Theologia quadripartita Scoti. Prima quarta pars, seu theologia speculativa, ubi agitur de Deo uno, de Deo trino, de creatione mundi, de angelis, de primo homine, de incarnatione Verbi divini, de Christo gratia, ac de iustificatione & merito. Authore

발행: 1678년

분량: 484페이지

출처: archive.org

분류: 그리스도교

371쪽

pluribin linetis possit ben iudi Me proinde miliori cognoscere.

impedivit, quin in ovis A in se simia eum formamn reminis insita estselemia faetendo mor non facie Ide rum. Oa' i cras ex Concilio Milevit. cap. 4. κι

que est donum Dei. scire quid agere debeam s. or diaugere ut faeiamau; ε Aratae. Non mari iustitia. sed te scientiae, qua νgenerat ex gratia est. Resp. Concilia loqui de cognitionibus actionibu supernaturalis ordinis, quae ad veram justitiam de gloriam conducunt non vero loquuntur de cognitione naturali: illa enim Concilia agebant contra Pel gium direntem, legem scriptam esse quidem donum gratiae, ejus vero observanti in quae ducit ad

beatitudinem, posse haberi sine gratia de illaco cilia determinarunt hominem non possidi enn es Quas Tro II.

NO, loquimur hie de veto motali tantdm incommuni, ut quod Deus sit colendus parentes honorandi, diligendi alii vimis ana plectenda. di vitium finiendum; timeo ita enim ita de facili intelligi possunt, a verum naturale Sed quaestiora et, nec fuere ea quae beatiuidinem respiciunt; non est de veto morali in partieulati, utilii v. g. quis in destriiunt cognitionem rerum naturalium, seu possit naturaliter stite se teneri parentes colere pro moralium. li tempore, tale bonum lila, nune esse faciendum , tala intum vitandum , eleemos,mun esses, e pauperimn indam. Harueris ilio dicitur' αἰ ea. 'iaee est dupli, ut dirimis alias, una tum est practiea simplieiter, alia placiteε praetica; prima dicit, hoc esse faciendum , non tamen aeti nem insere, nee imperat voluntari, ut agat, & ex a beatur oer gerundimim, faciendum est hoc, hoc non est faciendum: semina habet adjunctum imperium voluntatis de te infert actionem .explicatur per imperativum , hoc lac, hoc non fac de ista loquemur, Osjic Genes. 6. Com. cogitatio hominis intenta est a/i ι .: e nullain cogitatio boni. Resp. ut plurimim, ne. semper, nego sicut dicitur, Omnis e re e sepe t vicissa in exeipitur tamen Noε.Dιces, Cognitio humana fit per sensus qui fiunt fallaces: ergo non potest homo aliquod verum cognoscere. R .esse fallaees . si non adhibeantur conditiones requistae ad benὶ sentiendum, eone: o si adlubeamur, nego. Dico Homo sine gratia non

potest esse prudens Dergo ne elene iudicare de illis quae sunt agenda lila mune in quo consistit ratio rem , an homo sines prudentiae. Probatur antecedens ex Prov. 8. Meam

gratia bonum opus morale elicere vinat, hic de prima agendum est.

PO xi homo Gegratia aliquasveritates mo rates in particulati cognostare, licet in multis saepe fallatur , in quibus proinde indiget directione est πιψπυ- ου est prudentia. Resp. hominem sne vati non posse esse prudentem; unpliciter. per Et ἡ in oninibus occurremus, concedo; in quando,, imperfecte nego. Caj Ic Otamus Deum ad cognostendas verit res naturalis indinis sed ex Augustino nihil stultius. ὀim orare, ut Liciamus quod eliin potestate nostia. Resp. Oramus Delim ad tognoscendas veritates illustratione speciali gratiae. Conita enim apud naturales, non semel aut aliquotiesi sed semper de omnes Theologos, hominem sine auxilio speciali posse cognoscere bonum morale in universum id est prima principia doctrina moralis ergo ex illis

poterit naturaliter liter conclusiones saltem principales v. g. rullus et quin sciat, alienum esse test,

In quocumque casu Instabis, Si possim in theseire unum verum morales, poteri a cognost reon nia alia. Resp. negando consequentiam alia enim sunt aliis dissiciliota mittet essent ejusdem rati

nis , non possemus tamen ea Ornn l. cognoscere intuenduin proximo , quoniam primum praeceptum . statu natura corruptae dil enim vitamus unum,

legis naturae est, alteri sacere quod nobis fieri vol nun Harum ergo est, quod ille qui judicabit in

universum . bonum esse restituendunt, inferet illico in particulari quod debeat restituere alietrum, si retineat; desie aliquae vetarmes, tale tu Gllunt cognosci natiualiter, etiam in particulari non tamenomnes, quia in multis eo lusionibus quae deducuntur re principiis naturalibus, urat aliquando magna dissicultas, quae non potest vinci, nisi meis diante auxilio supernaturali. Hane conclutionem confirmat Paulus ad Rom.I.

