장음표시 사용
151쪽
est, principium durationis habitim dubet; ac proinde si mundus a Deo saCtus cst, principium suae durationis habere debet. 2' Si
mundus suisset cmutus vi, aeterno, aeternitas ei tribuenda esset; ast automitas nonnisi Dei propria est. N Posita creatione mundi ab aurerno, instilla serios dierum praeterita esset; et sicut illud ,quod praetcritum est .Pertransitum est, ita essent iam infinita Pertransita, id quod assurdum est quia, infnita non est transire. 4' Posita creatione mundi ab autorno , in sinitis diebus, qui Pram Merunt, alia, novaque dies quotidie adderetur, ue proinde infinitum osset capax incrementi, id quod notionem in siniti de-Struit 197. At haec argumenta, ex D. Tliomae sententia, apodictica non sunt; ac proinde iis responderi non dis scultor potest. Sane responsio primae difficultati ox iam dictis manifesto colligitur.
Num creati O cst actio, quae sit in instanti, seu sine ullo motu, vo proindu Decesse non rat, ut Creator rebus, quas Creat, duru- tione pracrodat λ.l20. Quod ad alteram sportat, si mundus semper suimet, Urio non conveniret ei notornitas essentialis, quae est pmpria Dei, nempe illa, quae in instanti posita est, Dinn quo Successionem xcludit, scd uuici nitas imperfecta, nompe illa, quae successionis X pers Non est. Quocirca rebus creatis non tribueretur id. quod
nam infinita sorius, . cisi non sit simul in v tu, potcst lam n r se in suo ossi Ono. quia sic quodlii κ=t infinitum uocoptum finitumost. Quaelibet igitur circulatio prauo dontium transiri potuit,quia sinita fuit: in omnibus aut in simul, si mundus Somper suismi,
33 Aliud otiam argum tum ex eo pelitur, quod, si mundus ab arterno suisset. infinit no gon ration os in t mpore infinito praeterito existere debuissent, ae proindo insinilao animae humana , Et quoniam hae, utpote immortales, fiunt permanonim, infinita multitudo animarum actu simul existeret; at actualem si-3nullanea in multitudinem iussi ilam dari r pugnat. Iloe nrgumentum omisimus,nnm, ut ni vertit s. Tliomas, qua ostio non in eo versatur, num cuncta genera rerum erratarum, ex quihus mundias constat, ab a terno Psse poluerint, sed num m raridus in univorsum, a tu sallem aliqua erratura ab aptorno rondi po tu rit si, q. xl. V l. a. 2 ad 8ὶ Qtia propior iis, qui a linio orgumento possibilita. in Erpationis mundi impugnant, ε p xol r sponderct aliquis, quod mundita fuit aeterniis, vol gallom aliqua eroa lura. ut Angrius, non autem homo Ibid. Quod cum ita sit, illos, qui croationem mundi ab aeterno esse possibilem pugnant, nihil cogit admitlpro ponorati nos hominum ab aeterno eum mundo sui se, ne proinde neque simul lan a m animarum mulat udinem actu inlinitam.
152쪽
non essct accipere primam, ct ita nec transitum, qui semper exigit cluo cxtrema s.
quo uis. i. d. hiquo disseultas facile dissolvitur, i it fini Vm
sin liciter, quod nempe omnem limitem excludit, ab infinito securidum quid, seu quod limitem undequaque non excludit distinguatur, siquidem infiniis secundum quid, cuiusmodi esset Successio infinita praeteritorum dierum, aliquam additionem sori non repugnat. 4 Nihil prohibct infinito ex ea parte additionem sicri, qua ost stilium. Ex hoc autem, quod Ponitur tempus ae- tomum, sequitur quod sit infinitum cx parte ante, sed sinitumVA Partu Post, nam Praescias Est torminus praeteriti ε s.
