장음표시 사용
301쪽
T. V. De Gliarituω Deil 55. Ea, quae circa Dei Voluntatem scitu potiora Bunt, Semquentibus propositionibus complectimur: Prop. t.' Admit da in Deo est voliaritas, Praestantiori a
tem modo, quo in nobis est. Probatur prima pars: Quaelibet res ita natura sua Comparatu est, ut si persectionem sibi consentaneam assecuta sit, in ea qui Scat; sin ea careat, i PSum assequi nitatur. et Vlule et natura tu tellectualis ad bonum apprehensum per formam intelligibilem similem habitudinem halint . ut scilicet cum hulvit ipsum, qui catii, illo, cum vero non habet, quaerat ipsum, Et utrumque PCr tinet ad voluntatem. Vnde in quolibot huliniatu iti tollectum est voluntas . . . Et Sic Oporint in Deo esse voluntati tu, cum sit in Eo intellectus v. 154. Praeterea, si Deus voluntate careret, Pluribus, monentus. Bonaventura, destitueretur Persectionibus. Et nim l' domi Dium in res creatas exemere non posset, nam voluntias est illiad, mnes quod residet Potestas: 2' non esset solicissimus; siquid inc Voluntas ost, in qua Consistit voluptas sumina , sive fi licitus ;beatus cnim est qui hutiet Omno quod vult; unde nihil delectatur, nisi habens voluntati m , vel aliquid simile voluntati 1; δ' iustilia Ei non Psset attribuenda, nam c voluntas est illud, Penes quod residet iustitia, et aequitas; iustitia enim non est aliud, am m-ctitudo voluntatis; unde non habesntia voluntata In non sunt Capacia iustitiae ,; 4 ' Summa lil, ralitas Ei essest donoganda; quinc Voluntas Est Vis, socundum quam attenditur summa liberalitas; omnis enim liberalitas venit ex amore, sud constat quod v-mor est actus voluntatis 3.3ὶ cs s. Hom. , I, q. XlX, R. i C.
in in lib. I Sent. , Dist. XI.v, a. I,q. 1 in ammendo. Distinguenda Bulem PS , ut 1. Tlaomas docet, voluntas, quae proprie, et quae meta ahorice de Deo dieitur. e voluntas proprie dicta vocatur voluntas beneplaciti; voluntas autem molapho. rice dicta voluntas signi. eo quod ipsu in signum voluti latis voluntas dicitiar vs Ibitt., ari. II c.). Itaque voluntas hena placiti est actus inierior eiusdem Divinae voluntatis. Quoniam vero homines per aliquε signa, quae sunt operatio, permitato, praeceptum, Drohibitio, consilium, voluntatem silain exprimere solent; ita mei aphorice in Deo dicimus voluntaιem illud, quod in nobis signum voluntatis est. Haec autem voluntas signi e tribus modis se habet ad voluntalem beneplaciti. Quaedam enim est voluntas signi, quae ni iniquam incidit iuidem eum voluntate heneplaciti, sicut permissio, quae permittit mala suri, cum mala neri numquam velit; quaedam autem semper in idem incidit, sicut ope. ratio; quaedam vero quandoque incidit, et quandoque non, sicut praeceptum.