dicit, Philosephos esse inexcusabiles, qui cum

Deum cognovissent, non tamen ut Deum glorifi-scaverunt: ex quo sequitur, quod cognoverint in sum Deum elia luc de nunc colendum , alias non essent vituperabilesci cap. etiam x. habet, Gentes

ναπια habent legem letinam scilicet, nee divitinitd tevelatam naturaliter qua legissent facium, insunt f i induιxi ct ostendunt 'in seraptum in cordibus testimonium reddente conscientia quae verba docent, Gentiles natura duee, multa moralia praecepta practica cognoscere, Mobservare etiam in parriculari; conscientia enim est rerum singularium haeae nune agendarum. His arrident patres. praesertim Cht ysostonnis omit. 1 . in Genesim, ιentem magi um aismus conssismiam radimus in aliud, quoniam ranis est infirmitas hominis corrupti ut sicut voluntas non potest eo stanteris indefectibilitet servare rectitudinem,

ratem in omnibus actionibus bonis, sic nee intellectus vetitatem in si ictu dicti practi eis; quia ordinarie lapsus voluntatis supponit lapsum intellectu macies τI III.

quod aliquando intellectus in puris naturalibus

HOMO ne gratia non potest intelligere verum supernaturale, nec habere fidem ex puris naturalibus Ephesi, Gratiasalvi facti estisperi

dem. -τex - 1, donum Domini Dei est. Si e Conistili una Aria usi e can. . Si quis per natara vigorem. aliquod bonum adsalutem pertinens cogitare auιeli.

372쪽

aio DE GRATIA CHRISTI .

min. 3. Si quis dixerit .siue naveniente Spirit-s si lanci, vel quia assentilantur doctoribus , non missi ratione passe haminem eredere μει spmer ara naen credere possunt ex pio assecti se sobmittendi thema IA: Unde, quando dixit Petrus, Tu es Christ Deo, quia talis pius affecius elicitur tanti im ab ha

veteres dixerunt. Si quis dicat, haeretico credere

damiliora, in faciunt Ubiquistae, qui credunt coris

pus Christi esse ubique Res mihi usim es xinum Dei . Miscit diabMoeria est as,ini.

Diees Mysteria nostra sunt sussicienter comprob in per miracula: ergo non requiricii amulium solebi PROBATu R. onclusio ratione; naen verim de

ruo loquimur. dictis strematurale trina insis itur desilet ergo non potest haberi line gratia. Semmdo, quia initium statis, quod est fides, eme nobis Terito, quia nihil agit extra vim sum naianualem nisi per Hiquam sat ii extrinsecas sua peradditam; sicut aqua non potest ealeficere, nisi B ciale. Resp. sum satis prelisis

victi ab igne: in emimedemis possit a la

supernaturale. Hae e conclusio est eontra Pelagia nos, qui conveniunt quidem nobi sciam, quod triarim nerestitia ad fidem recipiendam scilicet mm die xis Evangelii Ἐγ-- enim eredent quin nou-δει- ι' Deinde petita Evangelii permis. cula; unde Deus mittens Moisen Pharaoni dedit potestatem faciendi nimaeula in Christus qui dein sit initium novae legi, sinu Moises seriprae post man dixit . dirat Em - .rito a miniti ii Memore....e-- inserim. i. deinquin e

rium voluntatit, quo aptivetur intellectus ad afremtiendum veritatibus revelatis , secundam dictum

Pauli , Curi nisi intestatam in obsequiaem Dei. De histribus iiqiram eonvenimusmam Pelagio; sed in edissentimus, quod ipsis illum, qui prae-

dieatorem audit, miracula videt, posse naturae Viribus eredere,ac eaptivatenaturaliter intellectum suum Ecclesia vero eontrar m tuetur , assi rens,

Cre Praedication Evangeliii miracula, quae gratie extenue, requiri insiper gratiam ituer--m, quae est illustratio speetalis in intellectu , lemotio specialis in voluntate , ut captive intelle- ctum pora enim Eeelesia pro infidelibu , ut conver- aruiu, licet habesnt utrumque aliquando. heris Cisholici Doctores possim decuriae per rationes naturales nihil esse in nostri fide eo trarium rationi, post iant argumenta solvere quae sunt contraria fidei ergo polliunt naturaliter fidemo fleos Qui suae baptisti, educaretiae intex

