장음표시 사용
201쪽
I9a CONTROVERsIA III. lium emcax, quam hominem ipsi per novum aliquod peccatum impedimentum adferre; si enim Deus auxilium illud dedisset,
omni remoto obice homo non peccasset. . .
Prob. 3tio. Inessicacia gratiae QScientis nullo modo p6test refundi in ipsam gratiam, aut in ejus largitorem Deum: sed prima & unica causa hujus inemeaciae est voluntas humana; atqui in systemate eorum, qui admittunt gratiam per se & ab intrinseco emcacem, inessicacia gratiae iussicientis posset attribui ipsi Deo & gratiae : ergo.
Propositio major certa est ex Scripturis , in quibus haec inessicacia non Deo sed -hominibus tribuitur. Sic ait. 7. dicitur: .Nos semper Spiritui Sancio resistitis. Isaiae s. quid amplius facere
debui vineae meae non feci. ΟIeae I 3. Perditio tua exte Israel, tantummodo in me auxilium tuum. Hinc ita arguimus : reddere gratiam Dei in cacem, seu eflectu vacuam in his quae sunt ad salutem necessaria, seu quando nos vocat ad implenda praecepta) non fit sine peccato, seu aversone hominis a Deo sed peccatum non potest tribui Deo , aut gratiae largitori ; igitur nec inessicacia. AHImpta autem prop. ita urgetur: in allato systemate voluntas , quotiescunque peccat, seu omittit observationem praecepti, id omittit necessario seu ex impotentia agendi salutariter; sed hoc ipso inessicacia gratiae lassicientis tribui non posset homini sed Deo. Nam in illo systemate voluntas quotiescunque omittit, ideo facit, quia caret compi mento virtutis agendi ad agendum ita necessario, ut eo non posito repugnet esse actionem : at hoc ipso omittit actionem ex impotentia agendi. .
Colliges: gratiam proxime sussicientem, de qua hic quaerimus, includere auxilia necessaria non tantum ad pQse operari, sed
202쪽
Da GaATIA Sur FI cIENTI ET EFFIe Ae I. I93' sed etiam ad operari, ita ut homo omne illud, quod ad actualem operationem liberam requiritur, vel jam actu receperit, vel si quid deest, id habeat in sua potestate proxima promptum& paratum ex parte Dei. Nam omissio operis praecepti ad salutem reputatur homini in culpam : non posset autem ita imputari , nisi vel accepta, vel parata &in sua potestate constituta habeat omnia gratiae auxilia, quae ad illud opus peragendum erant necessaria. Ρatet id amplius ex paritate Augustini
his verbis indicata: A1ficit Abi oculus ad non videndum, hoc est ad tenebras : ad videndum vero lumine suo Iibi non sufficit, nis
illi extrinsecus a iurorium clari lumims praebeatur. Jam vero juxta . Thomistas sicut oculus corporis, etsi perfecte sanus, non potest videre sne lumine, ita homo non potest agere sine gratia efficacri : ergo hac absente nulla est in homine ad agendum salutariter expedita potestas , ac proinde inutilis & otiosa gratia sufficienS.
i ASSERTIO ILGratia sufficiens non est de se s ex natura sua inefficax,
sed tantum ab extrinseco. XII. Toc assertum sequitur ex prioribus argumentis. Gra- I tia inefficax dupliciter spectari potest, nempe in actu 'primo, & in actu secundo : primo modo spectatur, prout de se est potens & sufficiens. ad efficiendum actum salutarem, etsi illum infallibiliter non efficiat & inferati in actu ve' secundo spectatur prout actu conjungitur cum omissione actus salutaris. Atqui inefficax gratia utroque modo spectata non est talis de se & ex natura sua, ut ex dictis colligitur; sed duntaxat ab extrinseco: sicut enim ex dicendis gratia efficax in actu primo consistit in complexo ex gratia de se indifferente, & prae-
203쪽
viso bono hujus gratiae usu, ita inessicax consistit in complexo ex gratia indifferente, & praeviso hujus abusu : item sicut gratia essicax in assu scundo consistit in complexo ex gratia indifferente, & actuali, seu absoluto ejus usu , ita inessicax involvit complexum ex auxilio indifferente, & absoluto ejus abusu ; Ex quo sequitur gratiam non differre necessario quoad naturam in consentiente & dissentiente, quin eandem quoad speciem gratiam posse in uno habere effectum, & in alio non habere ob reluctantiam voluntatis: imo fieri etiam posse , ut qui majorem ex natura sua gratiam habet , resistat; & alter qui minorem gratiam habet , consentiat & obtemperet. Dixi
autem majorem gratiam ex natura suo; nam operans semper habet majorem gratiam quoad rationem beneficii prae non operante, quia operans praeter gratiam vocantem acquirit etiam ipsam operationem, seu bonum usum gratiae, quae est summa inter omnes gratias.
