장음표시 사용
441쪽
aliquis qui effervescentem aetatem cohibeat; qui musto adhuc redundantia haec
vasa comprimat, ne terminos suos transi-
Iiant. Sane nihil facilius quam in quadam
moru religio a maturitate iuniores cohibere, si moderator adsit, & Que reverea I
tur, habeant ductorem nihilque dissiciliusquam sibi permissos, moribus religio ssperare; cum necdum ad viuum resectae consuetudines prahae, necdum radicitus euulsi habitus mali. nec pronius quidquam quam succrescere Zi Zania in amica sibi terra. assuevit illa talibus, siue vitio suo , siue ex intersparso maligno semine. quare perfacile ad priora delabitur. S semen etiam bonum, nisi vigilans accesserit Cura, Cum agro suo siluescit, dc a primaeva probitate sua degenerat. Ita foecundissimus licet ager, perpetuam culturam, rastrosque & aratra poscit, ne foecuuditas illa in noxias protuberet fruges, in spuria germina, in adulterinos frutices. Ad uigilabit proinde Superior, nec ma
num a cultura retrahet, eo magis quo propinquiora damna sunt: quae in agrarijs ac suburbanis recreationibus non immerito timeri debent, cum laxatis quasi habenis liberior Campus conceditur. Tunc enim se prauae animorum propensiones essem
442쪽
LIBER II. CAP. XVII. Tno quo tenebantur, excitae, produnt,&. liberiore decurrunt pede. quod enim alte defossum latebat, hic in apertum prosilit. suspenduntur nimirum aedium vestibulis
merceS,quaS arca recluserat intus ne qua re, vacua domus est, thesauri foris ostentantur. ibi leges quidquid solers custodia
texerat. Bene a Philosopho dictum .Loquore adolescens ut re videam. certius etiam posita maturiore disciplina, animum inter contubernales effunde, ut te agnoscam. Neque cognitionis certior via est. sed neque pronior ad veteres mores semita est.
Cavebit quisquis commissum sibi gregem
tuebitur, quisquis paterno prosequetur affectu. nam Lepe una recreatione, die V-na,plus imbibitur praui moris quam multis mensibus non indiligens cura expellat. & adhaeret in omnem non raro vitamquωd una dedit hora. ita alte noxia immerguntur, bona fere in superficie natant, nec facile ad ima descendunt. vi magno in his frequentique conatu ac diligentia utendum sit. in malis vel vidisse semel satis . est. venena cogita, quae non hausta tantum, sed tacta perimunt. medicamenta ut prosint, combabenda sunt. nec semel hausisse satis est, iteranda sunt. ita validioribus in bonis opus est rastro, Vomere, ligoni
443쪽
418 SUPERIORII RELIGIOSIbus, sudore. noxia sponte nascuntur, Mnulla manu semina spargunt, ut nil opus sit aratro, aut rustica manu. ad deteriora enim se undus omnis ager est. Eadem in animorum agro reperies. proscindenda
haec terra est perenni cura dc sollicitudine, vigili labore, & indefesso studio, noctes
iungendo diebus: ac nusquam ac Dunquam parcendum est, ut optatos fi uctus referas . si vel paululum intepueris, quasi centupla fi eneratione foecundius exurgunt mala, quae etiam dormientibus innascuntur. quare inuigilabit Superior, dc
iuniorum recreationibus moderatorem
adhibebit serium ac maturum; ne in Imicus homo optimae sementi superseminet zizania,& annorUm saepe non paucorum labor una die pereat, unaque eludat CXteratque hora multorum annorum spem magnam; fallatque exspectationem tot ante annis Conceptam, lasciuior una recreatio. Credi non potest quantae minimis damna nascantur quam sepe in Religioso minus casta verba, minus pudica lectio, lasciuior oculus, liberior prolocutio, effusior mensia, plurimorum annorum laborem depascant; adeoque non nisi cum Vita ponantur. ut vel semel non audienda
inaudisse,non videnda, legenda, vidisseae. gisse,
444쪽
LIBER II. CAP. XVIII. 429gisse, in sexagesimum frequenter annum molestiam pariat. tam tener omnis religiosus animus est , minimo laeditur. ita nobilissima quaeque minimis iniurijs subiacent, tenuisquenquus in venustissimo corpore magnus est . Vt magna in non magnis Superioris prouidentia necessaria sit: nec parua tamen censenda sunt, quae magna secum damna trahunt.quo fortius talibus Superiori inuigilandum est , ut omnem periculorum occasionem de medio tollat; ne damnorum auctor merito habeatur, cuius illa neglectu illata sunt.
