장음표시 사용
81쪽
80 cos MOLOGIAtaque a lapide , ct secundum Substantialom gonorationem lΜ'Pρο- tuentur. Atqui ex fisi tu ita atomorum mitionc, sive corigloliati ne nulla in robus substantialis diversitus produci, nullaque Do-va substantia generari potest. Ergo, si ex atomiis Oinrita is licerentur, haud possibile soret explicare, unde diversae naturae rei ministerent, et quomodo generatione perpetuentur. 15. Minor ex eo exincitur, quod atomi, antiquorum, recen tiumque Atomicorum iudicio, eadem secundum substantiam Sunt,
nec nisi motu, figura, situ, aliisque liuiusinodi disserunt, quae
Sunt mera accidentia; manifestum aurem est accidentia Duc diversitatem substantialem in rebus, iam ullam novam substautium
risi re posse, quiu in Pssectu nequit plus contineri, quam tu persecta, et completa eius causa contineturART. II. De systonante chymicolli. Fautores systematis chymici haec docent: Corpora sensibilia in sin licia, et mixta, seu composita distinguuntur. Simplicia sunt, quae in alia corpora helongenon, Scu diversae naturae nil huc resoluta non sunt, P. g., h 1 drogenium, et ferrum;
mixta autem Oa, quae in Corpora Micymmcia I Sol untur, e . g. ,γrur, aut lignum. At Vcro Et corpora simplicia, et mixta in partes, seu moleCulas dividuntur, ita tamen ut in corpore simplici non aliae mole lac invcniantur, Disi quaP Sunt homog me Ico Empo Eiusdsem naturae, et dicuntur in Frarares, quia corpus ab ipsis integrum ossicitur; in corpore autona mixto non solum moleculae integrantes, sed etiam constituentra, quae sunt hcter g neci , Et ita dicuntur, quia ex ii nis natura corporis mixti constituitur. E. g., in aqua inveniuntur moleculae integrantes, ex quihus nempe massa visibilis aquae Constat, et moleculae constituentes, quae sunt hydrogenium, ut OxyWnium JX quorum copulatione natura
si Bis argumentis dedimus A inmitis atomos posse Inter se eo in rere. At vero ne id quidem ab eis explicari potest. Etenim cum Epicurus, aliique voleres Aiomiei, tu in Ga sendus, eisque sociatores clorent atomos inter sρο coire ex o . quod dupli ei molia, scilicet perpendiculari ei certinatorio polloni. Non aliud inter veteres, Et recentes Alomicos iniere dii, quam quod illi duplicem hiive motum atomis per se inesse, hi vero ipsis a Deo inditum esse arbitrantur. Aldupliei illo motu explicari non potest,quomodo atomi inter se ad corpora conis stiluenda coire queant. Non motu perpendiculari; nam si atomi gravitate seruntur ad perpendiculum, evenit profecto. ut una alteram perpetuo insectetur. sed fieri numquam potest,ut una alteram contingat,qyia omnes eadem vi deorsum seruntur. Nee motu declinatorio;nam declinatio atomorum non aliter fieri
posset, quam si una atomus ab alia depelleretur; id autem haud possibile est, quia atomi, ut modo diximus, ob motum ad perpendiculum, quo pollent, sese contingere non possunt, ae proinde fieri nequil, ut una aliam depellat.
82쪽
c OsMO LOGIA 8 laquae est icitur. In hydrogenio autem non alias inoleculas, quami virios lysius hydrownii, nanciscimur. Tum mole rutae intcgrui tos, tum constituentos ex quadam vi sibi insita coniunguntur, quae attractio molecularis appellatur, et proprie vis, qua molinculae into antes uniuntur, cohiaram, et Vis, qua moleculae Constituentes coniunguntur, assinitas chymica audit. lam ultimauparticulae, ad quas in divisione molecularum integrantium perinvenitur, quaeque humana arte insecabiles Suut, moi Culao, Seu atomi Primitivae dicuntur, Corporumque et Entia Sunt. 17. Hoc systoma, praeter multos Aymiae cultores. duo Patres Q S. I. Romanus ', et Tongiorgius ' hodie propugnant. nequc ab ipso P. Ramiorius ex Padum S. I. multum abhorrere vidi tur lis. Prop. bstema chymicum a veritate alienum rat. Probatur. Elementa, de quibus quaestio est, nempe principia Constitutiva Cori Orum Esse ipsa quoque Corpora r Pugnat, quia si quodlibet clementum est Por se CoaPus . non Pol si CODCUΓr re ad constituendam aliquam rem, prout haec ost corpus. Atqui olementa, ad quae resolutio chymica desinit, etsi minus composita sint, atque ob minorem compositionem partium analysi chymica resolvi nequeant, tamen sunt ipsa quoque Corpora. Ergo olementa, de quibus quaestio est, ea CSse nequeunt, quae tu syst mutu chymico assignantur.