XIII. pponunt I Ideo in systemate gratiae per se & ab intrinseco emcacis non daretur gratia vere sufficiens, quia omnis gratia foret inutilis & insussiciens ad agendum, si ad ipsam actionem foret necessaria gratia praemovens & ex se essicax; at hoc dici non potest, sicut dici non potest in nostro systemate inutilem esse gratiam pure lassicientem, eo quod ad actionem requiratur gratia cooperans & adjuvans, quam non includit 'atia sussiciens. II. Gratia suffciens debet dare potestatem tantum operandi seu posse operari, non autem Velle operari. III. Etiam in nostro systemate gratia essicax est necessaria ad quemlibet actum salutarem, cum sine illa non posist homo bonum facere. IV. Non minus gratia ab extrinseco essicax datur. a Deo ex mera misericordia, quam gratia ab in-
204쪽
Da ,GRATIA SUFFICIENTI ET EFFICACI. I95trinseco efficax: ergo sicut in adverso sysemate soli Deo foret tribuendum, quod homo carens gratia effcaci non consentiat
vocationi & gratiae suffcienti , id pariter Soli Deo tribui pose
set in nostro systemate. V. Si admittitur gratia ab extrinseco tantum inessicax, voluntas posset ex gratia suffciente facere efficacem , adeoque posset se ipsam discernere: at hoc est contra Scripturas & Patres. R. ad Imum D. maj. quia omnis gratia sussciens foret inutilis ex desectu virtutis intrinsecae & potentiae completae, C. quia foret tantum inutilis per accidens & ex culpa voluntatis, N. In systemate eorum qui admittunt gratiam ab intrinseco emcacem homo ad agendum indiget tali gratia: ergo qui caret illa, non habet totum, quod requiritur ad vgendum, nec in sua habet potestate, ut illud acquirat: quod si ita est, certe gratia, quae dicitur pure suffciens, inutilis est ex desectu virtutis , & potentiae ebmpletae. Ad paritatem allatam disparitas ex dictis patet : nam in adverso systemate ideo inutilis est gralia pure lassiciens, quia homo hac sola instructus non habet id, quod necessarium est ad agendum, adeoque omittit acti nem praeceptam necessario, non ψibere: at vero in nostro systemate habentur omnia necessaria ad agendum salutariter; nam gratia sussciens includit etiam gratiam cooperantem & adjuvantem saltem in actu primo, & paratam ex parte Dei, quae gratia nihil est aliud, quam omnipotentia Divina parata ad
concurrendum supernaturaliter cum voluntate praeventa per gratiam excitantem, si homo velit vocationi consentire. Quod si igitur cooperatio in actu secundo non sequatur, id totum tribui debet conium actae voluntatis, non gratiae.
Diuitigoo by Cooste non conserat
205쪽
operantis, si velit: Hinc datur ex se & ex intentione Dei, non tantum, ut homo possit opisari, sed & ut operetur, quod si non fiat, tribuendum est soli hominis arbitrio. Discrimen ergo inter gratiam lassicientem & efficacem in eo praecise est positum, quod utraque includat auxilia & excitantia & adjuvantia, sed non eodem modo: gratia enim sussiciens. habet auxilium cooperans duntaxat oblatum ex parte Dei, &in libero operantis arbitrio positum, sed sine effectu; emcax autem habet auxilium cooperans assii datum & positum ineflectu.
Ad 3tium D. Assertum: gratia essicax est necessaria ad actum salutarem , id est sine gratia essicaci nemo agit bonum salutare, C. id est sine gratia essicaci nullus potest fieri actus salutaris, N. vel aliter: sne gratia emcapi non potest homo
facere bonum potentia nempe reducenda ad actum, idque ratione connexionis unius veritatis cum altera, C. non potest bo
num facere potentia reducibili ad actum, & non potest propter virtutem aliquam necessariam ad agendum, quam includit gratia essicax, & qua caret grasia lassiciens, aut quae non est in
. potestate habentis gratiam sussicientem , N. gratia enim meresussiciens convenit cum efficaci in eo, quod tribuat veram & Completam potentiam agendi, eique duntaxat opponitur qua tenus connotat resistentiam voluntatis nolentis eidem consentire, unde cum omni gratia etiam mere lassiciente consistit potestas antecedens agendi bonum salutare.
