Fortunij Liceti ... Hydrologiae peripateticae disputationes de maris tranquillitate, arte per oleum, & anchoram comparanda deque fluminum ortu e montibus, in meteorologia proposito nec non de Lacus Asphaltitis in Syria stupendis proprietatibus vtcunq

발행: 1655년

분량: 253페이지

출처: archive.org

분류: 역사 & 지리

91쪽

se I lib. I.

vi lib. I sardi de situ

1 FORTUNII LICET I

casus a Macedonibus infra regionem Arianam usque ad Indos porrectus, ab Aristotele ob magnitudinem more veterum Parnassus appellatus , ait Magister praeter Bactri m fluuium defluere quoque Choaspen amnem: lina tamen inficiari videtur inquiens vir doctus. VICO M. Praeterea Choaspen ex eo erumpere nullibi legitur. LIC. Ptolemaeus Choaspam urbem in Arachosia ponit, quam conterminam esse bimonet Paropanisa rudis, di Pomp. Mela scribit esse partem ἱέ Arianae, quae Paropamiso monti adiacet obseruatione Iin Strabonis: vi autem verisimile satis est vel Choaspam urbem a flumine , vel Choaspen fluvium ab urbe cognominatum; ita probabilissimum est fluminis ortum esse ex monte quem Barbari Paropamisum , Aristoteles ob magnitudinem Parnassum appellat. Deinde si nullibi legere potuit Uicomercatus Choaspen oriri ex Parnasso, seu Paropamiso , cur alicubi legere non potuit Aristoteles apud antiquos . Geographos Anaximandrum, vel Hecatarum, vel alium quem piam Vicomercato ignotum p Deinceps esto nullibi hoc legi praeterquam apud Aristotelem, an ideo verum nota est hoc assertum p Praeterea vero notis hoc satis aperte

Dionysius Aser insinuauit seJ inquiens

Xαφις Κορος ωι μέγαι , γρὰ δἐχοασπις Γλκων Iνδον ιδωρ , παρατε ργίων μονα Quae metra ut eleganter Latio dedit m Priscia miseumni pa si diuises Persidis agros rAmnibus haec multis recreantur is ubere pingui, Hinc Coros immensus 'senditur, inde Choa Fome cadem odo, qui Ibis ouargite Susa. .

92쪽

MYDROLOGIA PERIPATETICA. a

sed alius Interpres ita vertebat ad verbum Graecos Dionysij versiculos: Alν que qui haltam in asiuersis potibus Persicam tereaω. Atq; hane qxidem multi amnes inique pinguesciunt, Huc atque iliae flexuosis acti fluentis . Seorsum quidem CMrus est vastus, seorsum vero Choaspis,

Trahens Indicam undam , praeterfluens serram Susorum.

Porro Choaspes fluuius est Persiae ue dicitur autem habere sontem Indum , seu trahere sibi aquam ex eo loco , cui quapiam ratione nomen Indi competit; hoc autem nihil est aliud quam mons Paropamissis 3 nam ut antea notaui, J Strabo testatur montes omnes Persiae, qui post Arios sequuntur usq; ad Indiam a Macedonibus vocari nomine Caucasi , a Barbaris vocabulo Paropa misi ; quin inserius una cum si Ptolemaeo asserit Paropaniisum montem & ad Persiam,& ad Indiam attinere. Quod&eon testatur Ptolemaeus uni monti Paropaniso tria signa tribuens . fiJ Est autem Parvos stus iuxta signa uia.

ximam esse magnitudinem, proindeque ad Indos usque pertingentem, recte vocatum ab Aristotele suisse more vetusto Parnassum: vi optime Philosophus dixerit a Paranasso in Asia defluere Choaspen. Caeterum& Choaspen ex Paropamiso, adeoque ex Parnasso Asiatico nasci, non obscure nobis insinuat non uno in loco Strabo, primum

ubi scribit. s J Alexander qui hac plurimum illustrarii, in

initio quum,qui Darium dolo occideram deviendam Aria . nam impetum scissent , optimum fure existimauit si eos persequeretur, o Moleret: . are in oca venit Indiae proxima pre Arianam, qua ad dextra relicta Parapamisum ad Borealea Mactrianumque transcendite atque omnibus subiectir, qua Pessparebant , ac ratam pluribus. Indiam averere carpit; quum

cap. .rab.io. Asiae.

. I lib. 6.

93쪽

Gere init. Iri lib. 6.

