장음표시 사용
171쪽
idost loquutione qua ration sui se adiunctorum, in quibu pro seruntur, Unum dumtaXat Sensum exprimant, qui salsus sit licset per partem aliam, quae Sola mente retinetur, mei poSsit verus. Qui enim si loquitur, verba profert conceptibus plane difformia, ac proinde reapSe mentitur. 66. RoposiΤ1 3'. Eae amore, aliis flebit resultat etiam ut pro-aeim benefaciamus , icique plerumque eae si icio imperfecto seu
Prob. Nos non modo iniuriam pati nolumus, sed etiam bonis augeri cupimuS, quae naturae Sint OnSentanea. Si igitur proximum tamquam nos ipSo diligere tenemur, OnSequenS S ut ad bonum ipsi positivo proeli pandum atque ad eius ineolumitatum et
ramus. Huiusmodi officia, quae positiva Sunt, comprehonduntur lane
formula : Quod tibi is feri, alteri facias. In duplicum autoni classem dispartiri sol sent in obsequia humanitatis vol, ut alii vocant, innoxiae utilitatis), et bene licentiae.
Prima Sunt, quae Sine proprio incommodo aut utrimunt aliis eXhibentur, Ut ex gr. erranti iam Stendero , ethnti consilium daro nobis inutilia largiri, et sic de oliquis Secunda vero dicuntur, quae a nobis praeStantur eum aliquo ineommodo vel rerum noStrarum detrimento , ut Si pecunia aut opera alii opitulemur. Haec longo nobiliora sunt et ultiorem pariunt laudem. Ut autem Pu dentiae regula gubernentur, attendi debet conditio tum ius, qui consert, tum eius qui recipit beneficium Potissimum cavendum Stne dum uni pro Sumus, altori noceamus atque ut in benesaeiendo
Ord Servetur, quatenu qui uni unetiore Sunt nobiS, aut OPatiores, aut maiori neceSSitato laborantes, ceteri praeserantur.
Qui huiusmodi positiva officia altori donogat, etsi dieatur inhumanus humanitatem enim, quae homine mutua caritate devincit, Se repellit), tamen triet sensu dici nequit iniustus, neque ad ea praestanda cogi poteSt vi externa. Non enim Sunt iuridica, quae nempo iustitia respondeant Sed Sunt pure moralia, reSpondentia virtuti caritatis vel benevolentia ; quarum sexercitium nobi im- pernita quidem a Deo, Sed eum non ad omno sextundi possit id enim vire Superat erga quem particulatim , et quo tempore et qua men Sura, et in quibu ei reumstantii actu adstringat, id nostro iudiei relictum est. Unde a nulla peculiari persona exigi suo iure poteSt. Xeipe caSum extrema negeSSitati ; in qua evidenter appareat, ab ea proximum nonniSi ope no Atra liberari posSo. Tunc evidens fit obligationem natura determinari ad hic et nunc, in
172쪽
108 1US NATURAE PARS I. IUS INDIVIDUALE
proinde nos ab a tunc implenda eximi non posse. Sic fit ut quandoque metum imperfectum, in perfectum per acciden commutetur quia, ut observat S. Thomas, in Xtrema necessitate fit proximi
id, quo pia habet ad servandam vitam 1).6T PROPOS1Τio ' Quae dicta sunt de gyiciis erga alios, tum nectaticis tum positiois, etiam respectu inimici intelligenda sunt. Prob. Etsi pravitatem hostilis animi , qua quis damna nobis
intulit dolostari, eorumque aequam repurationem Xigere a Sit, tamen uetorem Odio prosequi et damni ameero excepto tum por iusta doson Sionis in aggreAsion iniquu), aut communi 0
nevolentia privare minini poSSumuS. Naturali enim umor, qUem
