장음표시 사용
101쪽
De saeris eonesonibus datur) tempus quom sternum erit: quippe quod mundus sine tempore esse non
potuerit.Quod vero aeternum est, origurae omnino careti tempus igitur origine non habetatem ,hoc pacto. Tempus aut
originem habet,aut no habeti sed si tempus habet origine,non suit semper: Tempus aute habet originem, suit igit,quanρdo non fuit tempus. At qui fuisse,aempo'ris est significatio i suit igis tempus,quando non suit tempust quod fieri prorsus impossibile est: non est igitur vllu prin/cipium temporist ergo tempus origine caret.Locus,a diuisione. Maxima, Condividentium uno sublato, alterum manet, SpoIito a itero,tollitur reliquum.
A diuisione tandem per partitionem, ducitur argumentum,ut si quetratur, Aneanis substantia sit, εἰ talis formetur a rogumentatio,Latrabile animal substantia est,Belua marina substantia est, sydus ite coeleste substantia est Haec autem tria rao inis nomen significat,est igitur canis stib stantia. Item,Aut sanus est,aut aeger, sed
102쪽
tinus non est, igitur aeger. vel sit , aegre non est,igitur sanus est. Uel ita ,sanus est, igitur aeger non est. vel hoc modo, Ae'ger est,igitur sanus non est. Et haec de argumentorum locis Dialecticis dixisse sufnciat. Qui quidem maxime in docendo Concionatori usui erunt, de quo uno potissime curam habere debeo ut inseorius ostendemus.
De locis Rhetoricis. Loei Rhetorici,quidam sunt commu
Ex communibus ii tantumodo Chri/stiano Concionatori conueniunt, scili rat, Honestum, inhonestum, utile, in/utile,Facile,dissicile,necessarium,non necessarium.Ab his facile est argumenta ducere,ut cum volumus aliquid laudare, vel suadere,eo quod sit honestum,utile, facile,necessarium: aut si volumus vitu
perare vel dissuadere aliquid ,eo quod sieinhonestum, inutile, dissicile, & non ne/cessarium .De his o omnibus inserius, ca
103쪽
De sacris concionibus de usu partium orationis agemus, latius dicemus. Hic tamen illud monendum ,ex Iocis Dialem cis sumenda esse argumenta, quibus ostedere valeamus, quid honestum
sit, quid inli onestum, quid uti le,aut inuclle, quid facile,aut dissicile, quid necessarium, aut non necessarium.
Ex iis vero locis qui communes non sunt,Concionatori tantum usui erunt illi qui personis attribuuntur. Hii aute sunt, genus,natio,patria, sexus, aetas, educaνrio, disciplina, habitus corpis , sortuna, conditio, animi natura , studia, consi/ua, mors,& quae mortem sunt cosecuta. Ab his p omnibus argumenta ducuntur, cum volumus aliquam laudare perso/
A genere primo argumentum ducit, Nam similes parentibus, aut maioribus suis,filii plerunt esse creduntur. A natione, Nam & gentibus proprii mores sunt,nec idem in Barbaro,Grg cox
N Romano probabile est. A patrias
104쪽
ac A patria i quia similiter etiam ciuitata leges,& instituta ,habent differentiam. A sexu,vi , latrocinium facilius in vi
ro, veneficium in foemina credas. Ab aetate, quia aliud aliis anni temporibus magis conuenit. Et in hac,argumeta ducuntur,a pueritia, adolescentia, tu uenta,& senecta.
Ab educatione,S disciplina, Quonia refert a quibus,& quo quiso modo sit in
Ab habitu emporis ,Nam,Vist quen ter ducitur in argumentum libidinis,speicies i ita petulantiae,robur. τοῦ i in fortuna, Si quidem nec iam credibiae idem est in diuite,ac paupere, illo propinquis,amicis, clientibus, abundanter - isto vero his omnibus destituto. A conditione,Nam pluri inunx distat, clarus,an obscurus quis sui magistratus, an priuatust pater,an filius i ciuis,an peregrinus i liber, an seruus t maritus , an coelebs r parens liberorum,an orbus. Ab animi natura,Etenim auaritia,ira,
105쪽
: De satas Contionibus Iraeundia ,misericordia,crudelitas,seuraritas,& alii his similes a dictus frequetersidem afferunt,aut detrahunt. Ab stladiis quo*,Nam rusticus, forensis,negociator,miles, nauigator, medi/cus,aliud adipaliud essiciunt,hoc est, aliud aio aliud studium quisl eorum ex
2 A eonsiliis,quae&praesentis,&praeteriri,& futuri temporis sunt.Ex praeterius enim extimari solent praesentia. A morte, ut siquis pro republica , aut pro fide ,& religione mortuus sit. Ab his tandem quae mortem sunt consecuta, ut si miraculis post mortem ela tmerit quispiam. Et haec de argumentis, deo locis argumetorum,quibus aliquid per argumentationem confirmatur, aut confutatur, dicta sint.