FORTUNII LICET I

multi de ea, quanquam non certe, praedicarent. Mare isdem montibus per vias breuiores exsuperatis reuersus est, habens diam a Mistris. Postea rursus in eam resit , ac occidentas

eius sines se Cophem flumen or Choaopen , qui in Cophem -- miliit, o apud Harariam urbem fluens prae re Goriariem v bem, o Baniabenam, se Gandaritim permeat, intellexit apprime habitabilem, ct fructiferam esse montanam, o boreatim regionem. Choaspes igitur e montibus, qui sunt I dicae regioni boreales , atque adeo ex Paropanaiso defluit autore Strabone, qui prius ill asseruit montes omnes post Arianam usque ad Indiam protensos a Barbaris appellati nomine montis Paropa misi . Deinde smJ paulo postidem Strabo repetit Choaspen ortum habere ab Uxijs inquiens e Choaspes per regionem suens, in eandem oram desinis, ortum habens A I xijs. Inter Susa enim se Persiam montana quaedam aspera se praerupta interiacent, quae angustias habent die PuLrer peruias, O homines praevitores , qui memedem a regibus exigebant, apud ingressum, qui ex Susis est is Persiam. Ad Pol cleras Choaspen se Eulaeum,.Tigrim in lacum quenda

rnfluere , postea inde in mare emittere. & mox. Sunt o aliae complures angustia transeuntι iuxta Persiam , quas Alexander vi permeauis ad Pescas portar, or loca alia, transiens regionem , se videre properans rincipales eiur partes, or thesauros ,

qui per tot ιempora erant, quibus Persae Asiam tenuissent: se multa flumina traiecit, quae regionem rigant , se in 'ν -- sinum deseruntur: Nam post Cώoaspen, Cyraias, o Pasitanis, qui etiam ex VHasuis. Volaterranus item Inl a Stra- . bone recipit Choaspen ortum habere ab Uxijs. Caeterum Uxios, seu Oxios, una cum Bactssis sol Plinius assetit esse gentem, quae obtinet auersa montis Paropa misi, ex aduerso sontis Indi, cum triuitiplici alia gente sibi contermi- na. Sic igitur ex Dionysio, Ptolemaeo , Strabone , Pli

94쪽

MYDROLOGIA PERIPATETICA i

eundem esse cum Parnasso Asiatico nouimus, erumpere nosse poterat vir insignis. UICO M. Quanquam nonnulli putant. Coam esse, quem Ptolemaeus in alium Coam ex Caucaso fluentem in . fluere tradidit, siquidem Strabo Choaspen in Coam se se

immittere meminit.

L IC. Quicquid sit de hoc, eertum illud est Choaspen

esse siuuium originem trahentem ab Uxijs, ut repetit ipse ρJ Strabo ; quum autem Uxij quos appellat sqJ Plinius Oxios, habitent prope Paropamisum, ut edocet etiam frJ Ptolemaeus; quumque Paropamisus eidem sit mons I J maximus, & Straboni fiJ summus, boc est,celsissimus; unde more veterum ab Aristotele rect e cognominetur Parnasius,ut etiam ast Dionysio de ab A JEustathio: plane verum latetur Aristoteles asserens ex Parnasso monte in Asia defluere quoque Choaspen fluuium.

De saturigine fluminis c raxis ex monte Parnasso. Disputatio auinta.

EX eodem monte Parnasso in Asia seribens Aristoteles oriri fluuium etiam illum, qui dicitur Araxes,contradicentem habet eundem virum, ait enim VICOM. Araxes etiam ex monte Periarde, qui in Armenia est maiori, fluit, non ex Paropa M. LIC. Araxes fluvius M Ptolemaeo sontes habet in Arrhenia maiori ex montibus, qui Moschici nuncupantur, , Paris arges,seu Pari edri Plinio;quos montes ipse Ptolemci Scholiastes eos esse monet, in quibus post alluvium Arcam Noe consedisse serunt: hos autem montes s bl antea vidimus esse, quos Barbari Paropamisi nomine nuncupant , Aristoteles & Dionysius Aser nomine Parnassi.

in lib. s.

