장음표시 사용
111쪽
eismi rigorcis subsistentia firmis demonstrationi a sui et ei posset, deberent Sceptici principia ceria admittere ς Atqui ipsi nulla principia certa habent, ,ed nec habera Po4se sateu
tur g. 353.ὶ; Ergo etc. Q. E. D. g. 359. Comu Rigorosum ergo Scepticismum velle
impugnare , est Verberare aerem. Disputantes namque dE-bent in lili quo dato noto, atque certo invicem convenires f. quis aute in in principiis certis curn Scepti Ois huiusmodi convenire poterit, quibus nihil est Certum ' Quare. f. b Corin. I. Aut nulli unquam extiterunt 1iujus generis Sceptici, qui ex animo dixerint, nihil omnino, scirί, n G comprehendi Rosse; aut si qui fuerint, eos
ore tenus id dixisse fatendum . vel phreneticos absolute . ebriosque suisse, dum talia effutirent. Ebrios namque neque mentis, neque corporis esse Compotes, notum est. g. 56ν Coroll. 3. Contra Scepticos itaque hujusmodi disputationem hic nos non instituimus. Tempus enim nobis non est, quod frustra insumamus; polius Rccademicos aggredimur. Itaque si
Plurium rerum infeGobilium extrae v homines scientia. 562. DomonsL Accademici, nobiscuin conveniunt, et convenire debent, nisi velint cum Acalhalepticis insanire, existentiam sui ipsius, prout res cogi laus quisque est, axioma ta, entia geometrica et ineta physica esse res inteIligibiles; Atqui de his pluribus extat apud homines scientia , Ergo vera propositio. Prob min. Accademici cogitant , et Ρα-tant se nihil certo scires nec non dubitant de omnibus ;Ergo plura et ipsi sciunt. Prob' consa. Nescire, dubitare, incertum esse sunt effectus; et quidem entis viventis, ut optime quisque observat cum A. Augustino dicenie in Enctar. ) : Non solum scire , sed etiam nescire, et i Γ,
112쪽
et dubitare oloen is est. Liqui repugnat, ut quod operatur, non existit I. 55b. ), et ut esse clus εint Oine caussa
ipsorum efficie nic ,. 355. J; Ergo Accademici negare
non Posaunt propriam existentiam, prout saltem sunt res cogitans, et activa. Quod si sciunt se ex istore, sciun t quoquefie non posse non existere, dum existunt ἱ adeoque sciunt
insallibile esse hoc axioma : L ossibile esι idem simul
esse ei non esst; et consequenter verum sciunt hoc aliud axioma i Tolum est sua Parae majus I nam si hoc Verum non esset, idem simul esset , et non esset; nempe totum esset quidem totum, ut Supponilur , non esset uiem, quia majus sua parte nou esse l. idem dic de aliis; Ergo ele. Audiuntur Accademici. I. θω. Dbjc. 3. Si qua apud homines rerum intel Iigibilium scientia extaret, maxime esset de rebus, quae in Metaphysica iactantur ,3 Atqui nulla est in Metaphysica certa, atque incoircussa veritas; Ergo salsa exposita propositio. Prob. min' omnes veritates , quae in Ileta Physica iactantur, ex constitutis antea principiis , definitionibus nempe, alque axiomatibus, derivantur; sed prae via ista principia nullam certam , atque inconcussam habent veritalem p Igitur elo. Prob. min. Praevia ista princi . Pia , noti sunt, nisi merae hypotheses; supponuntur enim, antequam cognobcantur; sed merae hypotheses nullam habent certam atque inconcussam veritatem ,' Ergo Praevia
ista principia etc. g. 364. R. ad argum. In investiganda, atque stabilienda aliqua veritate metaphysica, nos quidem hypothesibus utimur sed quibus' Illis profecto, quas Accademici ipsi usurpant; nobisque suppeditant. Agite enim, et cum Accademicis ad Conflictandum progrediamur: Num scilicet apud homi- mes sit aliqua rerum intelligibiIium scientia. Et ne ver- his aerem verberemus, sciscitamur ab ipsis, quidnam re-xum intelligibilium nomina ipsi intelligant 7 Prosecto nisi Iudere velint, reponere debent, rerum intelligibilium Domine, nihil aliud significari, nisi axiomata , entia ma-
113쪽
hema liea, et metaphysica, Nec non mei ipsius exiMen tia, Prout sum ens Cogitans. Ipsi in t ergo, rerum intelligibilium definitionem nobis suppeditant, in qua ipsi nobiscum conveniunt, et convenire debent g. 359 l. Sed haec hypothesis est: utique; at hypothesis certa, quae nulla indiget probatione, tum quia de vocabulorum de fini lione litigandum non est , tum quia ab Accademicis ipsis usurpatur. Ex quo itaque hypothesibus utimur in veri latibus methaphysicis pervestigandis, concludi nequit, de rebus metaphysicis nullam scientiam homines habere posse.
