Theologia quadripartita Scoti. Prima quarta pars, seu theologia speculativa, ubi agitur de Deo uno, de Deo trino, de creatione mundi, de angelis, de primo homine, de incarnatione Verbi divini, de Christo gratia, ac de iustificatione & merito. Authore

발행: 1678년

분량: 484페이지

출처: archive.org

분류: 그리스도교

201쪽

non producitur voluntates ut principio quodlibetis mih eamplaeuiis ergo genuit eum voluntate enim principium unius productionis debet esse de subsequente Attendae tamen , quod quando di terminatum ad uni eam productionem, de unicum citur, Patrem genuisse Filium voluntate antecedentemiuirum: ergo eam Spiritus s. sit rerinium ad xii Mequont, subsequenti hoc inteIligitur demptatus voluntatis solus producitur per volumi volaritate essentiali, me convenis Patri, ut Deustem, non Filius. Deinde, si intellectus admitteret est quoniam enim lyater est Deus liab, nedum Deum voluntatem pro principio Filii, intellectus divinitatem , intellectum di voluntatem , sed habet nitia, . a , --intellectionem essentialem in volitionem talem: eis Pater ut Deus, vult Mnerationem Verbi an- tebam fiat, vult eam quando fit .vi quando facta est prioritate, posterioritate sumpta secundilmordinem praesuppositionis: non vero prioritate de posterioritate durationis; Hec enim remignant Deo. Oηjic in primam partem, quod licEt volitio notionalis non copulet parentem eum prole tamen B volitio essentialis determinat intellectum lintionalem Patris is producat Verbum quia diximus; quod volitio esse in praecedat generationem Verbi, quoniam Pater generat Verbum voluntate

antecedenti. Resp. nee voluntatem notionalem.necessentialem colitu'gere pate Hen tum prole voluntas enim notionalis non applicat Patrem,m generer; quia voluntas netionalis mas vellet quam intellectus intelligeret ex quo sequeretur, quod productio Spiritiis S esset prio generatione Verbi quoniam

Spiritus S producitur per volitione in in voliti

illa esset ante intellectionem nec etiam volutos essentialis detetminat Patrem , ut producat quia producit per intellectum, di intellectus determi-tur a se, mon ab alio. O ic. x. Intellectus non est ita ex sedetermina nis, quin aliquando determinetur a voluntate, patet de nostro; qirando enim non studeo, volu tas mea potes applicate intellectum ad studendum rergo etiani voluntas essentialis, quae est in Deo , ut Deus est, potest applicare intellectum Patris, ut non esset principium perti in aud productionem enim sit termini aliam potentiam exigeret. Proo lectionibus solent allegati Patres, dicentes, Patrem generale Filium voluntates sed loquuntur de voluntate sumpta adverbialiter idest volun-rie mon

PROBATu Rχ. pars, quδ3 non produxerat vo-sivitate eo modo quo ereaturas contra Atlan O , di

centes Filium esse ereaturam vi proinde duci more creaturarim. Probatur ex D. Hilario l. ddi Synodis definit. 14 sqa volaniate Dei Filium diea factum, sicut aliquam creaturam, a thema sit Ratio est; quia, ita voluit creaturas ut ea n D velle potuerit non potuit autem Pater non velle generare Filium et enim summὰ necessari in absoluare Ubi eleaturae sunt tanti ni necessariae ex suppositione divinae determinationis in consequenter non genuit Filium voliantate , eo modo umere

turas.

o ait eius Atiani apud Aug. Pater aut genuit Filium volens ait nolens si nolens, miser est; si volens, non est Filius naturae sed voluntatisci de

se producitur voluntate, ut principio qu. vel eo Cmodo quo creaturae. Resp. Patrem genuisse Filium ut est volens non quidem voluntate ut principio,

nec voluntate deliberativa aut consilii, sicut produxit creaturas, quas potuit non producere; ted o luntate complacentiae; hucuit enim Pati l .ec nauriualis necessitas, qua Filium produxit, nec violem determine ad pronoeonem vecti, quod est W-ter, nee iungenter, sed indesectitaliter ocineri plicare parentem e prole. Resp. antecedensve triviisti. rum esse nnobis, qui aliquando sumus indissere CON exusto SEcu NDA. te ad intelligendum, vel non intelligendum objGebam, maxim quando objectum est absens tunc ΡΑ, mi non genuit Filium voluntate applicante nim voluntas potest iubere intellectui, ut perqui- parenteni cum prole bene autem votivitate an rar objectum es intelligat illud A se volunti, lintecedente, concomitante,&subsequente lytimum nobis applieat parentem eum prole non tamen in

pater; quia intellectus est potentia naturalis, quae D Deo; quia intellectus Patris non est indisserens ueexsia natura determinat ad gnoscendum: o intelligat vel non intelligat essentiam . nec etiam

ruris nisi voluntate mlirante; alias esses laxes essentia est absens immo est intim praesens, deiectus es determinatus ex se, sideteri natiis ab uium intelligibilis sergo naturaliter intellicius

alio ae proinde voluntas non copulat patentem cum prole id est non determinat intellectum, ut Producat Pilium; sed producit eum iraturaliteri oeterminate Sicut e nospe cognitionis essentialis voluntas non determinat Deum, ut Deus est,

ad facie ut liuellig.H ii alia operati voluntati praeia cederet cognitionein intellectus iitimis intellectus

ementialis determinatur naturaliter ad intelligem dum sie etiam Pater respectu intellemonis notionalis non determitiatur a voluntate inina deter Eminatur ex se,in ex natura potentiae: Ievola ras non amica parentem cum prole. PRosQuaci quMPater genuerit Filium voluntate tum anteeedente, tum concinnitante, tum subsequenter in illo enim instanti quo praesuppo

nitu prima persona . antequam generet, non ha

bet repugnantiam ad generandum Fili uinci ergo genuit illum voluntate antecedente. Cum etiam gignit Filium , non gignit invitus, sed volens; ogenuit voluntate eoneomitantes Postquam denique genuit, non habet tristitian ex generatione Filii, immo sibi complacet in tali peneratione, secun

Ρatris determinatiit ad illat cognoscendam; mona voluntate unde licet dicamus, Patrem producere voluntate antecedenti, non ranis producis voluntate eopulanter tentem cum prole. Is rami se Non potest intelligi, cur voluntas illa essentialis praecedat, nisi ut determinet Patrem ad generandum ergo si genuit voluntate antee dente, genuit etiam voluntate applicante parentem cum prole. Resp. nexam si enim volitio essentialis praeeedat hoc non est, utilia vostio copulet parentem cum prole sed propa et ordinen actionum ubi essentiales& operativae praecedunt notionales productio, essentialia enim notionalia praecindunt per volitionem meo essenitalem prinis per- Ana vult de approbat inam naturalem necessitatem, qua suus intellectus naturaliter determinatur ad productionem verbi licet illa volitio non determinet intellectum. Orirc 3 eontra seeundam partem , ubi habetur,

qtio Pater genuerit Filium voluntate antecedente esset, tali mali in Pater ut Pater senuit volens; alias genuisset invitusa ergo genuit filium volunt Daniscedente mi rati, volum se-c .

202쪽

trem non genuisse volentem , sed Patrem ut Deum; sitimis, uti generet; quia ideo generar, quia si enim senuisset filium volens volitione notionali, habet intellectiun eum essentiam sed quando est vinis norionalis praecessisset intellectionem elim D et i listhi , autem volitio notionalis siror luctiva Spiritus s. e produxisset Spirituma animium geniam Filium. Ad id quod di eunt , ergo lituitu genuit Re . nez. consequentiam; quia si genuisset invitiis; genuisset vel contra voluntatem innitalem, vel contra notionalem: non inuit contra pilaim, quia genuit voluntate e uiali non etiam contra notioliale in initia quando genuit verbum nondum est actus voIuntatis notionalis & proinde non gemis contra volitionem notionalem, sed praeter ilDeus, tabet omnia praeiticata essentialia divinitatis

Wproinde beatitudinem Dei o prius est beatus

quam generet est inquam prid tinatus prioritate naturae, non vero originis imitia prioritas originis interea, quorum unum originatur ab alio ueriter est prior origine Filio: sed generatio non originatur a bearitus ne ergo beatitudo non est prior

origine generatione ae ne pater non est pridi ori-Eine beatus, quam Nneret , sed estim, narii tabeatus; quia prioritas naturae dicit tantum prae lup - postionem unius ad alterum beatitudo autem taniam; quia genuit pro instanti, quo nondum produ quam quid essentiale praesupponitu ad sqnerati xit volitionem notio lem unde patet, quod non nem tanquam adquid notionale.

genuit Invitus.

