pacide stis ita jus vetuq ia hoc genere descripsit cic proposuit. ut illi dubitationi nullum locum relictuisse videatur, etsi hanc Decisio. nem non edidisset. Nam conditionem, quae a principio collata fuit in legatarii potestatem, si easti aliquo deficiat & impediatur, non no gatarius
cere legatario, qui in mora non fuit,nec tam implere
Pro defecta quam pro impleta haberi, Iuri non posse consulti saepe respondent : sicuti pluribus verbis exposui in Commentar. de conditionibus. .is Merito vero magis id dicendum est, ubi stat bi,. per alium, & ubi agitur de legato libertatis : Praesistimetii etiam singulariter multa tribuunturia Certe in legato heres iure quodam suo posse videtur. servum libertati hereditarium, qui de suo peculio aliquid heredi dare jussus est, ct liber esse, impedire. ne talem legatae libertatis conditionem impleat.
Qii id enim, si peculium illi adimat 3 Sed nihili
ominus tunc conditionem haberi pro impleta, & libertatem competere, veteres 'Noque responderunt l. 3. g. ulti de cond. cau. da. de
conditionibus fusius alias dispulavi. Nunc alio pergendum es . A Kal. Maji propero ad Kal. Septemb. Noa enim prius aliqua hujus annil occurrit, quae
344쪽
Hirmavis, me remoretur. Eo vero die prodiit non igno
tim misi. tum facere, idque jure militari: neque tale te- tum resta- flamentuin poterit dici inossiciosum. Itaque
mentis: tunc triplex est ejus privilegium. Sed antiqui tamen juris totum illud este. Iustinianus, qui hoc confirmat, non dissimulat. Et antiquae supersunt ejus generis leges, quas & Iuvenalis in quadam Satyra cantillat. Filius L qui miles esse desiit, de castrensi peculio testamentum facere potest, sed jure communi: quanquam ct tunc inossiciosi querela cesset. Itaque duplex tunc privilegium est. Alterum autem magis est juris antiqui, alterum a Iustiniano hi expressum est: qui & 1ilio emancipato non tribui hoc posterius ligni sicat. Certe &Paulus&Marcellus olim quoque dixerant, in bonis ca- serens bus non dari patri bonorum possessionem contra tabulas filii militis. l. 29. f. ult. S l. . . 3O. detest. mil. Sed noque patrono eam dari. adversus tabulas liberti de castrensibus bonis testantis, scripsit Papinianus l. 42. F. I. de bou. lib. Ide in vero dixit, adversus veterani patrisf. testamentum esse inoffetosi querelam, etsi tala reliquerit bona castrensia. l. 8. g. Papin. de inossis. In filiis tamen militis judicio, qui dei pecuso castrensi testatus esset, habere locum S.C. Trebellianum,ait Ulpianus l. I. g. 2 Λd S.C. Trebell. Quanquam in militis testamento non habere locum legem Falcidiam , olim
345쪽
qiu qtie rescriptum sit. l. T. C Ad leg-Falcid, μὰ isti. Veniamus ad peculium quasi castrente: de tum δε
eo enim magis agit constitutio Iustiniani. Pri peetilium a quaesto erat, quinam habeant peculium cosren siqnali castrense. Secunda, quinam filiis de eo δε- ,δεήθtenari possint, & quo modo. Tertia, an tale te. samentum dici possit inossiciosum. Quod ad primam qua tionem attinet, Iustinianus ipse
in institui. de mil. test. narrat, tam anteriores Igitur baec leges, quam constitutiones Principales quibusdam personis dedisse peculia quasi castrensia. Leges in Pandectis meminerunt quidem Leo peculii quasi castrensis: sed quinam hoc pecu' nitur.
liram habeant, non dicunt. Constitutiones Vero in Codice magis hoc exprimunt. Sic Cou stantinus omnes suos Palatinos peculium praecipuum, ut casi rense habere vult. l. una. C. de Castr. oin. Palat. pecul.l. 2.C. de pri v. eor.qui in
sac. pal. mil. Et scriniarios,exceptores, ct similes, qui Praefecto Praetorici apparebant qui appellabantur Praesectiani l. ult. C. de cost. pecul. mil. Sic Theodosus assessores & advocatos habere veluti castrense peculium ait: l. 7.
C. de asses . l. 4 C. de advoc. divers. judic. Sic Anastasius, Silentiarios. l. ult. C. de silent. Si eLeo,clericos.l. 32.& 38. C. de epit c.& cler.Sed& Iustinianus Lampadio & opeste Cos . edi-Σit, ea, quae donantur a Principe vel Augusta, haberi ad similitudinem Fasi castrensis peculii. l. . C. de bon. quae lib. Magistros quoque liberalium studiorum S archiatros habere peculium quasi castrense, non dubitat in ea , qua '
346쪽
de nune agimus. constitutione.