Christianos , ex assueta praedicatione, Crederet ar ticulos fides , atramen non taberet fidei in Moim,

quia innisenim non recepit; de sie crederet e

irinianos, es existinistet se esse baptis m, non esi primum posset habere fidem insuam; adi probatio enim baptismi aequivalet voto baptisini; si vero non edit, baptismum non Mutat, mine iis habet fidem infitiani de ea quae ediuinari tam sue humatia dcain divina; esto. enim fidei divinae elieitur tacitem ab habitu fides

insuis. Diser. Haereti ei multis mysteriis assentin a tuto . g. Incamationi, Trinitati,in caeteris non

habentamen fidem inissam, habitus enm fidei ii esses ineum ad eredesida nisi mysteria fide.

multa tamen haeretiei non credunt. Resp. FIaeretiis eos eredere mysteria, vel propter rationem humanam δε tune fides eorum est tantilisfides humana,

vel credunt propter matbomnem Dei. hoea ciunt non per habitum fides. quia invitis mystetia crederent; sed credum per alio od auxiliam actu te, seu fide inchoata 3 impedocta quam D. Α

sustinus uocat donum m hinedatorum. Malim er

go quod nemo sive fidelis, sive infidelis, posta nostram persuadere paganis: rite illi pagani possint aeeipere fidem sine speciali Ita auxilior hoc 'Mu- - θαι milia som*am Hio

est quod dieit Seriptum Terimonia tua cred iis .m- 'πι- ra M. f. suin nimis. Resp. Doctores Catholicos persios discursus partim naturales partim supematu ππ. e q-stio aliis sub terminis aliquando pro et les,posse quidem produeere habitum fidei huma I I poni solet utiam scilicet opera infidelium, uri opinionis; non veto assensim ficimim, eonia di eorum qui sint sine gratia de in peccato indubitarum; & de hae cognitione agit o nostra Liret ergo paganus per rationes Doctorum nostrorum judicat et nostra mysteria esse probabilia, illa probabilitas non siissiceret ad pr ducendam eoanitionem retram indubitatam; imo etiamsi pumet Do resederent miracula, ut coris iustent sutin doctrinam, non tamen possent generare fidem i qui , ut diximus in conclusione, δε-- molirer, vel utris sint peccatis Ioa rei Hus, esseconcilio Consta ensi censuit nullum bonum opus posse fieri sine gratia sanctificante. de proinde omnia peccatoris opera esse peccata. Eundem errorem sminus est Miesrael Baiua quia ticulo ues emum i damnati fuerunt a Pio v. ω

Greg. XIII dixit, quod omne quod agi pereatori peccati se in peccatum est. In line is euici reia gratia interea requiritur ad fidem, viae est initivin Perii vie ni quamplurimi, qui eandem nientem

salutis, in hoe enim movit Petinim onod diem rei. Uam sitiem orernam sub eo ad benε-- dei M. Hoe est sensi e concilio Amuleano, quod cap. i. definit italium si eidiasse nerediselitatis ede a Deo. osjicis Infideles inulis eredunt di initiore fides aristuli, , . quod eontinuum possit dividi in infinitum etiamsi exiguum str ergo a sartiori

possunt eredere mysteria fidei naturaliter. Resp. dia itinguendo onsequentam, fide hun iis, concedo: buerunt, uod audire sacrum, eleemmas largiri, paret monor te. Wrvam ieiunium

similia opera quantumvis bona sent tamen

peccata. si fiant in peccato. Hane opinionem ut

373쪽

imitraeeratores ut orent, jejunent, ad eon dis. est ex fide, peceasa m est, Res mi misi Min se praeparent si autem hae omnia elici fidem non intelligatur fides qua ereditivis in montia ieeratori is essent peccata, Ecclesia adtrecca sed fides qua credimus aliquid esse lieittim vel illi ta invitaret. Secund4, qui Contillum nitimi r

num sess. 6 can. . contrarium determinavit sub his verbis Is qui dixerit, omnia opera qua ante just, cariclumsiunt qua eamque rauionefacita sint, .pe cara amuhina sit. Tettio. Quia Conciliiii a Co stantiens damnavitJoannem Hus. Meuas litifices censura notaveratnt arti t. s. Michaelis Baii, qui hoc asserebant dearto, qui hcsenriunt Patres: Hieronymus in capra ad Galat ubi ait, quod multi