f. s65. Contra. Atqui ex quo in rebus mela physicis pervestigandis hypotheses adhibetis, nullam de illis scientiam homines habete, ostenditis; Ergo n. r. Prob. subsin. Accademicorum vos hypotheses adhibentes, vel aliquidi pro certo supponitis, vel nihil. Si primum; ergo saISo supposito laboratis, quia nempe supponitis quod est in qua zione; hic namque quaeritur, num aliquid certi apud homines habeatur' Si vero nihil certi a vobis sup-
Ponitur, sed omne dubium esse reputatur; ergo nulla Veritas a vobis inveniri potest; quia ex dubio non nisi dubium consequitur; quemadmodum ex Vero non Sequitur , nisi Verum; Ade Oq. et C.
g. 366. R. Non possumus magis rigo rosa philosophandi mei hodo contra Acca de inicos proecdere , quam Si eadem adhibeamus principia, quibus ipsi utuntur. Nominales rerum definitiones Lucademici usurpant, et nos ipsi eas usurpamus ; de omnibus dubitant Accademici , dubitamus et nos ipsi; Si ergo haec duo principia, nominales nempe rerum definitiones, nniversa lenique dubitationem Pro Certis supponimus, salso supposito non laboramus, quia De Cipsi Aecademici de illis dubitant, nec dubitare Possunt , nisi sibimetipsis manifeste contradicant. Quod si qriis Accadeinicus esset, qui de ipsa quoquo universali dubitatione dubitaret, is certe ad Anticyram esset relegaridus ; non enim illius mens, sed cerebrum curatione indigeret. At inquiunt, ex semel constituta universali Ασ-cademicorum dubitalione, nulla veritas derivari potest et ex dubio enim, nonnisi dubium inferri potest, quem a J- modum ex vero, non insertur nisi vorum. Sed disti guo Propositionem : ex dubio nonnisi dubiuin inferri potest,
114쪽
nem ; si dubirim Pro certo habeatur, nego propositionem. Nain e i cerium cst me dubitare, certum quoque eri ι,
bus meia physicis assequi Posse Veritatem; Ergo n. r. Prob. subfm. Ut certi psse possetis, de rebus inela physicis, ali- qtiam assecutos fuisse veritatem, deberetis quoque certi esse de aliquo signo vel criterio , quo verum a salso distinguitur; Atqui de lati signo certi non estis; ergo nec certi estis . aliquam de rebus metaphysicis adquisivisse vΘritatem. Prob. min. In assignaudo ucri latis cri-ierio digladiantur inter se Philosophi: Ergo Ptc. g. 368. R. disi. aris. In assignando graod sit veritatis eriterium digladiantur inter se Philosophi, nego ans; incissignando quale sit, Conc. aras. Ergo et c., n. cons in . Si mente captos Scepticos solum excipiamus , Philosophi om- Des mirifice eonsentiunt in aliquo veritatis criterio admittendo Iicet in assignando quale ait digladientur in tetae, Et Sane, tanta urget necessitas, Crilerium aliquod ad
mitiendi, ut ne ipsi qui dela Accademici, hoc possint, in dubium revocare. Nam, si fieri potest, dubitent Accademici de eri ierit existentia ; eigo debent de Propria existentia etiam dubitare- Nam ubi deest criterium, deost veritas, dubium adest. Sed Ac demici nequeunt de propria existemia vel leviter dubitare I. 36α. ); Ergo ve, Iint, nolint, existentiam alicujus criterii nobiscum sateri debent; Adeoque etc. s. JG9. Os Uc. a. IntelIectus humanus est finitus et
gallibilis; ergo nulla rerum intelligibilium apnd homines
R. 37o. R. dist. aris. Intellectus humanus est sallibilis circa omnia, n. ans. , circa aliqua, subdist. Circantiqua obscura, et quae mentis capacitatem sugiuut, conc. QirCa etiam clara, perspicua, quae vel unico intuitu, ves I legitima, et rite instituta demonstratione cognos n- 'tra τι n. an s. i Ergo etc.. n. consin. Cum intellectus humamus sit finitus, oerie DIIi potest atque errare. Multa tiam Tom. I. ' ε
115쪽
que sunt in rerum natura, de quibus nexum nee percipimus, nec distincte percipere possumus: quare dum praecipitanter de his judicare volumus, profecto saltimur. At non ita est de multis aliis rebus, quarum Veritas ita menti nostrae affulget, ut etiamsi velimus, asseu sum denegare non POSSUmus.
