Commentarivs in vtramqve epistolam Pavli ad Thessalonicenses

171쪽

Ix terabilis iniuria est, qua Christumassici-

R yy m, lint, quem nouum legislatorem constit 'R: ad uniae Christus corrigit errorem Pharisai- charouehi cum de lege Dei, A mentem legis exponitiora ut trab Hoc Papisto putant esse nouum legislato Deo baalii rem fieri.Sed toto coelo errant, S satis con- ter inlim futantur sententia Ecclesiae, quam supra ita si, id si posui. Nam si Euangelium est doctrinat ter amo conuersionis. remissionis peccatorum

iuitiam re in nomine Christi, sicuti ipse Christus doridat in finit, salsissima profecto erit Papistarum ies. sierxio, quae Euangelium definit nouam

legem moralium praeceptorum decalo i

pulpi y esse. Proinde utrumque falsum est, uideldisponsae I et de udd dicunt Euangelium nouam te iis a ui in gem esse, S qudd affirment plenius conti biciclini si neri praecepta in Evangelio. Vt enim prius barbarico coeno obruit lucem E iobilaερ 'ngriti. x posterius contumeliosum estis uidit in Deum authorem legis. Si Euango is hidie itum est Praedicari conuersionem, S r initia missionem peccatorum in nomine Chim

uixi loquatur Euangelium ibi istet ii hominem gratis iustificari fide absta, hi, QPζribu legi , profecto anathema est iii dicere Euangelium esse operum doctri- Θ filii: nam, quibus homines coram Deo iustifi-

his ile centur. Praeterea si plenius continentur

172쪽

moralia in Euangesto quam in Decalog lex Dei prosecto est imperfecta, nec uita mors in ea proposita sunt, nec recte a Mose dictum est: Qui fecerit ea uiuet in eis, misChristus ipse male pronunciat de lege m rati, si uis ad uitam ingredi serua manda ta Cuicunque ergo pietas cordi est, si giat definitionem illam Papalem non secus

atque anathema. Ita enim Paulus iubet.

Si quis aliud Euangelium docuerit, quam

nos, sit anathema. Ex hoc ueluti fundamento extruunt Papistae omnes suos errores contra gratuitam iustificationem, Mabolent fidem romissionis peccatorum. Supra ostendimus in fide remissionis Peccatorum plura spectanda esse, uidelicet expiationem peccati persolum sanguinem Christi, imputationem iusticiae Christi, de acceptationem gratuitam hominis adi tam aeternam. Haec omnia Papa abolere conatur, in maximam contumeliam Fiij Dei, ct in certissimum interitum omnium eorum qui a Papa seducuntur, nisi ante mortem resipiscant. Sed age uideamus,

quibus sordibus has iustificationis nostrae partes obruat Papa, quo nobis sit magis abominabilis impostum Papae.

Sponsa

173쪽

uti rigo isTII EssALON. Sponsa Christi docta uerbo Dei, adinoscit,& credit solo sanguine Christi ex.

piari, purgari, Sc aboleri peccata omnia. Sed Papa longe aliter docet. Nam quae dam peccata dicit ablui suo anabaptismo, seu tistrali aqua, utpote minora peccata: quaedam dicit purgari igni purgatorio. Vt qui non purgatus est hic satis in uita, pumgetur in igni purgatorio, donec Papae ui sum fuerit. tiaedam dicit redimi eleemo synis: Quaedam peregrinationibus: Quae dam indulgenth a Papa auro S pecunia comparatis. Nam dicit se habere thesau rum Ecclesiae,hoc est, merita sanctoria quae vendit quibus uultu quaedam mentitur merito missarum egi : quaedam clamat preculis S ieiuniis, S inuocatione sancto rum expiari. Quid dicam de thure Scian delis consecratis de accensis coram imagi nibus Haec omnia tanquam ulmine quodam prosternuntur,lia Una sententia, 1. Iohan. a. Sanguis Iesu Christi puroat nos ab omnianomia,hoc est, ab omni ec cato, quo ex Dei uiolata est. Namnetvo Aio est quicquid non congruit cum lege Dea,

siue actio siue passio, siue desect , siue qualitas sit, siue a nobis fiat, siue in nobis sit. Quae oratio, obsecro, sufficiet ad n L testati-