Vitiorum prauarumque consuetudinum mores, quibus a Superiore mediis superandisiunt. GRauis hic non ultimorum in Religione error est , quo magis prudenti manu opus est . 6c fere optimas quasque mentes, Religionis Zelo accensaS, ac tanqUam in pietatis quadam fornace excoctas, mortificationisque in primis studio extritas, orationeque excultas, occupat hic error. dum enim priefervido perfectionis suorum calore incensi, ad summa feruntur. Omnis
445쪽
omnis illis mora longa est, dies annus, ho-Ta mensis es . neque tam quibus ipsi passibus cauesti ductrice manu ad summa vi tutum peruenerint, quam Virtutum Consecutionem intuentur. & dum aestuantes ardoribus, calide virtutem amant, Vn Q quasi in alijs iactu,seminatam, natam,Cdu Catam, adultam vellent; ut odisse videantur sera naturae molimina, quae immisia terrae semina, tarda perimit manu, ut foecundius resurgant in herbam,in culmum.
in spicam, in florem, in maturitatem, in messem, in horrea. vellent nimirum primo a actu in caulem, in fruticem, in arborem, in folia, in florem, in fructum mensis maturum surrexisse: quasi quod oriente sole seminatum, occidente meti possit. Indignabuntur illi etiam vineae cultori bus,tot fossionibus, firmamentis, putationibus, ductibus tanquam figulatione Vitem educentibus. iam cum vident hanc hieme tota in ignavo otio consepultam, ac ne vere quidem nivibus geluque pulso, nisi adulto admodum exurgere,trepidantemque in flore suo, pruinas, Ventos, im bres, auramque rigidiorem, prolemque dissu sis undique pampinis contegentem3 impatientes morae, Autumni tarditatem,
tardasque aestatis fornaces lentosq; ignes
446쪽
accusant. uno nimirum illi die, vites, pampinos', flores, botros supremamque autumnitatem praepostero naturae ordine apprecantur. 6c dum caeco in maturitatem amore rapiuntur, quidquid intercurrit temporis saeculum arbitrantur. &. amant
illi etiam pascua, siluas, hortos. sed rigan- te S ecundantesque prata raro stillicidio pluuias, aut hieme tota insidentia fertili fotu flumina, tardaque nemora, dc non nisi nepothus fata, totque subfossionibus ac stercorationibus impinguandos hortos, ut grato aliquando odoratoque flore dominum beent,aversim tur. sata, nata, facta,
adulta momento vellent. quasi si quis indignetur concipi, foueri, nasci, lactari, educari prolem, illiusque iuuentutem, adolescentiam a C virum denique suum exspectari. Grauissimus omnino error, fatua Vota, at nonnisi in domini caput ruitura. Vnam voluit qui potuit Deus uniuersi machi nam, nullius praeter conditoris sui indigam, Verbo educere, formare, firmare. Vt quo momento verbum, eodem Caelum, .maria terraeque starent, reliqua auctibus suis, per stata decretaque spatia protrudi ac succrescere imperauit. ut stolidum pla
ne sit aequari velle Deo, & dicta facta pu
447쪽
ta re. ita etiam videmus illius nutu e Saulo Paulum natum, e peccatrice Magdalenam, e Publicano iustum, o telonio Apostolum, e latrone paradisi heredem. sed haec manibus illitis figulabantur, qui verbo omnia statuerat. Sequetur ergo naturam ducem Superior, positoque imprudenti calore,patienti manu serotinos potius perennaturos' fructus quam praecoces,& nocte vPa alteraue natos, totidemque aut paucioribus morituros sperabit. sequeturque Curationum peritum medicum, qui non statim ad ferrum ac ignem decurrit. extrema licCremedia sunt, dc ab ultima desperatione nata: mollibus primum malum lenit, medicamenta mitiora porrigit, nocituriS ante humoribus in eductionem paratis; nec ad potentissima venit, nisi clementioribus anth tentatis . nam quia validiis mis curationem auspicatur, ante plurimum interimunt quam medeantur: ac si quid prospere eueniat, fortuitum est, aut naturae debetur benignitati ac robori, non peritiae Curantis. prudens medicus Omnia prius experitur, quam ad ultima, interemptura aut fanatura descendat. si moram malum patiatur, a leuissimis omnino initia ducit, a mollioribus non raro frictionibus