ART. I. Status quaestionis declaratur 201. Circa porsectiori in mundi duae quacstiones a Philosophis agitantur,scilicet 1' num hic mundus sit in suo genere perinsinus, an impci si tus, seu utrum, nimiae sin m a DPo Pra stitu tum optime ussoquatur; 2' ut in ,ri reno hi mundus sit alisoluto perfectus, idost omnium possibilium Optimus. Solutionem primae qua stionis ad Theodiceam amandamus, ibi enim argumenta, quae athoi ad D i cxistaentiam impugnandam, et Manichaei ad duplex principium mundi. unum honuin, t nitorum malum ad struenduin Ox mundi impers otionibus oggomini, DXsufflabimus, ac proinde persutioncm mundi in geriem suo evincimus. 202. Circa altorum qua 'sti Ovem, nos hic ad examen non re Voramus illoriam opiniori ut, qui Deum a mundo non distin suunt, utquo indo mundi optimismum concludunt. nam huius- in i opinio una cum parilli ismo, quo ita nititur, sponto sua PDrruit. Itaque sententiam illorum excutiemus, qui dum Deum a Inundo distinguunt, Eumque rem huius liberum auctorem profitentur, mundum omnium possibilium optimum osso tuentur. 205. Iam huius sententiae etsi non primus auctor , tum uri Primus propugnator Lesbia itius fuit '. Nuitorrime aut in
Boii illiorius, aliique non pauci Galliae Philosophi optimismum
inundi ita defendunt, ut mundum natura, Seu entitiate Sua P est Op. m. , ibid. - Praeter Platonem intor veteres, Ahaelardum in media aetate, et Uicle- sum sub recentis aetatis initium, sententia da optimismo mundi ualebeanchio probaba eSi.
153쪽
omnium possibilium Optimum ut ii dicant, Sol Summum eiuS Per seclionem Ox continuo, influitoque ProgreSsu repetant numPe, Secundum ipsos, nauudus est omnium possibilium Optimus non quod Optimae sunt SinguIae Pius Daturue, sed quod ipse, totus quantus cst, a bono ad melius in infinitum pmgreditur. ART. II. istimisnins mundi r fellisur 204. Doctrinam de mundo optimo , quOCumque mCdo ἐκ-cipiatur, udmitti non posse sequentibus propositionibus cuiu-
Ι'rop. lissimisvivis Lei itianoru/u et Per se absurd- αι, et ad exitiales errores ducit. Probatur primu pars: Finis,Ob quom Deus mundum creavit, ut in Theodicea videbimus, ost manifestatio perscctionum Dei; quia de re mundus Optimus ille dicundus foret, qui persectioncs Dei ita manis 'stet, ut nihil supra. Atqui mundus, quilibet ipse sit, ut potu si uitiis, perscctiones Dei timuit ita munis stare, ut i-lmae magis, ampliusque mundusiari non ii sua t. Ergo hunc mundum, vel ulium quum libet possibilum CSsu omnium Optimum ub-Surdum est y.
20. i. PDobatur altera pars: Doctrina de inundo optimo potentium Dei, quae omnem limitem respuit, limitibus cogit; utque Duum, qui in productione rerum i Atria se maxima libertate Dudet, necessitati obnoxium sucit. Ergo ud cxisules ori ores ducit. 2sκν. Ante redens ita demonstratur: Et sanc: l. Si Deus in i dum Omnium lmssibilium Optimum creavit, Eius potontia iam CX hausta ost, quia, Cum mundo Optimn nullus ullus pracstantior duri queat, Deus tum ossucit quidquid o Isi ure potest. Atqui in tentia, cuius obiectum exhauriri POL St. imo iam Oxhaustum est, non Si infinita. Ergo theoria. quae Diundum Omnium Possibilium Optimum a Deo creatum csse statuit, ius initum potentiam Dol tollit . 2.' Si mus mandum cream volens, debuit Optimum Onauium
3ὶ metuon. des rei eno. phil. , art. Optimiame. Lethnilius etiam, a dissseulla lilius adversariorum pressus, eo tandem devcnit, ut theoriam suaui do mundo optimo e continuo progressu derivaret; Theou. , pari. ll, 3 202. in Ct s. Thom ., Qq. dism , De Pol. , q. i, D. 5 e. Adeo verum est opitinismo mundi omnipotentiam Dei laedi, ut Abnotardus, et Uiclesias cum doeucrint Deum non posse alia sacere, quam quae sucit, id quod omnipotentiae Dei profecto adversatur, autumarunt quoque, uti linulo an tu adnotavimus, illum mundum a Deo creatum esse, qui usi oviuium possibilium optimu1.
