장음표시 사용
301쪽
olque redderet uniuersum debitu, quod utique prius supplici dimiserat. Sic,inquit, & pater meus coelestis faciet vobis, si non remiseritis unusquisque fratri suo de cordibus vestris.Et quis non hoc ta iustum Dei iudicium comprobetZAit Sapiens:Homo homini seruat iram, & a deo εμ 1 p. quaerit medelaλIn homine sibi consimilem non habet misericordiam,& pro delictis suis deprecatur Ipse dum caro se reseruat ira, & propitiationem petit a Deo Quis e orabit pro delictis illiusλ Memento nouissimorum,&de- fine inimicari. Quarto, surdus est peccator ad vocem pauperis peten- Surdus adris misericordiam,vt &ipsius preces nec Deus exaudiat, pave . . iuxta quod per Salomonem dicitur: Qui obturat aurem Prois 2 r. suam ad clamorem pauperis , & ipse clamabit & non ex- Η-ron. audietur. Qui enim clementiam non habet nec indutus
est viscera pietatis, quantiis spiritualis non implet legem Christi. Nam omnis persectio Christianae religionis inpietate est, quam quisquis sectatus fuerit, & si lubricum carnis patiatur,vapulabit quidem sed non peribit. Circa secundum principale dicitur:
Et apprebendens eum de turba seorsum.
Hic ponitur benigna Christum deprecantium exaudia Heio,Et diligenter attendenda sunt sinaula quae dominus Mureb in huius surdi & muti curatione percgit. Primu igitur ap- du eum prehendit eum quem erat sanaturus. Ipse enim ut humanum genus perfecte sanaret,humanam sibi naturam homo factus assumpsit, iuxta quod per Apostolum dicitur: Nusqua angelos apprehendit, sed semen Abrahae appre- MANhendit,ut per mortem destrueret eum qui habebat momeis imperiu, R eos liberaret qui crant obnoxij servituti. Apprehendit autem eum de turba seorsum,ut doceret Chia nos vitare gloriam inanem, ne opera nostra faciamus co 1M LOram hominibus ut videamur ab eis. Item segregauit eum fWs intia turba,ut doceat quod principium sanandae mentis est a turbis malorum cogitationum segresare de peccatis suis
dolentem. Apprehendens nanque infirmu de turba seo sum educit,quum mentem peccatis languidam,visitati ne silete pietatis illustrans,a consuetis humanae conuersationis moribus auocat, atque ad sequenda praeceptorum 'siorum itinera prouocat.
Hoc itaque domini ex Io monemur secati tumultuas L fuge ,
302쪽
sugere,si nostraru quaerimus salutem animaru .Comm-put enim bonos mores colloquia mala.Et utiq; quam diu quis haeret in inquietis & perturbatis cogitatioidus atq; in Ordinatis moribus seculi huius,no est quod ad salutemPωπονα speret cx spiritu dei.Vitanda nihilominus summopere domisata s. cet prauorum hominu societate,quae quasi cathcna quae mei . dam plurimos detinet in peccatis. Nam sicut bonoru hominum colubernium docet intellectum,affectu ad bona non parum incita iuuatq; plurium ad boni operis effectum,sic & maloru societas excaecat, damnat & negligit --. Ρ- omne opus bonia. Qui enim viro sancto adhaeret,ex assi-
νιν me. duitate visonis, u loquutionis, & exeso operis, accipit
'ut accendatur in amorem virtutis,ut peccatorum suorum tenebras fugiat,& in desideria aeternae lucis exardescat. m. Sccus,si malorum elegeris & sequaris societatem, ait vir sanctus:Ne te dixeris lanum dolentem latera, id est,m
ωαγν. lorum se crate habentem. Si Loth tametsi sanctus per-masisset in Sodomis,perisset in scelere ciuitatis, scd angulis horrantibus sugiens in montem euasit exitium. I Malorum enim societas,etiam bonos ad crimina inutimes. et . tat,iuΣta verbum Sapientis:Qui tangit picem inquinabi Pra. a s. tur ab ea,& qui comunicat superbo induet superbia. Sedetissim qui cum sapientibus graditur, sapiens est. Amicus autem
stultorum similis efficietur.Vnde ad Iosaphat rege Iuda alioqui pium & iustum in sermone domini dicitur: Impios. M. praebes auxilium,& his qui oderunt dominum nimirum,' ' Achab & Iesabeli amicitia iungeris,idcirco iram quidem
domini merebaris,sed bona opera inueta sunt in te.Quin etiam Salomon ipse singulare sacratiu sapientiae, per maram foeminaru societatem in idolatriam praecipitatus est. Adeo pronum est humanum xcnus ad malum, ut facilluc
unus prauus multos corrumpat integros,quam multi integri sanare valeant vel unum peruersum,scut iam in haeretica prauitate corruptis palam cemere est. Quamobrε resecanda est ovis morbi a caulis ne gregem totu in eia resecandae sunt carnes putridae,ne totum corpus P reat.Ait quidam: rex totus in agris
Unius scabie cadit & porrigine porci
viaque consecta liuorem ducit ab uva.