302쪽
155. filiora ivirs in infinita simplicitate Dei colligitur, atque Perspicuis verbis ab eodem Seraphico Doctore ita explicatur :
Voluntas in nobis est per disserentiam a Substantia, et actu; et Per disiantiam a sine. In Deo autem per omnimodam indisserentiam horum, scilicet subistantiae. virtutis, actus, et sinis. Et quia in nobis ost per disserentiam a substantia, ct ab actu , ideo aliis est praesidens . et secundum diversos actus variabilis. Propter dissonentiam enim a substantia, in qua possunt et aliae potentiae radicari, praesidet aliis potentiis, ut sensui, et appetitui. Propter disserentiam ab actu, est variabilitas secundum alterationem assectionum. In Deo aurem neutrum, Et ideo Dee regit inferiores p tcntias . Doc habet variari secundum affectiones varias. Et quia
in nobis Pst per distantiam a sine , inde est , quod mi indigens, et ideo in ea est fuga, et appetitus, et cadit in ea tristi Lia. et malitia, quia potest a sine obligari . cum non sit illi coniuncta. In Deo nec fugam, nec appetitum habet . nec tristitiam, nec malitiam. sed omnimodam laetitium, et iustitiam ' ,. Hinc otiam illud intelligitur voluntatem in Deo esse, non ut quaerat em ,
sed ut quiescat in illo Τ.156. Prop. 2. ' Obiectin mimarium Diνinae Voluntatis es
ima Divina Eubentia; secundarium sunt res extra Deum. Probatur prima pars : 1.' ε Bonum intellectum sest obiectum
voluntatis. Id autem, quo i a Deo principaliter intelligitur , est Divina Essentia. Divina igitur Essentia est id, de quo principaliter est Divina Voluntas 2.2.' a Unicuiquo volenti principale volitum est suus ultimus sinis ; nam sitiis est per se volitas , et Per quem alia fiunt volita-ro dieitur voluntatom signi non semper inridere sn idem elim voluntato hone. placiti, hoc intelligendum est. non qua leniis eum nulla voluntate heneplaetii. sed quatenus eum illa, quae nobis videtur, non enniungitur. Ε. g., eum Dous praecepit Abrahamo, ut illium suum Isaacum immolaret, pulabat ille Deum velis huiusmodi sacrificium; at non iace erat in Deo voluntas beneplaciti, sodul manifesta nerei Abrahami fides, et obedientia. Ita etiam Deus permittit precatum, Eius lamen voluntas beneplacili non Est peccatum, sed, ut postea dice. mus, bonum, quod ex peccato eruit.
εὶ et Appetitus. ait s. Thomas, proprie est rei nondum habitae 3; In lib. I
Sent. , Dist. XLv. q. I. a. I ad i. Loc. cit., in re Di. Dicendum, inquit s. Thomas, quod voluntas in nobis pertinet ad appellilvam partem. Quae licet ab appetendo nominetur, non tamen hune solum habotacium, ut appetat quael non habet, sed etiam ut amet quod habet, ei delectetur in illo; et quantum ad hoc voluntas in Deo ponitur, quae semper habet boniam, quod est Eius obieetum, eum sit indisserens ab eo Secundum essentiam 3; I, q. u. , ari. 1 ad 2.
303쪽
Vltimus autem finis est ipse Deus, quia II se rei summum bonum. Ipse igitur est principale volitum suae Voluntatis v. l M. Probatiar altera pars: Voluntas consequitur intellectum. Sed Deus suo intellectu intelligit se principaliter, et in se intelligit omnia alia. Igitur similiter principaliter vult se, et volendo Se vult omnia alia δ 3.153. Prop. I. ' Divina Bonitas est Deo sola ratio molendi
Probatur. Illud, quod voluntas propior seipSum Vult, mi unica ratio, qua cetera velit; hinc ultimus sinis , cum Propicr sua PPetatur, ratio est, Cur melcra appotantur. Atqui illud , quod Dei voluntas propter seipsu in vult, Pst Eius Bonitas. Ergo Φ.159. Ρraeterea , si Divina Voluntas aliqua ratione a bonitate Creata moveretur, amor, quo diligeret cimaturas, non tantum es- sectivus , s. d otium assectivus esset; siquidem amor essectivus ti nitatis obiecti, cum ipse sit , a quo illa otiatur , nequit ab ipsa vilici, seu moveri. Λtqui amor, quo Deus diligit creaturam, non
si assectivus, sed tantum effectivus', nam amor ussectionis trahit, et transformat amantem in amatum ἰ dum e contrario Deus in annia trahit ad seipsam, repugnatque Ipsum in ematurum trans r- mari. Ergo Divina Voluntas nullo modo a bouitatu Creata mo
140. Ρmp. d.' Deus necessario seψsum, libere ariet m res cintra Se vult.