154쪽
c OS MOLOGIA 153 possibilium creare, non potuit ex infinitis mundis possibilibus
potius unu ID, quam ullum ad existentiam vocare, sed eum,quem Creavit, scilicet omnium optimum creare coactus est. Atqui ubi non est clectio, ibi cst ncccssitas. Ergo Deus hunc mundum prae reliquis possit,ilibus non ex suae voluntatis consilio , sed nuce Sitato coactus Creavit. Quinimmo ex theoria optimismi illud etiam sequitur, quod Deus mundum , quicumque sit , Creare Cogitur. Etenim, Lethnitianorum iudicio, Deus mundum omnium opti naum Creare debet, ut persection 's Suas, quoad fieri potest, m nisi tet; crgo Eo magis ad mundum creandum cogitur , alioquin Persectiones suas non modo non quoad fieri potest, sed omnino
207. Prop. 2. ' O timimus etiam eo modo, quo a Bouilli rio, aliasquc e liciatur, reiiciendus est. Probatur. Ratio, ob quam repugnat ullam particularem creaturam osse omnium possibilium Optimum, in m , his Optimistis non dissilentibus , sita es. , quoci quaelibet particularis creatum infinitum Esse Dei modo sinito repraesentat , ac proinde aliae sunt possibilcs, quae Divinum Ene magis magisque manifestant;
si quidem finito aliquid semper addi potest. Atqui, etiamsi de
tur mundum esse in continuo progressu, ipse cum Donnisi fini lauprogressionis capax sit, Esse infinitum Dei modo sinit O sompermanis inicit, ac proinde alii multi eo praestantiores scri possunt. Ergo ea lom ration ' qua probatur, nuperorum Optimisiarum iudicio, nullam singula rom creaturam esse omnium possit ilium opti mam, Pi Divitur simul ne totum quidem mundum, quicumque laudoin sit, Omnium possibilium optimum Pssi'.
203. Adde his,quod continuus progrumus in infinitum, quem
si series mundorum possibilium, non dissilente eodem I.eibnilio sLetirea aBomuel, LPur. I , est infinita. Et sane mundi, qui esse posMint, tot sunt, quot sunt modi, quibus Deus esse suum cum rebus extra se communicam potPst. Atqui serim horum inodorum est infli iis, quia, cum siuguli modi finitam entitatem, seu roalila turn a Deo aeeipiant, horum sortes, quantumvis maxima dicatur. vel cogitetur, Esse Divinum. utpote inlinitum, exhavrire numqtiam potest. Ergo sorios mundorum possibilium est irinnita . . Crs. Τhom ., In lih. ill Sent. , Dist. xlv, q. l, R. 4 ad 3 . Exinus aliud argu montum, quo mundux oplimus vel uli in se absurdus redarguitur. conssci potest; siquidum, posita doctri. na do inundo optimo, serim mundorum possibilium non osset infinita, quippe quod, postquam serios a mundo minus persecto ait mundum magis persectum progrediens, mundum omnium optimum assecula est, supra ipsum assurgere timuit.
155쪽
154 cos vo l. OGIAlii philosophi inundo prout lotus est, i Siderato tribuunt, Prorsus commentitius est. Etenim, cum muridus in toto rerum , EX quibus conflatur, univcrsitate consideratus non sit aliquid abstra- Cium,sod ex divorsis naturis rerum Compositum, non potest aliter intelligi ipsum esse in continuo progressu, quam si ipsas naturas rerum in naturas Praestantiores continuo transmutari admittatur. Blioquin progressus non esset substantialis, sed accidentalis. Atqui repugnat naturas rerum ita progredi , ut aliae in alias continuo transmutetitur M. 'Ergo repugnat in mundo inveniri illuni pr Stremum, quem nuperi optimistae commenti sunt.