Ad Mum disparitas patet ex dictis. In adverso systemate cum auxiliuin aliquod de te efficax necessarium sit ad Operandum, non est in potestate hominis consentire vocationi, seu
gratiae pure lassicienti, eamque reddere assicacem ; unde omisso
206쪽
Da GRATIA SUFFI cIENTI ET EFFIc Ac I 19 sio consensus, seu inessicacia non homini, sed Deo ejus gratiae largitori foret tribuenda. . At in nostro systemate cum scut emcacia, ita & inefficacia gratiae pendeat ab arbitrio h minis, causa tota inemeaciae est in homine, qui posset, si vellet, gratiam incongruam seu inessicacem reddere congruam &essicacem. Etsi enim in hominis potestate non si sacere, ut Deus ipsi tribuat gratiam praevisam emcacem, in illius tamen potestate est facere, ut gratia sussiciens, quae uti datur, si
congrua; atque hoc necessarium est, ut auxilium si vere susefciens. Neque ex eo, quod ad solum Dei bensplacitum pertineat dare gratiam vel congruam vel incongruam , sequitur Deum causam esse inessicaciae: nam gratiam inessicacem noti confert ex amore inessicaciae , sed ex amore sussicientiae, neque movetur ad conserendam gratiam inessicacem potius quamessicacem ab inem cacia tanquam motivo quod, ut aiunt, etsi
ab ea moveri possit tan tuom motivo quo, ut alibi dixi. Ad D. maj. Voluntas posset facere ex gratia sussiciente essicacem, adeoque se ipsam discernere in actu secundo& quidem tantum secundario, C. in actu primo, vel in actu secundo primario, N: Ille discernit in actu primo consentie tem a dissentiente, qui ponit antecedens, essectivum, smuN que insallibiliter illativum consensus: at hoc ponit solus Deus, qui praeviso consensu sub gratia futuro eam confert ex gratuita . misericoladia. Solus ergo Deus discernit in actu primo; in actu quidem secundo discernit se voluntas per bonum usum gratiae, sed secundario tantum, non primario, cum ipse bonus usus fiat non viribus naturae, sed gratiae, & a voluntate
non ut causa principali, sed instrumentali, seu per gratiam
207쪽
UTRUM OΜNIBUS IUSTIS DENTUR GRA
TIAE SUSIICIENTES AD SERVΑΝDA DEI MANDATA.
Explicata gratiae lassicientis natura & virtute agendum est de ejusdem distributione, cujus radix & causa est sincera Dei voluntas, & mors Christi pro omnium salute oblata, de qua egimus in traa. de Deo G Incarnat. Quatuor hominum genera sunt, de quibus hic movetur controversar'Imo. Iusti & nullo peccato mortali obstricti. ado i Infideles qui de Christo Salvatore nihil unquam audiverunt. 3tio. Pe catores excaecati & indurati. to. Infantes nondum suscepto baptismate morientes in utero materno, de quibus agendum est singillatim, ac primo quidem loco de Iustis.
Proponuntur errores NOVatorum. XIV. Damnabilis suit error Lutheri & Calvini, qui docuerunt praecepta Dei hominibus etiam justis esse impossibilia ; non obstante tamen horum transgressione homines salvari, quia ea transgressio non imputatur, sed Christi justitia tegitur. Iuxta hanc opinionem justi etiam cum bene operantur mandata Dei persecte non implent, sed in omnibus sess actionibus peccant, quia nonnulla semper concupiscentiae labes ipsis adhaerescit. Qui error in Controversia de Iusificatione refelletur, fuitque damnatus a Trident. Sess. 6. can. 18. Si quis dixerit , Dei praecepta homini etiam justificato G sub gratia consituto esse impusibilia , anathema st. Iansenius Iprensis suo quoque modo pronunciat imposmbilia
208쪽
Dg GRATIA SUFFI cIENTI ET EFFICACI. I99hilia plerumque hominibus justis Dei mandata; nam lib. 3. degrat. Ch. cap. I 3. prolixe disserens de hoc argumento sic loquitur : haec omnia planissime demonstrant chil esse in 'doarina S. Augustini certius, quam esse pracepta quadam, qua hominibus non tantum infidelibus, V obduratis, sed O Melibus Iu is volentibus, secundunt praesentes quas habent vires , sunt impossibilia, deesse quoque gratiam qua fani possibilia ; hoc enim S. Petri exemplo asiisque multis quotidie mani Iesum esse qui tentantur, ultra quam possint susinerer nec illam implendi talia pracepta d*cultatem indι profici ci , quod assus implendi debeat esse supernaturalis vel meritorius sed ex eo quod vires voluntatiet in- Armae sunt propter concupiscentiam a Volendo bono retrahentem, cullus renisu fit, ut vires voluntatis dotrahantur. Diserte hic docet Jan senius mandata Dei Iustis esse impossibilia , non quidem densu Calvini, quasi putet justos quantalibet gratia instructos nunquam posse mandata persecte implere, sed eo sensu,
quod justi quandoque privantur omni gratia, qua possibilia
Nititur nempe haec Iansenti doctrina in eo, quod nullam admittit gratiam sufficientem, quae plenam & persectam agendi potentiam conferat, quod quidem primo hujus controv. capite rejecimus: hinc enim sequitur in justis, quibus aliquando deesse gratiam efficacem latentur omnes, veram inesse impotentiam implendi praeeepta, desectu nempe gratiae susticientis. Addunt Jansenti defensores ejusmodi impotentiam in homine esse culpabilem , quia ex solo voluntatis desectu oritur rs enim, inquiunt, tanta esset hominis voluntas quanta esse cdeberet, eo ipso praeceptum impleretur. Quando autem reponitur , Deum in illa hypothesi jubere impossibilia, aiunt Deum ea posse jubere, modo impotentia illa implendi praecepta resuadi possit in culpam hominis, qui propter pecca-- Cc 3 tum
209쪽
tum primi hominis absolutam obediendi impotentiam comtraxit.