O tc. . contra eandem partem Si Paterprius vinis erationem, queo generet ex hoc sequitur, quod Pater prius natura velit seipsum, quam sit Filius etiam 3e Spiritus S priti volent se, quam

sint; quot i m illa volitio est essentialis in ommunis tribus. Rest. Patrem se prius velle quam Oajic in hae propositione Pater est beatus a re quam generet; Ibi Pater vel supponitur pro Patre ut Deus est, vel pro Patre ut Pater est Si pri n. noli dicendum eu, Patrem esse beatum antequam generet sed Deum esse beatum ante generationem. Seculi dum etiam dici non debet, quia Pater non est Pater nisi per generationem: ergo conclusio M.

G, sicut Fibulis spiritu, S ut Deus sunt; non est. Resp. ibi Patrem supponi pro Patre nondam

sunt ut personae Diees. Si generatio Filii sit vo adaequale constituto, sed inadaequale constituto perlita antequam ponatur in esse ergo erit etiam in essentialia de ulterius constituendo adaequa te per

tellecta quod autem habet eis illi ellectunc aliis generat Ionen i ctivam sicut quando dicitur homo

tequam habeat esse reale habet esse diminutum, cinius est animal, quam sit rationalis; ibi homo sit esse suovinci generatio autem Filii non debet mitur pro illa naturae stilina per animalitatem, Messe futurari ergo nec praeintellecta , nec praevolita. Resp. quod, lices generatio Verbi si praeintel-

Iecha fi praevolita alnei non debet dici sutura;

quia ut aliquid futurum dicatur, debet habere ali- uani durationem, in qua non sic semper autemuit generatio Verbi ergo non debet diei sutura. Quyd si dicat ii volita antequam sit, hoe non dicie

aliquod instar I durationis in quo Pater velli gene

rationem, antequam ipsa sic sed dicit tanti m ordinem praesuppositionis unius ad alterum. Nee quis

dieat, quod si Pater velit generationem, antequam sies; proinde trabeat achum desiderii circa illam, utvlit Sualesci negati desideritin enti proprie sumptum est tantiim circa rem absentem , num

constituatur in esse proprio per generationem aetivam, ut diximus ex ouo videtur debere colli-

quod prias in Patre deueat esseseneratio quam Latitudo principium erum eonstitutivum prius est

in re constituta 'ukii id quod in te consequitur sed beatitudo videtur supponere Patrem Lest enim ulterius constituenda per rationalitatem. Diss,Matitudo est actus: sed actus praestipponit agens ergo beatitudii iurem. Resp. beatitudinem prae silpponere agens essentialiter . inadaequale constitutum,

concedo, scilicet patrem eonstitutum in ii alibiis, noli vero praesupponitu es consimitum MEuax

OLi D. Aug. Mimativam tenuit, lib. 83 qq. q. 3. sed lib. r. revin cap. 1, resiliit ab in opinione, dicens de Rureo Filio: - --οdixi.

ad eam genuerit sapientiam qua sapiens dieituri sed inelius istam quastionam libris postea Gmri iratis tractavimuM Unde alii doctoresa ea post illuuiiuuic sententiam reiecerunt. Co Ne Lusio.

ΡΑ τε non est sapiens sapientia genita, si emi in hac premositione sumitui peisdietione . essentiri, de sie non est genita de

proinde Pater non est dieendus sapiens GPentia genita, sed ingenita vel sumitur pro Filio, qui at, actio qua Patet intelligit de amat di: sic viretur, et quando dicitur sapientia Patris, Ie est falsa qui - - persona Filii non est altis serma ves principium sapiendi, quod tamen per propositionem impose

ΡΑ πελ pria, natura est beatus quam generet;

quia essentia, essentialia praecedunt notionalia, non mod6 inter se comparata, sed etiam ut in per sonis Ieperiuntur: sed beatitudo est praedicatum ecsentiale consistit enim in visione amore essentia-higeneratio vero est praedicatum notionale, quoniam propria est unius personae r ergo beatitudo praecedit generationem, non tantum ut comparantur inter se sed etiam ut sunt in Patre ergo Paretii et beatitudinem, mili urun senere

ratur.

Onjic Filius ex ad Corinth dicitur sapientia Patris, Filius autem est genitus: ergo sapientia Patris est genitar ergo Pater est sapiens sapientia genit. Resp. Filium non diei sapientiam Patris quasi sipi eiula a ab diit ratin nem fornialem principii sapiendi in Patres; dicitur autem sapientia Patris, quiatilius habet suam sapientiam, sicut Malia praedieata essentialia divinitatis , Patre quoniam ergo sapientia quae est in Patre, est ea quae est in Verbo,

ideo propter hoc lini dies tu lapientia alti S.

203쪽

DE DE TRINO.

qui sapere de inteluere idem sint. Probatur ant. Intelligerein Verbo, per Verbum Verbo,idmisime sed Aug. de alii docent Patimn intestigia in

verbolae pet verbum i ergo de intelligit Verbo. Rei p. neg. an ad prob. dico, quod intelligat petVetoum de in Verbo, in quanta, ementiam quae

dicitur Verbum appropriain, est obj ctum reri senta patri ea quae intelligit acapit una alias

dixi miis quod omnia videantii in Verbo non iatrien intelligit verbo quia Verbum non est id quo

Pater intelligit, immo intellectio seu Sapientia P. tris immediat fluit ab inteuctu eius;&rae Pater non sapit nee intelligit umbo ergo nec est sapiens sentia semita. ro, rura Patris: ergo non proe est tonis rationem, quae est origo in similitudinem misis, s auum non est genitus . non est filius. Resp. esse

Filiit mra genitum licet sit in dentitatem naturae; generatio erum tendit, ut eadem natura propag

rur maiori demi dari potest Lita quod, sinatiua si finio,.grii x xii tendit ad identitatem tamam perifieam naturae, ut in creatis: si vero

natura sit infitiata generatio fit incidentitatem, mel e m naturae quia commiuiicatur sine sui divitasone Porto similitudo naturae de id miti suid Mnitione generari uero eodem usurem .

PO, et ea quae diximus deprima divinitatis per

sona ordo postulat, ut ea tradamus quae secundam concernunt Tria autem de ea solent commu

nitet dici quAd nimirum sit Filius, quod si Verbum,&quod sit imago, quae omnia explicanda veniunx'

Filii sit nemo mr m scuηιNOMetu Filii dupliciter sumitur, latea procprie latE, pro Filio per adoptionem, sieiuni

dicuntur filii Dei r proprie vero pro Filio per nati ram. Filius m naturaim potest adhue sumi dupli. ciret; proprieae improprie: improprie pro quocua que eme ab alii' producto de honianesin Angeli possunt dici filii Des , quia sunt a Deo procreata ες rio Mai: proprid, pro producto a vivente simili ionaturas item specilica sie hoeno productus ab honii ne dicitur filius ejus. Quia tamen ex hac definia tione sequer M. quod equus productus ab e liti esset filius ipsi otio addendum est,quod propriis

meriti sumatur pro producto in naturaintellectu li & si brutotuiti proles non dicetur fili tu qui ergo Deus est iii tellectitatis, sicut lita iaci , ideo per. Nin ira Num quae conveniunt personis divinis,

alia sunt propria, alia sunt approtiam: Pro . se Mix u' dicitur Filim persona producent pria sunt illa, quae ita uti personae conveniunt,' ut indixinis, rumin bumanis uicautem quaei

alteri non possint eonvenire rate, .mina propria ---T primae personae sunt esse I .uten I, 6 elle Ingeni tun sumendo ingenitunt pro improdue o nomina pro

pria secundae sunt, eis Filius, Veii uim in in ago: nomina propria tertiae sunt esse Spiritus, Amor. Nomina appropriata sunt ea quae tu et tribus peria senis conveniant, tamen alicui harum praecipue ar