D Eperiis igitur argumentorum locis. 1 qui sint causae adiumetto,nosse oPOε
106쪽
ret, quemadmodu argumentationes ora
nate,& absolute tractare possimus, sic Mipsi meminisse poterimus quid quo loco
dixerimus ,δἰ auditor argumentationum distributionem,facile retinebit. Argumentatio igitur, est oratio, per quam res aliqua, aut probabiliter ostenoditur,aut necessarie demonstratur.
Ex hac argumentationis definitione apparet,quod omnis argumentatio qua ad probandum aliquid utimur, aut neo cessaria,aut probabilis dici debet. Necessaria argumetatio ea est, per quaea demonstrantur,quae aliter ac dicum nec fieri,nec probari possunt i ut si mulier peperit,cum Viro concubuit. Probabilis autem argumentatio est, per quam ea ostenduntur, quae fere fieri solent,aut quae in hominu opinione posita sunt.Ex his quae plerunt fieri solent, huiusmodi est exemplum,Si mater est dIIigit suum filium. Ex his quae in homina opinione posita sunt, tale Cicero in rhutoricis de inuentione exemplum sub/
107쪽
De satas Conclon usItingit , Impiis apud inferos peritas esse
Λ Rgumetationis partes lant quin ,-LA eius praesertim quae absoluta,& persecta habetur,que sunt, Propositio alios rationis Ofirmatio,exornatio,coplex o. Propositio est, per quam summatim
ostendimus, quid sit quod probare V Τ' Ritio est eausa, qua demonstratur id
verum esse,quod intendimus. Rationis confirmatio,estea,quae pra ribus argumentis corroborat breuiter ex positam rationem. Exornasso est,quautimur res honestandae . hoc est ornandae tum S locupletan'dae causa. Haec exemplis,sinii libus,comparationibus,& caeteris limoi constat. Compsexto est, quae concludit breui ter colligens partes argumentationis. Caeterum si breuis fuerit argumentaρ
108쪽
tio, supersedendum iam erit, tum exoranatione,tum complexioner Exornatioone quidem, ut si paru locuples ad amplificandum S exornandum res esse videatur: Complexione Vero, si res breuis est, ita ut facile memoria comprehendi possit: Utrisq; autem si res tenuis at* humi iis fuerit. Amplissima ergo absolutissimam aragumentatio, quinque partita em Breuissima,tripartita: mediocris,quadripartita, sublata videlicet aut exornatione,aut coplexione.
Argumentationis igitur persectae N absolutae, Exemplum ex epistola Pauli ad Hebrgos sumere licet.Sic proponit Paulus capite G. Quod Iesus praecursor pro nobis introiuit interiora velaminis , seocundum ordinem Melchisedec pontisex
Rationem propositionis ostendit ex conditionibus ipsius Melchisedeeius similitudine. Confirmat rationem ex qbuiatione.
109쪽
ex benedictione,ex decimatione , ex n minis interpretatione, ex genealogia, ex infinitate.Item a contrario sic,quod non Deuda Aaron, quod ex alia tribu, quod ex iureiurando,quod in aeternum. Exornationes horum omnium patent per totum Capitulum S eprimum. Concludit capite.8.fina liter complerctendo siei Talem igitur habemus ponstrificem,qui eosedit in dextera throni magnitudinis in eoelis.&c. quae sequuntur Haec argumentationis exercitatio ad plurima nobis est utilis, non tantum ad sacras Conciones formandas , verum etiam ad conficiendas epistolas,& confi
Ita in senatu danda, S ad quaelibet alia
Eodem v itur inuentionis sonte eon sutaso, quo confirmatio utitur, proρpterea quod quibus ex locis aliqua res
confirmari potest, iisdem potest ex locis
110쪽
Infirmari. eque enim ex aliis locis raco argumentorum in hac parte peti potest, si in cofirmatione.Nec locorum,aut senotentiarum,aut Verborum, aut figurarum alia conditio est. Et ideo quam breuissis me hanc partem expediemus. Consulario igitur est,obiectorem latit actio,per quam aduersariorum cofirmatio aut diluitur,aut aleuiatur. Si ergo eum haereticis sit nobis eonte dendum,eorum confirmatio diluis,mo/dis Dialectitorum ab Aristotele traditis. Aleuiatur vero iis quae sequuntur et aggressione cuiuscunt grauissimi,ut cstera auditor vana credat. Intermissione,breuitatis causa, si tempus daretur,plane satisfacturi. Promissione solutionis,si antea pavea dixerimus vivorum multitudine auditorem obruimus,in tantum obtundendo, retpromissae solutionis immemor fiat., hi Attenuatione,ostendentes amplifican
do filisse possibile quod aduersarii dixe runt impossibile,aut alia mente factum,
