Bernardini Calelli ... De mundi creatione. Iuxta Aristotelis sententiam. ..

181쪽

De Mundi Creationec citatis, foret diminuta,π manca, quod tam

to philosepho imponere es absurdum,igitur

oec. oe confirmatur ratio principalis triplici prinis . terire primo per vos. in I. de clario tex. Ioo. ubi haec habet uerba; Secundum autem rationem,s totius coeli finis, , sinis omne tempus, ac infinitatem continens,auum es ab eo, quo Psemper,supra denominatione,immortale,s diuinum, unde es aliis pendet his quidem exactius, his quidem ob curius esse uiuere L c. Vbi aduerte, quodper j uiuere,intel it conseruari, ita quod dicit, quod uniuem sum pendet a Deo, tum in epe , tum in comseruari e Ex quibus stinis. uerbis arguitur

sic; Dare esse proprium es caussa efficientis ,

conseruare uero esse,s proprium causea malis ; sed Deus propter dependentiam: quam mundus habet ab ipso , non solum esse. r rum conseruat, sed etiam dat rebus ipsem' esseo igitur mundus non βου dependes a Deo in genere causiae natis, ed quos in emere caussa efficientis. ZMaior clarae Minor uero patet intex. quum dicitur,unde alijs pen-

182쪽

Berfiardini Catelli arde his quidem clarius, his quidem ob curius esse uiuere,& clarior sicriptura habet: Vnde communicatum es ege,his quide clarius , his

quidem ob cur1us. ctrc. Commum are aurem

se,aliud nihils,nisi dare esse igitur LEticonfirmatur ista ratio, quia philosephus loco

eitato accipit diuersitatem conseruationis rorum ex parte Dei igitur secundum eum mudus esse hue dependet a Deo. ntecedensparet,quum dicit ; Vnde pendet uiuere,his ci rius,his uero obsecurius,consequentia uero δε- ducitur,quoniam aliter isa diuersitaδ noposset umi exparte Dei,quod quidem probatur dupliciter primoriquia Deus equaliter rebus omnibus influit unaquai autem res accipit inutientiam secundum suam capacitatem . irai diuersitas conseruationis entium es ex parte rerum oec. 5Secundo,quoniam Deus pphilosophum, ut dictum est,necessario res com seruat, unde lapis, ut obscurius conseruetur, quam homo, uoprouenit ex parte Dei, dexnatura lapidis,' aquale co eruatione cu holenequit accipere: igitur oec. Sed dices, si Le

183쪽

De Mu ndi Creationes orones equaliter militant siue ponatur quod Deus sit causa effectiva entium,sime non.Respondeo,quod hoc non sit uerum,nam licet differentia conseruationis rerum oriatur ex parte entium,nihilominus hoc competit rebus propter diuersitatem entitatis ipsarum,sed i diuersitas entitatis no potesprouenire a Deo, nisi inquantum est causa efficiens rerum omnium: igitur sa differentia siumuntur ex parte Dei, inquantum mundus effective depem c. .su Gt Ex quibus colligitur , quod

rium. mensura conseruationis entitatis pendeat ex mensura communicationis boni: ea propter

philosephus hoc in loco de utrai mensura coisiuncte loquutus es oec. Secundo; si mundus γ' essective non dependeret a Deo,tunc Deus dependeret a rebus; sed consequens es falsum . ut patet per seris. Ia. Mel. locis citatis igitur il dex quo sequitur, Consequentia deducitur, quia tunc necessitas operationis diauine penderet a rebus, quoma Iunc non esset comunicatio boni immediata,quo dat equitur conclusios ea,qua dictastum in I.q. igitur erc.