19. IIoc argumentum ex eo confirmatur, quod rhyinia, pcrinde aC cet me speciales Solontiae physicae, ita tra Experietitiae finesse continct. Atqui quaestio de priticipiis, quae Corporis substantiam efficiunt, cum ad omentiam cori Oris dosiniundam strictet,ae proinde experientiae si nos praetergrediatur,ad iuuiophysicam pertinet. Ergo systema rhymicum ad quaestionem de Priticipiis mu-stitutionis corporis resolvendam non PKL OPPortunum. 20. Praeterea, simplicia, ad quae unalysis chymica Pervenit, non per propriam formam in corpore existunt, sed per aliud principium formale in novam, ne unicam substantiam transmutantur. 4 Commixtum ex duobus, apposite inquit s. Thomas, neutrum miscibilium est, sed utrumque transit in quoddam tertium ex his Compositum ' , . Atqui, si ita res Pst, liquet clementa chymica per
' ill, q. LXXVII, a.8 e. Id ex eo maxime constat.quod alia o sunt vim s. pro αyri tiMPSqu Corporum. eum sporsum existunt, aliae vero eorporis mixti, quod ex illis componitur. Si enim proprietalos sunt divorsae. diversum esso doli tPrincipium, a quo proficiscuntur,ae proinde dicendum est aliud e se principium, PII os . CHRIST. Osirino II. U
83쪽
M non constituore Corpus mixtum, sed aliquo principio formalii pus osse, ut ex iis Corpus mixtum Constituatur. Ergo elementa tistituentiu corpus in systemate Chymi O perperam opticantur.
ART. III. De systemate dynamico 2 l. Hoc systema in recenti aetate Loibnitius ex industria e posuit, et propugnavit. Ipse statuit principia, seu clementa CO
Imrum esse subStantias simpli es, et proinde corpora non aliter Esse substantias compositas, quam quod sunt complexiones sub stantiarum simplicium. Has substantias simplicos, ex quibus corpora esliciuntur,moniades, nempe unitates appellavit, quia ex iis, velut ex unitatibus numerus. Corpus constituitur. Quomodo au-lom plures monades ad es sciendum corpus concurrant, explicuit hoc modo: Monados, ex quibus quodlibet corpus constat, l' spatium non Occupant, quia, cum Sint Simplices tonsion m et si
puram non habetit; 2' in qualit,et particula corporis sunt insini-lae, quia maioria est divisibilis in infinitum; δ' repraesentationo totius mundi gaudent, obscura tamen, et consum, hoc ost sino conscientia; 4 ' appotitia, nempe principio intrinseco activitatis pollent, ex quo omnos mutationes in ipsis fiunt; A' destituuntur nisCtione unius in alteram unde non immunt ad corpus ess iendum aggregari cX mutua in m ipsas actiora , scd opus cis est aliqua causa exteriori, rX qua Congregeritur; haec autem causa est Deus, quia Deus monados ita inter se coniunxit,ut intcrnae mutationes unius cum mutationibus internis omnium aliarum Conspirent, atque hoc pacto, quamvis aliae in alias nitul agant, tamen aliae ab aliis determinari videantur . 22. Hanc doctrinam isti blattianam variis purgatam Prroribus schovichius o S. I. nova forma cola innavit. Is docuit l' m nades in quolibet corpore esse quidem innumeras, sed non insi-
quod determinat naturam singulorum simplicium, ex quibus mixtum componitur, cum seorsum existunt; aliud autem principium, quod determinat naturam illorum, eum in mixto existunt. εὶ Huius systematis vestigia in Philosophia Pythagoras inveniuntur, quippo qui doeuit numeros esse prineipia, ex quibus omnis universilns rerim eomponitur. Verum disputatur,num eius numeri eum monadibus, seu unitalibus Lei nilii consentiant. Asserentem opinionPm, quae valde probabilis est, Sigism. Cerdit erudite defendit in suo Op., Intro zione alio nudis della religione,
Aelio iransiens, seeundum Lethnitium, ut alibi diximus sontes. , e. lx, art. 2, p. 5.). est impossibilis. 1 Cs Sual e novinati de Ia narure, et de la comm Dalion des subsumces. et alibi. ipse autem Lethnitius,in Epist. ad Psassum, hoe suum Systema Iuxtim appellavit.
