장음표시 사용
251쪽
L naxos, & Erenabos. Atque ita posteri horum trium fratrum , Arphaxad, Aram, & Assur, maxime inter se permixti sunt,&&comuni sepius nomine appellati. Sed, quando Aramo legitur fuisse ingens progenies, sic enim diuina Scriptura ait filii Plis. ΓώAram, Hus, & Hul ,& Gether, & Mes. Hinc Arameorum nomen late protendebatur, ita, ut Plinius tradat Asiaticos Scythas olim vocatos Arain eos. Clariora fiunt, quae diximus,
ex alio Pliiiij dicto, asserentis , Olim Syriam, siue Assiriam
fuisse terrarum maximam . Quin Strabo notat, ab Herodoto S βῆ Cappadocas vocari Syros,atq; adhuc aetate sua dictos Leucosy-R ros, quod Ludis finitimi erant; his autem I ycii,seu quod Strabo docet Solymi a Sale filio Arphaxad , cui Salem Regiam Melchisedech , & Hierusalem quoque attribuunt nonnul-Ii , hanc namque a Solymis dictam populis ab Homero celebratis, non displicet Cornelio Tacito libro historiarum quinto, & Iosepho. Patet ex iis quae diximus, inter silos Noe illius progeniem maiori bonorum copia priscis temporibus post gentes dispe
fas abundasse, quae minus a recta religione recessit, & qui v luti primogenitus in primis ipsa sacra curabat, & cuius po-C steritas veram religionen conseruauit. Nam Semus est is, cuius Deus est a Noe benedictus, quique, ut primogenitus ii ter alios preaerat sacris,& a quo prognatus Abraham usu ram religionem sartam tectam tutatus est, atque eius progenies , ut ostendemus, post Abrahami familiam , minus adhuc fuit a sincero Dei cultu. Quocirca, cum Semo fuerint quin . que liberi, retinuerunt ex parte hi,nepote'. horu propria linguana,non sunt ablcgati a proprio solo, quin omnium maxima imperia, ac diuturniora inter gentes usque ad Christum tenuerunt , nempe Assyriorum, & Persarum, quod palam facit D u religione recte culta, minusve contempta temporalium selicitatem pendere, eo,quo diximus, modo. Quin Arphaxado. cuius gens per Abrahamum veram religionem conseruauit, celeberrima omnlii posteritas fuit. Eius enim nepos Iectam ex Hebero filio tredecim liberos suscepit, a quibus Indiarum loca latissima cuncti volunt habitata, & exculta. Quod si Heber genuit Iberos Asiaticos , Armenis cognatis finitimos, ut QStrabo testatur undecimo libro; atque ab iis orti sunt Eur
pei, deinde dicti Hispani, ut plerique scribunt, omnium felicissima extitit Arphaxadi familia non modo pietate, sed -
252쪽
nis etiam . temporalibus longo omnes tunc interuallo antece- Idens.quod huc magis infra aperietur. Referuntur Ioca, in quibus consederent liberi rapheti, N euo. iιa quaedam generalia. e quibus concluditur , illos fuisse feliciores in temporalibus, quam poneros Chami, veluti etiam magis religiosos. Cap. II. .
Lter Noe filius e tribus fuit Iaphet,cuius septem filii recensentur, Gomer, Magog. Madan, Iaaan, Thubal, Mosoch, Thiras, qui consederunt in lo- cis ad Aquilonem ,& occidentem sitis respectu liberorum Semi primogeniti. Gomer , primus lapheti filius, nomen dedit Comaris, quorum meminit Ptolemaeus tabula VII. Asie deSacis verba iaciens, Cimerii siue, aut Cimbris,qui Maeotidem paludem ex utraque parte Asiae ,& Europς circumsteterunt. ii eosdem namque esse istos, & in ijs locis olim sedes habuisse, testis est locuples Strabo. Quocirca priscis temporibus in Asiam saepius isti sese e fuderunt, quasi iuxta oraculum Noe habitaturi in tabem, sculis Sem, quod Herodotus refert, atque idem Strabo, citans 'illud antiqui poete .