tertio,

184쪽

.Bernardini Catelli gyfertio ultimo arguitur sic: ADAEa quo de τςxxi . pendet propria operatio alicuius , ab eodem pendet essentia, quem consequitur operatio a

patet ista inductive, quia a quo dependet passio, pendet es subiectum,sed motus cari quies propria operatio , oepassio cori dependet

ab intelligentiar er o, ubctantia coeli ab imtelligentia pendet;motus autem carn,dependet essective ab intelli entiae ergo re ipsim castum m c. N ista ratio es inu. in lib. de Lsantia orbis cap. a. ubi reprahendit illos, qui dicebant caelum dependere a Deo quantum admotum, non autem quantum adseubctam tiam siuam, sicuti etiam refert noler Zimmo inquestione a de triplici caussalitate O imtet entiae oec. Tertio principaliter arguitur sic; Corru- rictuptibilia habent caustam efficientem: igitur Gaterna. Mntecedens clarum: Consequentia uero deducitur ex viris. in I. ripari. animalium cap. I. ubi enumerando caussas, tumaternorum, tum corruptibilium,inquit, ines autem necessiitas rebus quidem ater iussi Nu

185쪽

De Mundi Creatlone. ei, absolutat ratione, sed caducit etiam, gignendisi omnibus, ex siuppositione tribuitur, quomodo in artessciosis, ut in adibus,aut quia busvis aliis generis eiusdem; materiam enim talem adesse necesse est,sirimur, aut quiuis aliusfinis futurussit, atris etiam fieri, mou ris illud primum oportet, deinde horiac deineeps ad hunc modum itur ad sinem,cuiusgratia res quai efficitur,oe ess eodem i modo, in rebus natura gignendis agitur ξα c. Ini aduerte quodper me simplex, intelligit est per caussa ormalem, finalem,oe esciente: per esse uero ex siuppositione; accipit esse, quod fuit a causa materiali hoc totum declaratum es ab Arist. a. Ph tex. J- sicuti etiam ibi perbelle docuit diuus Thomas,ergo si comruptibilia conueniunt cum aeternis, quantum ad esse,quod habent a causa finali, e Ptente, eas formal sedisserunt quantum ad esse, , quod fluit a materia, consequens erit aecere, aut quod corruptibilia non habent causam Vfectivam, aut si habent, efficiens quoi causis inerit ipsis aternis, aut quod Arist. At men

186쪽

Bernardini Catelli solitus rec. ex quo tex. colligitur primum , P i f

quoa mixta, qua fecundum e rip. fuerunt rium. ab aterno, non acceperunt esse per generati nem,sed per creationem, oe ex consequenti , quod nullum mixtum esset aeternum,si mundus essective non dependeret a Deo. Secundo secudv. colligi posset uidetur quoquo pacto illa ratio communis: Myrss. in agendo seupponit sibiectum in actu: Natura inpotentia: ergo Deus, qui perfectissimus ea omnium,nihil in caussando supponit,quia quato agens es nobilius , tanto minora in agendo requirit o. Et con Coris, firmatur ista ratio, quia philosophus S. H. iotex. IT. arguendo contra Empedoclem, qui dicebat, quod lite dominante, omnias regabantur,oe amicitia dominante, omnia comgregabantur,oe quod modo erat quies, modo uero motus, quod hac omnia fiebant equalibus temporibus,asierit, quod nos licit hoc dicere,sed oportet caussam huius reddere , sed quia iste dicebat,quod non erat causea reddenda semper emium , contra arguit AGH.

dicit,quod ista restonsis Empedoclis si al

187쪽

De Mundi Creatione ιβ,nam licet in quibusirim aternas verumsit, quod non sit reddenda cauosa,id tamen in omnibus non recte dicitur , nihil enim prohibet aliquorum necessariorum semper entium esse aliquam caussam confirmatur, quia .ulῖ certum est, quodphilos phus ibi loquatur dis caussa in se reali, nam quaris ab Emped quaine amicitia quando agregabat , s sis quandos in regabat,s quados quies erata ergo sequitur , quod aliqua aeterna secundurata a rictolebrata habeantia causam efficientem . sc. guarto ; omne quod es perparticipatio- .ipiti: nem, ducitur ad aliquod persio existens 9 quod uere sit caussa essectiva illius , sit ignita ad ignem, sed entia omnia, ater Deumi bent esse per participationem, Deus autemper ser ergo omnia entia reducuntur ad Deu, tanquam ad ueram caussam cunctorum emitum essectricem. Maior clara. eminoruero, quantum ad secundam partem patet,quoniam Deus sprimum ens; quantum autem