84쪽
nitas, neque perceptione, atque appetitu gaudere : tr ipsas Coi
Imra eslicere ex vi,qua praeditae sunt, a tractiva, et 1 Fiatrice; Dum haec ris, quatenus est attractiυa , essicit, ut moundos seis in copulentur; et quatenus est rePliatrix, impedit, ne seM pQ-netrent; N phaenomenum extensiotiis corporum oriri ex moria dum multitudine per mutuas vires cohaerentium , et C rto quo
dam intervallo distantium 3. 25. Prop. 1'. Theoria Lei itii des elementis constitutivis
Probatur. Lothnitius 1' cum monades, ex quibus corpora Componuntur, perceptione, ac appetitione pollum dixit, Omnia, quae in mundo sunt, vivere cohaerenter docuit, P indeque ea, quae vivunt, non Vocie, sod gradibus disserm sumpsit : 2' nu merum infinitum actu admisit, quia unumquodque Corpus Ox infinitis monadibus conflari statuit ; T actiones transeunt nocesse , nec dari pomo putavit, unde omnes mutatiorios . quae in monadibus fiunt, ex vi ipsis insita fieri contendit. Λtqui hae tria Pronuntiata , quae sundamenta sunt theoriae teibnitianae , sunt prorsus absurda. Ergo theoria Lesbiaitii de clementis conia stitutivis corporum absurda int. 24. Prop. 2'. bracma dy amicum , POCumque modo Pro
Pugnetur, reiiciendum cst. Prohatur. Dynamismi lautores extension m mi rum apparentcna, non vero malom esse statuunt, Si quid in ex Ol metatis simplicibus ex tonsio realis exurgere non pol st. Λtqui inter Sio, ut postea Ostendemus, realis, non Vero apparens eSt. Ergo. 25. At vero ne apParentis quidum otensionis irati a quo S
cundum Gibnitium, neque secundum Bos bovi chium retiri di potest. Et sano l' secundum Leibnitium, morandos, quase Dullam extensionem habent, sed punctum solummodo Occupant, ita sese Contingunt, ut nullum vacuum inter ipsas interiaceat. Atqui duo Puncta, quar ita se contingunt, ut nullum inter se vacuum interiectum relinquant, in unum contoscunt, Omniaque alia , quae illis duobus adduntur, in unicum illuni punctum coalescunt D esse est. Ergo ne ph nomenica quidem extensio in systema-3 Philosophiae namralis theoria reducta ad nnseam testem virium in natura exstientium, venetiis 1763. Iam ante Bosehovichium Woulus, et pleri in Lethnitiani voluerunt elementa eorporum, quae simplicia esse non nugari ni . praedita esse vi molriee activa, qua singula in singula agunt, a singulisque in singula reagitur, ob eamquct mutuam aliorum in alia actionem et spe iam e putari, et, ne sese penetrent, impediri. Post Nolfium, et Boselioviehi mi Deo omnes tautores simplieitatis monadum, e g. , Dugald-SleWart, Cousin, Vbaglis, calluppius,idem docuerunt.
85쪽
in Leibnitiano explicari lvit st. Minor proliatur hunc in Inin
iiiiii : Indi visibilia, cuiusmodi sunt monades 3, sese nonnisi Sc-cundum AP tota tuta in pomunt. quia , cum cXportia partium sint. non inveniuntur in ipsis xtrema , ct modium. Atqui , si
tangunt sese secundum se ista, inter sese Compenetrentur,atque idem spatium occupent ne Sm cst. Ergo monuitis, si Sein tangant, in unum coalegunt.