Gens bello aduentus fortitima Cimeriorum . Hi iaci tum cicumsteter a dextra, & laeua quasi parentem tres filii Asceneg , Riphat, &Theogorma. ab Ascenez deriuati sunt A liatici populi infra Maeotim paludem siti, in A lia, ad Mare Ponticum, quorum saepius meminit Strabo, & Homerus: ex alia vero parte in Europa Ripliat secundus montes Riphaeos incoluit Cimerio Bosphoro, ac regioni finitimos Heniqueter- ltius Thogorma genuit Thogormos, quorum mentionem facit Ptolemaeus Asiae tabula septima, de Sacis scribens , & Thog ros, quorum Plinius meminit. Confirmantur lic aeEzechielis verbis illis, Gomer, & uniuersa agmina eius, domus Thogorma , &larera Aquilonis. E quibus apparet, Gomerum cum ei sua progenie ad Aquilonem consedisse. Quamobrem non male coniiciunt aliqui, Cumanam Ponti,& Cappadocie ab hisia. populis dictam, de quibus Strabo, ac reliqui Scriptores.
Magog secundus Iapheti filius, domicilium videtur fixisse in illa
253쪽
A in illa Mediae parte, quam Magis adscribit Herodotus , nam
fuere, qua Magi dicerentur , non modo professione studii, sed etiam genere . Iccirco ab EZechiele vocatur sepius Magoa princeps, & caput Mosech, E Thubal, quod hi duo populi, ut ostendemus, vicini essent Medis,ac subiecti, omnesque Bo
Tertius Iapheti filius Madai Mediae nomen dedit, non Medea, quod fabulati sunt Graeci, cum potius haee a Media pituerit nomen accepisse, quod Colchi, e quibus illa, propin qui sint Medi, quam contra . Est autem Media vicina memor a: tis nationibus, quae a superioribus Madai fratribus productae
fuerint. Quartus Iapheti silius est Iavan, a quo nominata Ionia, genitique Iones Asiaticorum potentissimi, quorum Metropolis Miletus, ut Plinius tradit, octuaginta Colonias deduxit. Quocirca Hecataeus apud Strabonem libro nono ait, Ionast, ex Asia P ofectos, Atheniensibus originem dediste. idem tradit Pluta chus in Theseo. Neque quemquam moueat, quod Pausanias in Achaicis, & Strabo libro octauo dicant, Deucalionis filium
Xuthum,cum fugeret e Thessalia fratres, Athenas venientem, ,
C receptumque ab Erictheo, ex eius filia suscepiste Ionem, qui mistis in Asiam colonis, Ioniae nomen dedit. potuit enim fieri, ut Ion hic a prioribus genus duxerit, Asiaticorumque 'Ionum nomen magis amplificarit , nisi dicamus dedignatos Athenienses fateri ab Asianis se ortos, originemque mentitori Nam praeter diuinam Scripturam ii, quos citauimus, id te stantur ex Asia commigrasse Atheniensium gentem. Q circa obseruandum maxime, Iavan suille quattuor filios Elisa, rharsis, Cethim, Dodanim. Ac primogenitus qui . dem transmisse angusto steto, quod Ioniam diuidit a Graecia, D Elidi in Grecia nomen dedit, unde Graecia dicta Elis. Quanta vero quondam fuerit Elidis celebritas, docet nos Pausanias in Eliacis prioribus ac posterioribus . In Elide porro fluuius