ad secundam partem probatur sic; quoniam

188쪽

Bernardini Catelli si Ars. a. de e n. tex. 3 - .assignans caussam, quare res agant, dicit, ut summo bono partiacipent: ergo entia omnia habent esse per pamticipationem: Item a. coeli tex. a. docet, sillud iucitur esse nobilius,quod es propinquius

primo emi, quod non esset uerumst entia non participarent esset a primo ente, quod es a Deo, quum nobilitas proueniat ab entilat rei, igitur oec. 'Vuinto, habens esse sine multitudinei est causea essemua habentis esse cum multitud- ne, sed Deus habet esse sine multitudine, coe- cipalis.

tera uero entia cum multitudine ergo Deus --λ

sc. Maiorprobatur a Boetio in lib. de u sed nitate,s uno, Platonissententiam quendo, etenim omnis multitudo ab unitate proceditranquam ab essectiuὸ principio. Minor uero probatur , quia res omnes deficiunt a primoente in nobilitate,'entitate e siquidem suntentia minus persecta, ut dictum est ab eArist. . ra. Mel. π a. Carbtex.'citato, undesquiatur, quod res omnes in suo esse includunt carentiam perfectionis i us emitatis,oe esse po

189쪽

De Mundi Creatione. tiuum in tali gradu, qualem entis gradum habent, itaq; cuncta entia, prater Deum costituuntur priuatiuo, oe positiuo,. per consequens esse eorum es cum multitudine alat Deus quum omne gradum entitatis habeat, fieri non potes, ut in se aliquapriuatio repe

riatur; itas esse Deisolum est positiuum igi

multitudinem ponere unitatem, ut refert D. Ihq Thomas prima parte sium. q. . , art. I. c.

f., . Sexto; Multa philosephus demonstrat dero prin corpore caesiper caussam eficien eme igitur 'p'kρ' corpus coeleste caussam habet effectivam. consequentlaprobaturper seris.I. Mn.IM.f. ubi reddens rationem, quare Matematicus non demonseret per causeam effectricem,dicit hoc contingere, quoniam matematica non habent caueam essectivam oec. -ntecedens uero patet in I. de Cato rex. ao. ubi laudans naturam ait; quare recte uidetur natura,caulum, quod turum erat ingenerabile, oe i tur oec. hac ratio es partim platonica , partim ueroperipatetis repropter hoc,utpuro dixit Plato, quod necesse es ante omnemo

190쪽

Ber nardini Catelli s, eorruptibilc exemisse a contrariis se. Ubi quero modum quo pacto natura.i.Deus ex mit coelum a contrariis, si ipsum essemue nodependet a Deo, procul dubio nultam excogitari potest, ne dicam imaginari: Item intemru sequenti uolens probare calum esse inaugumentabile accipit pro medio, quod caelum non fit factum ex materia ex qua,inruiens, Huic aut non est ex quosactum e se ergo secundAme s. corpus coeleste productum es ex nihilo: patet coGequentia, quoniam in praecedenti tex. habetur quod caelum sit factum, ου in promti,quod idem non sit productum ex alia quo subiecto, sed omne id sit ex nihilo e igitur oec. Prater ea,si corpus carose per te non es factum, tunc quero, cur potius philosephus dicat, quod calum non sit facium e ubiecto, quam quod non siit factum impliciter loquendo,quum magnus magister nihil unqua ab

sorti ratione dixerit f c. Item , in tex. II. ei dem lib. ubiphilosophus uolens probare , quod motus coeli non habeat alium motum sibi contrarium,accipit pro medio,quod Deus,