2' Secundum Boscovichium inextensa quamdam distantiam
inter se se aut, et ita in unicum punctum non coalescunt. Atqui ne hoc quidem modo phoenomenum extensionis Oxplicari potest. Ergo. Minor ita domonstratur: Distantiam , et ordinem inter in tonsa Boschovichius repetivit ox vi attrahendi et repel
lcndi, quam in cis agnovit. Λtqui repugnat in eadem indivisibili
molocula corporis inveniri vim, quae modo attractrix, modo re pultrix sit, quia nitructi O, ct repulsio sunt vires naturali aer DP sitae. Ergo non potest inter inextonsa inveniri distantia. Atqui ex hac distantia phoenomenon continuitatis Boschovichius oriri Censuit. Ergo. Sepundiam systema Bosel vitali, phoenomenicae extensionis ratio reddi non potest. 26. Praeterea, etiamsi sumatur illa inextensa distantiam inter
Se Servare, tamen ipsa in unicum punctum Prosecto non coul Scerent, sed phoenomenon Continuitatis ossi ere numquam po sent. Et sane, Cum nec Parim, Seu in tensa, quae corpus Colla Ponere dicuntur. Continuae Sint, inae totum. seu Corpus, quod
ab eis componi dicitur, sit continuum, omne fundamentum pho Nomeno continuitatis deest '.
in Monades, sive unitates, seeundum Dynamicos, ita dicuntur Indi visibiles, ut sint extra genus quantitatis. Id a nobis adnotatur, ut hii iusinodi indivisibilo ab illo distinguatur, quod, ut s. Thomas ait, ε est terminus continui, ut putarius in permanentibus f I, q. vlli, a. 2 ad 23, quodque fi liabel silum determinatum in continuo, ultra queui porrigi non potest a s Contr. Genu. , lib. II, e. 56 l, et a non potest esse in pluribus partibus loci, vel in pluribus locis I; I, loe. cii. Alii dynainisiui propugnatores contendunt eum Volso phoenomenum evlensionis repetendum Eslle ex eonsum perceptione monadum, ex quibus eorpus eonnatur; nam ex eo, quod simplicia, ex quibus corpus conflat, eonfuse percipimus, fit, ut ipsa velut unum eontinuum esteientia nobis appareant. At, praeterquam quod monades, uti ostendimus, copulari non possunt,quin in unum punctum coalescant, Wolsus pro concesso sumit monades confuse a uobis percipi seu sentiri. Iam hoc est prorsus absurdum, quia obiectum lacullatum sentiendi, ut suo loco demonstratum est, nonnisi aliquid eorporeum esse potest; monados autem, quippe quae sunt substantiae simplices, aliquid corporeum, ae proinde sensibile esse nequeunt. Neque audiendus est Galluppius, qui Lezz., lex. I,XXX illὶ docui nihil prohibere, quin plura simplicia, quorum singula seorsum suut ii fiensilia, s mul coniuncta lotum sensile essietant. Nam, si repugnat
86쪽
ΛRT. IV. Quomodo seciandum Scholasticos quaestio circa P inciPM cor us conuictientia vcctanda sit, e liciamr2T. Vt in foria Λristotelio Scholastica circa principia, ex quibus corpus constituitur, probe intelligatur, haec in vutecessum
explicarent, ausas intrinsecas universales eorum a particularibus accurato distinxerunt. Atque id quidem sapienter. Nam quaelibet ros materialis considerari potest et in univcimum, Prout CStcorpus, ct singillatim prout est Corpus determinatum, nempe Ii corpus, non vero aliud. E. g. , serrum, si in universum AP Ctctur, Est Corpus, non ulltcr nc aurum, argentum, aut aliud Pius-niodi ; sint si spectetur, prout est iis omnibus pnuoditum , pr pter quae Omnes illud vocitant serrum, atque ab auro, et argento discriminant, ost Corpus determinutum, nempe surrum,non V m Rurum, nut argentum, aut aliud simile. Iani Scholusiici causas universales rerum Princi 'iti, et causas particulares clomcntia AP Pollarunt. E. g. , Hydrogeuium,et O sinium Surat clementa, ex quibus corpus, quod dicitur aques, exurgit. Quare tum Princia Pia, tum elementa sunt cuusae intrinseca corporum, Sod illa
sunt causae universales, haCC autem Purticula . propici ca spiodex illis natura omnium corporum communis Constituitur,atque in
hiis illa natura singularibus proprietatibus doterminata gignitur.