Probatur prima pars: Voluntas Docossario inhaeret ultimo sui , ita ut oppositum timueat velle. Atqui Divinito Voluntatis non est alius finis , quam ipse Deus. Ergo Deus Decessario vult se imum.14 l. Praeterea, ε omnis P sectio ut bonitas, quaa in creatu ris est, Deo convenit ossentialiter. Diligere aut in Deum cst summa persectio rationalis Creaturae, cum Ρcr hoc quodammodo D
l, q. eit., . I ad 3. Exinile etiam sane lus Doelor insori Ohioelo eum multi. tudinem quae Deus vult. Eius infinitas simplietiali minime obstare. Nam e fleui intelligere Divinum unum est, quia multa non videt, nisi tu uno, ita velle Divinum est unum, et simplex, quia multa non vuli, nisi per uti uin, quod est Bovi. las sua I; Ibia. , a. 2 ad 4. ει ι Quia voluntas nostra non est Pausa bonitalis rerum, sed ab E.i ino vel ur,sieul ab obiecto; amor noster, quo bonum n licui volumus, non E,ι eausa boui. in iis ipsius, sed e converso, bonitas eius vel vera, vel aestimata provocat amo. rem, quo eius volumus ει bonum e uservari, quod liabet, et addi, quod non habe i. et ad hoc operamur. . Sed amor Dei e,ἰ iuruudesis, ei creaus bovii aiatem
304쪽
uniatur. Ergo in Deo essentialiter est ; ergo ex necessitate diligit
142. PDobat in altera pars: Voluntas nec sario Vult ea, sine quibus si uis esse non potest,non aut m ex Dcc Sitate, scd libero
vult ea, sine quibus finis csse potest. Atqui Deus vult alia a se, in quam tam ordinantur ad sitivu bonitatem , ut insnem. Boniatas autem Dei est Perfectu , et esse Potest sine aliis, cum nihil Ei pejectionis ex aliis accrescat. Ergo Deus rus xxinu Se non ramessario, sed libere vult .l43. Porro perspicuum est tum potestatem saetendi malum , tum deliberationem , tum mutationem a Divina Lit,ertatu am vendus esso. Sane 1 ' ε ad rationem liberi urbitrii non pertinet, ut indutorminate se habeat ad bonum , vel mulum ἰ sed hoc ad libertatem arbitrii pertinet, ut actionem aliquam sacero, vel non facere Possit. Et hoc Deo convenit; bona cuim, quac facit, Pol - si non sucere, Dec tameo malum sacere ivitret x. 2' Deliberatio, seu inquisitio rationum in dosectu cognitionis Oritur; qu Circa. Cum in Deo cognitio sinu discursu sit, etiam eluetio in Ι- Pso rei sine deliberatiane. δ' Item libertas et clionis in eo consistit, ut eligens illo, quo eligit, momento POSSit, P ut mavult, eligere, vol non eligere. At, iam posita illa electione, cum Enti omniscio nulla deinceps innotescere possib Prudens ratio mutandi sententiam , electio illa immota manet. Quocirca rutio , cur
Deus sententiam non mutet, rion desectus libcrae cicctionis, sed
Plenitudo persectionis est, qua st, ut Dihil novi umquam possit addiscere q. 144. Illud etiam observandum est, liberam volitionem Dei
spectari posse aut ratione entitatis Di inae , quatenus nempe est in Ddo, aut rutione terminationis ad creaturas. Si priori modo Consideretur, psi quid in nocessaria, Sin altem modo, est libera. Quam illud, quod actus Dei liber addit supra necessarium, non si aliud, nisi relatio huius actus ad c turas, scilicet habitudo,
seu respectus, et terminiatio ad creaturus. Rursus haec terminatio pol reb et ex purin Dei, et ex Parin creaturarum spectari. Si ex parto Dei consideretur, qua aenus cst actio vitalis, Et intrinseca ,
εὶ Contr. Gem. , lib. e. 80. i I, q. XIX. a. 3 c. Cosmol. , e. VII, art. 2, p. IV, 146. . In tib. II Sen ., Dist. xxv, q. l, a. I ad 2. a Dicendum quod Voluntas Divina se habet ad opposita, non quidem ui aliquid velit, ei opposita nolit,quod Εius immutabilitati repugnaret, nee ui possit vella honum, ei malum, quia deseetibilitatem in Deo poneret, sed quia potest hoe velle, et non velle II De I er ., q. XXlV, a. 2 ad 1.