foue fidei Chiisti Evang milia sapienter&,in ista fides est conscientia , contra gere, peccat tim est. OajiciEs 3 ex Paulo ad Titum, Omnia imundu coinqvinatu istam , δε- .i L. --dum, sed inquinata sunt eorum ct memin es silentia ergo, e. Resp. Apostolum non loqui deoperibus infidelium sed de ei bis mundis de immundis secundam leges quasi dicat, Hominibus justis Mfidelibus nullus est cibus immundus post abrogataruleamniIudaeis autem Minfidesibus , qui nolunt erem :HMisai sanctEjetfietanti si ergo bona si uni sine fide, a si dere Gessitan omnes cibi sunt immundi, etiam illi fortiori sine gratia sanctificante sic Chrysostomus, qui olini censebantur mundi; quia omisit Paulus. Basilius,Justinus, Augustinus&alii; tenentes, ne habent mentem inquinatam, conscientiam in a .. . i. - sisti biariubis; a enim manducant ininiundos cibos, peceant contra contamitim, manducando quod est prohibitum;

si autem ni indueant mundos, peccant etiam ex in infidelitate quia tredunt Messiam nondum advenisse. Si dicat Augustinus, Si liberum arbitrium vase ad non peccan . nactus locus gratia Resp. si v leat ad non peccandum solute, concedo; si valeae tantam ad aliquod precatum vitandum, ego non

tenemus autem primum, sed tantii secundulo.

Ne dicas, Daemones iton posse bonum opus elimin- esse adeo malum: qui nonni , cuius ratione temporale

Quinto, quia exemplum hoe stadet, Exodi enim .

laudatu ut obstetrices AEgyptiorum, quod pepercerint masculis Hebraeorum contra Mictum Pnaraonis i neminem autem laudat Scriptura de peccato.

Seno, quia ratiosocconvincit: potest enim fieri, ut curtat alimior nummorale iaciendum quod

non sit difficile , nullamque habeat tentationem gravem contrariam, v. g. defendere innocentem

pet testimonium, dare sustum panis esurienti, ami cere ergo Artiori homines illi enim sunt per cum salutare prirem eripere e praecipitio in quis ofectiores in naturalibus,, non habent eoneu nn re potest Honinia, quae iunt opera moraliuter bona, posse fieri a peccatote 4nfideli Non

negamus tamen , quin multa opera bona ex objecto , reddantur mala ex circumstantiari ut dare eleemosrnam propter vanam gloriam, ait ex hy- Poetis. Osjicio primo ex Provetb. s. mictima impἰarum Deo aιν--Mus Isaiaei. Ne efferatu ultra lacri. of Via. ἐπι-μm abominatio est mihi calem

, Mosolimnitat. τε M odivi anima mea; qui immolat qua ui interficit imon. Ex his pater,

quod saetificia impiorun Deo dii pliceant e re a fortiori aliae actiones quae sunt indifferentes. Resp.

quod sint aliqna opera quae in sui productione exigunt gratiam sanctificantem, sicut fasceptio Euch rimae sicut etiamstetisdia .muecu Misant pro centiam: R . Motum videri negare antecedensi quidquid sit, negatur consequentii sunt enim ob firmati in mali odio Dei, & ex illo semper operantur; non sic autem peccatores in hac vita.

Osjici ε Idololatra habet pro ultimo fine ido lum, ieerator creativam te ero omnia iacit

propter idolum, ciste propter creaturam im sic semper peccant infidelis, peccator. Resp. nego antecedens bomnia enim opera Idololatrae non procedunt ex intentione expressa ne implicii placendi idolo, ut patet, quanta dat eleemosynam 'inax

ideo illam sitit quia eam dictat ratio , nihil cogitans de idolo similiter alii peccatores, v. g. Ornia cator non dat eleemosynam propter creaturavi. quam maculavit sed propter bonam inclination nivoluntatis, quamissi Deus dedit. m. o. si opus ivvisne Demnitae a te, debent osse tri a justis quom n reseratur ad Deum , malum est, ut habetur I. Cor. s. eccati Deum pla Sive mandaratis sive bibitis ou ria in gloriami ido enim impius line detestatione peccati Deum phcaret mihil mirum ergo, si saetificia impiorum sint