g. 37 . Contra. Atqui etiam in rebus clarissimis, et perspicuis intellectus humanus sulli bilis est, falli iur-que; Ergo n. r. Prob. subsin' Permulta saecula tamquam clarissimae, atque indon cassae veritates habitae sunt nonnullorum Philo,ophorum propositiones, quae hodie Putidissimae salsitates patefactae sunt; Ergo etiam et c.
s. 372. R. diuel . anq. Per multa saecula etc., et tales Philosophorum propositiones erant Veritales tantum subiectivae, conc. an s.; erant quoque objeclivae, negoans, et Consm. Cum veritas objectiva in consormitute consistat cogitationum nostrarum cum obiectis, Semper ac rea- Iis ista, et non sucata consormitas est inter nostras cogitationes, et objecia, sal Mias non timetur; quia latis veritas a mente non pendet. At si veritas ilia . - objecti va ; hoc est conformitas cogitationum cum objectis, non est vera; et realis, sed tapparens, et qualis a mente subjecti cogitantis, non qualis in se revera est, percipitur, tunc accedente majori attentione, et veritatis luce aD fulgente, delegitur falsitas. Ita fuerunt nonnullae Propo sitiones Philosophorum, subjective nempe lanium Verae, non Vero objective, quare tractu temporis, potiori acumine , et diligentia aci examen revocatae, falsitates fuisse,
s. S I. Contra. Atqui veritates ipsae clarissimae, jectivae, et inconcussae, salsae observantur; Ergo n. c. Prob. suhsm. Si qua est Vertias objectiva clarissima , et inconcussa, illa profecto est hujus axiomatis ς Quas sunt eadem uni tertio sunt eadem inter se; Atqui hoci Axioma salsum osteuditur; Ergo verilales etc. Prob. miri. In divinis, ut tenent Catholici, Personae sunt eaedem uni tertio , scilicet naturae Divinae, et tamen non surit
eaedem inter se; quia alia est Persona Patris, alia Fi-
Iii, stia Spiritus Sancti; Ergo etc. f. 374. R. In personis etc., dis l. ana. In Dividia
116쪽
etc. personae sant eaedem quoad esse fibsoIutnm , sive Divinum, et tamen non sunt eaedem inter se, quoad esse velativum sive personale , Con C. ans ; SecuS nego aus ἔet consm. Ut axioma illud orificetur, debet aliqua prae-Seterre, quue hic explicabimus, ut omnis tollatur aequivocandi occasio. Axioma itaque illud quaedam hypoth
lice supponit , quaedam vero absolute pronuntiat. Quae Supponit , tria sunt. Primo scilicet supponit ires termi-DO, , Sive tria extrema, quorum duo conserri debent cum alio tertio, et deinde conseruntur inter se; secundo quod ipsa tria extrema, quae comparari debent, conferantur in eadem Iinea, sive considerentur penes eundem Sen-Sum, ea iudemque rationem: Tertio tandem , quod in te lio extremo reperiatur lotum id, quod non desideratur in aliis duobus. et secundum quod inter ipsos comparatio facta suit. Verbor ut illa duo extrema cum tertio Conveniant, Cum quo Comparari debent. Unum vero absolute pronuntiant ; quod scilicet, praehabitis illis conditionibus, eadem duo extrema, re ipsa inter Se coisVeniant in eadem linea, secundum quam sit comparatio Cum tertio , sive habeant revera totum id , quod habet tertium, et secundum quod comparatio suti instituta. Hisce ad rectam Axiomatis illius intelligentiam praesuppositis, ad rem deveniamus. Si Divinae Personae, quoadesse absolutum inspiciantur; sicque tanxum modo inspecta Divina Natura, est eadem inter se, cum unum, id etiaque sit in tribus Personis esse absolutum , sive Natura Divina ; adeoque habetur veritas illius axiomatis patentissima. Quod si conserantur cum Divina Natura, quoad
ease relativum sive personale, non sunt eaedem inter
se. quia, ex praedictis, tertia deficit conditio; nempe non habetur id totum in extremis, quod requiritur ut
in eadem linea recta sit comparatio instituta , sive quia in ratione subsistentiae, Divinae Personae non conveniunt
inter se; Nam Pater subsistit subsistentia Patris, Filius subsistentia Filii, et Spiritus Sanctus subsistentia Spiritus Sancti. Illud itaque Axioma, non ideo salsum est in Divinis, quia reipsa tale est, sed quia conditiones desunt, quae ad illud requiruntur. Fallitur ergo meliuscujus es, supra dictum argumentum, dum conatur osten-
117쪽
ris dere, illua Letioma aut aubverti per Trinitatis Mysterium, aut Trinitatis Mysterium subverter
De exissemia s entias Physicas. g. 375. Def. 3. Cc nitio certa , et eoidens de re-δus physicis , et senuιιlibus dicitur scientia physica
g. 375. Def. u. Rerum autem sensibilium nomine, veniunt illa omnia, quae sensibus percipiuntur, res
Nempe corporeae, Sive corpora.