in universum constituitur , sunt corpora. Vnde s. Τl Onans Eli menta definivit: a corpora in quae alui resolvuntur, ipsa VE Hon resolvuntur in alia Φ h. I. Cum qua stio metaphysica de constitutione corporum instituitur, calamo universal 's Eorum, non vero particulurim quaeruntur, quin harum investigatio ad speciales sci ritias physicas, non vero ad CDArnologiam, quae est metaphysica Physicae, Spe ctat. Qua de ro thooria Scholaesticorum, quam exposituri sumus,
naturao laeuitalis sonitentis eius obiectum esse aliquid simplex, certo repugnat Simplex esse sunsile, Ptiamsi non seorsum, sed cum aliis mullis eolii unctuin cxistat, quia simplicia, eum, ipso Galluppio consentiente, tu composito non permi-Scrantur, naturam suam amittere non possunt. 3, Durinaeeae, inquinius, ut illas distinguoremus a causis agente, et sinati. quae non ivgreuiuntur Compo,ilionem corporis, sed extra corpus, quuis producunt, existunt. llaec principia, ut postea dieemus, sum materia, ei forma. e lucis, inquit S. Tliomas, selemcitiis , est compositio uiateriae, et sormau Oιiar. 6cm ,
87쪽
non de clementis, sed de principii S corporum versatur. Quoniam auium ipsa et munia, ut diXimus, Sunt corpora, ham qua tio nota Solum Corpora mixta, sed etiam Simplicia, ex quibus illa com-Ponuntur, Complectitur. T. V. bstema Aristoteli inscholasticum ex onitur 23. Systematis aristotelicinscholastici summa ham est: Corpus, Seu Compositum naturale CoriSiderari potest vel in se, nempe prout intelligitur seiunctum ab esse, quod in rerum natura hutiat,vcl infucto esse, nempe prout rase iam accepit, Vel inseri, n-pe prout esse in rerum natura accipit. 29. Si corpus primo modo spectetur, ad eius constitutionem duplex substantiale principium concurrere intelligatur oportet, CoruInque unum cst Pumisiam, eX quo, Ccu radice, tensio CO Poris Gurgit, ulterum Vero iactivum, Ex quo eius activitas eme sit. Primum vocatur miateria, et alterum forma . 50. Haec theoria ita Oxplicatur: 1.' Materia pro diversis modis, quibus ipsa consideratur, in ρι imam, et secundam dividitur. V Cutur Prima, Cum considerutur in So, nempe prout nullam ex Sehabet formam ; ob idque ad quamlibet sormam in se recipiendum indifferens est Secundia autem, cum consideratur, prout iam sormum in se recupit, Et, ipsum retinendo , ad alias determin tiones non quidem substantiulas, scd accidentales, quas natura, vel ars in ipsum inducere possunt, in se recipiendas apta est. E. g. , lignum, Si consideretur, prout scamnum Ex eo essici poteSt, materia secundia appellatur. Quapropter materia, quae, tamquam principium substantiale, ad corpus ossiciendum concurrit, Ost materia, Prout est Prima, si quidem maioria, prout est secundia, iam quoddam corpus cst, quia ipsa copulationem formae Cum materia Primu X postulat. Definiri autem potost materia Primia: Atiquid, quod cum Per se tib omni rasentia, et PrῬriettite vacet, in P toralia cit ad recipiendum in se quamlibet essentiam, arat Pr Prictutem R. Id exemplo e rebus urtisiciosis petito declarari in
ε) Thooria de materia, et mma dieitur Aristotelis scholastiea, quia ipsamn Platono inchoatam Aristoteles ad umbilieum perduxit, atque Seholastici perpoliverunt, et illustrarunt. At aino Doctores mediae aetatis ingentem, ut Moshumius ait, D clorum numerum, in primisque s. Augustinum illa theoria lauiores habuit. ln recenti autem aetate Leibnitius primuiu a systemate atomico ad Hy- nam leuiu gradum fecit, deinde, hoc etiam relicio, ad materiam, Et larmam Coniugii. Dunique hodie non pauci hoe s1stema Melantur, inter quos commemoratione digni sunt Barit, Sa ini-lli latres, et ex italis Brent amolius, Comius, Tommasius. Sanitus, Liveranius, Francosellius, i l prarcipue l . Liberatore ES. l. c s. avs., Constar., lib. Xll, c. 6, u. 6, Et De νω. bou. conir. Hausth. ,
88쪽
t. Einuina materia prima ita se habet ad elis naturale, ut lignum se habet ad min artificiosam, quia, sicut lignum, cum Dullam figuram artifici una habeat, in potontia ad omnes recipiendaS est, ita muteria prima, Cum nullam quidditatem, proprietatemque per
se hal cat, ad quamlibet quid litatam, Proprietatemque in Se r cipiendam in Potentia est.2.' Materia, cum per se sit indisserens ad hoc, vel illud corpus constituendum, indiget aliquo principio, ex quo determinatur