Deo abominabilia Sunt vero alia opera quae non exigunt gratiam in genere moris . licet exigant in

genere merita ut re eleemos mam omnia .pera moralia, qtiae si producantu sine gratia non erunt nisu, ut aud re missam Textus ergo Scripturae in obiectionea ira intelligun . deprimis acii nibus quae erant . erificia; i. Me, tam sic rentur sine gratia erant Deo odibiles, rationem enim hane subjungit Deiu , Manus enim τι Dasenguine plena s. t. Osicias Lex Psal. I 3. Omnes declinaverum δε--ομαμ H. Resp. inutiles sunt ad operam ritotia gloriae unde ait Augustinus, Omnes egent

gratia Dei non tamen sunt inutiles ad opera moralia Sic solvitur hic extus i Arbor mala nonis Io

bos,f-- facere o in genere meriti, concedo , in genere moris, nego. Diees, 3-ἀ--Μυς

ma, ara est . ergo quod est a peceatore, pe catum est. Resp. nego consequentiam per haec enim verba vult Christus ii sitiuare necessitatem tui vini, dicensam nascitur ex Adam 'er et in

ex Deo per gerastrationem stiritualem , nempe per

e bibitis, omnia inglofariter Infideles autem ieceatores non reserunt suas actiones ad gloriam Dei: ergo non sunt bome. Resp. dictum Pauli esse consilium . non mandatum: ut ergo actio sit botra moraliter, non requiritur ueformaliter, proxime fiat propter Deum sed sus-ficit, si remote& in plicuerincipium tendat, quod

fit quando opus est honestam meus enim , qui est author naturae rarionis , glorifieatur aliquomodo , eiu vixi is conlatiniter isto moti

rationis.

Calicis ultimo , ex Augiis in v. de linit. cap. 7. ω8. dicente QEidquid ab homine D. μ- A ri in auiis piditate cupiditas autem est vitiosaci ergo quaecumque fiunt ab homine , vitiosa sunt. Alii respondent Augustinum intelligi, ut pla-rimum moti vero temper. Alii respondent, duplicem esse charitatem Luna est insisa per quam omnia facimus propter Deum salia est humana.'o finimus aliquid propter honestatem virtutis quae ergo fiunt une illa duplici raritate, vitiosa sunt,

quia fiunt ob pravum sitiem i quae auteni fiunt sine prima charitate, fiunt cum secunda , licet non

iniit metitoria, non sunt tauinnis operanda Si idem Augininus i. Retract. cap. 3. retractet id quod

374쪽

:Hebrem at hune loquem modum, via Ainiram principio influente in operationem lini ominaturalium nego. Si dicant aliqvi Patres, hominem, sive integrum, sive lapsium indiguisse aliquo auxilio,

distinguo naturali, concedes indigebat enim eo cursu generali supernaturali, nec ce . Nat raba manserunt in homine corrupto ergo si potuiteminimi generalis, quali virtutes

omnis somnium Philosophis;mni, quan . quas habuerint si dicit Augustinus, nulla

bona opera ab infidelibus produci hoe est rato, ob ravam eorum intentionem unde lib. de Spir.&

et quod repetiatur aliquandor Mnde, si dicat nul Mimaa vim operativam secundiam se sumptiun,eivsetan donum opus esse ab infideli intelligi potest de cedo quantum ad donum adiunctum quo removG bono meritorio, lib. enim ac contrusianum cap. 3. ventur obstacula nego; a ut enim homo iustitiam quae coercebat impetum earnis de pasε- ι πιι-im mi et: - - α num: undelisex homo habeat eandem vim tem vendi, quiatamen tentationes non OMentur per - a iustitiam originalem quae amissa est; nihil mirum, finon possis nunc elicere omne bonum morale Quod in statuani remis operari poterati P suos Arux recianda pars, quia furisin bona moralia gravibus tentationibus odsi semur, tent Iossunt vinci nisi perar la bona initieantur dim x a s I

Dones autem graves non

CON TA ex praecedenti quaestione peeratorem iam gravissinas etiam sine gratia tu iritali posse bonum opus morale cultatibus, ad quarum diablutionem dimsi pernaturale requiri vir , ergo homo non est quodlibet opus Donum moralefacere etiam distributiv mmptum. Nee dieas , in utroque stati natu ralia manserunt; ad hoc enim respondetur, hoc, rum esse de eommunibus, ut sunt naturales faeuit

tes,in concursus ordinarius Dei Alsum vero do illis quae eoinstabantur iustitiam originalem insta

ruenim naturae integrae debebantur homini auxilia quaedam actualia naturalis ordinia, ut en pera tia quaedam naturalis Iustitia, mediantibus

bus homo prorupisset in bonum moralea homo enim, etiam in iam naturae integrae, fuisset consepositus m orporede anima et eorpus ejus diverasis qualitatibus , qtiarum contrarietas admisisset ali quam pugnam talis vero pugna suisset moderata per auxilia quaedam, quae vocantur naturalis ordinnis, qui ncm eondinissimi ad finem illimum; potuissent tamen dici auxilia supernaturalia, quia non debebantur absolut homini, sed a Deo sui Israegratis concessa 1 talia autem auxilia defiterunt iret, sicut paganus sine fide multa enim opera g. Religionis, Temperantiae, εο et ra, Deus praescribit, ad quae praecepta etiam tene