Hinc & Moyses dixit ad populum quando se Chore,D thaa & Ahiron commouerant aduersus ipsum & Aaron.
303쪽
Separamini a tabernaculis impiorum,ne sorte & vos absorbeat infernus vivos. Sed quid huic surdo & muto seortum a turbis apprehenso secerit coelestis medicus attendamus. Sequitur. Misit duiras suos in auristitis eius, oe ex eos tetigit betuam ains, oesuspiciens in caelam ingemuit. Potuit huc Dominus vel Alo verbo m olo voto vel x nutu senare,his tamen ceremoniis & ritu externo uti voluit,quemadmodum etiam discipulis suis tradidit impo- Mus. ωIanere manus infirmis,ut melius nabeant. Sileant igitur haeretici qui cercinonias omnes sacrός- EMegaque ritus in diuinis ossiciis atque sacramentis clamitant ceremo abiiciendos. Si superuacuae sunt huiusmodi ceremoniae, mas sis respondeant quiar his etiam ipse usus est Christus Et uti- uata . que conueniebat hic manuum suarum adhiberi praesidia, quoniam omnia creauit & secit manus Domini, a qua etiam manu eorum quae creauit salus & curatio, dicente Psalmista:Fiat manus tua ut salvet me. Quo etiam pertinet & illud Iob,Obstetricante manu eius, eductus est λάλcoluber tortuosus.
Itaq; Dominus surdum hunc Sc mutii curaturus,primo misit digitos suos in auriculas eius.Quod utiq; spiritualiter surdum sanaturus tunc faciliquu per dona sancti spi- D H datus aures cordis ad intelligeda ac sust teda verba sal - disi istis aperit.Nam & digitu dei appellari spiritum sanctum te sanctus. statur ipse Dominus, cum dicit Iudaeis: Si ego in digito Luci xx. Dei elicio daemonia,profecto peruenit in vos regnu Dei. Quod exponens alius Euangelista,dicit: Si ego in spiritu Dei elicio daemonia. Quo nimiru digito & Magi in AEgy Tua m.
pio superati sunt a Mose,dicetes:Digitus dei at hic. Sed EM. . S eodem dixito lex in tabulis descriyta est lapideis, quia per donum sancti spiritus & ab insidiis defendimur, siue
nominum siue spirituum malignorum, & in agnitione diuinae voluntatis erudimur. Digiti ergo Dei in auriculas Cius qui sanandus erat missi,dona sunt sancti spiritus,quiabus corda quae a via veritatis aberrauerant, ad stient nsalutis audiendam discendamque reuelat.