305쪽
non distinguitur ab ipsa substantia Dei; si vero ex Paris creaturarum, est aliquid desectibile, seu, quod deesse possibile sit. 145. Ex his , quantum tenuitas nostrae mentis patitur , illa expeditur dissicuILas , quomodo nempe actus liber sit Deo internus, et tamen, cum liber Sit, possit esse, Vel non esse. Sane, cum
in relatione Divini actus ad creaturas, duplex respectus sit distinguendus, alter ex parte Dei, sub qua ratione intrinsecus est, ita
tamen ut Ordincm ad Creaturas hahoat, niter cX parte miraturae , Sub qua ratione est mere extrins cus, dicendum est actum liti rum Deo internum Posse esse, vel non emo, non quidem ratione cntitatis, nec ratione solius merae torminationis extrinsecae, quia haec actum intrinsece lit,cruin constituere non potest, sed ratis
ne terminationis intrinsecae ad aliquid oti insecum '. Quare Diavina libertas consistit in intrinseca indit serentia relationis Divini
actus ad obiecta extrinseca. 46. Obiic. l. ' Deus vult alia a se propior Bonitatem suam. Λiqui Deus Bonitatem suam nec sario vult. Ergo Deus Decem rio vult lilia a SP. 47. Resp., dist. mai. . ita tamen, ut sine illis Bonitas sua o
se possit, conc. muι. , ita ut Sine illiS esse Non PORSit. neg. Antili. :couc. mi 1. ἰ nN. C S. ε Licet Deus EX Dccessitate velit propior Bonitati in suam , non tamen EX De fritate vult in , quae vult propter Bouilatem suam, quia Bonitas Eius Potost osse sine :
liis ' ,. Id sex oo magis perspiCuum sit, quod Du non agit propter suam Bonitatem , quasi appetens quini non liabet, sed quasi volens communicare quod liabet; quia agit non ex appotitii finis, sed ex amore sinis 3 x. 14Φι. Obiic. 2.' In Deo intellectus,et voluntas non distinguuntur. Ergo sicut Deus quidquid intelligit, necessario intelligit, tui quidquid vult, necessario vult.
Hanc obiectionem A. Tliomas iam si hi proposuit , et luculenter consutavit. Porro sanctus Doctor advortit intelligere, et vello non distingui inter se, si considerentur in Deo. quippo quod prout in Deo sunt, unum, id inque sunt cum Essentia Divina: sod si relata ad res considerentur. unum ab altero distingui. Etenim, quoniam cognitio, ut sappo diximus. in ipso subiecto cognoscente Perseitur, perspicuum est rPS a DPO sciri, prout ipsuse in Eo sunt: atqui quidquid in Deo ost, ni, Eius Emontia realiter non distinguitur: ergo res, prout a Ddo friuntur, ab T sontia Dot Don
306쪽
THEOLOGIA NATun ALis Modiscriminantur. Vnde Disintim scire idem ost nc Divinum HS . E contrario, Divinum velle ad res relatum idem Dori mi, ac Divinum Itisse; nam voluntas Dei ad res rescietur, prout lanc sunt in seipsis, res avium, prout sunt in seipsis, ni, Emon Liu Diri maliter distiriguuntur. Ex quo facile conficitur Deum non vultu ros,quao extra se sunt, Cad In noeessitate, qua illas scit, quia quidquid est unum cum Essentia Dei, est absolute nccessarium, scd quidquid Oxistit oxtra Deum, non ost absolute Dorcssarium 3.1:,0. Obiic. A.' Cousinus: Dous est causa absoluta. Ergo non
li, l. Resp., neg. m. ne quidem vora in notione causae absolutae illud tantum insor nilum est D iam virtute ros creandi nota ab alio donari, scd vi suae naturae frui: numqua in v ro Illum necessario res cimam. Quinimmo eo ipso. quod Deus ost causa absoluta, summa Eius liberias innot scit; sitis otiim absolutum, cum sibi plenissime susticiens sit, nullam nec sui iam reli tionem cum re intrinseca involvit .