tor peccatoresue puta audire missam diebus sinis. ω ieiunare quadragesima: si autem esset peccatum haec omnia sicere, quando nuis est in peccato, Ecclesii praestitiaret cuilibet homisi in peccato ut confiteretur antequam inissam audiret , vel jejunarer,

sicut jubet, quando quis vult Eucharistiam sumere; divitiamentiunt et r. Constat ergo quod ponunt lici aliqux veta moralite bona peccatori-hu, sine gratia ianctifieanter sed hi quaeritur, utid sine gratia actitati possint elici talia opera

moraliter bona, sive a pagano, sive a peeratore Peropus nivn morale intelligimus actionem conia

.rmem rectae rationi fine ullo ordine expressis ad Deum praeeipientem, super quam quaestionemeo

tr vertulitur Doctore i negant enim quam plures apud Vasque situm , quos ipsetne sequitur; Leontra assirmant Magister. Bonaventura, Scotus, Duran dus, Caietanus. I liarnsinuet, citi e , x, D statu naturae comptae propter peccatum de e

quis nihil si in

Guria non possit

mo elicere quodlibet om inmis, sicut in

integra.

I stare naturae

que potuit homo quod mis que opus toraliter donum Misere sine gratia, si item distributivEsumprum Instatu riaturae lapsae non potuit homo quodlibet bonum morale oper ri, et tam ligillatim ae distilbutivὰ, sine gratia, po-m ramen aliquod bonum morale pro cereine solii Maeco usio habetites partes. PRoaATu prima Facultas non impedita ope rari potest cite quodlibet objectum sibi proportio

para ex l

faciam ergo si pagani naturaliter opera legi lamplent, quae sunt bona moralia, possunthoeri homines in statu naturae corruptae. Sie Tertiillianus de Coroti militis cap. 6. Chrysostomus in hune locum, Ambrosius, qui explicans haec verba, fui π--avaret vorat moralia opera , renat inua deo. ris, non subsidia redemptoris i sie Fulgentim, qui lib. de Inearnationerae gratia Christi ait, bona opera natum meonnaturale, atqui in statu traturae in teia quae ad societatis humanae pertinent aequitatem,

laeultas operatria moralis boni, puta intellem de votis,tas, nullum habebat impedimentum aut sta tum ad operandum bonum rergo quodlibet operari poterat, saltem seorsim seu distribuiati veri non collective tamen i certum est enim hominem etiam stantem, integrum nini posse totam congeriem bimorum operari bona enim ista eoLlactiv sumpta sunt syneathegorematierinfinita; nee tot operari potuit quin plurima adhue remane. rem operabilia ergo, e Diras Homo integer im

ebat gratia originali, ut posset operari bonum: Hsosneis nonivn operi ri potuit. Resp. indigebat gratia tanquam auxilio removente impedimenta, - -,inlediebar enim rebellionem carnis; in esse posse, prodesse non posse. Sie Augustinus libri persectione Iastitiae cap. U.

CONFIRMA Tua haec propositio ex determia natione summorum pontificum ritus enim, de Greg. XlII. condemnando propositiones Michaelis Baii, damnarunt hanc, qme est vigesima nona, ubi

habetur Pelianis εν - σῶο- , quod sic amarbitriam vate ad ustis precatum vitandamis ex illis ergo Pontificibus patet, quod per liberum a bitrium aliquod saltem peccatum vitari possit, de proinde aliquod bonum opus fieri. Damnarime etiam trigesimam septimam, quae sie habet Cum P. . vir qui , si aliquis nata tis . . .. ex

375쪽

verunt tandem vigesimam tertiam , quae talis est ilium speciale ad His opera.

operetur boimni moerine, suffieit, ut operetur sciens devolam propter bonum honestum,' a. Siliis. Q . Sed heimo sie potest agere optimo sciens , quia potest seire tintiiraliter, quod succurrendum sit parurerici potest etiam volens quia voluntas potest sequi dictamen intellectili dictantis eleemosinam eo faciendam irandem potest illam facere dit opter

xilio speciali poteris disi super natalis in genereritari emta invisi quia iuua nimii quod paganus ille silvetur&eredat. Resp. talem relatione ut voliminus divinae ad men supranaturalem non

suffore ut actis dieatur simplicite supernat diu α vovimo hominis ad talem finem oritur,

cinaeutrit enim Deus aecommotat Mummageneli modii i nn dein tria voluntasia et an respicit tanto tinem naturalem, actio illius debet tanti censerit naturalis.

