Sphaera mundi. Add: Georgius Purbachius: Theoricae novae planetarum. Regiomontanus: Disputationes contra Cremonensia deliramenta

발행: 1482년

분량: 130페이지

출처: archive.org

분류: 천문학

41쪽

sunt in eade: sepsicle. cuilibet etia plancta puter sole babet epi

cyclum. Ei est epicyclus circulus paruus licuit circularentia desertcorpus plancis et cciiij icicli semidesert in circularentia dclastantis. Eligit dii lince ducan a cetroacrrs ita pincludat epicriclum alicue plaucis: una Q pte orientis reliqui .vit occidentis punctus tractus ex pte oriciatis dicit statio prima punctus Miro cotractus exsic occidentis dicitur statio scitida Et quado planeta est in alterutra illa uationii dicitur stationarius. Arcus eir, icycli superior inter duas stationcs intcrceptus dicii dircitio et quando plancta est in illo: tunc dicit directus Arcus vero epicycli inlatior inter duas stationes interceptus dicit retrogradatio. et plancta ibi existens dicitur retrogradus.1uns aures assignatur statio directio vel retrogradatio.Unde no dicit luna stationaria directa vel retrograda avia velocitate motus eius in epicrdo.

GiUe eclipsi lunae. Isti autem sol sit maior terra:necesse esto medietas spb ς cire ad minus a soles pilluminc et umbra teris octens in aere tornatilis minua in rotunditate: doncc deficiat in supficie circuli signo; insepabilis inadi solis. Est autonadir solis punctus diImae oppositus soli in fimaamcnto. Inde cum in picnilunio luna lacrit in capite vel in cauda draconis sub nadi solis tunc crininterponetur soli et ung. tandocti luna lunae no habeat nisi a so/le: inici veritate deficit a lumine. Et est eclipsis gcncratis in omni terrasi fueris in capite uti cauda draconis directe particularis vero eclipsis si fuerit prope vel infra metas determinatas eclipsi.

Et sema in plenilunio vel circa cotingit clipsis. Inde cu in qualibet oppositione. boc est in plenilunio no sit luna in capite vi cauida draconis nec stipposita adi solis: non est necesse in quolibet pleniluinio pati eclipsin:vt patet in presenti figura.quisubsequit

42쪽

G sum autem suerit luna in capite vel cauda draconis vel prope metas supra dictas et in coniunctione cuni sole: tunc corpus tuns interponetur inter aspectum nostrum et corpus solare. Inde ob umbrabit nobis Laritate solis: et ita sol patietur eclipsina: non quia deficiat uinine sed dcficit nobis Nicrinterpositione uia inter asscctum nostru et sole. Ex tris p non semper est eclipsis solis iconiunctione siue in novilunio. Erlotan dii etia-qn cst cclipsis Iungi eclipsis in omni terra: scd quando e eclipsis solis nequam: imo in uno climate ecclipsis solis: in alio non quod contingit

43쪽

propter diuersitatem aspectus ut diuersis climatibus.Unde Tir

gilius elegatuissilia naturas virilisque cclipsis sub compendio cti git dicens.Desectus lungiarios solisq3 laborcs.fx prςdiciis pa/ret ovium eclipsis solis cis et in passione domini: et ca in passio esset in plenilunio:illa eclipsis solis non suis rasuralis immo mi raculosa contraria nature:quia eclipsis solis in nou:lum vel madebaconrogae. propter quod legitur Dionysium ariopagitani in eadem passione dixisse.Suticus naturi patitur aut naudi ma/cbiua dissoluetur opusculuipi fricti Joannis de sacro busto plicitu cit.

44쪽

GDisputation Ioannis. de monte regio cotra cremonensia i planeta*ibeorcias delyramenta praefatio.