Et quia cognitam veritatis luce sequi consessio debet, Ladeo bene secundo subiugitur: Et expuens tetigit linguamus. Expues quippe Dominus langua tangit aegroti, qua
304쪽
sperum ad consessione fidei ora credentiu instruit. Sputum na oristi que domini, saporem des gnat sapientiae , quae sapientia mast. Ioquitur, dicens ' Ego ex ore altissimi prodii prim
Eccl. et ..genita ante omnem creaturam. Vnde& alibi sputo e- n. s. Ius terrae commixto caecus natus illuminatur. Sputum
enim quod ex capite domini descendit diuinam eius
naturam quae ex deo est, portio terrae cui idem sputum immiscuit, humanam quae ex hominibus assumpta est, M. a. designat. Etenim per medicamentum ex sputo suo aemem N- tcrra compositum oculos caeci nati aperuit, quia genus Deum. humanum per consessionem utriusque suae naturae ab in-Gistis genitis errorum suorum tenebris Dominus eruit. Expues Metua se ergo Dominus linguam muti ut loqui valeat, tangit,inc quum ora diu bruta,ad verba sapientiae proserenda contactu suae pietatis insormat. Oculi Ionathae illuminati sunt,quod gustaverit moducum mellis. Nel in Duo,diuinitas est in came Christi Dillata. cit Theophylactus, haec omnia Cristum in huius curatione secisse,ut ostenderet omnes partes suae carnis sanctas
ac diuinas esse,adeo ut sputum quoque ipsius solueret linguae vinculum.
Sequitur. Et suo sena m earlum ingemuit. M Postquam de turba segregat infirmum Dominus,pota Beda. su- suam mittit digitos in auriculas, postquam sputo tangits exit in linguam illius,subinsertur. caelum. Tertio,Et suspicies in coelum ingemuit. Suspexit in coelum ut inde mutis loquelam, inde surdis auditu,inde cunctis infirmitatibus medelam doceret esse quaerendam. Cur m- Ingemuit autem,non quia ei opus esset cu gemitu aliare it. quid petere a patre,qui cuncta petetibus donat cu patre, sed ut nobis gemendi duret ex eplum, quu vel pro nostris vel pro nostrorum erratibus proximoru supernae pietatis praenilia imploramus,illius exemplo qui ait: Cum ignoremus quid agere debeamus,hoc solum habemus residui, H oculos nostros dirigamus ad te. Item ingemuit compassus miseriae tantarum infirmia harum in quas genus humanum propter peccatum inciderat. Sed & hac ratione suspexit in coelum , ut ostenderet unam sibi cu patre qui in coelis est esse volutatem, & n
quaquam ut Iudaei blasphemante, insmularant in vilissi inorum supraesidia captare sphituum,qui patrem Deum
305쪽
haberet in coelis. Ad haec suspiciens in coetu ingemuit,ut & nos coetu cor Ioa.. 1 Iisporalibus oculis quasi exules a longe intuetes ingemiscamus. Lararum proinde resustitaturus in coetu suspexit, &gratias egit patri se ab illo semper exaudiri. Nos quoiaque mentis oculos in coelum leuemus, omne nostrum, propositu,omne nostra in Deu reserentes intentione. Item ingemuit,quia gemere nos docuit.Nam per intimarcompunctionis gemitum friuola carnis laetitia pursatur.
Sed & ideo suspiciens in coelum ingemuit, quia nos uos ad possidenda coelestia creauit, longe in terrestria eiectos esse doluit. Denique suspiciens in eoelum ingemuit, ut nobis quia celestibus gaudiis per terrena oblectamenta discessimus, ad haec per gemitus & suspiria insinuaret ese r
Sequitur. Et ait illi Phpheta,quod est,iadaperire.