95쪽

I. J lib. 3. turigo est ex eodem monte, quod etiam I di Isidorus con

e,ν i,' J Solinus : Caeterum Euphrates oritur I hJ Solino testesf hb 6 in maiori Armenia supra Zimaram, ex monte, quem acco-t reip. , lae Caproxen appellant, qui Scythis proximus est ι quem

. cap 1 e. montem a Ptolemaeo vocari Periarden admonet Solini Scholiastes inquiens '. Euphrates nascitur in Armenia maiori, ex monte originem ducens , quem Ptolemaeus vocat Periarden ;ex quo se Araxes ortum sumit . Modo Periar des est pars montis Tauri post Arianos versus Indos excurrens, quod

mox apparebit ex fiJ Plinio ; cuius partis Taurinae partes his, i, appellari s Strabo Paropa misi nomine ait inhis barbaris. Deinde IJ Magini testimonio valde insignes

Gen. fluuii Cyrus & Araxes a monte Tauro exoriuntur: sed Taurus mons ob sui maximam amplitudinem ab Aristotele ac Dionysio Parnassiis appellatur; & quum apud varias gentes varijs nominibus insigniatur, in altissimis suis pa tibus post Ariam versus Scythas& Indos a Barbaris Paropami sus dicitur, Moschicus, Parie drus; quod apertes lib. D. Constat cum ex ipso fmJ Strabone, cui pars borealis Tauri vocatur Paropanaisus; tum ex IH Plinio , cui Taurus mons cap a7. ab Eois venienrlittoribus Chelidonio promontorio disterminatrimmensus Usse,stinnumerarem gentium arbiter, dextro latere ten/rionalis, ubi primum ab Indico mari exsurgit, Duo meridianus,stad occasum tendens, mediamque distrahens Apam, nisi opprimenti terras occurrerent maria. Re Mit ergo ad Septentriones ,sexusque immensium iter quaerit, velut de industria rerum natura subinde maria opponente, hinc ramnicium, hinc Ponticum , illinc Caspium Hircanium, contraque Maroticum lacum. Torquetur itaque collyμs inter haec claustra, or tamen victor sexumus euadit usque ad cognata Riphaeorum montium iuga, numerosis nominibus cst nouis quacunque ingerit in ignis ; Imaus prima parte dictus, mox Emodus, Paropamifus,

96쪽

MYDROLOGIA PERIPATETICA

Circius , Cambades, Pharphariades,Choatras, Oreges,Oroandes, Niphates , Taurus, atque via se quoque exsuperat Caucasin; tibi brachia emittit subinde tentami maria similis Sarperi , C=racesius, Cragus, iterumque Taurus, etiam ubi duisiit ineque populis aperit: portarum tamen nomine unita em sibi vendicans , quae alibi Armeniae, alibi Caspiae, alibi Cilicia vocantur. uinetiam contractus , o fugiens quoque maria , plurimis se gentium nominibus hinc illuc. imbi a dextra Hyrcanus , Caspius, a laeua Parisius, Moschicus, Awayonius, Coraxicus , Scythicus a peltatus: in uniuersum vi ro Graece Ceraunius;

in Lycia igitur a promontorio eius upidum Simena, mons Cis mera noctibusueagrans. Eκ quibus aperte constit, eundem montem Taurum esse, qui per uniuersam Asiain extendi- ,

tur ,& varia nomina sortitur, quorum duo praecipua sunt, . Paropa missis, & Parie drus , seu Pariardes ut alij dicunt: Si ergo fluuius Araxes oritur a monte Pariedro , seu Pari arde; nae idem fluuius oritur a monte Tauro, atque adeo ab Asiatico Parnasso, siue a Paropam iis 3 quum Taurus ob magnitudinem denominetur Parnassus, & absoJex- Strabo celsiore sui parte Paropamisus: Taurum autem totum i sed gurate nuncupari nomine cuiuspiam suae partis , Obstiua- ώuit etiam autor dictionarij Geographici in dictione Cau. . casus. Quare sicut Maginus in descriptione Georgianae testatur Araxem oriri ex monte Tauro ; sic vere dicunt

alii eum nasci ex Parie dro , qui pars est Tauri montis , &Aristoteles ex Parnasso in Asia , qui similiter est mons ipse Taurus, ob magnitudinem Parnassi nomine di natus . ii Ita Plinio consentiens , Se Aristoteli Pomponius Mela scribit. Γρ J Ex Cerauniis montibus uno alveo descendis, dum I plbus exit in Caspium Araxes Taura latere demissus. quum Cerauniorum nomine Tauri partes omnes appellentur. Sed de Solino , ΓqJ Heniochorum montes Araxem fundum . hJcap. s.

Heniocho autem iri Ptolemaeus in Asia ponit, di Strabo

97쪽

ssisib. an

8 PORTUNII LICET I

scribit pertinere ad Taurum,& ἴδε Caucasum, quem a Barbaris ait appellari fit Paropa missim . Sic igitur Araxes oritur ex Asiatieo Parnasso.