Onie. 3. Liberias omnis ad arum heri sine

Enem honestum . heri tonet compassionem gratia : ergo absquelibi Mario non potest Leere proximi lis si potest naturaliter sacere bonum num morale Antecedens est saerae Seripturae, Co opus motale: ima E quando illud est facile , . cilii Alausicani a & D. Augustini. Resp. Liberum nulla ingruit tentatio Micti enim tentationes sin Rrbitrium perit quantum ad bomam supernatuta, sequentes, non tamen adsunt singulis montentis; Me aliquando sunt ita exiguae , ut bis ducturationi uino possint i de se potest homo naturaliter, non omne bonum citorale faceres, ted altem

aliquod quando gravis non urget tentatiori proaune mi A requiritii gratia ad vincendas Oali . . Posset homo gloriari de tali opere contra lyaulun . Quid habes Θaod non aece stis Resp. non posse gloriari de bonis naturalibus , ut sum sinitas de pvlabrinido, . sunt a Deo ut aut onamini dolitat non spectent ad gratiam salu

vantem , spectati tamen ac Esatiam creatitem c

conservantem lad gratiam concurrentem de illis ergo homo gloriari non debet. Dius. Talia aetera bona moralia possum eonesiecte hominem , ut mereatur de eon. rno suam tali item ergo de salute sua glotiati pose

et homo Reip laden negando ante densi ut enim quis suam Gonversionem aut iusta ficationem obti

neat de mereatur , non fossicit quod unum bonum: miceo sicillimum, sed debet operari quamma, vel saltem aliquod Assicile, se abstinete longo temporis patio peccato quae omnia non possunt esse sine gratia Adde illi, non possiimus mereri salutem, nisi per opus factum ex gratia , ut dicemus aliquando, quaerentes, an sine gratia actuale, concedo quanti mad eum morale distin guo adhue ouamam ad vimina vin morale ieqirantiam ad aliquod opus dissicile, concedo quantem ad aliquod, de praesertim ad facile, di quando

non urget tentatio, nego.

Si dicit Auginium, post precarimi esse quan tam pereandi necessitatem ι distinguori quando

deest irrita gravis adest tentatio, concedo: in omnibus ablolute actionibus , nego. Dices, Cognitio legis seu boni faciendi nihil prodest ad eanda peccara, sed potius incitat ad delinquetis dum se scriptura tinatur dicens, legem opera

ri iram ergo lumen rationis sine gratia non potestis opera naturalia pectant C dii ere hominis intentionem ad Minum, nequidem morale. Resp. legem operati iram per accidens, Mutilurimum, quando observationidesis res harue concupiscentia, concedo: per se semper maxinae quando nulla aut levis adest tentatio nego Si diis cat Augustinus non dari actum medium inter L hiat Gtatem in illi3abilem cupiditatem;ut plurinadm. Oncedo: quia qui non habent gratiam,communiter on

nia faciunt ex mali intentione;semper,nego. Si idem August. Comione 1 in salta o dicat Deum noti sibi Girim vi stro jam si de n. r. ων

sine gratia, peccatum est Resp. Deum non vellerertioui de nostro: idest, de operibus quae proficiΩli quis possit se disponere ad gratiam nabitualem. D cum ab ignorantia de coneupiscentia quae sunt a Nec duias hominem non posse operari sine gratia, quia singillii nomentis datur. Rei p. gratiam lingulis momentis dari, quando ne talia est ad vince das tentationesvissiciles . et quando Meuttit allia quod bonum operandum ad gloriam eon lnon datur tamen absolutὶ singulis momentis.

araturales, quam ad commissionem pecataci sed timuis nevis generali ad commissionem e cati: ergo concurrit eo ursu supernat aliae sinciali ad bonum naturale. Resp. non magis concumret ad unum qu ci ad aliud i irati concurrat ad unum naturaliter in ad aliud supernaturaliter sed

quia eo uni am ad materiale tum ad formale operis boni. ε non eone tit nisi ad uiateriale meati Dima Ergo paganus non indiget gratia ad bo

na opera moralia si enim essient ex grat a non e is

sent amplius tantum moralia . sed firmaturalia. lurima opem Resp. Si paganus velit elicere quampli moralia de ruficilia . tune indiget gratia, non vetasi Milit ellecte tantdm sicilia aliqua; quando autem

paganus . mediante gratia vult elicere L na in t lia talia opera remanent temper naturalia inime remus finalis , quia non conducunt ad gloriam;

lieti possint dici super ruralia in genere ea e e cientis, inquante inest Vsci tomis qui dissi inobis pereantibus concedor de nostro, dis de illis ilis exeunt natui a nostes odistinguo adhue. Pee in retribrum 4 ut siumstin, concedo: senam. nego.