erat Elisa,cuius meminit Strabo libro octauo. EZechiel autem mani ste vocat insulas Elis insulas Graeciae. Atque hic Iavan γecb. c. nlius in Europa ex uno latere Peloponnesi, Graeciaeque par- i tem tenuit. Secundus autem filius Tharsis, ex alio parentis la- tere, Ciliciae partem occupans, Tharsum de se nominauit:
quod si dicamus ab eodem dictum Phrygiae fluuium Tharsum, Ioatae Propinquum, non recedemus a verisimilitudine, ob nominis
254쪽
minis affinitatem , maiorumque viciniam . meminit illius A' Strabo libro xiii.Tertius filius Iapheti est Cethim, qui tum reliquae Graeciae, in qua sedes haud collocauit Elisa, & eius posteri antiquiores, tum multis insulis adiacentibus, maritimis'. locis Ioniae finitimis, nomen dedit in Cypro namque Ciuitas antiquis lima erat Cittium vocata, e qua fuit Zeno Cittieus,
ut Diogenes habet libro septimo, sed & Ciiij populi, qui Cilicibus sunt ascripti, vel quia concessere illo, vel quia finitimi,&antiquum nomen retinentes in eamdem nationem coaluerunt
a duobus statribus deductam. Meminit Cittiorum Strabo Iibro viii. citans Homerum , Cilicibus illos adnumerantem. B quin xv.vult eosdem commigrasse in Chersonesum Thraciam. di Graeciam. Pausanias in Boeoticis narrat vetustissimu Grae- ciae Regem fuisse, cui nomen Cytheron, quem nisi velimus esse eundem cum Cirtim primo, ab eo nomen assum piisse, alia quis merito dicet. Hebraei namque diuini scriptorcs Graeci atri Cittin vocant, sicuti etiam cunctas illius Insulas, quod Graeciae scilicet omnium primus e Iapheti liberis insederit Cittin, Hier. c. 2. Iones autem pollea , & Ieremias quidem propheta Insulas CitID. c. 2, tim nominat insulas Greciae . quasi nominis id similitudo sua. Hum. ca. deat. Eodem modo Isaias,& quando primi Italiae coloni vi, C .a . dentur e Graecia nauigasse, ob id, cum sit in vaticinio Balaam, Dan c. I I. ut legimus Latine, venient in trieribus de Italia, Hebraice Erechi. e. est Cethim, quam vocem Chaldaeus vertit, Romanus, & apud 'a . Danielem, venient super eum trieres, & Romani, Hebraice, est Cethim , denique apud Ezechielem de Insulis Italiae est, Cethim in Hebraeo, in Chaldaeo de Apulia. Quamobrem, siquis dicat hinc dictam Cretam non a Crete,ut aliqui tradunt, sed paucis immutatis literis a Cethim, non erit omnino explodendus ultimus Iavan filius Dodanim ponitur,qui statrem suum DCittim veluti maiorem minimus est secutus, Dodanim namque Dodonae in Epiro vetustissimi nominis regioni, ut habet Herodotus libro secundo, & Strabo, nomen dedit.
Quintus Iapheti filius est Thubal, a quo Tibareni populi in Asia, quos prope Trapezuntem in Ponto, siue Cappadocia, collocat Strabo libro duodecimo: Pliniusque in Themiscyra re- pli . s. e. gione ponit, eosque in exercitu Xerxis numerat Herodotus: libro septimo.