174쪽

testandam istam contumeliam Papae ad fuersum sanguinem filii Deiae iii non exhorrescit cogitans de potentia Diaboli, qui in tam execrabilem blasphemiam hominem pertrahere potuit inus quae o nisi prorsus suae salillis immemor, hic sustinet imperium Papae Iudas filium Dei osculo prodidit, de crepuit medius, Sed Papa multo iniquius, crudelius,5 immanius facit, qui preciosum sanguinem Dei pedibus conculcat, de coeno laedissimo obruit. Quod sane facit quando suis stercoribus, hoc est fictis purgationibus tri huit eam uirtutem, quae est solius langin nis Domini nostri Iesu Christi orandus est igitur Deus, ut hunc hostem filiisu Papam conficiat potenter gladio oris sui Seprosternat istam immanem beluam, quae itineam Domini tam misere uastat, quae Ecclesiam Dei praetextu sanctimoniae ho rendis modis lacerat, quae sanguine semctorum conatur impedire cursum Eua oelii, de nihil magis in uotis habet, quam ut in Ecclesiam Dominium habeat,agno' scatur caput Se monarcha Ecclesiae, succes sor Petri, cum reuera sit pestis Ecclesiae, Toparcha Sathanae,ac succes raudae, Immo non Iudae solius, sed Iuliani quoque,

insta

175쪽

rat crudelitate de saeuitia in membra Christi, Idque non ob aliam causam, quam quod fateantur se non aliis ablutionibus d purgationibus indigere , quam solo sanguine Christi , qui sufficit ad omnia mundi peccata purganda dc abolenda. Diximus quomodo obruat Papa primam partem Euangeth de remissione pec

catorum nunc quomodo iusticiam quam praedicat Euangelium,tollat uidebimus.

Sponsa Christi, in schola spiritus san-

Ri erudita, nouit iusticiam Euangelii esse, quam tota scriptura commendat, uideli cet, obedientiam fili Dei credenti impuratam, de qua supra sententiam catholicae Ecclasiae Christi exposuimus, de confirm Uimus, sed Papa Christi iusticiam esse nostram plane negat,S in locum iusticie fidei substituit iusticiam operum S merita humana. Etsi autem iam tandem Papistae iniustificationis doctrina fidei meminerunt: Tamen intelliuunt fidem historicam cui addunt spem Socharitatem. Has enim tu sticis partes faciunt, ut fides sit initium, charitas autem consumatio iustitiae. Haec erro'

176쪽

EPIs T. II. A Derronea doctrina de iusticia Christiana uertitur pallim in scripturis. Praecipue autem in Epistolis Pauli Rom. IO. Ephe. 2. Galat. a. 3. q. Philip breuiter cum Perpetuo scripturae consensu pugnat, oesthlasphema in filium Dei, nyminus quam illa de expiatione peccati Sophismatas pistarum a multis doctissimis uiris in nostris Ecclesiis, publicis scriptis refutata Sponsa Christi ut gratuitam remissionem Peccatorum, iustitiam ita etiam ratuitam agnoscit acceptationem, quem'

admodum supra dcclarauimus. Sed Papa meritum triplex in locum gratuitae accep rationis substituit. Est enim Papistis aliud meritum congrui, aliud digni, aliud con digni Metitum congrui OcantqUOPeccator dicitur gratiam sibi mereri, dum ad gratiam se disponit,hoc est, ut isti interpre tantur, cum facit quod in se est, destribi hin hoc meritum non renatis, de inimicis

Dei. Meritum digni definiunt,in quo uir

iustus orat pro alio, di meretur exaudiri.