Nouin olla est via unis una respectu vi

tium irae divini, sicut de nomen Patris. Sic Scotus contra D. Thouiam purantem haec nonuna propriantur, ob peculiarem ejus rationem prodis D esse tantum analoga. Ploritur, Ratio Patriscendi aut procedendici si Potentia appropriatur Patia, quia habet voluntatem , sed per se quae

quidear ohantas est principium productivum ad extra ic Sapientia appropriatur Filio, propter modum procedendi , quia procedit per intellectum, sapientia in nobis est habi intellectus: si tange Bonitas appropriatur Spiritui s. quia producitur

per voluntatem , At cinitas residet in voluntate. VI quaeritur, utrilm nomen Filia sit nomen Pr

NO, ε Filii est proprium secundae personae. Testatu Mes viniis illam expless filium. εPsal. h. Filim memet tu, ego hodiegenuite Mauli. 18. Baptieames, imminis Patris, o Filii, Spiritus S. Psal tos. Exatera ante luciferam gemittal esse autem genitum, de esse filium, convertu vir. Ratio est, quia ecuma persta prootina luema in similitudinem naturae intellectualis qui ai tem procedit in similiuidinem naturae habet esse Per generationem in via liabet esse per generationem, est Filius, maxin E in entibus intellectitati- brutum enim non est Filius bruti. Oajic Filius non procedit similis Patri, sed est dem tauti Patre tinxuracium Filuin e diminum Filii convenit eum Patri inarat, tum creato tesse enim pater, est producere viventem ex vivente in similitudinem naturae intellectualis messe filius. est produci vivens a vivente in. siaulitudinem nat rat intellectualis: utraque aurem desiistisconvenierum Pauid Filiothereatis, mox rari , ovi in ve nomen est unis uni. Ollic ex D Thoma, ratio Patris Filii prid, convertit Patri divino quam humano dicit enim Scriptim , quod omnis paremitas derivatur a Deo

se etiam omnis filiatio, sed quod ptilis convenit

uni quin alteri, non est univorum ergo, c. Resp. quod descendere pridsis postetid ad inferiora soc non tollit univocationem .sed requiriatur tantem ad eam, quod ratio sit eadem in inserioribus licet pisib descendat ad unum, quam ad aliud; ut videte estinente quod est univocum renpectu Dei&creaturae, licet prius en deseri dat ad Deum, qu uri ad creaturas Deinde , si descendereptas ad unum, q iam ad alteriun, ero univo- tionem homo non esset quid univocum respe

204쪽

tione explicitur natum Hibi in se prout abstrahit

verbo creato mi increato nomei enim et hi est

univocum respectu utri utque dicet in nobis litae eidens, in Deo substantia dicet etiam in productione vetbi nostri fiat inqitistio, seu eonstitatio objecti, quod non fit in productione verbio.

NOMr Verbi est proprium secundae personae;

Setini ira elii exprimit illam nomine Verbi

Ioan I. In principis erat Verbam Verbum erat

'udieam4 Verbum caro facti m est Epist etiam Ioannis cap. . Tres sunt qai, missi. δε- Di

phoram unde se dari sint Alogiani, id est sine

Verbo ex eo quod dicerent , Verbum nihil esse aliud, quam exeellentem creaturam, quae ob extamiam sapientiam sibi communicatam dicta fuit versiciuJoannes Baptista dictus fuit vox. In ea mente malit Ariam Durandus veto in i .dis . appropriarum Filio, sicut nomen Sapientiae Raticirpsius erat, quod crederet, Filium non procedere a Patre per intellectum, sed per nariit foecunditatem, de Heb non diei Verbuit , sicut nee spiritus S. Verbum dieituri nisi appropriat , dc per quamdam similitudinem , quae in eo consistic quod sicut processio verbi in nobis est ante processionem amoris;itaprocessio Filii sit ante processionem S in Tincti. Antequam explicemus; si Veibito, cinomen proprium Ecundae personae, NOTANDu est , quod verbum duplex sit, aliud internum , aliud externum. Internum est imago intellectualis objecti renianens in ipso intellectumam tertiam personani nominibus propriis exprimit Scriptura, si e de secundam Ratio est, quia

quidquid producitur per amoriam Reeundanuidest, per inteste ii imit cori specie intelligibiali, vel eum objecto, habente rationem speciei intelligibilis est propriissime verbum sed secunda peruina divinitatis hoc habet ergo nonien Vesti promi illi convenit. Ostic. i. evin Di in Antamin qui Mono logii cap. 3. dicit, quod Pater sit dicens Filius dicens, de Spiritus s. dicens; quod dicet e summo Spiritui init aliud sit quὰm cogitando intueri: ergo dicere est actio essentialis ergo Verbum,' odest Exterivim duole est , vocale de scriptum vocale C terminus dictionis, est quid essentiale, non est vox illa sensibilis ouae ore profertur, Wquae est proprium secundae personae. Resp. Anselmum repraesentat verbum nientales, seu id quod est in improprie accipere, dicere; turpat enim, proin urente. Seriptum, est vox seripta repraesentans con tellisere essentiali; unde, quia Verbum, Pater,&ceptum mentis a vocali tantii in materialiter dis Spiritus s. intellinum inmutiliter; is di isserit, uessem, in quintis unum voce profertur, aliud peti as dicite,nxeranten acceptio est impropria. pio exprimitur Verbum est quid relativum ore Dicer, In nobis intellige te de dicet e non sunt duo ponitur enim in genere signi&repraesentativi du actus, quorum unus sit essentialis, alius relatis silicem respectum includit, unum realem ad produ vulsergo nec etiam in Deo. Resp. neg. consequen- emitem Uiun rationisa rem repraesentatam: prior iam is sim enim naturam ut sic, sit undecuaque est respectu, essectus ademtan, vel prineipiat ad ei secta, de nihil accipiata personis, debet nabere principians posterior vero est respectus si vii ad intellectum&intellectionem improductam . pro- significatum. Porro verbum mentis si definitur ductam in Patres: Non sie autem in nobis; quia, ab Aug. Est imam obiecti iuresue exoressa ab cum non simus petuecti adaequatὲ, nisi peractiones intellectu foecundo manem in illo quamdiu duris iras producimus .idis non habemus duas inretia alio gitatio. Ut hoe intellittatur , reeutren lectiones, quatum una sit improducta, Ac alia pro- dum est ad ea quae dicuntur de intelle hi in Physica, lib. de Anima : explicemus ergo tantiIm breviter hane desinitionem. Primo dicitur, imago oblinii iram speries inresu, quae est verbum nimis, re praesentat obiecitam cujus speetes inpressalas inat intellectum possibilem; Unde ait Aug. verbum esse simillimum rei notae de qua gignitur, , imago ejiis. Dicitur secundo , exprese duo enim officia habet

intellectus possibilis quorum primum est recipere ab intellectu agente species intelligibiles objecto

rii minilibus il f irna: tur; de propter tire dicit Phia

losophus, quod intellectus intelligendo evadit omisnia illae autem species intelligibiles quibus in t- matut intellectus possibilis, dicuntur impresse. Se eundum est ex illis speeiebus impressis producere verbum mentis malin limite specie impressae: Verbum autem mentis dicitur species expressi Unde reci vocatur umbum entis imago objecti expressa. Tereib. dicitur ab intellectu Deundo id est, ab intellectu habet ite speciem objecti; quae species in intellectu dieicii rab aliquibus habitualis scientia, Mab aliis, semen objecti. Tandem additur,

amoreseisi ire maluam ista His cogitatis cecsante enim cogitatione, eessat & vetbiim i Unde, si in nemoria intellectuali videatur remanete verbum post intellectionem, hoe vocandum est potitis, hQ-tasma intelle bas , qu,ni verbiim. In hac definiadueha; de in nobis intellecius est tantiim productivus, in Deo vero est Woperativus , de productivus.

Oritu. i. Verbum ex Aug. est eum amore notiti tu, rum amor, tum notitia sunt qui essimu let ergo dc verbum D. Resp. Aug. loqui de uerbo nostro; Zosi loquatur de divino, distinguendus est:

est cum amore notiti. genita enotionalis, conm-

do: notitia improducta essentialis, nego. Diser. Meunda persona dicitur proprie Filitis, Iliatio

est proptietas constitutiva illius ergo non debenins ei attribuere nomen verbi, tanquam ipsi proprium.