ART. VI. De Potentia Dei 152. Nomine Potentiae Dei, ut cui quo comportum Est, non intelligitur potentia Panisa, quae est Princi tum Puliendi ab alio, sod I tonita actini, quae est Princi tum ιις Nili in re itid . Milicet potentia Dci est c ipsa sci ulla, Vol voluntas Divitia,s cundum quod est principium essectivum ' ν. 155. Vt haec notio Divinae Potentiae dilucidius explic tur,
In moria revocandum PSt ad operationPm agentis intollectualis fi- Diti concurrere intollectum, et voluntatem, veluti principiti modiata, atque potentiam, quae OpUS cxe Iia itur, tam una Principium immediatum. Iani e potentia non ponitur in Deo, ut nil quid dissorens a scientia, et volutitate secundum rom, scd solum secundum rationem, in quantum scilicol potentia importat rationem principii exoqucia iis id, quod voluntas imperat, Pt nil quod solentia dirigit: quae tria Doc, sociandum idem convorii utit*x. I super c actio Dii Don cst aliud ni, Eius potiriatia, sed iurum iustost Disontia Divina ' , . Ex quo illud otium cons qui tur, Divi-
εὶ Ibid. ad 2. a Cl loeum s. Anselmi eit. p. 289, n. 3. Qua in re a. Tliomas
307쪽
506 et ii EOLOGIA NAT RALISNam Polantiam esse quidem principium essectuum,qui per ipsam
producuntur, non vero principium actionis, qua res Producuntur, nam actionis, quae ipsa Divina risentia est, nullum principium esse maest 3.
154. Prop. Potentia Dei est in Usa.
Probaetur. Vnumquodque secundum quod etsi κtu et per fectum, secundum hoc est principium activum alicuius v. Qu Propter et unumquodque tantum abundat in virtute agendi, quantum est in actu δ v. Atqui Deus est actus infinitus. Ergo.
155. Praeterea, et in omnibus agentibus hoc invenitur, quod quanto aliquod agens persectius habet formam, qua agit,tanto est maior eius potentia in agendo. Sicut quanto est aliquid magis
calidum, tanto habet maiorem potentiam ad calcfaciendum . . .
Vnde cum ipsa essentia divina, per quam Deus agit, sit infinita, sequitur quod Eius potentia sit in sinit a s v. Exinde sequitur Dei Potentiam ad omnia, quae sunt absolute possibilia, producenda parem osse. Cui libet cnim potentiae activae respondet v
Iut obiectum proprium quoddam Possibilis genus; sicut Potentia calefactisa refertur, ut ad Promium obiectum ad esse ori fu-ctibile ; Divitiae igitur potentiae , quae est infinita , respondent nocesse est obiectum , quod omne genus excedit, seu quicquid rationem entis habere potest. Atqui huiusmodi est quodcumque est absoluis possibilo. Ergo Divina Potentia ad omnia , quae sunt absoluis possibilia, sextonditur ν.