e setoris hominibus debemus, non undatur in merito quodam indi viduali personae, Sed in dignitate naturae nobis con SimiliS, quae certe ut in amico Sio etiam in hoste operitur. Quaru bonofici ensectus, qui X hoc amore nascuntur, inimicis denegandi non Sunt nisi orto id aliquando medium plum iudicetur ad eorum P0Sipi Scentiam procurandam. Tunc enim id fit non propter privatam vindictam ut odium erga et Sonam, Sed propter eiu bonum, Ri- quo ut inducatur ad hostilem animum deponendum , damnaque nobis data rosarcienda. Audiatur . Thomas Diluetio inimi Corum tripliciter potest conSiderari. Uno modo, ut inimici diligantur in quantum Sunt inimici, et hoc est servorsum o caritati repugnan qui hoc est diligero malum alieri u S. Alio modo potest accipi diloctio inimicorum, quantum ad naturam, Cilicet in uni versali si dii sectio inimicorum est de nocussitate caritatis ut scilico aliquis diligon Deum et proXimum , ab illa generalitate dilectioni pro Ximi inimico Suo non Xcludat Tertio, poteS Considorari dilectio inimicorum ii speciali, ut scilicet aliqui in Spe ciali moveatur motu diluctionis ad inimicum. Et istud non si donec eSAitato caritatis absoluto quia nec etiam moveri motu dil0ctioni in pociali ad quoslibo hominus singularitur Si do ne eeS- Sitate caritatis, quia oo ASet impoSSibile. Si tamen do neceS- Sitate Caritati Secundum praeparationsem animi ut Scilicet homo habeat animum paratum ad hoc, quod in singulari inimicum diligeret, Si neceSSitas occurreret. sed quod absque artio ut neceS- Sitati homo etiam hoc actu impluat, hoc pertinet ad persectionem CaritatiA. Cum nim ex caritat diligatur proximus propter Deum,
1 Ut re aliena occulto accepta in casu neceSsitati e Xtremae, ΠΟΠ)Rbet rationem furti, proprie loquendo luia per talem necessitatem euicitur Suum id quod quis accipit ad Sustontandam propriam vitam. Sum n th. 2. 2.' q. LXV. . . ad
173쪽
quanto aliqui magis diligit Deum, tanto etiam magis ad proximum diluutionem ostendit, nulla inimicitia impudiunto. Sicut si aliquis multum diligerset aliquom hominem, amor ipSius filios ius amaret, etiam inimicos sibi 1). Solo uti tu , cultates.
68. Obite. I. In proposition prima derivatur ossicium non ne dondi proximum, o amor quem ipsi debemuS. Id vero perperam sit. Nam is lasesio iniusta non solum iustitia sod otiam caritati adversetur, tamen salsum est X ossicio caritatis duri vari obitum iustitiau, quasi duo insesso in alio ius no laudatur, quia in nobis inest officium ne laudamus , o non vice versa ideo sit in nobis ossicium se laudamus, quia in alio est ius no laedatur.
R. Diff. mai Derivatur X amore, in quantum generatim Sumitur pro affectu Volendi bonum alterius cone ex amore, in qURntum Specialem virtutem OnStituit, iustitiae PpOSitam, necto. Officium non nodondi alios sex amor deduximus in gene P RQ Cepto, prout benevolum animi affectum importat idquo ob hanc rationem, quia negativum, quale profecto est omelum non laedendi, standari dubet in positivo , quod certo non potost AS aliud nisi vo inta reverendi personalitatem et iura aliorum quod dona est atque aliis velle bonum, Seu ipso diligere. Hi amor non OntPR- distinguitur a iustitia SH ad ipsam quoquo se porrigit, ut genuS ad speciem. Hinc Verum os , ut dicit bisectio, do nobis ines Soomotum n laedam uS, quia aliis nos ius no laudantur; sed corteo hoe iuro officium liud in nobis non sexsurgeret, ni Si generatim ad bonum aliorum volendum vi natura adStringeromur. Cum ero iustitia caritatem opponimus , dicimus ius hoc ut iliud non X iustitia sed e caritato obori nomino caritatis amorum intelligimus Strictiu Sumptum, nimirum pro speciali virtuto, qua nos ne linat ad bonus ciendum aliiS, nullo iuro porseolo in iis exsistente.