De Tanais ortu ex Parnasso, eiusdemque habi tudine ad Graxen . Disputatio Sexta .

AB eodem maximo monte Asiae,quem Parnassum apis pellat, ait Aristoteles etiam desuere fluuium Tanaim nuncupatum ; sed & hoc placitum non recipit, Aristoteli contradicens ita Vir Cl. VICO M. Multo minus Tanais suuius ex eo oritur, quippe ex Riphaeis montibus in Sarmatia descendere traditur, Europamque ab Asia diuidit. LIC.' Nos autem in hoc placito Magistrum a vero non abesse, dum ait, Ab hoc autem abscinditur Tanais , pars exi flens, in Marotidempaludem, facile demonstrabi inus. In primis enim accipimus faJ a Magino, Alberto Γη Campense, IcJ Munstero, Sigismundo Libero fael Barone, & Alexandro fe JGuagnino, Tanaim oriri in regione Moschouiae Notamus secundo Moseouiam partim in Asia , & partim esse in Europa, testimonio Magini. Tertio reciPimus a

J Ptolemaeo, S g l Magino Tanaim fluuium separare

Asiam ab Europa, sontesque sitos habere in eonfinio Asiae ac Europae, potiusque in Asia quam in Europar verba Ptolemaei sunt . hJ barmaria, quae in Asia est, terminatur a Septentrionibus terra incognitarias occasu Sarmatia, qua is, Europa est , vrique ad fontes Tanais suur se ab ipso Tanai fluuio usque ad eius ostia in Maeotim paludem, or Maeotidis paludis orientis parte , quae a Tanai est , que in Cimmerium Bosphorum, cuiuspartis, quae nempe dicitur Asiatica SarmaIia, si is, hic est , Post Tanais fluuν ostia Pantardis 67. 2 o. F3.2Ο. Unde satis constat, originem Tanais esse in Asia, non autem Duili so by Corale

98쪽

HYDROLOGIA PERIPATETICA.

tem in Europa prout ab Asia contra distinguitur: vel ad summiim in confinio Asiae, de Europae, siue inter Asiaticam & Europaeam Sarmatiam ; quo u innuit idem Ptolemaeus, mentionem eorundem fontium Tanais in deseriptione Sarmatiae Etiropeae faciens, ita : siJ Sarmatia siJlib. 3. in Europa est, desimvur a Septentrionibus Oceano Sarmatico. & 'mox. Finis vero iuxta mcridionaom Sarmatiae piagam , qui perfntes Tanais fluuij describitur , gradus habet sq. 63.Cr 6ψ.38. Quum sontes illi sint unus con munis terminus, elu iungitur Asiatica Sarmatia cum Europaea I propterea ut alij non male scribunt oriri Tanaim in Europa ; ita reliqui melius asserim i eundem oriri in Asia, si potissimum primam fluminis originem latentem potius quam secundam in fonte patentem consideremus . Caeterum apertum

fontem Tanais Ptolemaeus , de alij potius in Asia cum Aristotele ponunt, quam in Europa contra Philosophum; etenim Sigismundus Liber Baro tractans de urbe Moscho viae, ponit eum potius in Asia, quam in Europa, vel saltem in confinio Asiae & Europae dicens Clitari th pag. Moseouia sea talire Citra seuentrionali, vers oriente molios estende; it che ceνro non ci di scite nesi'andata nostra; pcracioche essendo noi usiridi Vienna alia sista via di Cracouia, est indi per opacio quasi di ccnto melia I Odeschi essindo andariauanti alia volta di fluentrione , smalmente pigliato pol En stro vianio alia parte ae oriente , peruenissimo in Moseonia , iaquale rurouassmo esser ps non in Assia, nondimeno negliestremi deli Europa, da quella parte scro, dalia quale esse Emropa conti flui confini P Assia ne iocca: La Citia edi tignami, assaigrande ore. de paulo post: Piu ten py di pierre so discano. caere det paese e tanto salubre, cir sano, che di ia in adasii senti dei Tanai specia ente at sitientrione, o etiamdio