g. 377. Def. I. Per corpora hic intelligimus,
Philosophis Omuibus consensientibus , substantias partibus Constantes , extensas, divisibiles , ponderosas, figurabiles et C , quae augcri Possunt, alque in inui , quaeque propterea contingentes sunt , factae, et in Enle necessa rio, et persectissimo rationem habeat sussicientem propriae existentiae. g. 57S. Grou. Si ergo ostendatur existere substantiam exiensam , solidam, divisibilem, resis leniem etc., ostenSum quoque inanebit, res eorporeas, Seu Corpora existere , ac de illorum existentia nos scietat iam habere.
At fieri no id potest λ id est quod in praesentiarum o
tinere Sal agimus. in iurea hac super re vidcamus quaenam si ut .
Philosophorum sententiae. s. 349. Praeter Scoplicos , qui nihil certo se scire assirmabam; sensuum sallaciam decantabant, neque Corpore existere , essuliebant; primus omnium , qui corporum existentiam Negare visus fuit, non immerito putatur Plato cum quibusdam Indis. Hic namque discipulissauis dicere non dubitavit , nos opinione solum complecti Polio, quae per sensus habemuς, non autem certo
118쪽
seim. Verum tram eo troversia merito per tot saecula oblivioni tradita, tum 'nribui Cartesii reviviscere cepit ianio siquidem , postquam dubitationcm de omnibus in- Stiluil, et sui existentiam ex cogitatione deprehendit, in id vires intendit suas, ut corporum, sui , et ali rim Probaret existerilia ili. Ex hoc ansam arripuit P. Male . branchius Praestistor Oratorii Iesu in Gallia affirmaudi ,
Hullas se rationes, quibus ostendatur Corporum ex stentia. Nec demorant ei sectatores. Ea de ita namque
Qaussam Propugnaro satagerunt Michael Angelis, Turde ua, Siculus Drepanstris ix, Prosessor Patavinas, Petrus Myle , Gallus , et Ρ. Franci cus Lamias , qai v ga cistum suum addidit Georgius Bur Iei, homo hybera ς stata nomine Filono i , quem cam ua. tribus Dialogia hao do ro co1- loquentein. inducit Haec laudati Philosophi , quia nos, ex mox dice dis patebit Et ut clarius, quis ueri Po-teat, Sit. f. Mo. insema Exta sto, Remis Suis secto itans; ast sevusr nora sinu. Hoo namque es I -- laphysice certum , uec in dubium revocari potestias . ras . Comia. Ex is it ergo caussa illla, quae me de nihilo eduxit, ei me oxis tu lici donaevit, qua ε dici tur Deus; alias ego esse in caussa , et effectus , quod ν
I ISa Axioma s. Deus , et naram HAU Lmstra moliuntur. Re pugnat nempe Deo, enti Oseessario, et in finite sapienti, ut aliquid sine taliono, et consilio moliatur , at efficiat. Ecquis nota vide ipf. . I. Coroli. Omnia itaque , qui a Deus facit , ad finem suu in ordinat, .atque dirigit. Qita sinis, tanto nobilior esse comprobatur, quo majus e. t opus , quod adsitiem illum dirigit g. 234. Hisma ct . Deus, qui summo Pollet Aemfections , nec falli , nec fallere Moκ5t. Falli enim ignorantium iri Deo arguit sauere vero malitiam, quae duoenti neces,ario , nempe Deo , quam repugne ut , qMiuque
vel primo intuitu comprehendit. 335. Postu . o. Sensres Rominis s. avi in miro , atque prorsus at endo artificio ab inisos Deo elaborati su ac Nihil in promptu, est obSarvula facilius.