Obite. II. Videtur probanda doli nitio Grotii, qua mondaeium dicitur Age Sermo aut nota repugnans cum iure eae8istente ac manente eius, ad quem Sermo aut nota rei igitur 2). Hinc vero Se quitur, vetitum quidem SSe ego naturae mendaeium pernicio8um, non vero loco8um aut friciosum, quo nullius ius laeditur. R. Illa se finitio non est admittunda, ut o iis, quae Supra docuimus eruitur. Nam definitio debet usum ex ration sormali ratio autem formuli mendacii in eo ita est, quod qui voluntarie
2 De tu e belli et pacis, . . e C. Ι II.
174쪽
salsum nuntio t. Undo definiri poss0t: nuntiatio falsi eae Doluntate procedens Haseo autem locum habet tiam in mendacio iocoso aut oleios : quod pro indo est per se malum. Praeterea mendacium otiam iocosum aut j ciosum natura sua tendit ad salsam opinionem gignendam in audient , licet id non in tundatur a loquente; ac proindo sub ho respectu opponitur per se iuri aliorum. Obiic. III. Sicut iuro natura prohibetur mendacium, Sic etiam iure naturae prohib0tur homicidium. Atqui dari possunt Circumstantias, in quibus homicidium fiat licitum, ut eum ex .gr. non poSSit alitoriniusta aggressio ropelli. Ergo a pari idem dic0ndum de mendacio. R. est paritatem. Nam intersectio hominis prohibita si vi officii non lasdundi alios, quod corruit respeetu iniusti aggreSSori S collisolius iuro a iuro tuendi nos ipsos Sed mendaeium vetitum est non Solum propter damnum, quod proximo insert, Sed etiam propter intrinseeam deordinationem, quam habet hoc ipso, quod sit nuntiatio a veracitato discordans. Unde numquam potiari poteS IDR-litia Sua, sicut quandoque spoliatur homicidium, sed per se tondit ad saliundum Eoot 0r aegiden non saltat. Finis autem, etSi bonus,
nunquam Userre poteS malitiam, quae nascitur ex obieeto ut in Ethica domonstratum St.
Obiis. IV. Mendacium sest, si quis non imploret quod promisit Sodnon Omnia promiSAR Sunt implurida Dicit enim Isidorus In malis
promissis rescindesdem. Ergo non omne mendacium ΘSi peccatum. γ
R. Hae obiectio, quae proponitur a S. Thoma, Si optime ab eod0m resolvitur si Dicendum, quod illo, qui aliquid promittit, Si habui animum aciendi quod promittit, non mentitur quia non loquitur contra id , quod ori in monto. Si sero non faciat quod promisit, tunc vid0tur infideliter agor per hoc, quod animum mutat. Potest tamen Xcusari X duobus. Uno modo, si promisit id quod mani sest os illicitum, quia promittendo peceavit mutando autum propositum sense facit 1). Alio modo, si Sunt mutatae eon ditione perSonarum o negotiorum. Ut nim Sono a dicit in libro De benesciis lib. 4 c. 34 0 35), ad hoc quod homo tenentur saeerct quod promisit, requiritur quod omnia immutata sermaneant; REO- quin ne sui mendax in promittendo, quin promisit quod habebat in mento, subintollectis dubitis conditionibus, no etiam est infi-d0li non implendo quod promisit, quia eaedem conditione non 0XStant 2). η
1 Id valet, etiamsi iuramonio promissum obfirmavit. Iuramentum enim addidit culpa rationem sacrilegii sed rem illicitam in licitam non convertit. 2 Summa th. V I' C art. 3 ad 5.
175쪽
9bile. V. metum non potest contradicere nolinationi naturae. Atqui si contra inclinationem natura diligore inimicum naturaliter enim avsersamur contraria. Ergo dilectio inimi orum non os iuxta legem ntUPRO. R. Transmitto mai, et nego in Ad probat vero dist Naturaliter aversamur contraria, in quantum Sunt Contraria, cone inquantum non Sunt Contraria, Sed On MPmia, nego.