Et hoe est quintum quod coelestis medicu, hune sanando Vseruauit.Ephpheta. Quod inquit Euanselista est,id est,
significat, adaperire.Hebraea enim vox est,quam suo Marcus interpretatur eloquio. Aduerte D suspicere in coetu,&ingemiscere, hominis erat,sed imperare auribus apertionem &linguae loquela mandare, dei erat.Dominus Deus,inquit Esaias, aperuit 1 2. mihi aure,ego aute non contradico etrorsum non abii. De lingua aute: Dominus,inquit,dedit mihi lingua eru- Ibidem, . ditam ut sciam sustentare cu qui lapsus est,uerbo. Aures etenim ad audiendu a Deriendae,lingua vero ut loqui posset a retinaculis erat suae tarditatis solueda. N 6 enim Δ- se eis est a malis aures linguamque castigare loquelas, si noetiam iuxta Psalmissam inclinemus aurem nostra in ve ba oris Dei, si non os nostruat loquatur sapientiam, &mcditatio cordis nostri prudentiam. Sed effectum virtutis Christi attendo. Sequitur enim. Fi satim aperta junt aures erusin Alutum es vinculum lim O
Hoc diuinae virtutis opus magnificum unum e signis Mona
erat a quibus Messia in ic ste & Prophetis promissum Iu- una m Lei nosse debebant. Praedixerat cuivi Esaias: Deus ipse chris
306쪽
M veniet & salvabit nos.Tunc aperientur oculi caecorum, di aures surdorii patebnnt.Tunc saliet sicut ceruus claudus, S aperta erit lingua mutorum. Quod autem non modo
bona,sed etiam persecta sunt opera Christi,ostendit Euagelista quu dicit mutu hunc loquutu suisse recte,hoccst, expedite.Quod etiam futurum Esaias in spiritu praevidit,
dicens: Lingua balborum velociter loquetur & plane. Porro moraliter ille solus recte laquitur, siue Deucostendo, siue aliis praedicando, cuius auditum vel caelestia M ,- bus possit auscultare mandatis diuina gratia reserat, cui 2ψικ. linguam Dominus tactu sapienti ciuae ipse est,ad loquedum instituit Moeipsum a Deo postulante Psalmissa qui
ait:Domine labia mea aperies & os meum annuntiabit
N-M Iaudem tuam. Sic & apoitoli Pauli lingua soluta fuit quuvinctum quidem se praedicaret,sed non ita ut & verbum dei in ipso esset alligatum. Sic etiam fidelium linguae per gratiam spiritus sancti soluuntur,in hymnos & cautica spiritualia in laudem dei,
in preces item,& actiones gratiarum. Item soluuntur ad p.rta proximum,ut ea loquantur quae sunt aedificationis, quae
sol-ntur. nutriant charitatem,quae consolentur moestos, quae vacillantes confirment,quae moneant pigros , quae consulant
dubiis,quae doceant ignaIOS- .m imis Et loquebatur,inquit, recte.Ubi Beda: Qui recte loquaco a baptismatis nostri tempore didicimus corde crededo ad iustitiam,ore autem consessionem faciendo ad salutem, curandum summopere est , ne post baptisma ad iniusta &MM. I R. uoxia verba declinemus. Si enim ipso iudice attesta te de omni verbo otioso quod loquuti fuerint homines reddituri sunt in die iudicij rationem,quantam ex eiurrationem, qui non solum otiosa, sed & criminosa loquuntur. Qui impudicitiae, iactantiae , blasphemiae, &
quod omnium minime licet in detractionis sermonibus seruire non timent,qui proierunt mendacia, qui fes- ὼειρει in se dicut testimonia,qui seminant inter fratres discordias. de eusti Sed ut no modo linguam per sermones huiusmodi sed &aures contaminent,has ad suas lasciuias & friuolas mundi vanitates,ad nugas,&quod omnibus his grauius est ad salsa haereticorum dogmata,ad Dei & sanctorum derogationes,& blasphemias hauriedas, accommodant. Verum audiendo verbo Dei suscipiendis monitis,correptionibus Quo maiorum, omnibus tandem quae conducunt ad salutem
307쪽
latem, plus quam surdi sunt & mnti. Ecce quemadmodum id quod Deus in eis propitius abluere & sanctificare dignatus est, ipsi passim contaminare & prophanare
Circa tertium principale dicituri
Et praerepit iris ne cui Merem. Quanto autem eis praeripiebati into magis pias praedicabam in eo a rati admirabantura Meu . ,-Bene omniafecit, surdos ficu au G mutos loqui.