Sextus Iapheti filius est Mos h, a quo Moschi populi, non
longe a Tibarenis, ut habemus libro undecimo Strabonis, qua
255쪽
Aduersus imp. polit. Lib. IV. L 1s
A qui duodecimo inquit eorum montes ultra Colchidem pertinuisse. Moschenos Armenis finitimos facit Plinius, & a latere Prasis. Colchorum. Quamobrem pars maris Caspij Moschia vocatur icius Lapud eundem. Herodotusque libro tertio refert, eos una cum Tibarenis tributa soluisse Persicis Regibus: & septimo narrat, Xerxi eosdem militasse, una cum ijsdem Tibarenis . Atqui hinc magis illustratur Ezechielis loca cap. a 3.3 2.38.3 9.in quibus semper coniungit Mosoch,&Tubal, sque bellatores acerrimos facit ex Aquilone aduenientes. Septimus Iapheti filius est Tyras, a quo Tyriiae,de Tyrae, ac-B colae Tyrae fluuit,prope Cimerios,&Riphaeos. Eius meminit Herodotus libro tertio . Plinius recenset non modo fluuium, sed oppidum praeterea, insulamque nominis, ac populi eius- de in eodem tractu,sicuti & Strabo. Ab his videntur orti Thra ..ces magis propinqui,quasi Tyraces. Ac mirum,quid venerit in mentem Iosepho dicere, Tyrum Vrbem dictam ab hoc Tyra. cum Tyrus Hebraice vocetur I sor , quod nihil habet assinita- tis cum Tyro, apparetque ex omnibus liberox cuiuslibet e tribus fratribus in vicinis. locis consedisse. Tyrus vero longe abest a sedibus liberorum Iaphetii secus autem Trra & cuncti C scriptores testantur, veterem Tyrum conditam a sidoniis. Ex his apparer, Iapheti liberos Aquilonis,& Occidentis terras occupasse in Asia,&Europa, nimirum Cumanas, Cimerias, Mediam , Magorum, Ioniam, Graeciam cum suis Insu- Iis , & Italiam, regiones Tibarenorum, Moschorum, Tyriiarum, Ascaniorum , Riphaeorum. a quibus omnibus innumerae gentes prognatae Europam repleuerunt, potissimum vero G. merit, siue Cymbri oras magis ad Boream vergentes.
His porro nationibus inter alias duae linguae celeberrimae sue runt, duoque imperia, ex quo Assyriacum, & Persicum con-D cidere, omnium maxima,& diuturniora. linguae sunt, Graeca,N Latina. Imperia sunt eorundem populorum,Graecorum scilicet, ac Romanorum, perinde ac fi posteritas Iapheti certet in his rebus cum posteritate Semi. Huic enim duae linguae, ac duo similiter Imperia contigerunt, omnium maxime insignia, lingus quidem Caldaica, & Hebraica. Imperia, Assyriacum,&Persicum. At illi fuerunt, ac sunt, Graeca, &Latina, cum paribus imperiis. Regiones autem sunt, quae hucusque optimae omniu celebrentur. Quibus in rebus Chanai posteritas immensu in modusuperatur a superioribus:cuiusselicitas omnis .
256쪽
deducta est a progenie Semi,& Iapheti, illisque in primis
seruiuit, veluti a pietate in parentem Noe magis abfuit: χ-quentibus autem temporibus magis a pura religionis doctriana sinceroque imitu, ut ostendemus, aperientes, a religione omnem temporalium selicitatem existere ac pendere. γλο Araritas Chami minus religiosa Semi, o Iapheti posteritate, i Sanin felices terras est sortita, o breui.venit in hο- .