Resp. quod nomen Vetbi de Filii possint ompete re eidem supposito mi hac tamen distinctione, persona enim dicitur Filius, in quantum inauit Milonem viventis producti , vivente principio in similitudinem naturae non judicando per quampo tentiam producitur, sive fit per potentiam orpoream, sive per intellectualem Verbum vero attribuitur personae productae viventis a vivente prin-eipio , in similitudinem naturae per potetitiam iii telis lectualem Secunda ergo persona Trinitatis induit rationem pila, induantum est producta in simili uadinem naturae; induit vero nomen Verbi, inqi an istum est genita per potentiam pure intellectualem. Hate responsio dilucidat quaestioriem quae propo

ni solet sub his ternunis, an nomina Voibi de Filii

205쪽

DE DE TRINO.

sint syntinima eul quaestioni respondendum, quod Anomen Filii sit lati ti patens omne Verbii nomen enim filii conveni munii vj. brem laxeslectit Ii sive Moducatur perroremianis poete x, sive per inmiectualem nomen vero Vesbi eonvenitrantem genito per intellectum Hla quaeri solet ulteriti vitam sie ut secunda persona dicitur Verbum, sic etiam possit dici Sermo, quo vocabulo utiore Calvinus ubi enim in Evangeliodoanius habemis, In ρ- ριοι rius is ni Calvinus vertit. In m a tam erat Sermo . st Sermo erat apud Deum , ct --erare Sermor Ad quam ouaerionem responde dum ouM patres non prohibeant talem loquendi modum , quia tamen Sermo vidente indire complexionem sirium is horum simul iuncta riam, ideo tua in ut potist nomine verbi, odi ipsius smplieitatem S unitatem. Porro peti potest, an nomen Sapientiae possit applicari secunia personae, ceu nomen et bi: Ad quod respondetur, non esse nomen proprium 1 quia nificat cognitionem ab

solii tam , quae coli venit tribus persionis i est tamen nono appropriatum secundae personae, quia pe

cedit per intellectum ad quem spectae Sapientia; Unde Apostolus Christum voca Des virtutem de Sapientiam tu tamen nomini Sarentiae addatur, genita pro tune nonaeis ientiae pendiae est, isnproprium filii. Oajic. 3. Vettio D. non ea sicuti nostrum,sed

nostrum dicitur propti verbum Dei; in divinis 1ecillida pellona non est proprie Verbum. Resp. quod sit revera disserentia de convenientia Inter Verbum D. o nostrum; ciua disserentia non tollit rationem verbi, ut dicit Athanas. Se . contra Ari nos nou tale ess quarendum Dei Verbum, quale no strum est quia non talis est Dein quales nos μmin. Differunt ergo Vetbum increatum & creatum in aliquo, Meonveniunt in alio Primo conveniunt in

hoc, quia uitumque spitituale sit secundὁ , Mutrum qile sit permanens id est , tamdid duret, quamdio clura intellectio e Tertio , quod utrumque non repraesentet ad placitimi sed naturaliter.

Dimrunt autem. quia verbum creatum est accidentale: Divinum Mum est subsistens de ratio subs- stentis non aufert , sed potius perficit Verbum: Secundo, verbum creatum producitur exodigen Dria intelligentis , Verbum autem D. producitur ex fucunditare principii productivi Tertio, verbum in nobis est Dima constituens intellectum intellis gentem in actu secundo, ita ovori intelle ictus non uitelligat sine verbo, Verbum autem D. non sic; quia intellectus D est formaliter intelligens petri tellectionem essentialem, an quam Verbum producit matto di initin hoc, quia in nobis non sit adem forma intelle istiis producetatis rae verbi producti nam forma intellectus est substantialis, Ectorma verbi est aecidentalis; in Deo autem est e . in producente,ac in producto. vestigium repraesentat tantiIm partem Imago rem totam. Dicitur tertio producta Unde Pater D. nomest imago Filii, quia non est productus. Ponitur ultim5, adimitatisnam ρωψας -- ο sei Dis r ducto ab alio igne aut canis es, alio eane, non est

imago; quia non fit ad linitiationem non enim in

tendunt sessi canis producere sibi simile eum neutrum sit agens intentionale. Q ua est triplex Gmilitudo, nimitam objectiva,exeia istaris, denat ratis; ita tris lex est imago. Prima dicitii inmiti natis .est speetes ab obje icto det uicta in sensis vel intellectu recepta, quae repraetentat objectum; unde species vocantur Imagines rerum Secundidicini Missicialis de est siniurii do in jus anificia ti, ad unitandum exemplar sina se imago Caerisaci rinitae fit a representandum Caesarem. Tertia tandem dicitur naturalis, quae est similitudo producti naturaliter ad suum producens, in identitateturae, sive specifica, ut inhumanis sio numericaui in disiuis di se Filius est imago naturalis patris.

conveniat.

IMAc definitur similitudo totalis, producta seu

expressa ad imitationem producentis. Dicitur priamo, Similitudo .hoe voeabulum ponitur loco generis, nam secundam Aug. omnis imago est sim titudo M omnis sunt litudo non est imago 'amovum est simile ovo, non tamen est imago. Secum

Gadditur, luati . ad di aeuuam in , nain

Nour Imaginis est proprium feeundae persea

nae S. Seraptura enim soli Filio nomen im gini tribtiit lit ad Colossiens x. Imago Dei invisita, tu de ad Hebr. t. Splendor Patras , ct figura se stantia eiu unde Ambrosius dicit, solus Filias et plena mago Dei unde etiam August. habet, Non potest diei Vertam de Verbo . nee imago de ima

ν ἐπινε, sed μαι Filius Ratio conriusionis est, qui, sol visu, est similitudo expressa ad imitati

nem producentis scilicet Patris ergo solus Pilitia est Patris imago. ΙΤrobatur anta quia hoc ne quae Patri convenit, estiri productus non sit neque Spiritui S ipse enim non est productus adimitationem Patri, de Filii licti sit productu, ab ui que; ω

utrique sit similis Lad hoe enim ut prodiicatur ad imitationem producentis, debet prodiic per potentiam, tu ex sua natura tendat in similitudinem.

Φuod non convenit voluntati, quae est principium piritus s. Oajic. i. si ratio Imaginis conveniret Verbo. esset simile Patri, quod falsum est quia si esset fi mile, vel esset simile in persona vel in essentia; non in persena . qui aperimis:sum dissimiles; imm&ρω- termitas opponitur Miationi non etiam in essentia. qilia Pater silitis sunt idem in essentia, de unum de idem non est sibi simile. Resp. similitudinem stare non ex pari personae, sed ex parte essentiae; ad similitudinem autem non redestitur quod rario militi,duisi ci distincta in rebit, quae sint similes.

It dixi miis cap. de relationibus si enim esset in duo. bus parietilnis unain eadem albedo parietes non

essent miniis similes: Unde similitudo est in deitam iis quod Verbum sit imago Patris sit ratione diviseniatiuis; accedente tamen paternitater reditione necessaria quia inter imas nem natum debet esse distinctio realis. o m. a. rium vocant spiritum s. imaginem Patris sere nomenImas ni nonin proprium λ- eundae personae. Resp. patres nomine Imaginis intellexisse pet sectam limilitudinem in natura ha est imago improprie sumpta; quia autem ad rati nem imaginis propria requiritur, ut similitudo ii beaturo vi processionis, sie solus Filius λ imi Patris. Si homo dicatiit Imago Dei, hoc est impi priE, inquantam homo factiis est ad exemplar diviis nitatis. Dura, Si nomina Verbi, Filii de Imaginis sint plura constitutiva.