monet non oportere uti a Polentia Dei semper siι e timem esse tui, xicut nec quod creaturae Dermi ab aeterno; etenim e Polentia Dei semper est coniuncta aclui, idest operationi, nam Operatio est Divina risentia, sed e socius sequuntur seeundum imperium voluntatis, et ordinem Sapientiae 3; Pq. dispp., De μι. , q. l, a. I ad 8. 3ὶ I. ibid. ad 3. - l, q. eit., B. 1 E. 3 Pq. ais ., ibid. . a. 2 e. - 'ὶ i, ibid. , E. 2 c. Ibid. . a. 3 e. Exinde perspieitur magno in Perore vorsari Abaelardum, aliosque, qui, ut in Cosmologia te. VIII, ari. 1, p. l52, n. 3 adnotavimus, Deum
non potuisse alia emeere, quam quae fecit, nee plura his, quae s. cit, blaterant. Sana omnis virtus persecta ad ea omnia porrigitur, eirca quae proprius eius effectus versatur; sicut perseelus artifex ea omnia pol si emeero, quae suae artis propria sunt. Est autem Virtus Divina infinite porseela, atque proprius Eius essetius est quidquid habet rationem entis. Igitur ea omnia Deus pol stemeero, quibus ratio eniis non repugnat. Ratio autem entis iis lanium repugnat, quae eontradictionem involvunt. Quidquid ergo contradielionom non implicat, potest a Deo fieri. Iam vero multa sunt in rebus erea iis, quae, si essent, nullam eoneepluum pugnam involverent, fiicut patet practsertim circa num . rum, quanti latem, Et distantias stellarum, aliorumque corporum, in quibus, si aliter so haberet ordo rerum, nulla esset contradictio. Hape igitur possunt a
Deo fieri let comm Gem. , lib. II, e. 22 . Adhaee lola ratio ordinis, quam sa-
308쪽
II EOLOGIA NATun Acis 307156. Diximus ad ea, quae sunt absolute possibilia: nam ea, quae sunt absoliate , sive intrinsecus ii ossibilia ait Divinae Omnipotentiae obiectum non pertinent. En quomodo ad hanc
rem s. Τliomas argumentatur: ε Cum Deus sit actus maxime, et principale ens . . , Eius actio non nisi ad ens torminari potest principaliter, ct ad non ens Consequenter. Et ideo non poteSt
sacere quod assii nantio , et negatio sint simul vera , nec aliquod corum, in quibus hoc impossibile includitur. Nec hoc dicitur non poSsu facem propter dos tum suae potontiae, sud propter desectum possibilis , quod a ratione possibilis dcficit : pmpter quo ldicitur a quibusdam, quod Deus pol d succii , sed non potest sori L 3.
ab ipsa Potentia Dci interna rerum possibilitas sit repetenda. Iam veritati consentaneum est internam rerum possibilitati m non ex Divina Potentia, sed ex non repugnantia terminorum ducendam esse. Vbi quaestionis status bene est dcfiniendus. Cum dicimus, possibilitatem rerum a Divina Omnipotentia non repeti , depen- dotitium essentiae rerum a Deo, qui cst primum cias, haud cλ ludimus ; sed ex modo nostro concipiendi Omnipotentiam ab Es-