Duo in inimico distinguunda sunt ratio inimicitia ut natura hominis. Primum, utpote nobi contrarium, Vi natu PRO RVePSamur; Θ-cundum, utpote cognatione nobis do vinetum, non modo non VOPSR-mur sed diligimus. Apposito S. Thomas is Unaquaeque o naturali ter odio habet id quod si sibi contrarium, in quantum est sibi Contrarium. Inimici autum sunt nobis contrarii, in quantum sunt inimici undo ho deburnus in eis odio habere. 0b0tinim nobis displicere quod nobis inimici sunt. Non autem nobis sunt Contrarii, inquantum homines Sunt et boatitudinis capaeos; et Aeeundum hoc debemus eos diligore 1). scidum dicendum do hominibus maliS; quorum mulitiam iure exsecramur, licet naturam, ad Similitudinem Dolconditam et nobis consimilom, in protio ab unius et amor Pro Sequimur Transmisi vero maiorem, quia illa propositio vera Stsi intelligatur desineti nation univorsali et rationi con Sentanen, non autem Si intelligatur do quocumque animi impetu aut perturbatione. ARTICULUS II. De iure proprietatis. 69. Quid sit Proprieta a prope nominata θSt, set generatim Coniunctionem quamdam significaro videtur, vi euius ros una alteram Sic Spectat, ut ei adhaereat, adium quo pertineat 2). Porro hao re quae Sic copulantur, nequeunt aequale QSSe intor so sed illa, quae propria ali serius dicitur, insorio sub hac consideration est quatenus ad illam ad quam pertincti, reseratur eique Serviat. Contra Subiectum proprietati praeStantiam quamdam pra0Sofert, utpot quod exsistontium obiiciat absolutam et notionum finis respeetu rei, quam ibi vindieat.
1 Ibi 2. 2' q. XXV, a Mad 2. 2 Hac genorali significatione proprietas non Xprimi Solum dominium X-tern im, Sed etiam applicatur iis omnibus, quae substantia Sibi iunctione aliqua deVincit, Sive extrinsecus sive intrinsecu ean afficiant Sio Gorpu et ireS, quibu inStructi sumus, propcietatem aliquam naturalem OnStituunt.
176쪽
172 IUS NATURAE- PARS I. IUS INDIVIDUALEI Iine ea vox, ad more tranStata, a iurisconsultis assumitur ad exprimendum dominium, quod perSona aliqua habet reSpectu rerum, quRS
ad sui utilitatem sibi adsciscit otiosiniri potest macultas disponendi pro libito de re aliqua ipsaque utendi, ceteris eae lu8is. Quae descriptio proprietatem designat abStracte Sumptum; nam Concreteil Sa reS, quae te habetur Solet eo nomine ignificari. Actualis autem detentio sei, cum animo eam habendi tamquam propriam,RO88688io nominatur; quae AS potest legitima vel illegitima, prout iusto titulo undatur aut Se US. 0. Bu elumenta. Utis allata definition patet, duo in proprietate continentur Alturum S ius habundi et Paetandi rem ut suam, atque ideo ad propriam utilitatem adhibundi, consumendi, alienandi, et similiter alterum oro os ius sex ludendi setoros ab iisdem ae-tibus exorcondies. Primum aptitudin0m 0 Subaudit Seu capae itatem utilitatis afforendae postorius x eiusdem rei limitatione pro-c0dit quatenus res ilia talis sit, ut uSui pluribus SA nequeat, Sed
ne eeSSario, Si uni Servit, alii Servire non poASit. Nam Si est eius modi, ut omnibu ao tu Antistaeor valeat nulla ratio viget cur Ceteri ab iusdem poss0Asion et utilitat ex ludantur. Quare re iliae, quae nullo Su exhauriuntur, Sed ob ingentem ui copiam omnibus simul Sumuere poSSunt, proprietati obiectum eSSe nequeunt, quemadmodum S uer oceanus, lux et Similia. Porro ex iure alio Soxcludondi morgit ius vindicandi iterum sibi rem, si alter eam
71 Dominium dividitur in perfectum et impersegium Dominium
HSSe poteS Vel perfectum vel imperfectum Dominium perlaetum Comple etitur parteSomnos iuris circa rem, qua Superius indicavimuS; nec tantum eius posSeSSionem includit, Sed ius otiam carpondi ructu et emolumenta, quotquot cis Ea obvenire posSunt Dominium impersectum est, quod aliorutro horum careat et vocatur directum S Solam rei proprio talom uspieiat dicitur autem utile, si absque rei proprietate, 0Stringatur ad solum usum vel etiam fructus, Sido se rugisor agitur.