ad hanc, et non aliam Corporis speciem iniciendam. Hoc principium dicitur forma suistantialis. 4 Matoria, inquit S. ThoinaS, per formam Conuullitur ad determinatam specioin v. Hinc sorma substantialis definitur: Actias Primias materiae. Primo, Cum dicitur actus, distinguitur forma a materia, quia materia, ut di-Aimus, in potentia est ad quamlibet essentiam in se reCipiendum,
forma autem est, quae reducit materium ad actum, nempe ad constituendum actu hanc, aut illam speciem, sive essentiam compositi naturalis. Quapropter essentia rei non a materia, quae Per Se
ad omnia indisserens est, sed a forma repetenda est. Exinde etiam intolligitur materium veluti principium passivum, et sormam Ve- Iuti principium activum ad corporis effectionem Concurrere, nam forma est Principium, quo res efficitur id, quod Est, ct muteria est principium, quod essicitur id,quod res cst. Secundo,cum s ina suistiantialis dicitur actus Primias. distinguitur cum ab actu
existentiae, quo res non iam Ementiam, sed esse suum MCipit, tum a formis accidentalibus, quile essentiam rei iam constitutam
qui hciviam modis alliciunt λ. Tertio, cum dicitur actus miristiae distinguitur a suistiantiis se aratis. sive Angelis; hi enim ad uullum corpus informandum destinantur,ue proinde actuS Sinc n-teria appelluntur Τ.
ib. I, c. I 8. Bine s. Thoinas ait: ε Materia proprie loquendo non habet essen tiam, sed est pars essetitiae lolius Pq. uis . , De Ver. , q. lli, a. 5 ad Mil. . Fig. Bonaveutura: a Materia est indistincla, et passibilis ad disii vclionem per formam 2, in lib. I S ι. , Dist. xl X, p. I, a. q. 3 remi. l, q. XLlv, a. 2 e. Ei uria. sq. L, a. 2 c. : ε Maleria recipit formam, ut se is Eundum ipsam eonstituatur in esse alicuius speeiei, vel aeris, vel imis, vel
a Forma aeciduntalis a substantiali dissert, quia sorma substantialis saei thoe aliquid, sorma autem accidonialis advenit rei iam hoc aliquid existenii 3; q. disyp., q. urt. De Sp. re., a. I ad s. , Aliquando potentia ad esse, nomine maleriae,el actu esse nomine forma
designamur. Quocirea, eum formae erea Lae, quae in maluria non subsistunt,
alm in potenιia, in quantum habent esse finitum, ει ι uaιum sis. uiam , q. un. De SP. cr. , a. I ad I , dici quoque potest, quod in ipsis est composilio po-
89쪽
88 c o s u D L O i l AI.' Ex maioria, et sol inu substantiali unum Corpus P 'r se, et sine interventu ullius medii illicitur, ita ut idem sit e raso formae, et materiae, et hoc idcm sit isse compositi l . . Etenim illud , quo aliquid est cias , est quoque unum atqui forma per se ipsam efficit, ut res sit tu actu;ergo forma per se ipsam essicit,
ut Lx ea, et mutoria unum Corpus stat Τ.5l. Sin Corpus Secundo modo, i mpo,prout iaIn in natura rerum constitutum existit, haec statuenda Sunt: l Corpus iam in Datura rerum ponstitutum non ab aliis priu-cipiis substantialibus, quam quae diximus, nempe materia,ct λ ma, iisque, nulla re Inedia Copulatis, Componitur. 2.' Numquam materia corporis sine se a in rerum natura CSMPOtest, quia materia sine 1 rma est aliquid tantum in potentia; pugnat autem aliquid, quini est tantum in potentia, existere in
rum natum' . Item Ibrina corporis sine muteria Duinquam Se Potest, nam forma, ut diximus, est actus muteri ἰ repugnat Bu tem Existum in rerum natura aliquid, quod est actus, Sine eo, cu i est actus β. Exinde mus quitur notiones materiae,et formae, Si Seorsum considerentur, nonnisi abstractas esse, proindeque ei
modi, ut nihil ipsis in rerum natura respondeat. S.' Mutina, et sorma ita s cum copulantur ad constituendum CorPus in natura rerum existens, ut materia, quae per se indisserens est ad quamlibet emuntiam, determinutur a sorma ad unum Feciem si, ut sumeti limitetur a materia ad individuum, quatenus, Secundum quod recmittir in hac miateria, non amplius nutumn Specificam repraesentat, sed quoddam individuum eius constituit Τ. E. g. , in Socratu humanitas, quac est forma hominis, du- terminat mutoriam, quae in Socrate est, quia haec, uti ab humanitatu ad Socrutum constituendum determinata est ita ab anima litate ad Lucephalum ossiciendum di terminari imaerat. E contra rio, humanitas in Socrate u materia limitatur, quia ipsa eX eo, quod in Sυ rate ab hisco, et non ab aliis conditionibus materiae CimumSCi Ibitur, non cuiusque hominis, sed Socratis propria e St.