209. Ob. t.' Loilmitius, Piusque sectatores : Si Deus inter mundos possibilos optimo alium praetulisset, nania in in sine ulla ratione sussiciunto creassot. Atqui quidquam ne hi Dei quidem
operibus sine ratione sum tonio Psse potest. Ergo Deus mundum omnium possibilium Optimum creasse dicendus est.2l0. Resp., dist. ntiti . . sine ratione cxtra Deu In P ita, muc. mri., Sinc ratione, quae est in ipso Deo, neg. mai. Padcin dist. um. Et conC. min. ; neg. cons. Sarie admittenda ost aliqua ratio,
ob quam Deus mundum Creavit, quia Dcus , ntPotin sapi 'ritissianus, nihil sitic ratiotio moliri polost. At, cum Duus, ens sibi ipsi Sum Piulatissimiani, a causa extranea determinari non possit , illa ratio non in I, i sectioiae mundi, sed in ipso Deo invenienda est; rix ut PC , ut A. Thomas inquit , est psa suti Bonitas 3. Quod si ii O , ob quam Daus mundum creavit, Dori ost persectio ipsius mundi, sud lmnitas Crontoris, rotis quitur rationem , ob quam Deus hunc muridum, non vero alium iPAo pors otiorem, aut impci sectiorum condidit, non in Porsectione ii sitis mundi, wd in
is o Duo etiam qua rendam osso. Hace aut in inquisitio supri Vas iam , imo tomeraria est , Cum de re agatur, quae ad arcana Divinae Sapientiae pertinent. c Talis quaestio, ad roIn ait A. B NaVeritura. Est irrationalis, et solutio non potest dari, nisi liam, quia voluit, Et rationem Ipse novit s. 21 l. Ot,. 2. Si Deus crearet mundum omnium possibilium minimc optimum, Sapi ntiast, Bonitatique suae derogaret, quia minuS bonum ost quoddam malum , aeque ac minus malum rat tu dum bonum. Atqui consequens est absurdum. Ergo ct an
156쪽
co S MOLOGIA 155lia , Bonitasque Dei non expostulant, ut Deus esticiat mundum omnium Possibilium optimum, sive absoliate optimum 3,sed tantum ut qumcumque mundum cx omnibus possibilibus ossicere velit , ipsum ossiciat relatiis , nempe in genere suo optimum , quatenus es omnia largiri debet, per quae et omnem illam pem sectionem, cuius natum eius capax est . assequatur , et ad ultimum eius finem, qui est manifestatio Bonitatis mi , persectum Ordincin habeat. Illud autem omittendum non est perabsurdam se rationem, qua Leibnitius propositionem maiorem sui argumenti probavit, quia bonum, et malum Prisative sibi opponu tur,ac proinde Prorsus repugnat ullum bonum,prout est sonum, se malum, aut ullum mulum, prout est malum , eme bonum.
157쪽
1. IIomo omnia, quast in reliquis naturis rerum adhuC Oh-
Servavimus , in se OXquisitiori minio continoi , atque Oh suam facultatoni intelligondi partireps cst proprietatum, per quas Sul- stantiast intellectuales, sive Anguli cauteris robus creatis excoliunt ;qu ircu ipse annulus Pst, quo nutura visibilis cum invisibili omputatur , ut unica inde universitas rerum circa arum ossiciatur IIinc tractatio de homine a Cosmologia, ut diximus ' , segropntur , atquc peculiarum Philosophino partona , quae Anthi DPol seu vocatur , sibi propriam habet. In hae tractatione primo CX-plicabimus quidquid iid union m anima , ct corporis in homi Pospectat; deinde inquiremus 1' in quo Ossolatia animae humana Consistat; 2' utrum, nuciae anima sit immaterialis : T qua nam sit origo animuit; 4' utrum, dissoluto corpore , anima SupersisSSit, an Cum Corpore Pereat.