72. Quid hic tractandum assumimus. Quod homo dominium habere poSSit, ut ita dicam, transitorium, pro utilitate capienda e Pe-bUS, URI Um USUS aut consumptio seceSSaria est ad Se alendum ConSerVandumque nullam dissiculiatum pra0b0t. Sati enim per Se patet hominem respectu exterioris natura con Stitutum SSe Deo tamquam sinem , ut rebus , quas illa Continet , iuvetur ad Se Con Ser Vandum atque perficiondum E quibus pleraeque cum Sint eiuS modi, ut pro utilitat unius consumptae vel otiam adhibitae,
177쪽
aliis deservire non poSSint profecto apparet ius homini ess ut earum partem aliquam Congruentem, una pu habet, ibi asSumat, ab eaque ceteros excludat, qui in eam nullum iu ante nequiesiverint. At operosior qua0Stio est de dominio non transitorio in rem videli e set uno Su On Sumitur aut o Si Sum relinquitur , sed stabili, cui pro Asius proprietatis nomen tribui solo t. Per ipsum enim cum res rugiferae, vel uteumque utileS, OnStanter retineantur officitur sane ut re stabilitor et integre subiecto ad lineruat, ac proindo ipsius propria vero die poSsit. Iam age eiusmodi pro priuia licet saetum generale Sit ne quidquam magis tritum, ad vitam quod spectat tamen nonnulli ad re aliena sub iuri specio diripiundas, magnum o vita humana sundamentum diruero conati sunt. Hinc Socialiam ut Communiam Systemata a cino ribus excitarunt, Riente proprietatem Verum Ss latrocinium, quo aliqui cum damno se iniuria reliquorum re mundana Sibi adScis urit o filiis haereditate transmittunt 1). Contra ius modi socio talis vorsores, tu stabili proprietati a natura proficisci domo n- Strabimu sed ante nonnullorum Sententiae, qui proprietati salsam originem SSignarunt, reselisendae Sunt.
73. RoposiΤio 1'. tu stabilis proprietatis non oritur eae pacto. Prob. IIuino eius, potium se Pussendor fium sequutus, existimavito in turition Conditoris omnia in communi quadam poSAeSSione primum uisso collocata, ita ut omnibuS, pro Opportunitate de Servirent, quin ullus ab alio sexeluderetur. Sed eum lege divinae affirmativae, exceptionem ob necessitatem admittant, hine actum esse ut haec
1 Communionem bonorum in societate, immo etiam Xorum et filiorum, iam ab antiquissimis temporibu propugnarunt Soerate et Plato quo late Aristot0le refutavit in secundo libro Politicorum. Eius aut se in insania vel inde RPParet, quod etiam mi S Saturpitudine de communione mulierum quae belluis
inlariorem hominem faceret et ipSi generationi adversaretur), civilem Societatem destrueret et in domeSticam commutaret. Praeterea chimaeri eam hypothesim inducit, quae diu perseverare non OSSet, etiam Si ad Sola reS, ominio Subiecta , Oaretaretur. Cum enim non omne Sint non solum paribus Viribus inStructi, Sed ne neque temperante S, aeque Sobrii, neque proVidi, eontinuo e X aequalitate inaequalita naSceretur ni Si in tantum demsentia deveniatur, ut helluonum, ebriorum et prodigorum Sor aequiparari velit assidue cum Ondition hominum, qui contrariis virtutibus ornentur, est incommoda, quae X absurdo illo Systemate eaturiunt, tot tantaque Sunt et adeo per Se Videntia; ut tempu fruStra terere me putarem, Si Seriam eiu S impugnationem ad Struerem.