tentiae, et aelus, et per consequens materiae, et formae...; ged tamen hoc nouest proprie dictum secundum ciammunem usum loquendi I; Ibid. iu sol.
) Qq. disyp., De Pol., q. lv, a. I c. Hinc s. Augustinus de rerum erealiono disserens, ait: ἔ creator Deus ... sormatam quippe creavit materiam 3 imGen. ad uia. , lib. I, e. 15, n. 29 . Et alibi iconfess. . lib. XIII, c. 33, v.43ὶ Deum alloquens, inquit: x Simul utramque secisti, ut materiem forma, nulla morae
90쪽
c OS MOLOGIA 8952. Deniqui: si corpus tertio modo consideretur, nempe ins ri, preut esse substantiale in rerum natura accipit, hum monenda sunt:
ma ducitur a materia 4 in quantum materia, quae est in P istitia ad formam, sit actu sub forma, quod est lacere compos, tum v. Primum dicitur creatio, alterum generatio. Ita mumdus a Deo creatus esse dicitur, quia Deus, cum nihil extra ipsum esset, offecit Omnipotentia sua, ut res,ex quibus mundus conflatur, Esse inciperent, sive res, eX quibus mundus conflatur, ex nihilo secit λ. Contra ea, cinis ab igne generari dicitur, quia, ce sante combustione ligni, abit forma ignis, eique forma cineris succedit, utque haec a mutoria ignis educitur, quia materia ignis ad sorinum cineris in se recipiendam in potentia est.
ab una ad aliam formam. Exinde consequi ur, si corpus ConS, deretur inseri, opus esse, praeter materiam, ut sermam, ullo Principio, per quod materia est capax novam sormam in se recipiendi. Hoc principium vocatur Pristitio, nempe carentiu soruaue,quam res non habet, sed ad quam habendum naturaliter comparatu est . Et sane, duas formas substantiales in indoin composito ESM pugnat '; quapropter res corporeu non potest generari, Seu trun ire de una sorma in aliam, nisi careat forma, in quam transit, ita tamen ut ad illam recipiendam apta sit β.
ductio totalis seius in nihilum dicitur annis itatio, et, si eductio formae a muteria dicitur generiatio , separatio formae a maturin corrutici vocul ur '. Ita si Duus mundum in nihilum redigeret, mundus a Deo annihilari dicoretur, et, cum igniS extinguitur, indeque cinis efficitur, ignis dicitur corrumpi'.
iam s. Augustinus adverterat non posse roelo cogitari materiam, Ex qua eorpora fiunt, nisi eum prisatione omnis formas sConfess., lib. XII, e. 6ὶ, sive, ut alibi nil De nat. bon. conre. Mian. , lih. I, c. I S), per Omnimodam mmisi privationem. εὶ Sicut immutatio sormae substantialis generalionem, vel eorruptionem rei, ita immutatio sormae accidentalis alterationem eius emcit. G S. ThOm. , I, q. LXvI, a. I C. 2ὶ Hie monitos iuvenes volumus generationem, ei corruptionem esse propria compositi, nec nisi ratioue huiuν ad materiam, et formam pertinere. unde, prout eompositum formatur, aut dissolvitur, materia, et forma corrumpi. ntit seuerari dicuntur. Cis. Bon. , Ip lib. Il Senι. , Disi. Vll, p. 2, a. ll,q. t ad Gyy.