pipias trinis a se saetis imponii l a suo sumitur. Quando igitur linis est proporii tonatus rolnis propior si Em saetis. Sapientia facientis limitatur ad n liquem determinatum ordinem. Sed Divina Bonitas est finis improportionalii litor exce-MPtis ros e reaias. Vnde Divina Sapientia non determinatur ad aliquem ordinemrDrum, ut non possit alius cursus rerum culuero. unde uicendum est simpliei. or quod Deus potest alia sacere, quam quae fecit I, g. HI., a. o C. . Sciendum autem est Ahaelardum in liune errorem devenisse ex sententia Diodori Croni ics cie., De Fato, e. 73, quae in recenti philosophia IIol,hesium, spino. sam, et Rohinelu in praecipuos fautores habuit, nempe non aliud possibile esse, quam quod aut est, nul futurum erit. At vero linee sententia, Praeterquam quod in se absurda Est, lollit enim omne discrimen inter possibile, et actuale, vis absurda, ni quo Pxitialia consectaria ducit; nam omnem libertatem ei in homine, et in Deo destruit, quia id, quod est possibile, necessario huitismodi est. ot ideo, si non aliud est possibilo, quam quod est, nut futurum Prit, s quitur, uti idquid est, aut Iuturum erit, esse neeessarium. Neque jd dissilentite Spinosa, li timolus, aliique recentes, quippe qui hae theoria ad necessitatem creationis
3, Pq. uisis., ibid. , n. 3 e. Eadem ratione loquitur s. Augustinus: et Quisquis dicii, Si omnipotens est Deus, iaciat, ut quae saeta sunt, factu non suerint, non videt hoc se dicere; si Dinnipotens est, laciat, ut ea, quae vera sunt, eo ipso, quo vera su ut, salsa Sint 2; Conlr. Fatui. 3IGn. , lib. 26, e. 5. Et alibi: a Nec potestas Eius minuitur, eum dicitur mori, fallique non posse. Sie enim hoe noli potest, ut potius, si posSet, minoris ESsol ulique Potestatis . . . Dicitur enim omnipotens faciendo quod vult, sed non patiendo quod non vult; quod tasi accideret, nequaquam esset omnipotens 3; De Cin. Dei, lib. v, e. lo. i
309쪽
508 Tngo LOGIA NATURALI ssentia Divina distinguimus; atque creaturas esse possibiles dicimus, non ideo praeciso quia Deus est omnipotens, scd quia,cum nullam repugnantiam in suis notis essentialibus includant , cimtis rationem praesederunt, atquc ideo huiusmodi sunt, ut a Deo, primo et insinito Ento, essici queant. Re sane vera, ut argumen latur s. Thomas , si res ideo possibiles conciperentur, quia Deus eas vicere potest, in Circulum vitiosum incideremus, idem enimemet, ac si diceres , res sunt possibiles , quia Deus illas Pssi mpotest; ct Deus illas enicere potest, quia sunt possibilos . Ad haec, si entia quaevis idcirco essent possibilia , quia Deus illa produ- re potest, dicendum seret ideo solum aliquid esse impossibile, quia Deus illud ossicere non posset; imbecillitas orgo causa set unica ratio impossit,ilitatis rerum, quini profecto infinitae Dei
Potentiae notionem pessumdaret. At liaue absurda evanescunt, Si statuatur res, antequam cum Divina Potentia consurantur, interna perfrui possibilitate , quae ex consensu notarum illas con-ν stituentium exurgit. Interroganti enim causam , cur aliquid im
possibile sit, e . g. , homo irrationalis , vel lapis cogitans , id
Deum reῬonSum in promptu esset, iacmpe, quia hucC , ct simi lia rationcm entis non habent, sive ex Dotis mutuo pugnantibus coalescunt, quae Se invicem destruentes in ol,lecto, quod iacion
dum fingitur, nihil relinquunt. Vnde convenientius dicitur quod ea, quae contradictionem in liciant, non Posdunt seri , quum quod Deus non Possit facere '.