Contra hos errores acturi, quaerimus utrum justi urgente praecepto semper habeant gratiam sufficientem, quae ipsis plenam & completam conferat potcntiam perseverandi, abstinendia peccato, & praeceptum implendi; quae sane quaestio idem sonat, ac si diceres: utrum justis semper possibilia sint mandata. Sit igitur sequens
Datur Iusis omnibus gratia sussciens , qua praecepta Dei pos' snt observare: quae proinde ncm sunt ipsis impossibilia.
XU. Drob. I. ex Scripturis, quae declarant gratiam semper JL dari urgente rei necessitate. Apostolus I. Corinth. Io. ait: Melis es Deus , . qui non mitetur vos tentari supra id quod potesis ; sed faciet etiam cum teritatione proventum, ut possisis sustinere. At si Deus non conferret Iustis gratiam vere & relative lassicientem , cum urget tentatio, profecto in sua proinmissione deficeret, quia hominem supra Vires tentari pateretur. Hoc testimonio utitur Trident. Sess. 24. can. 9. ut pr bet gratiam non deficere Umnibus castitatem ex voto professis. Natth. II. dicitur : jugum meum Da,e es o onus meum leve.& I. Joan. 5. Mandata ejus gravia non Iunt. Iam sic arguimus : Deus non jubet impossibilia: sed jubet omnes adultos justificatos servare praecepta sua, & permanere in accepta j stiria: ergo hoc illis non est impossibile. Atqui esseti, si illis non darentur auxilia ad id sussicientia, cum Deus praeter praecepta quae sine gratia supernaturali servare possumus saltem
210쪽
potentia physica nobis etiam imponat alia, quae sine ea se
Prob. ado ex S. Augustino. Hic l. de fide contra Manichaeos o. Io. sic loquitur: quis non clamet sultum esse praecepta dare ei, cui liberum non es quod praecipitur facerer ω iniquum esse eum damnare, cui non fuit potestas Iu sa complere 8 In Ps. 56. ait: neque imperaret hoc Deus, ut faceremus, s impoβρbile judicarer, ut hoc ab homine tieret lib. de nat. & grat. Cap.
43. Non igitur Deus imp lilia Iubet, sed Iubendo admonet, facere quod possis, o petere quod non possis. Eodem lib. .
cap. 26. II e autem Deus cum per mediatorem Dei ta hominum
Iesum cir sum jus cat impium, V cum ad perfectam sanitatem
justitiamque deduxerit, non deserit, s non deseratur, ut pie sem. Per juseque vivatur. At juxta Iansenium Deus subtrahendo gratiam justos deserit, antequam ab eis deseratur. Ualidissi-mo huic argumento respondet Iansenius lib. de grat. Ch. c. I9. hoc effatum: Deus neminem deserit nisi deseratur, eo sensu intelligere S. Augustinum , quod Deus neminem deserat, si non 'deseratur, per subtractionem justitiae, seu gratiae habitualis: non vero esse ibi sermonem de subtractione gratiae actualis. At aperte salsa est haec expositio. Primo enim ibi D. Doctor Pelagium refellit dicentem, non esse necessariam misericordiam Dei , ut non peccemus, sed quia peccavimus ubi certe conir versa est de gratia actuali, non habituali, neque quaeritur, utrum Deus hominem justum deserat per subtractionem gratiae . habitualis, quod nusquam assirmavit Pelagius, sed utrum illum deserat negando gratiam actualem , qua juvetur ad pie vivendum. Deinde hoc ipsum fit manifestum ex verbis S. Doctoris, quibus probat Deum non deserere nisi deseratur. Sicut enim, subdit, oculus corporis etiam plenissime sanus, nis con dore lucis adjutus, non potes cerner , se homo etiam Persem