178쪽
Conditoris constitutio ab hominibus COImmutaretur, ingruente negeS- Sitate, qua genu humanum iam valde propagatum et in diversas divisum familias, minime posset aeque pro Singuli utilitatem de- corpore ex rebus in medio positis. Hinc a primitiva rerum ommunione homine recessisA , divisione bonorum et dominii in- eetiS, Vi generalis et mutae cuiuSdam eonventionis 1). Verum haec Sentsentia non solum hiStoriae, Sed etiam rationi P0- pugnat, et Communismo ansam praebet. In Primi enim seiusmodi genuralis convoratio, initio disp0PSioni familiarum saeta omnino grati aSSeritur , ne eius veStigium aliquod in monumentis populorum reperitur, quae immo contrarium docent. Deinde ea pactione recessum suisSet a primitivo fine, quem Deu intenderat, et a persectiore tutu nobis a natura proposito Ut enim Heinee eius RSSerit, Si omnes aeque Dirtutis amore lagrarent, nullo rerum
dominio incligeremus 2). Qua se sonisentia eiusmodi ontraria Stpersectibilitati ut progressui naturali generis humani dicendumque
foret Silvestros hominos, qui libero venatu vitam degunt, nulla stabili propriolato utentus, magis se divinae mentiae commodiare, quam culto populoS, qui divisione rerum arva Subigunt et colunt, omnigenaeque industriae dant operam Tertio, scipse ab Hei neceio vellem qua ratione hae conventio, affirmativa Dei logi detrahens, vim iuri induere ac postero , qui non con SenSerunt, obligure potuerit Prose et ius a ration progignitur, et obligationem affert, quoad reversentiam sibi obitam. Quod autem tale est, non logi exceptione sed institution constat. Denique conventio, quae a libera Voluntate vim habet, per contrariam voluntatem solvi potest. Si igitur populi, aut maior eorum parS, ad priStinum bonorum communionemrodiro velint, id licitum et rationi consentaneum putandum erit Communi8mus igitur non absolute repugnabit, sed ut licitus vo saltum indissororis haberi poterit En origo pestifera deliriorum, quae tempeState hae noStra ordinum socialom in maximum discrimen adducunt Si vera loqui volumus, non aliunde manarunt, quam X commonticii philosophantium opinionibus , qua recentior aeta Sin septo suspexit et iuventuti ducanda in Scholis tradi passa St.
4. PROPOSIΤio 2'. Ius stabilis proprietatis non oritur eae legibu8 fitilibuS. Prob. Mont0Squieu, Hieremia Bontham et Hobbosio con Sentiens proprietatem ex legibus civilibus derivavit. Ait senim homine natu-
l Elementa unis atticae et Gentiu n I. I, C. 9.
179쪽
CAPUT IV DE OFFICIIS HOMINIS ERGA ALIOS 1 5rali contra mutoni bonorum nuntium dedisse, ut sub logibus civili bus viverent, earumque vi tu Stabili proprietatis acquirerent a). At haec opinio in primis ex eo peccat, quod salsa hypothos de
statu naturali egrege et Silvestri nitatur. Deinde, effectum univer- Salem et C OnStantem apud Omne culta genteS, causae tribuit contingunti et variae, ut Certe eSi lex positiva populorum Tertio, quomodo sociotas division tolluris ius stabilis proprietati civibus sui dare potuisset, nisi illam ante Sibi vindicasSet a propriam effecis Ast Proiecto nemo disponere poteS de re, quae eius dominio Subiecta nonsuerit. Quare haec sententia ad domini originem explicandam, dominium iam enatum, Saltem pro Societate, Subaudit. Quarto, Si te XCivili proprietatem creat, omni eius con Stitutio hae in re aequa erit, nec iustum ab iniusto, ad qualitatem legum quod attinet, discerni poterit. Id autem salsum Si Siquidem, docente natura, lege S pSaScivile ad praee XSi Stentem iustitiae normam revocamuS, eaSque iniqua habemuS, si quid sanciunt quod iuri proprietati adverSetur. Denique, huiuSmodi Sententia eamdem notam incurrit, quam doctrina Heine eeii, nempe quod ius proprietatis plane diruit, a viam aperit communiSino. Si enim ius proprietatis a lege civili dimanat, ab ead0m demi poterit atque ita communis mus iustus evadet, modo communiSta ius serendi leges, seu politi eam pote Statem, arripiant. 5. PROPOS1Τ1 3'. Ius cytiarendi stabilem proprietatem immediate oritur a natura.