Universis bona*anin studiosis Joanes de more regio.O.D. ibcommentaria oblitcrare no veremur nominibus ctiam quod ut isti putant accrbumi: cnunciatis.1 Dibi aute volciat pori prompta rectaq3 exemplaria versare aut noua condere aut incndo sto cribrare baud quaque diffitendu est id libenter atmiosulto sacrum lautio quo alicia detrabam auctoritati sed quo matbema ticarum studia iam inde a 'culis multifariam inquinata ac pςnς ab onantibus derelictar omni labe quoad eius sicri potest abstersa illi,stroitur quod prosccto quo imulandi plurima tum denuo traducendi officio fiet necesse est . Lontradiccre auicin scriptoribusquequi antiquissiusque vrboles erraucut iusti viri ac liberalis in genisci se arbitramur exemplo moniti omnium scrocor qui unq3 aliquid noui composiacta.Co deniq3 nominibus scriptoknose pcrcimus baud absentaneum videri debet quum miselli quida ni nata capti credulitare tantum tribuant sest tuis librorum inscriptionibus autorumque vetustati ut de re quapiam disputaturi supre nium ac validissimum argumentandi locum lamp ab auctoritate

mutuandu censeant scilicet alieni assertioni qualicunque plus fidenostq3 emisimus indicem ope*quς librariis nostris sormanda tradem' nonullis ut accepimus isdendi magis que iuuandi indio inflammatis

illud mox visum est reprebensione dignum qiquorundam opera scri

propinamutare conamur: alio: vero prorsus rei cere nouis videlicet

illatis traductionib': deinde pile riR3 probis vetustisque auctorib' cotraditare ac quorundam recentio p

45쪽

tes 3 rationi cietissime .pssen nescio quid singularis indulgentie

mors hominum qui aliquid in vita coposuere: ut quos adhuc vi Iuos forsitaniacgligeremus eo*ravita functosopcra religiosius amplexemur siue q sentcntijs ipso p refragari non licet ne Liuilis diam aut insolentiam id sicri credatur: siue Saliena placita excutere argutius. diiudicare grauamur quonia id plerui sine magno labore fieri nequit. Dinc ergo factu esse credidcrim ut coplura litterarum studia somniscuiusdam aut anilis fabule specim contra efrint ob lectiones nimium securas ac comentationes obsequiosas. neruinctiimucro etsi cotagium illud omnibus scrinclibaalla' studijs comune sit: in matbcmaticis tamen omnino pudcndu est ac intolerabile quippe quiconsessu omniti perpetua sempor se seirentia certitudine nostri desidia seculi ad laccin quandam dccocta sunt adeo ut in scientia siderali univcrsas citi inducere longum cst prςtcr Octardum cremoncnsem ac Ioannide sacro busto cunctbs pene autores negligamus: iamq3s astronomis cocbrcmur qui corii coinciataetbeoricas sc planeta; Ophςraq3: ut vocant: mate Inalcm vidimus. At ubi numcrorum quoq; tabularii predictio numqὴ inchoamcnta queda attigimus: tum demulcrlaci undiq3 credimur. Dinc alii lectionib'publicis allegamur discipulos scue a Icturi quales ipsi sunt prςceptores. Alisad costillatiocsincipum accasimur.quo iapplosione firmati mox in publicii ac picbci in turba dclirameta nostra sun dere no rubescim' pudctifcctorcccnstre quanta nobis indc cotumelia pleruq obncniat et quideno indiarierin piscitatc stolida xprie prccones sum' ineptie. O3hς quide quia adnexa sibi pena luant leuiori cgccccnsura que et ad corrigenda excplaria scietia quavis recondita te indiscrcte ruimus Docitcni nisi fallor piaculia e sentctias aucto p nobiliti obiciacbrare cotagijs ypri suppositis ignoratie postcritateque viciatis librorum excplis inficcre. Quis cm nesciat mirifica illa sormandi arte nuda nostratib' excogitata obesse tantum mortalibus si mendosa

46쪽

tissemiticiittirlibrorum volumsna quantum prodest excinplarib'rit correctis. Iloriquco inibi temperare quo minus unum prola rani exempluin coricctoris audaculi qui geograpbiam Errabonis latinam aliquando faciam,omanis nuper librariis formandaue ex bibuu: quavis ridere magis libeat que litteris indicarchominis scioli confidentiam. Js macrtio volumine rei de prolixitate dici mayim agisv qu accidit babitantibus inter Roma et Ileapolim dies inquit maxima cit borarum solstitionalium quindecim illic etiami spius boc epitbeto solstitionaliun repetito inscitiam suam atq3barbarismum indicans noscit verbo duplicem prostituit igno

quod latine est borarum quinoctialium stolidus ille miratus cst quo na modo quinoctiales bo ς die solstitii constituere possint: tau noctio ac loli isto multum insccse distantibus. Jtiam a solsti ii boras illas denominauit ignorans utiq3 cur quinoctiales di ian boletia illςqustii die solstitiali numeran .alcino sane tan