IeisisA Quod ad quaestionem secundam altinet,si- qtiinam β. guificat, Proconsulibus & praesidibus provin-nfamiseri clarum & praefestis legionum alii legunt, PRO- M peculio cousuLuM LgGAris ) permissum fuisse testa-qμυ ςβ' nienturn facere saltem jure communi, de suis
Mississe . peculio quasi castrensi, etsi essent alioqui siliis.
quo jura. Leo Imp. idem jus tribuit clericis: d. l. 32. dc
38. Iustinianus, omnibus tale peculium habentibus. Et vero multis ante Iustinianum annis Ulpianus scripserat generaliter de filitis eos. qui habent peculium castrense vel quasi ca- serense, in ea conditione esse, ut & donare mortis causa dc non mortis causa possint, cum testamenti factionem habeant. l. 7. I. ult. de donat. Sed nescio, quo modo videtur Tribonianus eo loco aliquid inseruisse de peculio quasi castrensi. Sicαin l. i. l. 2.ad S.C. Trebell. ct l. I. g. O. de bon. posses. ubi filiums militem posse testari de poculio castrensi vel quasi castrensi legimus. TisiIO ais i ΤΠpgress quaestio tertia. Ac Iustinianusqui-haee .orum dem jam specialiter statuerat hoc tribui cle. te menta ricis, de suo quasi castrensi pecuho testanti
per ino bus, ut adversus eorum testamenta non possetriinqμe e proponi querela inossiciosi. l. 3 8. C. de inofisi ινιι test. NuΠc vero In universum omnibus filiisL ' de tali peculio testamentum facientibus id concedit: estque hoc alterum peculii quasi eas rensis novumque privilegium. Q53mquam hoc ipse postea videatur specialiter ademisse, sicuti ix specialiter prius concesserat clericis.
347쪽
Nam in N iv. 323. jubet omnino nos relinque re legitimam portionem suis parentibus vel liberis. Nempe ii majoris pietatis & officii ex
emplum dare tenentur. Sed qua ratione con firmat,quod in ea, quam nunc tractamus, con
fit ut tono edixit, inossicios querelam non habere locum adversus testamentum filiis do peculio quasi castrensi 3 Duplici ratione utitur. Prior est, quod peculium quasi castrense, fit in stir peculii castrensis: sicuti & in Codiee
ct in Pandectis legimus utrumque comparari. Nam ct in Pandectis haec comparatio quatuor locis expressa est: l. r. l. a. Ad Treb.l. I. g. 4. debon. possessit. . S. ult. de donat. l. i. g. necca serense. de collat. bon. Altera est ratio quod jure quoque antiquo patronus non habeat bonorum possessionem contra tabulas liberti, in bonis castrensibus. l. 42. g. a de bon. lib. Λtqui inossiciosi querela habet locum adversus testamentum veterani patrisf. in bonis quoque castrensibus. i. g. 6. Papin. de inoffc. test. Verum & Iustinianus ea demum de quasi castrensi peeulio facta testimenta liberat a queremia, quae alioqui facti sint a filios non etiamsi a patres. Quo die tulit hanc legem, tulit de alteram, neruit θqua hereticos nihil capere posse ex quocun- bereticosque etiam militis testamento, statuit. l. ult. C. p e ex
de heret. & Manich. Ubi mendose legitur in '
impreuis Eodicibus, ANNO SEcuNDO aMPSRli mititum. IusTINIANI. Sunt enim expungenda haec verba IMPERII IusTi Naatii. Nam intelligitur
348쪽
g oo . Baldulat Iustinianus. annus secundus post Cunsulatum Lampadii &ore'. qui aunus fuit textus Imperii Iustinia.