Prob. Homo conditus a Deo est, ut ad proprium finem RSSequendum nitatur actibus suis. Sed conditio et landamentum operationi e StexsiStentia. Ergo ad hanc Servandam tuendamque, et ad comparanda media, quibu eidem Stabiliter provideatur, ius homini a natura tribuitur. Id vero Stabilem proprio talem importat. Non enim Sibi in
1 CGp it des o is, . . iv. 26, h. 15. Eamdem fere sententiam equitur Toudier in opere, cui titulus Lei sit cicili an ais sui antio si erit Code. Et Si enim in Statu civilem societatem praecedente, in quo communionem bonorum negativam viguis Se dicit, ius aliquod occupandi re pro usu dumtaxat tranSeunte et temporario agnos eat a deinceps multura camporum Dropter multiplicatum genu humanum introducta ius cultoribus largiatur vindicandi sibi agrum USque ad meSSem tamen Stabilitatem proprietatis nonnisi logibus civilibus adseribit En eius verba. mur donne in i propriete e ca actere de stabilit , que notis luio Oycns at oui d' hui, iij aliut des sis positi es de mauisti atSpsui' es matre eine utei', nin mot, iij altu Petat cinii Div. II, titre II ch. 1 Seet I), Si adeo delirantes sententiae paSSim vulgatae Sunt, miramu Communismi et socialismi ortum et protorviam Miranda potiu naturae bonit RS, quae licet tot erroribus impetita penitus tamen depravari non Potuit.
180쪽
1N IUS NATURAE PARS I. IUS INDIVIDUALE
suturum tempus Sati homo prospigere poSSet, Si ea tantum. poSSideret, quae in PraeSenti abSumit, nec re Sibi adiungerset, quae fructu et alore uolo Steram eiu vitam tutarentur. Praesertim id vim ha bot, si considerentur vicisSitudines, quibu homo Subiicitur prout nempe infirmitati, Senectuti, ortunae ensibu Obno Xius est eiuSquospoctetur ordinatio ad nobilior se illa operationes, quibus animus et mens perficitur. His enim ponitu Se addicer nemo poteSt, nisi ins0riore cura liborsetur pro eurandi Sibi necessaria quotidiani oporibus. Praeterea, homo industri u est vi naturae atque ideo ad res natu rate arto sua tran SmutundaS, et ad ubertatem terra Sudore Suo se eundandam ordinatur. Idque eo magiS, quod innumera Sint necessitatibus humani opportuna, quae Sine multiplici cura non con Servantur, immo vix ut ne vix quidem enaSeuntur. At vero iniquum est ut qui re si untur, quam alter labore Suo Pan Smutavit aut meliorem et seracem est egit, Suaeque aetivitati exereitio, quasi sigillo propriae perSonalitatis, Obsignavit. Ergo X Ordine naturae reSulant ut homorses stabilito ita sibi assSciSoat, ut eas laborar queat ne perficere ad Suam utilitatem, oetori exclusis. Id vero ius propri0tatis offormat potesta enim rationi consorinis, ius dicitur. Quod an nemo inficiabitur nisi is, qui aut hominem incuriosum et bestiarum more iventem approbet, aut ordini et rationi consonum Sse dicat ut qui pro alio laborcti, o Segni ac dissolutus gaudeat ructibus,
quo alior induStria Sua ComparaVit. Eadem verita confirmatur ex conceptu amiliae, in qua parenS vitae natorum eon Aulerct et in o Sterum providere tenetur no OS sortuna ludibrio, immo certae gestati committat. Sic enim homoeonStitutus natura OAt, ut Saliem pro quarta Sune vitae parte, nimirum donec adolescat, ea, quibus indiget, Sibi procuraro non poSSit ac proinde alon dii Sit a parentibus, qui certo hui muneri aegre admodum SatiSsaeerent, Si divitia congerere et ros pugilaras sibi addicere prohiberentur. Quaro communiatae Sic proprietatem impugnant, ut Simul familia dissolutionem pra0cipiant. Quod iterum eorum doctrinae absurditatem ostendit. Denique probari re potest ex universalitat et perpetuitate huius institutioniA. Auli enim sui usquam gens, aliquo Civili cultu praedita, quae Stabilem proprietatem non agno Scurset. Immo ipsi Silvestros homino et efferati, qui libero senatu aut piscatu vitam alunt Saliem propria caSSa aut rete aut pharetras, ne non et mapalia aut caverna Sibi constanter adSeiseunt. At vero actum generale et ConStan non aliundo oriri potost, nisi e lego naturae. Ergo iuS stabilis proprietatis a log naturae proficiScitur.