2. Communis vulgo hominum positusio Pst hominem non e Se solam animam, aut solum corpus, scd aliquid, quod ex anima, ct corpore consatur V; siquidem nemo, quantumvis Plolacius, Cadaver, uiat uuimum a corpor Soparatam hominum appellat, la-
εὶ Ηine homo μr ὁκοσμος, parvus mundus, dictus est, quia, ut s. Thomas nil. vertit, e omnes creaturae mundi quodammodo iuveniuntur tu EO; l, q. XCl, a. I C. cs s. Aug., De Cin. Dei, lib. IX, e. 13, n. 3.)ὶ Cs Nemes. , De nalura hominis, e. l. - P. 76. ὶ lyu Dicearcho, aliisque paucis antiquis, et recentibus Materialistis, qui in liOmine col Pus laulum advii seruul, alias disseremus.
158쪽
tumque discrimon intor cadaver, animam, Ot hominem non n-gnowit. Verum, quoniam unitas, ut in Ontologia vidimus , ostvel substantialis, viri accidentalis, non convenit inter omnes Philosophos utrum unitas hominis, sive , ut aiunt , compositi hu- muni sit substantialis , an accidentalis. Et sano non pauci in irrantiquos, recentcsque vel aperte prosissi sunt animam Per acciad ns cum corpore contuligi, vel hominem ita dcfini vero. ut nullam ration m corporis hal erent. Nos primum substantiatum, founaturalem unionem animae cum corpore in homine adstruemus, deinde quaedam contra Oppositas sententias adnotabimus. I. S. Thomas de unione animae cum corpore dissemus . nit: ε Ex anima, et corpore constituitur in unoquoquo nostrum di
plex unitas naturae, ot personae 3 3. Veritas huius theoriae, quae in tota media aetate viguit,et iam a M. Patribus, aliisque antiquiis Scriptoribus , post Aristot lem, tradita suerat, sequentibus propositionibus a nobis demonstratur. 4. Prop. t.' Gγtis, atque anima in homine adeo inter somniungim ur, rat ex ismis una natu . Seu una Sulatiantia completa constitnatur. Probatiar. Ea, quae sunt diversae naturae, unam, cam lomque a tionem cinerem non possunt. Λ qui anima, ct corpus. quae in Se morsum consideratae sunt divorsae res, lini κ'nt in homino I ration s utrique communes. Ergo corpus, ct anima in homino adeo inter se coniunguntur, et ex ipsis, velut ox duabus substantiis incomptotis, una sullatantia completa, sive una natura ConΝtituatur '. Minor probatur praecipue scnsationibus, quae Non Sunt solius animae, aut solius Corporis, sed utriusque. Bu quidem V m sensationes non sunt solius corporis, quia cum ipsa sit operatio immateri aliis, a solo principio maioriali, cuiusmodi ost Co pus, proficisci nequit '; id quod experientia comprobatur, quia
Corpus, Postquam anima ab eo seiuncta ost, nihil sentire experimur. Neque Sunt solius animae, quippe quo i, cum anima sit im-
materialis, res materiales nihil in ipsam per se, sive immediate
agere possunt'. J cap. III, art. l. p. 38.- IlI, q. II, a. I ad 2.
159쪽
158 ANTII ROPOLOGIA A. Itaque et neutrum nequc c Pus,neque tititnui liniat speciem inpletam, sed utrumque est pars unius naturae v. Quapropter homo nec miPus, nec anima est, sed aliquid tertium, quia ex utroque componitur . Id ex ipsa notione coryoris animali clare intelligitur, siquidem Corpus animatum non est solum CO Pus, quia corpus per Se PSt eX pCrs animae, seu vitae, Iam minanima , quia anima mi naturialiter incorporea , sed aliquid tertium ex eo exurgens nempe Corpus, quod antina informat. 6. Prop. 2.' Ex anima, et corPOre unica Persona in homine
Probatur. Operationes in qualibet natura tribuuntur mire Silo, Seu Personae, Secundum illud Scholae, quod in Ontologia statuimus, Actiones sunt SVPositorum Τ. Atqui in unoquoque
nostrum unum, idemque est illud, cui operationes animae,et coin Poris tribuuntur. Ergo ex anima, ct corpore una persona ira b mine constituitur. Veritas minoris ex internu Pxperientia conunt.