tum traductori Guarino vicium imputabit is enim superi' haud long post caput secundi voluminis diem maxima apud britavos horariami uinoctialuim esse dercilianouem insinuat. 44on dice recit j oillitionalium icut gramariccllus iste sed a solstitio solstitiale torutariaucanum linitatus diecit lapidim leonis Oolsticialc caput. Tali corrccsori imo potius corruptori exemplaria eme datu difficilia plurimuq impcditio amice credis Quid qirς o sic si traductoris incuria primu ex plar vicio sit obductu aut ab esurieuti quovis librario perperam imulatum Quorum profecto

sed friuola adiboimne famelico pasis suiu inauratione. Igitur qui

47쪽

se habere putabit rosmograpbiam biolemsi ne umbra quidein

tanti operis poterit ostentare. fidemque nemo no babcbit sumatim dicenti inibi opus boc nodum ad latinos translatum ce prςscrtini si resciuctit ipsum ob difficullatcni sua diu apud gi cos quoque perditu omninoq3 interitu fuisse nisi monacbi cuiusda BlJaximi vi Igilatia reptu cet. GJbsc alibi pleniori reddent tractaru Jana reuertens unde abisne aliena delicta reprcbcndente meipsu ide/ar eximere a grege isto ridiculo astronomo p tanque inuocciare nul Ilim errori obnoxiu nunc profiteor que laturit imo gratias ingen res babitu*plerisque omnibus qui meas inspicient editioncs iudicabutq;quauis insidiose quas etsi sciam Dorati, Quintilianique monitu note prςcipitandas aliquid tame initate vegetiori tentanda

est noventri tantum more pecudu3 indulgcre videar Ouspicor autem fore non nullos qui insolenti crimen inibi obicctabui ut qui in Ocrmania ne dicam barbarie degam: inops librorum: a freque tiaque docto p bominum semotus tot tamque cclebratos viros in IN lcre ausim. sed bu nisi me fallit animus: vcmam dabunt si finem propositi: no personam scriptoris aut sortiana pcrpcuderint. 4Jam quo liccntius abundiusque uniuersi tentata nata uispicere iudicare: corrigere ac retractare qucant ecce incipium sponte intcrpretanaetitoque multiplici i medium statuo baud reformidante pro republica litteraria quamuis experiri fortuna .sitque hec prςsens lucubratiuncula quasi prsgustamcntu niueis comentationis qua veluti mensuram reliquς tatis nostrς quantacunque deus tribuci excrccbiImus. Dortamur deniq3 lectores benivolos quide ut pro suo quis/que ingenio conatus nostros examina ud quident sine premio nisi quispia nois sui celebratione negligere velit. qua certe pollicemur facturos in operib' nostris bifucrit opportunii. Imulis aut nonibit voluptatis accedet si bona incres inusitatas aggrcdi ausu in

errore deploederint Bed ne longi pro ur incipium' pcurrere.

48쪽

Deoticas planeta . Gerardo cremonensi ut sertae:ςditas ta pridemque misibus studijs generalibus legi ςptas opus quide te

nue sed a multis magnisque ingcnijs credule probatum. VJultos passim offendas insanos cius expositores:crrataq3 sua demonstrationibus gcometricis roborare conantes. qui que friuole vigilaue rint specie dialogi manibus nostris iadudii erepti intelligent: que in urbe Roma quondam lusimus: nuncq uniuersos sideralis scilenti studiosos eo interprete Balutamus. Cracolliensis.

3 quis sorte rogc quaobrepotissi finii ad banc ede diui Ictri apostoliboc mane coccssctim is sciat limis oratu me vcnisse ut pia dcfacto posucccdat cui silucra religio cor di sit: qui bristiani nois inimico mabuincto occurreroausit quiq3 cxter Inis olim oculcatis hostib' intestiua studcat toltcre discidia ut ade onini ambitione ac praua cupiditate cicuncta boni mores ex integro resumani ac deluccps optinas queqyartcs ilice redeat' turbulenta bacessaetate iacgligi videt ala, reliqua studio phcncra silcntio prςtcrca artes liberaici bortant prςsatim ille qitas votant mathcmaticas:

49쪽

qui ita misere mortaliuanimis occideruntu vippaucos bodie resperias qui satis docte cosecuti sint eas:plurimi aut et ferme oes vix quo animo miserabile dictu: nota audiat nihil suaue arbitratites cino auri sacra fame expleat. Jnterea in ea que astro; pollice noticia quosda afficit botes no quide: ut equia esset anilia occrce di sed glorie aut questus gratia:qui iusto ordine neglecto dum adlatura prenunctanda nimii properat totam scrine que de motis est pretereunt astroilomia. quo dcinii fieri solci ut vulgari dique hic natur ludibrio .ncm id iniuria quandoquidem ab errori suis quo Ir occasiones ignorat abstincta non student. 'quisna te appellat bomine tanta turba discernere n5 sinitae Paluere te rte iubeo Joannes optime o G aluit te aduenissc gaudeo amice dulcissime. C. Jam dudum salutatus baud rcspodisti. Quid agit. U. Deambulatur.Ocd tu quid rei bic babescis. Expccto. I. Otofoclicem qui expectandi gratia, babcs ad capessendas cia opes ecclesiasticis brac aiunt esse viam. C. Daba. Tu quoque idcirco bobcris qui .antope ante bos fili moraris sacrum .ds. Deus faxit O , nunc o Io alicenum expecto dominii mei Huo ut ita di crimincia efficia. Q. At ego dominii incia operior futura custode ad conclaue. TI Tu igitur boc triduo in carcerclatcbis id quidem comodi ba biturus ut que primuinclectio uoui pontificis tibi innotcscat. M. Quid tum postea. U. Hi iude sortunas cius prodere post . C. Recte profecto id explorandi talis creditur Ite ianua. Alii dicit potius obseruanducensent quo catlicdraircinit apostoli/ca n corona triplici redimitus Ocd missa ille faciam uJ;. orandus naulto maxime deus est vi ceptis illis adspiret utq3incrcitriuin suos lactici radio cperare iubcat omines deuot supplicatadia c. C. 3ta faciundu censeo. Ucrum ut ad usitata iucundioraq3 nolint colloquia redcamus opportune niones ubi Di Scrcurit coincino fras. El. Quidqusso incidit. C. Theorice planctara communis in incutem rediere prssertim locus ille ubi dona nutis proportiona

50쪽

libus inercurisagitur. Iam lantentia cius loci baud quaq respondere videtur rabulis, uincro p. ci. Tlicoricas dicis Derardo quodam: ut fama est: cremonensi ditas: queinde primam sortiis sint sidcinit tantopere legcrentur: sepenumero admiratus sunt C. Tu ne illas icctum iri adeo iniquum arbitraris ci . Utrum legcn dς sint an portusncgligendς alius quispiam paulo post iudica frit C. 3gitur ineptus ego frustra tantam illis fide babui quippe

quas totiens magna cum intentione legerim. ci. optimi viri su ctus cst officio no modo enim bcne dicentibus gratis sunt babcia de verum cita errantibus: alamic bos quidem cautiores reddi mur: per illosautcm meliorcs. C. Adbuchςreo dum tot comen tarios suos circuspicio: qui omnes explanare conantur basce beo ricas: nibit errati: nibildcuique insipienter dicti notantes G. Biquid obscurius scriptor ipse diderit vel indocte forsitan prςccpe Irin officio comentatoris id quidcm satius illustrandianarillud vero dcceiui cum moderamine exponcndu est alioqi: in ignati habebi

tur comentator atque temerarius.Ocd ne die teramus res ipsa attedenda est. Uelim uobis datum iri textu bcorica *: quo ordinatius singula plustrare liceat.C.θι vicino amiculabemus unde pete Ire oportebit. ta. Iade ergo ocius petitii Buceps hodie facinus cςptasse videor qui aliena scrip ta et iam diui indubitatis habita: retractare ausim. 1 Ic* ubiubi opus erit Euclides noster atq3 Ptolcmetus aduocati alsistent. I si aliunde testimonia sumi oportucrit copia sic spero: dabit. Doc nanque pacto nisi me fallifaninius: ca luniandi pleri' adimet licentia. Od nisi sicrct plurimos prςter

rationcm inibi oblocuturos vctarer Dicerciri forsitan Unde no uicio inibi tantum arrogcm ut vetustum prouocare autorein non

crubescam. Oed amicum video rcdeuntem. Ibi cst libellus quein ictauius. C. Eicum ipsum. U. iis cst. 44unc ordici dulcia γsco a rebus paruis que aliquatenus tolerari possent si modcrami Iuctario acciperentur. post pauca igitur initialia PlJedius inquit

SEARCH

MENU NAVIGATION