hilitatem a Divina voluntato, ac arbitrio penitere docuit; si quidem, eius iudi-eio, res intrinsecus possibiles ex eo evaduui, quod Deus sic eas risu velit, ut, si aliter voluisset, possibilia etiam essent ea, quae nunc, ob notas secum pugnantes, impossibilia iudicantur. At quomodo impossibilia per voluntatem Dei possibilia evadent Τ Prosecto cum id, quod nolis sibi inviceui reluctantibus cou. satur, puta circulus quadratus, sit nihilum, seu non ens, aetio clivina pro suo obiecio haberet non ens; atque idcirco ex voluntate Dei aliquid simul esset, et non esset; non esset, quia intrinSecus repugnans est nihil', esset autem, quia produci singitur. Neque limitibus circumscribitur Dei potentia, ex eo quod ad impossibilia non porrigitur; namque, ut ia in adnotavi uius, non ex defeeiu divinae polentiae contradictoria neri nequeunt, sed quia ipsa obieeium divina apotentiae Psse nequeunt. Ε contrario, alii philosophi internam rerum possibilitatem sic luentur, ut Eam non modo a Dei potentia, et voluntate, verum etiam ex intelleelu, et Essentia Eius non pendere clueant. Ita opinantur Genuensis, et Sioreheuau, quorum alter docet mundum pendere quidem a Deo quoad existen. tiam,at minime quoad essentiam allet vero asserit in ahsurda hypothesi Dei non existentis posse res frui possibilitato interna, licet quoad externam possibilitalem intereant. Contra huiu&modi sententiam salis sit hare reponere: I' Quid ii
philosophi nomine essentiae intelligunt Nihil eerte aliud, quam id quo res est
310쪽
153. Iam diximus Attribula Dei relativa ea esse, quae aliquam relationum ad creaturas involvunt, ita nempe, ut creaturae referuntur ad psum Deiun,sed in Deo non sit aliqua relatio Eius ad creaturas, sed fremidiam rationem tantum, in qu-- tum creaturae referuntur ad Usum ri, quae ad huiusmodi attributa scitu necessaria sunt, ad creation , conservationem, Oncuraum, et Providentiam rediguntur.
ART. I. Quomodo Deus causa mundi sit, ex licaturi M. Causa, quemadmodum in Ontolo a statuimus , in ediacimtem, miaterialem, ex Plarem, et sinalem distinguitur. Iam
Deum esse causam effectricem mundi , atquct illi per creationem existentiam largitum esse iam planum in C mologia fecimus.160. Deum autem neque esse, Deque umquain Concipi P SemuNam minerialem , aut formalem mundi ' ex eo , quod Ipserat Cau Osscctrix mundi, manifesto evincitur. Nam causa esse-Ctrix Saltem munero a re, quam os licit, distinguatur oportet, quia aliquid osse causam efficientem sui ipsius impugnat . ΕΣ. gr. , Si
homo gignit hominem, certe. aliud est homo , qui gignit , alius Vero, qui gignitur. Λtqui causa maiorialis, ct formalis , quippe
quae insoni iam rei offectae constituunt, unum, id que Cum ipsa sunt. Ergo Deus, cum sit causa eslectrix mundi, Causa m
id quod est. At quomodo res potest rationem entis habere, si primum ens singatur non esso Τ Sane in quolibet genere, ablato primo, tollantur oportet universa, quae sequuntur, nee aliquod potest esse ens seeundum, si nullum git Ens Primum. Quis numerum potest concipere, si nulla fingatur esse unitas tuuid vero erunt essentiae illae possibilitato interna gaudentes, si Deus ungatur non essu ' Erunt proseelo essentiae secundae; al quomodo secundae in ficta hypothesi non existeniis Dei P Inlerna rerum possibilitas est prosello quae clam veritas, at res denominantur verae a veritare inreuolus, unde si nullustintellae tis esseι aeιernus, nulla verseus esset ueterea I, q. Xul, a. I e. . Si possibilium landamentum, et ratio a Divina Natura nullo modo pendere , Deus in possibilium cognitione a re sibi extri useea, et a su prorsus iudere uento persicerptur, id, quod maxime repuguat. 3ὶ P. 276, 27T. - l, q. XV, a. 7 e. , cap. Vll, art. I, p. 140 sqq. ' David de Dinando, ut est apud s. Thomam, et stultissimo dixit Deum esse materiam primam I, q. III, a. 8 e. , seu causam materialem uiuudi. Amair, elis amem, seu Almericus Carnolensis, Deum, ut est B pud cumdem 1. Thomam ista. , et esse principium formale omitium rerum 2 etativit.*J cs ωιM., e. IX, art. 6, P. GU, l. 3.