206쪽

moprietatena, quae non in porteritino ne Verbi, di ii, quia Verbum de Filius idem homi quod imago; hoc excepto , quod et bilin is Filius dicunt exuno processionem naturalem, Mecundo simili-D-i important: Imago vero dicit prim similii, diseeundario processionen multatem. BQuais et io v. IN O inii alia est cognitio essentiae, alia attribuo toriam eap. enim de invisibilitate diximus, quod essentia sit ajectum primatium attributa re

senae secundarium. 1lὶ scietidum est quod aliud sit quaerere, an notitia elsentiae de attributorum praeiacem p uctionem Verbi an vero verbum producam ex tali notitia essentia Z attributorum. Plinium e stat i quia essentialia praecedunt notionalia De secundo est quaestio : Ubi Scimis assignat duo instinti naturae, in quorum prina complen- uir uita quae sunt ad intra irae in secundo complentur omnia qua sunt ad extra Primum habet adhue duo alia instantiar in primo complentur omnia esse iitialia v. g. Intellectio solities; in secundo eomplentur omnia notionalia, nempe Genera Clio Verbi, spirali osserit S. Hie quaeritur, an Verbum plodueatur ex eognitione solius essentiae, vel essentiae cum personis, de attributis; vel etiam o, cara si afvnullius rei actuali notitia procedit Verbumssed ex notitia quasi virtuali dabituali solius essentiis non vero persenarum, attributorum, creaturarum. Probavit prima pars, quia Verbum potist est intellectio e notitia a tualis genita, quam producatur per illam actualem notitiam ichoe est quod dicunt Theologi Patrem producere non per cognitionem sed per memoriam cecini dimisitat ei in nobis intellectio actualis, quae est vetbum nostrum, gignitur immediate ab intelia lectu informato specie, non intellecta, sed intelligibili; ita verbum D. immediate gignitur ab inteulam objecto,nimirum essuitia usum saecundan te , non ut intellecti, sed intelligibili. Nee quis diueat, quod Pater cognoscat essentiam suam , anteia

quam intelligatur Verbum producere de sie Verbum produci ex cognitione essentiae: fondetur

enim; quod licti talis cognitioopera iva praeeedar, tamen verit ira non producitur ex illa innitione; λοὰ si petiinpossibile Pater non litis intelligeret & amaret essentiam, quam diceret Verbum; non miniIstamendiceret&spiraret; unde cognitio

esseniis non concurrit per se ad produllionem

iverbi. PROBANTu R. aliae partes; prit Tui quo procedat

ex notitia quasi viriuali; quia Verbum procedit perimessectum qui taeundatur objecto intellectus auiatem eum objecto dicitur scientia habitualis , seu virtualis seeondb ubd Vetbum procedat ex

notitia solius essenti .es, constat Nibila esse mi est b

iectum primarium, quae lola formi liter a Deo e gnosciuir, ubi attributa cognoscuntur tantiis eo comitanter, ratione essentiae, quae habet vim re ptiesentandi illa & repraesentat actualiter quo-

.nIam ergo essentia est eris totai, aliter infiniturnis

erisectum . sufficit ad productionem Verbi, laque R. P. Βονων T MI si attributa non Oenotantur iniuster, prouula

Verbum non procedit ex cognitione formali eorum. Potest tamen dici, quod procedat ex cognitione formali essentiae, quatenus ipsa attributa tentae mini de Moinde ex renitione materiali illorum. at vero formali Tertio, idem dicendum est de persenis, quod Velbum proeedat ex eognitiona materiali ipsarum quatenus Essentiam illas r praesentat,in non potest eognosci, quin personin gnoscantui , ut repraes finis; non procedit -- me ex cognitione tamariarum, quia non sunt sermaliter ret se intelligibiles, ut diximus, agendo de invisibilitate. Quarto , liquet quod non producatur Verbum ex eo nitione ereaturarum; quia priusquam creatura sint intellectae , complentur productione, dividie est ensi, hie doso ut pridscompleantur ea quae sunt essentialia ad intra ea quae sulit notionalia postea, denique ea quae sunt AEdextra i id est, quae respiciunt creaturas urius

enim Deus est Deus quari sit Pater; ε Wisis sunt in divini, pater pillus, uitus S. quam creati

rae decernantuti producta enim fuerunt a uiuo personu indivisibiliter. CONFiRMATu R. lixe pars ultima conclusionis. Mando objectummotivum natum est movere pomtentiam ad terminum finitum vel infinitum, prilis movet ad infiditum . quam ad iii ita in i quia infinia rum non praeexigit finitum bene autem Econua; sed essentia est objectum movens intelli mi. tum ad Verbum producendum tum ad ereaturas intelligendast ergo prius movetur intellectus ad pro ductionem Verbi, quam ad cognitionem cieatur rum. Adde quod creaturae ut intelligibiles meia sentiam non sunt persectius obiectum, quam la essentiai quandoquidem ipse sola est ii finitar ergo ipsa sola suffiei ad productionem Verbi D.

ergo Verbum non producitur ex cogniti ne crea

turarii me illa enim esset superflua. Idem dicendum est de spiritus aes Vermo: sicut enim verbum

non pr lucitur ex notit:a, sed ipsum me est notitia producta ab intellectu D. N ellentiam iptiimiae cundante; ita nec Spiritus . producitur ex amore

actuali immo insemet est anior productus ex V nant te D. egentia, non amara sed amabili.

OB IC. Verbum D. non tantili repraesentat esse tiam D. leti etiam attributa , personasis creatura et

ergo producitur ex notitia habituali horum omnium. σ*. Verbum non repta sientare bare omnia

priman43clesialiter, sed solibri essentiam licta

Iecundario citoneomitanter illa omnia repraesentet Verbum autem nascitu tantum de objecto,

quod primario de principaliter repraesentat. Diora. Verbum ex Au es de Trinit. m. i . producinude omnitin, quae sint in Gemia Putti, sed attributa, personat in erraturae fuit in seientia Parti . ante productionem Verbi: emo ex illoruin omnium

notitia nascimi Verbum. Re F Ver in eis ex illis quae sunt in scientia Patris, minora per se inreuligibilia attributa autem non sint primbinteli

bilia , sicut nec personae: quoad creaturas, non sunt in Deo ante generationem Verbi, actualiter eundam suum esse sormale sed tantam virtualiter:

pro iune nihil sim aliud oves essentia D. ergo Vesbum non oti tu exo it te habituali eremse

rat lim. Di es verbum producitur ex cognitione he

bituali eorum ilhae deelarae exprimit; sed ver- Nun est Mesarativum creaturativn:erso,& e. Resp. prodiici ex cognitione eorum , quae exprimit pr-mario Verbum autem primario exprimit antur',& declarat ementiam D. Q eusicut&rersonas Miri N.

207쪽

CAPUT OCTAVUM.

Τεκri Trivitatis persona dicitur Spirims S. non a spiritiissitiite, quia pater est Spirarus, deest Sanctus sicut Filius sed a spiratione passiva; io quod per Spiritum S intelligamus spiratum crimi Postquam egimus de Patre quia Mox Filium .d de Filio capit eum Patre produci Muti, M., ut deustitiis.allia Asrio PRIMA.FUi vetus eontroversia inter Graecos dea ilinos processione spiritim S. Graeci ita vosunt, eum esse a Patre, ut nullo Godo sit 1 Filio musti

secerunt Theodoretiam authorem hujuste opinionis sed citi vidit illius author es esse damnatos 1 Concilio Ephesino, statim ad mentem Eeesesiae r

versus est, elapsisque pluribus annis, tempore Pupini Regis Francolum, revixit sciusina sim annum Domini septingente limum sexagesimum septimum, Synodusque Provincialis habita fuit Gentiliaci prope tenam, quam Synodum aliqui vocant Pari-ῖnam; & tune hae haeresis per Graeciam inecisit grassari; itaui nec ab Limmunis fuerit Theophil bus , qui per illud tempus vixit; postea Michael Patriarcha Constantinopolitanus eo impudentiae devenit, ut publichiactaret pontificem Romanum esse excommunieatum ex eo quod in Symbolo Nicaeno addiderit Filioque immo jussit Patriarcha, omnes Eeclesias Latinorum sua ditionis claudi sit -- fieri solet tempore interdicti Contra Graecos

MiEcclesia Latina, cum quaeri

Spia. ixus s. Patre Filioque procedit adere hoe non habeatur optinesin serio babetur

tamen aeqiii pollenter apud Ioan enim cap. II. dicit Filius, omnia quae habet Pater, tua esse super quod ait Aug. QMdquid habet Pater, habet Filiin, exce-

μῶρaim ui sed Pater habet potentiam spiram dii ergo Abscius Ioannis etiam s. 4, spissili,