119쪽
s. 386. Postrat. a. Otii sensu aliquo a natistite Omnino caruit, ideas illarum rerum, quae sub sensu illom αι, sibi numquam Arocudere poterit. Vnds emtum iEME: caecus no a judicat de coloribus , nec surdus de
CorFora existere aGersus Me ticos, atque Idealistas, clarissime demonstratur. I. 38'. Demonst. Constanti, vivida, uniformi, atque irrefragabili claritate, omnes ubique locorum, et gentium
observant, extra nos esse substantias extera Sas, quae mens α-
Tantur st solidas , et imperi girabiles, quae .resistentiam sa-ciunt λ graVes , quae pondere premunt, figura las 3 magnas , Parvas, etc., ad quarum aspectum, sensus, modo sani sint, et debilis conditionibus ad rite sensiendum armati f. bi 4. ὶ, nequeunt non recipere impressiones, quae spirituum R-nimalium ope, per organa ipsorum sensoria, ad cerebrum usque, animae sedem perducuntur. Atqui substantiae ha ius modi non sunt, nisi corpora i s. 377. ; Ergo corpora existere elo g. 378. x Prob' consa. Vivida illa , constans, alque uni sermis talium substantiarum observatio , Cum Sit communis omnibus, est procul dubio ab ipsa Natura , quae ubique invariata existit; Ergo sallax esse nota potest. Adeoque etc. Prob. cons. Si talis observatio taret fallax, Daus nostri erroris auctor esset, quippe qui tulis naturae nos feeisset , qui necessario, utpote naturaliter, deciperemtar;
Al qui Deus sicut ncin lalli, ita nec sallere potest I. 384. )ἀErgo etc. Deinde Deus, miro atque stupendo artificio hominis sensus construxit s f. 385'); et ita quidem ut essent instrumenta apta , quaeis anima uleretur ad res e ira se positas percipiendas; Si ergo vera corpora non e TtRTem, frustra hos sensus Deus homini dedisset; Liqtii Deus, si natura nihil frustra moliuntur I. 382.3; Ergo et c.
Ulterius: Si vera corpora tion ex areni, eorum re PraeSera-Disiti sed by Coosio
120쪽
tationes, quas experimur vel a mente Ipsa producerentur, Vel a Deo, vel ab aliquo creato Genio. Rigui non producuntur a metite, quia si hoc esset, tum qui habet sen-εum aliquem, quam qui non habet, eodem modo sibi respe-Ctiva objecta repraebentaret , quod est salsum I. K6. 3, ' et Contra experientiam; Non producuntur a Deo, et quia in tali casu frustra sensus nobis dedisset; et quia nos deciperet, quod esse nequit; Non tandem a Genio aliquo producuntur ; quippe cum Genius iste, nec ab objectis externis, nec a sensibus 'enderet, posset hujusmodi repraeseptationes, etiam in illis producere, qui vel penilus aliquo sensu privantur, vel male affectum habent ,
ruod est salsum; Ergo eic. Ulira quamquod si Deus , metante aliquo Genio, voluisset repraesentationes corporeas in nobis fieri, quin revera existerent corpora, frustra nobis sensus contulissset; Atqui hoc est absurdum. Ergo etc.
Flurium rerum Hysicarum extat apud homines scientia. I. 333. Demonst. Corpora existere clarissime demonstratum est fg. 387. ; sed corpora sunt substantiae extensae, solidae, figuratae etc. I. 377. ergo praeter scien
tiam de corpornua existentia, plura alia certo cognoscimus, nempe exicu, ionem, soliditatem, figuram, molum, quantitatem, etc. Quae omnia ignor3ri nequeunt, admissa reali corporum existentia , quia ipborum naturam ita constitu uni, ut sine illis corpora intelligi nequeantia Ergo elc.Q.DD. ArgumenM ORF ita somuntur.
I V. Obuc. f. cum Scepticis. Praeter rerum apparentias nihil aliud assirmare p sumus existere , quod per so Mas Hobis repraesenteturi, Ergo salsa propositio. Proh