scribitur 'soe parens, neque benedixi diuuattuor illi fili fuerunt Chus, Mesrain Phut, Chanaam: & conueniunt cuncti Scriptores, a Chuso prognatos Aethiopas,demptis scilicet illis,qui ab Abrahamo genus duxerutrquod supra dicebamus . Quocirca Aethiopes Hebraice in uniuersum Chusii vocantur, nullo habito discrimine a quo pro gnati fuerint, iAethiopiaque Chusis appellatur, siue quae ad Orientem cis mare rubrum in Arabia, & India . siue quae ad Occidentem in Africa, ω ultra eam pertinet. inamobrem Chusi progenies Ioca parenti vicina occupauit:vt ostendemus. Secundus chami fiIius est Mesraim, a quo dicta est Hebraice Aegypti regio Mesraim. Aegypti enim nomen post Hebraeos expuliss est illa. rtita ab Aegypto Danai fratre: Halibi fusius expIicabitur. Cum vero huic filius inter alios sue rit Ludim, & Capthorim , quidam putarunt ab iI Lydosa' Ier e. s. poli tos: Verum talluntur . 'quoniam cuiustibet . tribus Noer, b e filiis posteritas distinctas omnino terras occupauit: ac mani- ό feste Hieremias,& Ezechiel separant, Lydos Aegyptiacos ab
Asiaticis, cum dicant, illos aduenire ex Aegypto. & quoniam Capthorim, Latinus interpres, vertit Cappadores, existim runt nonnulli, hos esse eosdem cum ijs, qui Armenis coniuncti Pontum Euxinum contingunt. Sed has eadem ratio distin ctionis restagatur praeterea, & illud, quod Hieremias sedem Capthorim, quos latinus,& Graecus vertit Cappadocum, dicites e insulam prope Palestinos, scimus autem Cappadociam Ponti non esse Insulam . videntur itaque Capthorim maritimi esse . quod, nisi aliqua obessent, Carpathus insula, vel, ut vocat
257쪽
A Homerus,Crapathus, quae est inter Rhodum,& Cretam, ve P gens in Aegyptum, nomenque dedit mari Carpathio, Capth rim domicilium poterat videri . Adde, ab Amos propheta asistri, Philisteos egressos e Cappadocia, siue Capthori incat nus- mr quam legimus, . neque probabiliter assirmari queat, e Ponti Cappadocia Philisteos profectos. cum sciamus, Philisteos, ex isto Misraim n tos, Abrahami ipsius aetate,in Palestina fuisse, eique nomen impertitos. id plura Si velimus Cappadoces Gen e. at Ponti esse Capti rim , certe illinc diseessere, &in Palaestinae partem commigrarunt, deletisque inde uamaeis,ibi habitaruntti ab Haserim usque Galam, ut habetur in Deuteronomio . UcM ς quamobrem Cappadoces Ponti non sunt a Capiliorim nati. Tertius Chanai filius est Phut, a quo Phut in Africa fluuius
dictus antiquum nomen apud Plinium retinet,ac meminit eius Ptolemaeus in prima Asricae tabula. Quamobrem,cum Phutaeo . . . rum mentio fiat apud Eaechielem,& Hieremiam, coniugaturisque cum Lydis, siue Ludim, semper interpes reddidit Libyes. Sic igitur mi icae regiones occupauit Phuti Quartus est Chanaam, cui speciatim Noe maledixit. Atque hic una cum siliis undecim Palestinam, quae dicta est, Phoeni-- ciamque incoluit : ut habetur in Genesi :& hoc non habet ob. V scuritatem .i Inspiciamus aure,quando Chami filiis,&Chamo Noe pares,& summus Sacerdos, speciatim non scribitur benedix iste . atq; ia Deo bona precatus:ac. minus fuisse religioses,oste demus; nun quid generatim temporaliu bonoru selicitate illius posteritas magis abundavit,quam Semi,ia Iapheti. Constat autem, Euro pam contigisse potissimum liberis Iapheti. Asiam Semi, Africam Chami. Nemo est autem,qui ignoret, Africam, plenam solitudinum, locis desertis horrere, atque, ut i aliqua loca tot D rabilia aut etiam selicia, veluti AEgyptum, Libyamque contisneat, non esse aequandam tamen vel Europae vel Asiae.
Quin liquete Genesi, quando nonnulli e Nepotibus Chami
occuparunt optimas in Asia Syriae, seu Palaestinae regiones, a que hi suertit Chananei,hos Regi Aelamitarii m. tiue Persarum seruisse,antequam Abraham discederet ei Chaldae irca supre- Gen c. Imum tempus Noe: Neque multo post ignis caelitus demissus absorbuit infamem Pentapolim,& quinque Regum ciuita
. Quantum adAfrica reliquam:Iam supra ostendimus ex Ale-
258쪽
αδ De 'Rumis Gentium, es Re n.