448쪽
LIBER II. CAP. XVIII. 433ctionibus, amico balneo, dulcibus someniatis, odoratis functionibus, victus quadam potusque praerogativa, electibilibus pulmentis ; otio etiam sortinoque indulget; honestisque oblectationibus, & ad hilaritate compositis sermocinationibus, morbumque ac illius fastidia leuantibus, aegrum demulcet. quod sit pertinax perstat malum, ad paullo generosiora decurrit: quibus si morbi grauitas resistit, a Criora
admouet: tandemque post omnia ne quidquam tentata, ad summa, non tam voluntate sua, quam mali improbitate lentaque pervicacitate delabitur. Faciet idem animorum medicus, qui internarum infirmitatum, voluntate sua an aliena, medicatione suscepit: amitissimis auspicabitur, nec ad validiora nisi per
levia transcendet. ac ante omnia Superior, cui animarum cura commissa, operam omnem dabit ut ametur. Vicit qui suorum sibi beneuolentiam comparauit. haec enim amorem, amor fiduciam, venerationem, ς stimationem conciliabit. amorem vero hunC comitate, morum facilitate paterno affectu, matris Vberibus, co-
dolentia in malis, laude in prosperi S parabit. nemo autem sibi illum morositate, tenacitate, tristitia quadam vultus, frontis Ee perpetua
449쪽
34 SUPERIORIS RELIGIOS 1 perpetua corrugatione,duritia in infirmos ac laboribus extritos, immititate in suos . comparauit. ad timorem haec animumque seruituti ac triremibus natum,non ad amorem ducunt.
Et sane si Christi nostri imperia cogi ternuS, nunc agricolae, nunc Vinitori, nunc
pastori nunc gallinae, nunc matri, nunc sponso se componentis; perfacile videbimus quales illius exemplo induendi nobis affectus sint. Vetat arcetque domini ac magistri inter discipulos nomen. quid quod famulatum ipse venerit: ac filio quem virgine utero clauserat edocta mater, ancillatum in EliZabethae domo . dc magistrum imitatus Apostolus, omnibus - omnia factus est, ut omnes lucraretur. sed dc suos in vindictam 8c casestia fulmina exurgentes, Compescuit Dominus. & roganti Apostolorum Principi septiesne peccanti ignosceret, reddidit, Non septies,sed septuagesies septies. dc nescio an non hac quadam interrogationum duritia, dc immiti parumque humanarum fragilitatum memori viam sibi ad ternam in ancilla negationem strauerit, ut ex se iam fieret, ut lapsuum, ita commiserationis magister)Sed 8c in parabola de suffodienda arbore. dc anno illi fouendae concesso, qua in animarum
450쪽
LIBER II. CAP. XVI II. Imarum curationibus voluntate fuerit,
planissime ostendit. Iam cum in muliere post deperditae drachmae recuperationem; in pastore, humeriS aberrantem ouem, leue quia gratissimum post errorem onus, deferente, gaudia enarrat; quid nisi ingentem benignitatis sinum expandit, ic exemplo suo in mansuetudinem prouocatum itabitur Superior. errare sub hoc magistro non potest. quid 'quod tantum erret quantum ab huius moribus decedit. Bene dc docte in rem nostram Anselmus: Dic, quaeso,splantam arboris in horto M. da suo plantares, m mox illam ex omni parte ita concluderes, ut ramo uos nusiatenus ostendere posset cum eam pore annos excluderes, quales putas ramos extenderetὶ profecto inutilis arbor,
rugosa, se gibbis plena, ramissuis incuruis implexa. Hoc utique facitis, ὀ vos puerorum magistri,de pueris vestris, qui plantati siunt per oblationem in Ecclesia horto, ut crescant se fruct cent Deo. Vos autem in Iantum terroribus,
miliis se verberibus undique istos coarctatis, mi nulla penitus liceat sibi libertate potiri. Itaque indiscrete oppressi, prauo sestinarum more perplexas cogitationes infra se congerunt fouent, nutriunt. va desit, vi quia nihil amoris,
nihil pietatis, nihil beneuolentia circa se in vo bissentiunt, nec illi alicuius boni in vobis, sed E e a quit