ni. Sed de hereticorum conditione atque cO 'eregione, ex veterum Christianorum legibus . ct iudiciis late alias dixi: quem Commenta riuin edam, cum ad Antiquitatum Ecclesiasti- earum tractatione in me referam. Nunc tantum memoriam Iuris Civilis persequor. Ita que proximum est, ut ad xv. Kal. Novemb. me
conferam: quo hujus anni die plures prope leges edidit noster legislator, quam toto hoc an no. lucipiam abs l. ult. C. de repud. vel abst. hered. Quaestio erat de suo herede, qui her ditatem paternam. quam seinet recusaverat, postea mutata sententia cupiebat recupe re. Iustinianus confuse commemorat quoddamn α; ς' re ius autuctuum, ςulias alioqui reliquias nori, qui Hul R. eXtare puto. Ipse vero distinguit, utrum
temere reis minor an major XXV. annis sit: & utrum res hepudiavit reditariae jam distractae sint, an non sint. Si sit poteruum ininor, licet jam sint res alienatae, nihilominus here ito' in integrum restitui potest, si res non sunt di ' h stractae: non est necessaria restitutio suo here-
tametsi a pudiasset, tunc necessaria esset S daretur resti nenatae: tutio. Saepe alias traditum erat, minorem iume enim hac causa cestitui posse. Nunc vero sudimus.
antiquis restitui quoque posse, licet res integra alioquire Φρη is 1ion esse videatur. Quod certe jus noVum esse, is b, ct Quin eo, qu id est tu Pandectis, parum conve obia θ Π re Videtur. Paulus i. 24. g. Scaevola de ininor. aliorum. Sc)evola noster. inquit ajebat: Si quis juvenili
349쪽
levitate ductus omiserit, vel repudiaverit hereditatem, si quidem omnia in integro sunt. omnino audiendus est. Si vero jam distracta hereditate ct negociis finitis ad paratam pec uiam laboribus substituti veniat, repellendus
est. Haec certe Scaevolae sententia non videtur Iustiniano placuisse, mirorque. ropterea Pan
declis ascriptam esse, quo tempore ab illo diversa edebatur constitutio: aut saltem, si prius
asseripta erat, non esse expunctam, cum adhuc
res integra esset: hoc est, nondum essent editae Pandectae. Sed non unus hic locus est Tribo. niani sive ineuria sive oblivione relictus. Quidam Scaevolam loqui alunt, ubi pubes est mi nor. Iustinianum vero,ubiis est impubes. Umrum hane distinctionem Iustiniani verba non admittunt. Sane eum quaereretur de eo, qui jam repudiavit, cogendo ut adeat, & restituat fideleommissario: respondit Hermogenianus, si jam bona venierint, non oportere per Praetorem,ne quidem pupillum restituere, nisi ex causa, it Divus Pius rescri psit l. I4. 6 i. Ad Trebell. Quae lex vulgo partim. corrupta, partim non satis intellecta est. Redeo ad Iustiniani constitutionem, ex qua intelligere poterimus. quomodo accipere oporteat, quod toties ini.
pilos quoque Codice legimus, minorem resti. tui posse,si hereditatem omiserit. Quinimo Ulpianus eo, quem nunc notavi, loco, ait minorem non solum restitui ut recuperet omissa in hereditatem: sed&iterum adversus hanc restitutionem restitui, ut scilicet iterum absti- .
350쪽
Sane nis neat. Idque re rescriptum &responsum esse. borias. an Iustiniani constitutio significat, majorem XXV. annis non audiri, ut recuperet Omissam haeremsis , .. dit/tem,si jam res distractae sunt. Quod & antiisam restitu. quo jure placuisse ait. Sed antiquae leges ititionem G. Codice simpliciter alunt illum non restitui. negat μ- etsi juris ignorantiam obtendat, l. 2. C. de juris per istr. ct faist igitor Quid igitur si res distractae non Rebur ve sunt γ Potest,quod amisit, recuperare, non seq; .su , tum latra quadriennium, quod post xxv. an. eisp.raiiuia HV m dari tolet ad petendam restitutionem trγα -ουtim sed & intra aliud praeterea triennium quod Iu- triennium, flinianus nunc indulget. In Pandecli; serirer amf- ptum est simpliciter, Si suus posteaquam se ab- stinuerit, tunc petat tempus ad deliberandum . magis esse ut ex causa id impetrare de beat, cum nondum bona venierint. l. 8. de jur. delib. Nunc vero Iustinianus novum etiam Istod δε triennium majori concedit. Nam ct hic pro-1αο herede prie loquitur de suo herede. Extraneo vero, intelligen- qui repudiasset, dissicilius daretur. Sed neque restitutio ei datur nisi ratione minoris areatis.& rebus non distractis: qno casu, suo heredi minori. qui abstinuisset, sine restitutione succuris ritur: rebus vero distractis, restitutio ei datur. Sie enim triplici veluti dininctione evolvere oportet lustiniani constitutionem. Non minus dissicilis est explicatio quaestio. nis, quam eodem die Iustinianus delibavit. l. vh. C. de S. C. Trebell. Magna oli in quaestio fuit de divisione onerum hereditariorum inis