99쪽

so FORTUNII LICET I

nais sunt, quoquo pacto Mosco uiae urbi orientales, Se meo ridionales ; ut paulo post colligitur ex eodem Libero scri- η,J pag. bente. tmJ Tulia Castello quoiper quinanta mi ilia Germani - λο- P, ὴ distante da Retan, se aea Mogouia versol mezogiorno treν-ra si or e tvltima Citta allicampestri de seni. & mox: Iὶ nai me fumo semo, ii quale c Europa dasi Asa diuide, quasi peν otio milia lontan da Tulla at mera glomo , asoriente pie gando nasce . de paulo post: ni velli, che da Mosouia in Asopb Citia per terra vanno , passato it Tanai vicino a Donco , Castello et ecchio, se reuinato, dat mezo gismo verso Oriense torceno Ucainino, net quai luogo ,se dasse bocche dei Tanai, rn- sino alii Ionii di quello una dritia linea si tirasse, trouerube iaMoscoria esserpsa in Asa, or non in Europa. Loquitur autem de Mosco uia urbe , non de prouincia. Igitur sontes Tanais sunt orientaliores , & meridionaliores urbe Μosco via ; quae si posita est in confinio Europae, & Asiae; quum Europa teneat Asiam sibi ad orientem, Si ad meridiem, & ad septentrionem sitam;& Asiae tota Europa sie occidua ue iam satis apparet sontes Tanais in Asia ponendos esse potius quam in Europa. Ulterius Albertus Cam-t.dEMose. pensis in eandem sententiam infit. Is At Ducato i Moseo cap.3. uia vcrso uuante e vicino ii Ducato di Rion, net quaismo

i nobilissimi fonti del flume Tanai, che in quella parte diuideJ ς-p t Asa dis Europa. & mo x : I J II Tanai ha Eseuo fonte mi Ducato di Retan dei dominio di Mosiouia Citia principale, dalla quale e discesto stite glomate. N paulo post: Ma quel gransiume deli alica Sarmatia , ii quale esse lochiamano Volga, e magostr ptu detierP dei fumi delia nostra Europar ha lisn-ri μοι pia verset montana vcrso ponente che li frui det Tanai: egli nasce aevn grandis o lago, orc. Quum igitur Asiatica Sarmatia sit orientalior & meridionalior Euro. para; iam fontes Tanais in Asia ponendi sunt. Quod Seeuidentissime contestatur Eustathius apud Dionysium i quiens a

100쪽

MYDROLOGIA PERIPATETICA st

quiens. qJ Versus Boream vero Europam ab Asia definis Ta nais , qui volutus per Sauromatarum Scytharum terram, ini, arotidem paludem labitur. Porro sitas, non omnes paries Tanais, tiruae Boream Opectant, Europae a scribi , sed eas solum, quae versus occasum ab illo distinguuntur; eas vero Tanais parissqua orium spectant AG adnumerari: scribit itaqtie pati lopost: Tanaim heparare versus occasum Europam,stversus or-rum Mam sed non ait illum distic ν minare versus Boream Europam , nec versus Austrum Asiam; propterea ipsos Marotas, Sauromatas Asianos vocat quia Tanais illos non separat versus occasum. Ibidem inquit Tanaim in Scythiam tibi, quae Borealis est ;ct alibi Scythicos in campos illabi; Scythae vero Ase .rnifum secundum Dionysium; non igitur omnino Europaeae omnes Boreales partes Tanais sunt, sed quaecunque versus occasum ab

isto disterminantur. oritur itaque Tanais in Asia, & in eam desinit, in qua ponitur Moeotica palus. V ibio quoque Se questri νJ Tanais diuidens Asiam ab Europa dicitur siu-uius Scythiae. Scythia vero est in Asia, non in Europa . ItJ Vitruvius denique Tanaim fluuium ponit oriri in Asia .

Age modo videamus an oriatur ex Asiatico Parnasso Art. sotelis r Porro Vicomercatus asserit eum descendere ex Ripharis montibus in Sarmatia ; quod si verum est, non male scribit Aristoteles oriri Tanaim ex Parnasso Asiatico ; nam Parnassi nomine montem Taurum ob sui magnitudinem designat more veterum , ut collegimus ex antiquo Scholiaste Aristophanis; Riphaei vero montes Tauri partes sunt boreales, ut contestatur Eustathlus inquiens, IrJ Tauri montis pamus etiam punt Riphaei montes, S: Solinus asserens. II J Mons Taurus ab Indico primum marisurgit, δε- inde a scopulis Chelidonys inter gγptium Pamphyli D pelagus obiectus ,si tentrioni dextro larare, Duo meridianae pia ga , occidenti obuersu ronte profusa. Palam ιst terras eum con- nouare voluisse fenetrato matri, nisi profanis resistoribus ex-G a tem

fium

SEARCH

MENU NAVIGATION