S. dicitur mitti h filio. Cum venerit pararietin, quem ea mittam vobi a Patre se abiero, mistam

misti, nihil alitia es quam procedere. Nee dicant adversarii, hoe non eoncludere; alias Christus procederet a Spiritura quoniam Spiritus S mist eum,

divinitatem, sed secundiJm humanitate in In annis etiam eodem cap. 36. dicit Filius, ille me clara abie.

i. rinisoaecipieti ubi loquitur de spiritu S. sed persona D nihil accipit, nisi ab ea ἁ quait edit. Tandem ad Rom. s. ε Galati . mitur Spiritus S.

illo proeedit. Ραollax uari ex Coire Latusis, Lateran.&Florent ei ilibus adsuerunt Graeci, qui post longas dis,utationes admiserunt hanc Paruculam, uti Amnae addita sui in Concit Nicaeno a. etiam hoc definitum fuit in Cone Lugdunensi sab Greg6rio X. mi etiam Graeci intersierunt; Aoni bus

consentientibus cantatum est Symbolum cum alia ditione Filioque, quae ter Graece, ter Latine repe ita est. Rallo autem quare durat schisma apud Gim

eos post eorum consensum ascribenda est eorum levitati, qui toties vim in disputationibus semper

ad vomitum redierunt Antoniniri refert, illam uni nem quae facta ruit in Concilio Florent inter Graericos de Latinos, praesente Paleologo Graecorum --

.peratore, solutam fuisse ram misia Grain, qui non Dierunt praesentes in illo Concilio, nimiserunt uisu errore id quia mortuo Joanne Paleologo. novum elegerunt imperatorem, cum qu novam is

Latinis separationem secerunt. Pa. os Hu 3 ex Concit septinis Grecia nempe Nic ioci. s. Adriano Papa ubi lectum

suit Symbolum Fidei sectit in I. Cone Nicaeno, cinnadditione hac Filioque Ratro autem quare

in raecedentibus non facta est talis additio estiqiuatae non controveri arui in Eccles . Quod ut sciatur distinctias Notandum est, quot eptetraptima Concilia apud Graecos celebrata haerint. Primum fuit Nicaenum , contra Arium de divinitate

Clitisti; ineuius Symbolo nihil aliud legitur de Spiritu S. quam n e vota; Credo in Spiratumseminisi quia pro tune non erat orta quaestio de ejus divini-c tare, aut pro celsone. Secundum est Conliant incis politanum, contra Macedonium, de divinitate vitiri ius S ubi in Symbolo additum sitit imo im m. viri anim qu ex Patre praeerit ad denotandam ejus eon substantialitatem cum Patre in t ande ejus divinitatem Ratio quare non fas a sint me lio, an procederet ex Filio, est quia concedebam Maeedoniani Spiritum S esse ereaturam a sola Fiali productam Tettium est Ephesinum, contra Neis storium asserentem duas in Christo personas in

quo approbata sui Et istola Cyrilli ad Nestorium. in qi iniunt haec verba; Dirisma avelut-s m. in veritatis, ct vertices, istin y -ria se

sicut a Patre procedit. Quartum e. halcedonense. contra Eutichem itoicorun , allerentes unam tantiam in Chiisto naturam; in quo etiam approba-

. fuit Epistola Crrilli, sicut in duobus sequentibus: Constantinop 1. 3 3 in se nio tandem, quodsiis

Nicaenum secunditis addita fuit in Symbolo ha eparticula Falioque a te ex his videtur, quod in conciliis 3. 4. s. 6. etiam in Graecia habui,

Spiritus s. st procedens a Patre de Filio. Hos Am hae ratione Seotici Supposium

habens per se istum principium productivum alicujus termini, antequam Intelligatur terminus productus,

potest illo principio uti, hune terminum prod ore sed filius Dei habet voluntatem divinam,'iue est principium perfectum producti,um Spiritus S.

antequam Spiritus S intelligatur produs' us ergo

per illam voluntatem potest producere Spiritum S. ergo producit; quia in divinis idem est esse, ae pes se. Prob maior, quia Filius & Spiritus S. h beniuoluntatem . quae est principium productivum

creaturarum ad extra, antequam intelligantur creaturae Droductae; ideo producunt illas eum Patre: ergos Filius habet volui talem sexcundam, antequam intelligatur Spiritus S productusa Patres, cons quenter producit eum eo. Probatur minor Inter actiones productivas intelle hilsis voluntatis est talis ordo, ut Patet prius dicat Verbum, quam voluntas spiret ergo prilis Pater per intellectum so cundum producit Verbum, quam per voluntatem

spiret Spiritum S. sed Pater producendo Verbuni.

208쪽

DE DEO TRINO.

illi omnes petistiones D. intereas A non fuit desumpta ex Seth, sed solo Adamo: ese voluntatem Meundam ergo cum eo instanti quo Verbum habet voluntatem scecundam , Spiritus .

non sit productiim conseq. quando Pater ipsum spirat spirat filius.

m dicero nisi quod innotesci exscriptura, ut ait D. Dionys cap. i. de D. nominibus4 sed non habetur ex script quod Spiritus sanctus procedat λPatre de Filio Resp. nihil esse dicendum, nisi quod

habetur ex scriptura expressis verbis vel aequi pollentibus .hoe ultimo modo in prima probationego nee Spiritus S a Filio. Resp. aliquos tenere. has quaestiones non esse Atlaanalii deinde, claudicat omnis coinparatio; proinde illa, quae se tenet tantam in eo quod sicut Serti est vete genitiis ex Adamo, se Verbum a Patre; sicut Eva non est,etygenita, se nee Spiritus S. non est enim ve risimiles, quod Athananus inclis etraverit ipse enim dicit in Symbolo Spiritiusanctus a Patres Filio, nonoctus ne ereatur, nec penitui sed proceiens. Qiiod si in Concilio Epheuno, Patres Concilii non reprehenderint Nestorium , qui assitniabat, Spiritum S esse a solo Patres suo tamen silen

conclusionis, habemus ex scriptura, quod spiritio S. sit ab utroque Di es, Spiratiora silva est proprio xi hanc doctrinam non approbarunt; quia tune uni personae ergo: activa. Resp. cone ant una non a bariu de processione spiritus s. in deno. et iii persona unica productione producitur ali is mine Dei iam, fide unica persona christi in dua productio ei se inadaequata negatur tamen conse bus naturis. Deinde, satis siuam mentena proba-quentia; quia duae personae possunt ii in prosio rum Patres, approbando Epistolam Cyrilli inquare, si habeant idem principitan non propter ni be vir, spiritum S. ex Patre&Filio procedere. adaequationem principii, sed quia principium est in opjic ultiiuo spiritus S est unus ergo li, tutraque. Si D. Dion is dicat, solum Patrem esse unum principium, non duo ergo uni processione procedit ergo non et a duabus personis. Hae ob

sontem divinitatis, hoe est , primum principiuna divinitatis conuminicatae Filio, qui est principium de principio. Si dicat Naziantem alaad habet Parer, habet Filim, excepta uolitate per causalitatem intelligi potentiam generativam , quam non comjectione utuntur Graeci, ad quam Resp. negando ultimam consequentiam non enim sequitur, mundus unus est: ergo habet unum principium ergo non procedit at tibiis personis licet enim Piuersia municauit autem spirativam. Si dicat ius QSpiritus S. sint tres personae sunt tamen Damase. i. a. de cap. 1. Spiritum S. ex Patre unum principium mundi , de una actione creant, dicimin. ex Fil non dicimiuim Thomas respon in quia unicam laibent omnipotentiam sielicti Pater

det, ipsum isse iii errore Graecorum, non sui tamen haereticus , qtiua ii politum nolidalia erat ab

docet Spiritum S esse a lyattei Filium non potest autemeta per Pili uti nia inquantum Filius insuit init uictione in ejus lic et go explicatur authoritas Dat nasceni, Spiritum S a Patre dicimus,

in iram prino principio; dea. Filio non dicinius, tanquam a primo, sed tanquam a secundo. Sic in-rentinendi sunt Sancti Patres, qui dicunt, Spiritum S essie principalisti a Patre, ranquam a pritia principio se a Filio tanquam a secundo non sunt enim duo principia, quo, sed duo principia, quod. Ozi IC. x. In Conc. Nicano sol iam positum fuit DCredo in Spiritum Sanctum in Cone Constantiis nos'. additum fuit,qus ex Patre procedit in Conciliis vero Ephesino: Oiale prohibitin fisi

ne quid adderetur Concilii Nicito de instantis Nop. ergo noli debuit addi illa particula , Filioque: nec cotilequenter credi. Resp. prohibitum fuit aliquia adderes; iiiiii η, contrarium doctrinae alio. rum Conciliorum concedo aliquid emam doctrianae magis expressivum meis consonum, nego:

sicut eroci constat, Concilium Constantinop tule

re pili sint duae personae sunt tantam unum primet pium , isdem spiratione spirat i quia eximia cavis spirativa in utroque . scilicet voluntas oecim-da. Dices, Pater est iussiciens principium Spiritus S. ergo non requirit auxiliuin Filii Resp. non se qui . quia Pater est principium sissiciens mundi,

Omlie tamen personae creant quia creant per om

nipotentiam, quae est communis r sic Pater spiraecii Filio, non quod indigeat illo; sed qui vin habent eandem vim spirativam.

tamen realiter distingueretur.