xandro Polyhistore,Cleode tvo,& Iosepho,eam fuisse adductam Ain potestatem ab Ephero , siue Aphero fili , Abrahami, ex Cethura; Herculemque Lybicum illi auxilium praebuisse. Quin hunc matrimonio sibi iunxisse Abrahami eiusdem neptim, d minatumque Aegypto constat ex Herodoto, & Diodoro, post cuius mortem tamen AEgyptii tam longe recesserunt a veru religionis cultu, ut vivente Iosepho Abrahami pronepote, nefas putareiarcomedere cum Hebraeis, sincerae religionis conis seruatoribus, uc nulla gens eo tempore legatur abhorruisse ita ab his,ut Aegyptiaca. . Sic igitur breui posteritas Chami seruire coepit posteritati a Semi, minus religiosa magis religiosae, longissimeque a vera pietate abscedere, veluti etiam nacta est terras multo minus felices, si in uniuersum cum terris Europae, de Asiae compa
Gentilibus non erat ad aeternam salutem cirennc sis necessaria, modo recte alioquin de rebus diuinis sentireni: ob id multi e gentilibus illam sunt adepti, ac celebrioribus gentibus maior νe- ritatis lux usit. cap. IIII.
D monendi vero siumus, antequam procedamus, non fuisse olim gentibus vllis, Abrahami gen
re excepto,circuncisionem necessariam, qua sibi gratiam Dei mortalibus irati ob Adami peecatum conciliarent. Verum satis fuisse, quod Theologi concludunt, ut recens natos infantes omnipotenti Deo offerrent, aut etiam sacrum quoquo modo pro ipsis facerent, ac rectam naturet legem seruarent credet
tes Deum esse,ac diligentibus se praemia persoluere, impiis vero, & iniquis poenas. Sic enim S. Paulus decernit: Non enim o auditores legis iusti sunt apud Deum, sed factores legis iustificabuntur. Cum enim gentes, quae legem scripturam non habent naturaliter idest in statu naturae ea quae legis sunt idest praecepta moralia legis naturae, in quibus etiam includuntur praecepta fidei, spei & charitatis faciunt, eiusmodi legem non habentes Iudaicam ipsi sibi sunt lex.& mox. Si igitur preputium iustitias legis custodiar, nonne praeputium illius in ci cuincisionem reputabitur ξ Et alibi credere enim oportet a cedetuem ad Deu,quia est, de inquirentibus se remunerator sit. Quoci
259쪽
A Quocirca veri Dei cognitio per multis saeculis post Abrahamum durauit inter celeberrimas gentes. Ac Deus dedit illis, per quos vero fidei lumine diuinitus insuso illustrarentur .
Hinc S. Dionysius,quem venerabilem,& antiquu patre Vocat S. Gos. h. m. Gregorius, ita scriptu reliquiticum aliis getibus, pr ter Hebrai l .in με. ca,ex quibus nos quoque adimine sum,copiosumq. diuinae lucis πιι ει profundum, quod omnibus vltro se conum icandu offert,emeesimus, n5 alieni Dii praefuerint, sed unu principium omni uin ad illud Angeli qui unicuique nationi praefecti erant, deduceret illos,qui sequebantur. Considerandus est Melchisedech. iiii Sacera, dos Deo carissimus non eorum qui non sunt, sed altissimi Dei,
qui vere est Deus,etenim non simpliciter,atque omnino The logi vocaverunt Melchisedech Deo carum , sed bacerdote . quoque, ut sapientibus plaue significaret,non ipsum duntaxat ad Deum fuisse conuersum, verum etiam aliis prsterea nisi ut Pontificem, Ducemque perueniendi ad verum, solumque Deum. Hoc etiam Pontificiae tuae sapientiae commemorabo ,
ut Pharaoni ab Angelo, qui Aegypti praepositus erat, & Baby- Ioniorum Principi a suo missam esse prouisam prouidentiam,& potestatem prouidentis,& dominantis omnibus, di ad finem