Meritum condigni es meritum, pro quo exigitur praemium e debito. Hoc meri tum inquiunt, migit in operante ut sit

amicus, in Pere, ut respiciat ad debituri

miraGra

i iti

atua tuan

177쪽

ilscis uris a

praemium,in praemeante ut acceptet opus. hominem propter opus.Breuiter quos iis horum meritorum est merentis aliquid suo labore S debitum dicitur quoddatur merenti aliquid suo labore. Haec summa est doctrinae Papistico de merito, eius generibus. Verum huic doctrinae opponit se Christi Ecclesia freta uerbo ipsius, gratia Verbum Luca IT cum omnia feceritis quaecunque praecepta sunt uobis, dicite inutiles serui sumus. Gratia data est per Iesum Christum olian. a. Si Gratia est qua accipimus,prosecto non est in nobis meritum operum, alioqui gratia non est gratia Praeterea si Deus gratuito dat, certe non est debitor, hoc est, ut det quia debet, Sc tu accipias quia mereris. Meriti enim natura est ut inter id quod datur, dc id quod accipitur sit iusta pro Portio. Atque hoc sit dictum breuiter contra meritum in genere, quod cum nuntum sit non est quod multum disputemus contra subiectas partes , quae sunt meri tum congrui, meritum digni 2 meritum e condiEno. Meritum congrui euertitur his ratio nibus. Primas

178쪽

m Ii , ante iustificationem, quae est omnino gratuita, ut ostensum est,omnis homo est filius irae. Quid ergo merero tur miser c EcVND A , homo ante regener tionem uiuit secundum carnem . Cuius φρονημα, hoc est, cogitatio, iudicium aD sectus, uoluntas, Sc sensus est inimicitia coram Deo. Quomodo ergo congruit, ut qui talis est, aliquid suo mereatur opere T E R TIA, Christus dicit, mala a hor facit malum fructum. Cum ergo Omnis non renatus sit mala arbor, qualis fructus expectandus nisi malus cQUARTA , quicquid non est ex fide est peccatum. Si peccatum, quomodo placebit c Si non placebit, quomodo morebitur

Meritum digni habet aliquam spe Gem, sed tamen reuera nullum est dignitatis meritum, quicquid enim accipimus pro praestit officio, id ex gratia accipimus propter bonitatem largientis, Sc non pro pter dignitatem Operantis. Vir iustus orat pro alio sis auditur , non quia meretur,

179쪽

Mess. Cutii di imicitiis citra cilicit, Rahal

Ad qualis hi id e teriit

THESSALON. ut exaudiatur, sed quia promisit ex gratia

Deus.

Meritum condigni similiter multis te stimonijs scripturae euertitur. Si quis mere bitur ex condigno,id fiet, uel quia patitur aliquid, uel quia facit aliquid. Iam ut Paulus dicit non sunt condignae passiones huius temporis ad suturam gloriam. Ita Christus ait. Cum feceritis omnia quae cunque praecepta sunt uobis dicite, inuti Iecserui sumus Breuiter cum nulla sit in homine dignitas, quomodo quaeso in eo reperietur meritum condigni cHactenus ostendimus pugnantiam E clesiae Christia Ecclesiae Papisticae in doctrina legi d Euangelη, nunc accedamus ad tertiam partem doctrinae Ecclesiae quae es de uero cultu Dei. Ecclesia Christi edocta scriptis Prophe ticis 6 Apostolicis definit cultum Dei esse quodlibet opus mandatum a Deo, actum ex fide, principaliter ut glorificetur Deus. non est enim satis opus esse mandatiam ut fiat iuxta rationem legis, sed requiritur e tiam fides Euangelii, sine qua opus factum non habet rationem culius Praeterea ut

180쪽

Edes caussa est cultus, ita gloria Des finis operis erit Concurrere ergo tria debent in quolibet opere, ut sit cultus Dei, maioria, caussa, finis Materia est opus mand tum a Deo in ipsius lege S uerbo, caussa est fides, quae cum non adsit opus mortuum est. Finis est gloria Dei quem operans respicit quod autem haec necessario coniungenda sint in cultu Dei nunc monstra

Qxio oporteat opus cultus esse ma datum, his manifestum redditur rationi-

P R I WA, Iere: In praeceptis meis ambulate de non in praeceptis Patrumue strorum. SEcVNDA, frustra colunt me docentes doctrinas mandata hominum. omnis ἐδελοθρησκεία Colossis. damnatur. Ex his rationibus firmissimam colli gamus regulam de opere cultus, Uid

licet , quod nihil probetur Deo , nisi quod ipse instituit. Quare necesse est opus, quod erit cultus, mandatum Dei

habere.

Deinde fidem neccessario in cultus Milone

ed l