SC i Mus quidem, rebus stantibus ut sunt, quὁd spiritus s. realiter a Filio distinguitur,nimi ab

illo producitur; sed ulteries fit quaestio, an posiicipet impossibile, quod Spiritus S a Filio non procederet, utrum tamen ab illo realiter distingueretur. Non absurdesproportitur haec quaestio, qui dia quid dicit Godstedus dieA fundetur in suppositi ne impossibili impossibile enim est, quod homo non sit animal potest tamen quaeri, utrum si homo non esset animal per impossibile, esset tamen a bruto distinctus Ad quam quaestionem responsio est assiimativa quia homo, brutum non distinem

tur per an inralitatem essed per hoc quod unum uti tionale aluid irrationale . Caeterum non magis a surda 'est haee suppositio, quam ista, quae est DiVi Aug. dicentis imper impossibile Pater non esset imscrupulo addidisse Nicano, qui ex Patre procedit:

ita leuit poste nciliis addere particulam, Filioque pro temporum o haeresum occasione, ubi Ecclesia naagis explicat ea quae credenda sint. Si instent inci, dicentes I eonem tertium post istam additionem sectant, hi stilla Symbolum describi in lamina argentea sine illa additiones, Fin M. Id retto altare beati Pauli Romae collocari mira li p. id secula, non quod reproliaret illam parti genitiis, nihil probiberet ipsum genuisse Filium,culain, sed ut posteris rellii queret memoriam Syna Hanc suppositionemini miles admittit God hodu, iboli Constantinop. ni illis quae suerunt constituta ergo nostram non debet reficere, tanquam absur

abili, noli sine ina expedit enim . a se tum p . redoctor subtilis talem --

clesia certa antiquitatis testimonia habeat, ut con ve quaestionem, sam occasone quaestionis praeesstet quid unoquoque tempore stabilitum fueriti dentis, in qua probat D. Thomas spiritum S pr Onjic. s. ex D. Athanas in quaestionibus alio cedere a Filio, quia si ab eo non procederet non numne mi c. ubicomparat Patrem AdamRFilium, distingueretur a Filio realiter Scotus tenet, hane

209쪽

DE DEO TRINO.

etiamsi re impossibile non prooederet Filio, ra. Merout est Filius, nec prout est persona ; quia tamen ab illo realiter distingueretur. lis piratio advenit Filio iam constituto in eis pet- sonati: ergo per spirationem activam non distingui-Co Hexus Io. tu personaliter a Spiritu S. sed praecis per filiari nem. Exempluin holminis de lapidis non urget; qui Ust Spiritus . non procederet a Filio , non licet conee tui hominem distinguia lapide, siluinis minas ab illo tealiter distingueretur. Probatur modo quia est corpus animatum , semper distingue- authoritate D. Aug. de Trinit. cap. I . docentis. in eo Filium distingui realiter a Spiritu S. quod ille procedat ut natus iste ut datus; id est, ille permodum naturae, iste per modum voluntatis sed si petimpossibile Spiritus s. non esset a Filio non minus retur per aliquid sibi intrinsecum corpus enim est de ratione munitus, ubi spiratio activa est rani ieritinseca ratione filii Deinta, et rationale

homo non dii inguitur tanti lim bruto, sed etiam lapide ; quia si non distingueretur a lapide perrata

Filius ele narus,in Spiritus S datus: mi minas alitatem, homori lapis non essent diversae speciei ille esset per naturam,&iste per voluntatem: eis sterialissimae, Moniam tantinui insita speciesree non tanti distingueretur realiter spiritius arilio, sissima homo constituitur petitionalitatem.

etiamsi ab illo non produceretur. I Ioe idem habet Ossici i. M te dicentes personas distingui ori- Anselmus in Epist contra Graecos praesertim g nibus4 vel etiam solis origiliabus ergo si Spiritiis c si peraliquid filius, Spiritus S.non e Isent pluper hoc tamen essent diversi, quia alter nascendo, alter proeedendo existit. Ex quo constat, Si, i

tus . est a Filio sed quia marratio Spiritus S est alterius rationis ab elitia natione filii Atqui data suppositione nostia impossibili, productio Filii Spiritiis S essent adhuc diversae rationis ergo etiamsi unus ab alio non esset, nivimines distinguerentiurealiter. μααν τα ratione Remanente essentiali de ita trinseco distinistivo unius rei ab alia , quocumque allo circumleripto , remanet inter eas distinctioci non originatetur a Filio, non distingueretur personaliter ab illo. Resp. origines esse in duplici dif-

serentia aliae enim sunt oppositae, ut generatio am-Va' generatio p .itIiva, pilatio activa & passiva; aliae vero sunt dii paratae, ut generatio passiva , cs iario passiva. Hoeposito distinguo aut horitatem personae distinguuntur solis originibus , vel

Oppolitis vel disparatis, concedes oppositis tantum , eg quota l. I set rei si ' piritus S. non esset a

Filio, originatio eius ellet diversa ab origine Filii; ideo semper distinguerentur inter se per orisines

disparatas, mon oppositas. Eodem modo solvendi sunt illi, qui dicitia personas distingui solis rela- realisci sed sublato quod Spiritus S procedat a C tionibus4 hoc est, vel oppositis vel disparatis in

Filio, remanet essetitiale distinctivum Alii a Spi tituta ergo distinguuntur realiter Minor probatur formale distinctivum Filii Spiritu S. est fi- Iiatio sed non amitteretur filiatio , etiamsi Spiritus S. non esset Filio ergo, stante nostia hypothesi remaneret impet essentiale distinctivum utrilisque Presistut major , quod suaso sit principium sot male distinctivum Filii a Spiritu S. Pet' quod aliquid formaliter eonstituitur , per illud di-Hinguitur; quia per quod aliquid constituitur so nisi spirituma non esita patrem, nee lium. maliter in esse suo, per illudis aliter est tale ens uuia ab utro ' procedit; nam processio unitis ab per quod autem aliquid n aliter est tale ens, nec alio est medium suffeten, distinctieum utriusque, illud est unum & per quod est unum, per illud sed alliid prinei pii im disi uictivum est tantum extrin- est indistinctum inde de distinctum a quocumque D secum, non ergo inde sequitur, quod si non pro- alio ergo idem est principium constitutivum deui cederet a lilio , non distingueterii ab illo prosinctivum tune enim disting'eretur per medium ini semini Coti ν MATua. Supposito quod Spirisiis. rae imitiale cori hoe nempe, quod Filius sit pili ,

non esset a Filio . Pater adhuc generaret L spita S Si iratii I S. siti iratus sicut v. g. licet homo distii

nostra autem suppostione semper esset elatio dic mirata uitet Filium o spiritum s. oui uirus esset

Iemper proditistiis per in tei lectum , alius per voliintatem ; unus raberet relationet generati, alius