si nos, inquit aperte,planeque docet, diuina Scriptura, unam esse ad omnia pertinentem prouidentiam, Dei unius, quae infinitis partibus praestet omnibus virtutibus, & quη obtutum oculorum percipiuntur. Omnes autem Angelos,qui singulis gentibus praesint, deducere eos, qui ultro, ac sponte sequuntur ad
illud ipsum principium,qui est Deus, ut proprium. Haec S n s et is , ctus. expendens S.I homas,ita scripsit: Multi gentilium . , adepti sunt salutem per ministerium, ut Dionysius dicit nono capite caelestis Hierarchiae:& mox: dicendum,quod multis gentilium facta suit reuelatio de Christo, ut patet per ea, quae prae
D dixerunt. Nam Iob c. t ς.dicitur, Scio, quod redemptor meus vivit. Sibylla etiam praemintiauit quaedam de Christo, ut Ai gustinus dicit. Inuenirur etiam in Historiis Romanorum , quod tempore Constantini, & Helenae matris eius, inuentu in fuit quoddam sepulahrum,in quo iacebat homo, auream lamianam habens in pectore, in qua scriptum erat: christus nast tur ex Virgine,& ego credo in eum . O SOL sub Helena.& Coi stantini temporibus iterum me videbis. Si qui tamen saluati Rerunt,quibus reuelatio de Christo non suit facta,non filerunt
saluati absque fide Mediatoris, quia, & si non habuerunt siden explici
260쪽
explicitam, habuerunt tamen fidem implicitam in diuina pro- Auidentia credetes Deum esse liberatorem hominum,secundum modos sibi placitos,& secundum quod aliquibus veritatem cognoscentibus spiritus reuelasset. Secundum illud Iob.c. 3 3 .qui docet nos super iumeta terrae. Sic Sanctus apertissime haec consignans exemplo Iob. Hic enim floruit state Moysis,anno possigentium dispersionem sexcentesimo plus minus, neque erat aut stirpe Abrahami,aut Hebraeorum, a quo volunt Hebraeos dictos,sed genus ducebat ab Hias . filio Aram: nec tamen est, qui dubitare possit,illum Deo gratissimum. Rursus cum Iobo colloquuntur Eliphaz Themanites, Baldad Suites,& Saphar Naa- Amathites, quorum nemo obseruabat adhuc cerimonias Mosaicas, quod nondum sancitae essent. E Iacobi certe nepotibus non erant. Placuisse tamen Deo in omnibus, praeterquam in eo sermone,quem habuerant cum Iobo,scimus ex eo,quod ipsis a Deo mandatum fuit, ut sacrificiis, & precibus Iobi, crimen, quod admiserant in illo colloquio, expiarent. Enimuero benignissimus Deus ianito modo permisi omnino intermori veram doctrinam diuinitatis inter alias gentes, quamuis ab Abrahamo,ut apparet,originem non haberet. I ter Griecos enim fuit Sibylla Erithraea, cuius recitat plurimata Ccarmina Lactantius Firmianus,tu multis in locis, tum maxime Ii.ii. de vera se Pientia tam dilucide,quaecunque ad Deum, sinceram religionem Christi aduentum,facta ipsius,& quodlibet insigne euentum pertinent explicantia,ut neque prophetae Hebraeorum tam clare praedicant . nequis autem possit falsa suspicari,
habemus Virgilium qui in Ecloga sua quidquid est mirabilius,
enarrat, ac Iustinus in exhortatione ad gentes, & Apologetico eorundem multa referens ita scribit: Instinctu malorum Daemonum capitalis poena decreta est Sibyllinorum carminum,& Hystaspis prophetarumque lectoribus, ut periculo deterrerentur Da cognitione rerum bonarum,& in seruitute retinerentur. Quod tamen illi nc n potuerunt efficere: nam intrepide non solum versamus ea volumina,sed & vobis. ut videtis,cosideranda praebemus. Haec Sanctus lustinus . verum porro, esse huiuia modi interdictun diquet e Vopisco,qui refert epistolam impuratoris Aureliani ad Senatores. redarguetis eos his verbis,mia ror voS, Patres Sancti, tamdiu de aperiendis Sibyllinis dubitasisse libris, perinde quasi in Christianorum Ecclelia, non in templo Deorum omnium tractaretis. Hucusque Imperator. Deus, itaque