Hic ponitur insignis miraculi per turbas praedicatio. Praecenit,inquit,illis ne cui dicerent Cum antem non fit I utandum quod dei filius signum faciens hoc abscodi voverit,quod & contra voluntatem illius sit patefactum in turbas,aut si non potuerit ipse silentio signum tegere fi velici quod iacere potuit quum voluit,quur praecepit illis ne cui dicerent,an sors an ipse de gloria vana sibi attendebat,an etiam illi peccauerunt qui contra vetitum diu nar virtutis signum praedicauerunt. Sed attendamus duplex esse praeceptum. Vnum quod dicitur obligationis,cuiusmodi sunt decem praecepta di ito Dei duabus tabulis lapideis inscripta. Et huiusmori praeceptis citra grauem Dei ostensam non cotraueritur. Aliud est praeceptum instructionis,quando videlicet, non illud seruari praecipitur,quod verbis praecepti prima faciesgnificari videtur,ued id potius quod per madantis inte-tionem innuitur,cuiusmodi suit pretceptum procliti loco de tacendo miraculo turbis datum.Non enim Ἱntedebat Dominus quatenus illud miraculu ad Dei gloria perpetratum silentio tegeretur,sed nec tutanducst eos peccasse qui illud praedicabant, sed nobis erudiendis praecepit illis ne cui dicerent,& hoc Plures ob causas. Primo ut doceret non esse glorianda in miraculorum Non essa virtutibus,aut quibuscunq; operibus bonis, exemplumq; gloriata. daret,ut virtutu opera facientes,iactatiae vitium per omnia gloriamq; vitemus humana,ne nostra bona actio per inanem vulgi fauorem supernae retributionis munere priuetur Nouerimus tamen opera nostra si digna imitati Nwn ope ne sunt, nullatenus debere celari,sed ad utilitatem statem ra bona nae aedificationis ipso dispensante patefieri,qui dicit: Non eblemia potest ciuitas abscondi supta montem ponta. Et re vera da. ita est intelligenda domici dispensitio praecepti. Nec iam bona facientes Baturnos cauere debemus aspectus,
308쪽
qtisi dieat Dominus:Luceat lux vestra cora hominib', ut videat bona opera vestra,sed ut per opera quae proximis os edimus no laude nostra ab illis, sed profectu illorum quaeramus.Et hoc est quod subiunxit:Et glorificet patrε vestru qui in coelis est.Nam qui ea intelione bona oste- diit opera,vt ipsi soli laudentur, non autem ut laudantes '. in bona proficiant,neque ut pater qui in caelis est glorificetur, tales nimirum illo sunt elogio denotandi quo. dicitur:Amen dico vobis , receperunt mercedem suam. Nobis itaque Dominus miraculum celari praecipiens de vana timebat gloria, non sibi, cuius gloria non vana,
sed vera est,imo cuius est omnis gloria. Sccundo,praecepit ne cui dicerent,ne propter miracu- r νε- lorum gloriam Iudaica accenderetur inuidia ad mortem evii no Christo ante tempus inserendam. .
mi dus Tertio,Hldoceret quod beneficia largientes laudes i
rent. de quaerere non debemus,sed accipientes par est bene-Nem facientes commendare.
ει . Quarib,quia pigris volebat ostendere,quanto studiosus quantoque scruentius eum praedicare debeat quibus iubet ut praedicen quando illi qui prohibebantur, tacere non poterant. Quis igitur iam praedicare iussus tacebit,
dum conspicimus eos quibus datum erat praeceptum silentii tanto amplius praedicasse, quanto ne praedicarent amplius mandabatur Quis ergo iussus praedicare tacebit, quando iussi tacere sic ardentertraedicauerunctingat o. Hic aduerte quod nonnulla ulentio tegere debemus
WMa H Primo si quae per nos gesta sunt bona opera, cuiusmodi
lenim. sunt eleemosyna,ieiunium,& oratio,ne ad modu Pharia νώ. α seorum eleemosynam facientes, iactantiae tuba ante nos canamus, ne ieiunantes exterminemus facies nostras
ii Iaudem quaerentes ab hominibus, sed nec orationes no- . sisas ad vanam gloriam ostentantes , quasi venales has prostituamus. Quin potius ieiunantes lota facie pexi L. que capillis praetendamus hilaritatem. Dum eleemos nam lacimus, nesciat sinistra,quid faciat dextera. Et or tur1 intremus in cubiculum, & clauso ostio oremus pa- σω a trem.Siquidem in opere bono duo fiant attendenda, glo-σ Hili ria scilicet & utilitas. Gloriam sibi reseruet Deus dicens