Dirati quae relationes sunt disrara Mincompost Dbiles in eadem persona. Ostic. 3. Concilium Toletanum pinnum,

eirca neni dicit ut Spiritum S. non esse Patrem nec Filium, quia ab utroque procedit. Resp. recteret sed id quod generaretur, distingueretur ab eo quod spiraretur, quia generatio spiratio etiamsi essent a solo Patre ellent adhuc productiones adaeqirata: Ae sicinitar libet haberet bum terminum;

guatur ab equo per risibilitatem ii tamen per imp Asilebor, non esset risibilis, non minus disti meretur ab equo per medium intrinsecum per hoe scilicet, qu6d nomo sit rationalis. Si aliqui dicane

personas numerum insinuare per hoe quod unt ad-dem res, seu persona, produceretur per intellectum invicem hoc est dicere, quia relatio faciat nume-α pervollantatem: or essent duae personae qua ra -- -- - - .

in una produceretur per intellectum M alia per

voluntatem. Eoa si ea et sibi Scotus, Filium distingui soldm a Patre pet filiationem, non vero a Spiritu S sicut v. g. homo distinguitur a bruto per rationale, non

vero a lapide, amito tanti3m distin Diitur per hoc, quod holiui sit corpus anmiatum in lapis is animarum. Resipo idet sibi negando antecedens de dicendo quod qui dolii distili guttur ab alio inquam

tum tale debet distingui per aliquid, quod sit de distinctio supponit existentiam distinciorum ergo

ratioἰie intrinseca ipsius inquantum tales sed i si Filius non prodiiceret Spiritum S. non distingue-lius distinguitur personaliter a Spiritu S ut Pilius rentur. Resp. quod revera non esset Filius , nec

est ergo debet distingui per aliquid quod sit de Spiritus S. si iste ab illo non procederet sed sapp ratione ejus inquantibi est Filius: sed spiratioacti sitio nostra est de impossibili Unde quaerimus si

on est de ratione intrinseca inciuiali rus,' per impossibile eruix risitavi hiritin Sacrilius

; non quidem sola resatio opposta v. g. quod persona sit producens, mali producta sed etiam disparata , quod una sit per intellectum, alia per voliantri ni supposito autem quod Spiritus S. non esset a Filio, illae relationes disparatae reman rent in utroque de se petineret numerus, seu stinctio inter utrumque. Osirc. ex Concilio Florent. Si filius non spiraret, non esset Filius in divinis sed si non esset Filius, non distinguerentur Filius 3 Spiritus S. quia

210쪽

DE BO TRINO.

noli produceret Spiritil ut tum distin Dictentur inter se. Dices, ex Anielmo Epili contia Grae-

eos, in disinu omnia sunt idem , usi non obvia νε- titionis enosti sed oppositio relativa est tantum inter producens de productum ergo si Spiritus S.

non ellet a Filio e nn sistingueretur. ResI .

Anselmuin stare a nobis, ut vidimus ii probatio- me; inde ipsum distinguo omnia sunt idem ubi

non hvla relationis oppositio; hoe est , ubi non ob vim relat lotium repugnantia, s vestalis Ieph grian tia sit telative opposita ut inter producens irO-

ductum sive disparata, ut inter genitum espiratum spiratio autem de generatio sint relationes disparatae quae dispalitas consistit in hoe, quod una non sit alia, immo una est incompossibilis cum alia; unde una persona non potest simul esse producta per onerationem seu per intellectum , de spirata per te convenit intellectui, non potest proinde volutistae convenire. Secunda pars est evidensiqvi spiritus S. est Deus: ergo est res necessarium, ae eonsequenter productione neces laria producitur productione enim eontingenti necessarium existere non potest. Tertia pars probatur , quia modiis agenditi se est essentialis voluntati: ergo Spiritus S. produci ut liueia, quoniam producitur per voluntatem aibertate, inquam, essentiali, quae eonsistit in hoc, quod Patervi Filius se complacenter delectabiliter determinaverint ad productionem Spiritus S. Quod autem libertas necessitas possit rconvenit eidem, paret ex Ausus Fnc radii cap. los ait, sic postea erit homo , ut mal. v si non possit, nee ideo libero e trebit arbitrio ; mali quiρ- ρι liberim Hi arbitrium . qu.d omnia non Mein nolemit. Potam, libellas contra rietatis de si irationem, seu per voluntarent. In msi fissice conmulictionis opponuntur necessitati . non verore repugnantia disparata inter relationes ad nulli libertas essentialis quae Oppi, ni tu tanldni t actio-Dlicandum pers as, Pater esset duae personae riuia nabet duas relationes disparatas, nimirum paternitatem, spirationem activam, quod absurdum est. Re p. maiiones disparatas in compossibiles in eodem supposito, si illud lit producens incompossibiles autem , si suppolita sint producta quia non requiritur tanta distinctio in principiam quam in in principiatis; ut constat de actione generandi di creandi in atre, quae realiter identincantur in eodem supposito ibi tamen res creatae se genitae non tantem distinsuntur suppositis, ted etiam natura Dicendum ergo est, quod generatio de spl- atio activa sunt compossibiles in eodem supposito 'prodiruente non potest tamen fieti, quod una de eadem persona produc a turis' i Itellecti imis ci iuntatem simul; sic filiatio& spiratio passiva non Dossunteidem eonvenire supposito & ideo , ut distinguantur Filius, de Spiritus S personaliter, sunficit dicere, quod Filius est Filius, seu genitus , de Spiritus s. est spiritus,seusti tui. iiii quasi illud quod fit eoacte, non fiat labe ie libertate essentiali. Oajic. Si Spiritus S procederet libere, procedeis re contingenter; si autein procedere eontingenter, polset produci, non produci; quod autem poteti non produci, iton est ens necessarium: ergo

Spiritus S. non procedit liberε. Resp. distinguendo primam consequentiam si proeederet Aere,

C libertate contrarietatis aut contradictionis, cone. si procederet libete , tibi trale essentiali , nego. Dices, Ergo saltem non debemus uti hoc vocam i , quia liberum a sapientibus usurpatur pro cooringenti. Resp. hoe e sse falsum dat 3 enim patet liberuira , quatri contingens in potest liberum dividi in liberui neeessarium in liberuna contingens;

sic v. g. Deus se amat libere necessatio, aereaturas amat iber contingenter siem Thomas, sco

ius dicitiat Deum se an a te libere, necessirio; non ero contingenter Non est ergo nobis formidaniadum uti modo loquendi talium doctonui . Si The logi morales dieant, hominem non mereri in his. quae sarit necessatib benesautem in his, quae sa-cit libete ergo ne te ita iii in noli potest esse libe- . rum Reip. quod duplex sit libertas, moralis, de

otractatu, cilicet contrarietatis, contra

dictionis in essentisic se de multiplex est necetastas, nempe eoactionis seu violentiae immutabilis simplex, seu omnimodae inevitabilitatis Certum

est Spiritiim sanctum noli priri lci lil me libi 'rtate contrarietatis aut contradi dilon S; quia non potve runt Pateris Filius se determinare ad non volenia

dum, vel nolendum producere spiritim S. sed opunio communis est quod producatur libelε, libertate essentiali Certum est etiam Spirituniri non principium qu , est x is spirativa , seu voluntas produci necellario necessitate coactionis, quia Pa cum essentia amabili s principium 'κοὐ est supter& Filius ad talem prodiictionem non coacti sunt positum habens vim ritativam. Non dubitat iit, Nec etiam necessitate tantam immutabilitati , qua quin sint duo principia .rativa, ominiam Pater des pater Filius non potvelint non ploducere, sup Filius spirant; sed dubitatur , uirum Obeant dici posito decret de eo producendo non enim magis unum principium simpliciter, quia vis stiratio necessario esset productus, quam creaturae sed pro unica in Patie& in o. ductus est necessitate simplici seu absoluta, quare pre thimum S. non esse. Co Meiurio. . .e IV. Pal. Filiis sint unum principium

JA, diximus generatim, duplex esse principium personae productae, de consequenter etiam Distitus sancti nimitam principium, ρον de quoi Co cxus 1 SPi Rietus s. processio non est naturalis, sed

est necessaries libera tamen Prima pars conclat.

sonis clara est; quia sicut uvidus agendi naturali-ΡAraxis Filius diei debent unum principitiin Spiritus S. non vero debent dici duo spiratores; lices potare vocati duo spirantes otio quare dici debeant unum principium, de unus spirator, haec est: quia notium spiratoris de principii sunt

SEARCH

MENU NAVIGATION