Et sane nos in nobis ipsis experimur, illud, quod in nobis lutcbligit, et vult, sc idem ac illud, quod sentit, nutritur,deambulat: unde unus quisque nostrum sicut dicit, ego volo. et ego intelli- , ita dicit quoque, ego Putior, ego deum Io,uut aliud huiuSinodi. Atqui illae Operationes sunt solius animae; hae aut in animae, et corporis,quod anima informat. Ergo unum, idemque inmin homine illud, cui operatiotius animae, et corporis tribuuntur, perientia in inrua CODSint. I. Praetcrea haec personae unitas, quae ex anima, Et Corpore ossicitur, ex iis, quae in praecedenti propositione statuimus, Val de confirmatur. Re quidem vera, anima, et corpus sunt Sultat an Liae incompletae quae unicam substantiam completam, Seu mira positum substanti uic, quod dicitur liomo, si 'iunt. Atqui persona debet esse substantia completa, seu Persccta '; subsicin iue nu i in incompletae tu composito substantiali persoluntur. Ergo PS anima, et corpore unica persona in homine es licitur Τ.
160쪽
ART. II. Nonntilla adversus Philoso hos, accidPntialem animae,
is. Inter veteres Philosophos, qui union in ultima cum Corpore voluti accidentalom habuero, praecipue uicinorat ur Plato. Sanc ipse dixit animum cum corpOi , tamquam motorem Cum mobili coniungi, coque, tamquam herus flarvo, urtisiC in inStramento, Vcl musicum lyra uti. Hinc hominum non esse uliud, ut si
u. Ex multis argu montis, quibus s. Thomas hunc Platonis, eius luc Scctatorum ei mi in consutavit, haec duo asseremus: l. 'Corpus in homine speciem suam sumit ab anima, cum qua COPu lutur ipsum enim ori PO, quod populatur cum anima, a C toris Coi poribus specie dissUrt, atque Linuviatin vo tui . Atqui,si uni muad corpus, tamquam motor ad mobile, se habui et, corpus ub auima Sp iem suam sumere non posset, propterea quod motor Est extra mobile, illud auium, a quo res speciom suum Sumit, 'sSCH
tiam rei constituit, ac proinde intrinsecus rei inesse debui. Ergo anima ad corpus, tamquam motor ad mobile, sese habere nequit. 2. 'Mobile non ita a motore pendet, ut per unionum Cum ipso incipiat esso, et Fr separationem ab ipso esse di sinat. Atqui cor-Pus humanum ex eo, quod cum anima coniungitur, osse incipit, et, statim ac anima ab ipso separatur, esse ii sinit. Ergo rursus patet animam cum corpore in homine non ita se habere, sicut motor se habet ad mobilet 0. In philosophia recenti Cartesius essentiam animae in cogitatione, seu in Complexione omnium actionum animae positam se Patavit; et quoniam homo ex eo est, quod cogitat, animam esse hominem deduxit 3. Quod si anima est homo, ipsa Don mu-
Const. Gent. , lib. II, e. 57. illud etiam adnotars praesta l. quod ex eo, quod
anima corpore, veluti instrumento, utitur, animam eorpori, veluti motorem mobili coniungi, perperam insertur. Nam, quamvis corpus possit diei instru meulum animae, quia anima organis illius ad operationes v g tali vas, et sensitivas Exerendas illitur; tamen lenendum est corpus, ul s.Tliomas advertii illi,q. lI, a. 6 ad 4ὶ non osso instrumentum. quod per accidens cum anima collit m-gitur, sed quod unam hypostasim eunt anima ossicit. Hoc quidem ab ipsa natura sensationum perspieitur. Nam priueipium sensationum non est sola anima, aut solum corpus, sol coniunctum, seu anima, et torpus. Atqui intelligi nequit .nimam, et corpus esse simul principium sensationum, nisi dicatur animam eum corpore ita coniungi, ut unicam substantiam tonsiliunni, alioquin unicum Principium esse non possent. Corpus igitur non aliud instrumentum anima odiet potest, quam quod ad unam, eamdemque hypostasim emetendani cum ipsa