tas - per Prophetam:Gloriam meam alteri non dabo.Vtilit ρενε bono. tem nobis cedit,qui bonorum nostroru non eget. Quod
si dei gloriam invadimur hanc nobis γλxpauxesi prae-
309쪽
ter arrogantiae rearum quem incurrimus, & ipsam iure perdimus utilitatem. Secundo celare debemus ea quae perpetrauimus peccata, non ut simulemus quam non habemus sanctitatem, sed ne palam haec iaciendo caeteros insciamus. Snntenim qui pudore sublato de turpibus & nephandis quae g csserunt gloriantur.De quibus per Esaiam dicitur: Peccatum suum quasi Sodoma praedicauerunt, nec absconderunt. Et mox promeritam poenam denuntiat, dicens: Vae animae eorum,quia r dita sunt eis mala. Siquidemi eccata nostra non nisi in secreta cosessione sunt humiter sacerdoti pandenda. Tertio silentio premere debemus peccata proximorum ne ipsos hinc distamemus.Vnde & per Salomonem dicitur: Quae viderunt oculi tui ne proferas in iurgio cito, ne postea emendare non possis,quum dehonestaveris amicum tuum. Porro diuersum faciunt multi, qui mox suum aliquid rumoris sinistri de proximo audierint, nisi illud effutiant, non quiescunt,iuxta quod per Sapientem dicitur: Sicut lagitta infixa in scemore canis, sic verbum in ore stulti. Quarto silere debemus commissa nostrae silet secreta proximorum,ne infideliter illa prodamus. Vnde scriptum est: Qui ambulat fraudulenter reuelat arcana, qui autem ifidelis est,celat amici commissum.Hoc enim proximi cha ritas deposcit. Vt autem inter fidelem & sutilem cauto discernas, audi dicentem: Percontatorem fugito,quia garrulus hic est, Nec retinent patulae commissa fideliter aurca. Sane quo magis praecepit CHRIsaeus turbae vitaceren eo amplius admirabatur,& opus diuinae gratiar praedicabat.Na Christo prohibente,crescebat ardor praedicandi,ut hunc continere non possent. Mirabantur quidem de miraculo,sed mirabantur amplius quia tanti mi- 'raculi gloriam Dominus non quaerebat,quc madmodum pharisaei qui hominum gloriam summo sudio sectabatur.Porro gloriam qua refugiebat CHRIs Tvs tu bar in eum duplo refundebant. Quid enim aliud est ea quae est ab hominibus gloria quam umbra Fugis umbram tuam,illa te sequitur, ita ut eam effrigere non possis Sectaris eam,illa te incomprehensibiliter fugit. Non 2cus de gloria lium a.
310쪽
D E C I M A TERTI APOST PENTE-
C o S T E N. ras oeuls qia vident qM vos videtis Lineae r .. . Lectio sancti Euangelij in tres partes di- niditur.In prima parte CHRIsTI d mini nostri cognitio commendatur. In secuda, Dei & proximi dilectio ad talutem esse necessaria demonstratur, ibi: Et ecce quidam legisperitus,In tertia,quis nobis fit proximus parabolice insinu tur,ibi: Ille autem volens. Circa primum,ad pleniorem praesentis lectionis inteI- ligentiam,notandum est quod reuersis qui ad praedicadu omissi fuerant discipulis & cxultantibus quod etiam daemonia in Christi nomine eis subuccrentur,ait Dominus: In hoc nolite gaudere quia spiritus vobis subiiciuntur. Gaudete autem quia nomina vestra scripta sunt in coelis. Et paucis interpositis, conuersus ad discipulos ais: Beati oculi qui vident quae vos videtis.Vbi sui visionem seu notitiam dupliciter commendat. Prim b, ex proposita verae beatitudinis mercede,quum dicit:Beati oculi qui vident quae vos videtis. Secitdo,a dignitate singularis gratia ibi Dico enim vobis. . O rs' primum,scilicet propositam mercede beatitudinis,dicit Augustinus: Quum omnium hominum una sit volutas capessendae beatitudinis, mirum esse unde lata de ipsa beatitudine existat diuersitas,ut aliqui beatos se putent,quum fruuntur corporum voluptatibus:aliqui quum abundant diuitiis,quidam du honoribus cumulantur, alij quum exaltatur principatibus.Sed tantae diuersitatis caussa est,quia licet omnes beatam vita cupiant, ubi tame sit quaerenda non omnes intelligunt.Vnde Boetius: Omnis mortalium cura,quam multiplicium studiorum Iabor exercet,diuerso quidem calle procedit,sed ad unu tam e beatitudinis finem nititur peruenire. Id aute est bonu, quo