O . . sine fide Nossibile est placere Deor

ergo saltem paganiae inndeles non possunt a ere perchona niti talia. Resp. non potest placere Deo; perfecte de in ordine ad gloriam, concedo: mpersect ae in or line ad honestatem naturae, num d plo enim est bonitas ima ruralis . supernatura lis altera, de utramque Deus amat Genes mimr. mdisiens sunt a qua fuerat. 4 an de bonae. Dices Ex Augustino lib. de nuptiisac concupisce

Iuliano, and Gmrilis nudum operuerit, peccarunt

in , ita non facit ex fide respondet peccatum esse reora; de ad hoc probanduinmitur loco Manh. c. ubi Dominus dicit sim imisue uafuerit. --

est Mylaum tenebrosium erit. Resp. Augustinum inistelli de operibus bonis quae fiant ex vana gloria deziumptione comparandi gratiam per talia opera, junis enim initimo assu m-πιμι plastra cla M. vessibi inlauu Et in se do additi

376쪽

rio, tam initium fidei tiim fidem, tom ea quae ad salutem ducunt, promereri r unde talia opera die Augustinus, de ejus discipulin Divus Prosper, Herceo, procedetantenim miraru principio, nempe ex praesumptione de ex infidelitate, contra fidem enim est credere nos posse via naturali prom eteri fidem. Ad id quod dicitur, Si olus tuus fuerit nequam cte idest, siseremio sit pravi, actio

rino esto si non se rum initivis. actio et v

inon est. An o iraturionis alia possit, e natura vim

am re amore imperfecta

No lacrimur Hede Deo, urestaut bortis de salutis quia ut talem non possumus

cognoscete nisi pete taliam fidei sed sermo est damo ut est author naturae4 donorum naturalium Sciendum autem est 'do amor Dei dum sit, unus benevolentiae, quo quis Deum propter Deum diligit in si a Deo redametur, voratur mi estim Osjic s. Si sine gratia possit fieri bomam illud p alius dicitur eoncupiscentiae . ii creatura diligit Deum , ut bene sit ipsi creaturae Amor concupis Mentiae duplex est Vinius licitias, quo Deum ama-aniis ut ultimum finem nobis convenientem salute illicit &-itiosus, quo amamus Deum , tamquam mediues ad obtinenda bona temporalia. In. Maper, amor Dei est adhuc vel perfectus , vel it perfectus Imperfectus est ille quo Deus diligitur. non tamen seper onmia, nec innitibus rebus acta praesertur petistiis velo est ille qu Peum super omnia diligimus: ciste est adhuc duplex . vel assectivus seu inemea , vel dissectivus exemeaxi primus est propositum nostrae voluntatis statuentis Deum diuere super omnia si daretur omaso semzeundus est executio illius propositi, eam sciviae ex bonum est stetiles, quia non meretur graIIam nec gloriam tale autem bonivn stetite condemnat Augustinus lib. conuadusam ubi redarguitu tanqm , qui tale bonum ad ues M. Resp. non dari boni metite a quo boni simplieiter dicamur,

Moncedes dari vero a quo boni dicati tu lecundiim quid . nempe moraliter. Deinde non datura ianum sterile sensu duliani, qui vocabat bonum' rile, id quod re objecto erat botrum viat haberet

finem malum i non damnat autem civilim sterile sense Theologo tum . qui di eunt , illud opus esse moraliter bonum , quod est bonum ex objecto, fine, licet habeat finem naturalem Sidicit , seu ctvis arborum sterillum non esse laudando infideles vel 5 3 peeeatotes esse arbores steriles Resp. suctus infidelium ii, fideliter operantium . com do moraliter, nego. Deinde , non sunt laudandi

simpliciter bene autem secundam quid. Quando subjungit Ausustinus, si fructus boni sint , arboresseriles non sunt; distinguo, si sint boni simpliciter, conredo si secundam quid nego. injic. c. in id quid ad Deum non refertur, pee iratum est ait Augustinus lib. emitra Julian. c. s. Distinguo, si non te itur tarem implicith, com cedo fidele enim, peccatores , qui Deum crin dum . possint referte explieithbona opera moralia ad Deum, ut authorem naturae binfideles vero pocsunt referre implicit. licet enim de Deo non cogi ritent, tamen possiti esse ita assecti, ut cum agunt propter virtutem particularem , si illis innotes esset, quὁd Deus hoc juberet, idem opus producerent , Pro quolibet opere bono facio debennas Deo gratias agere sed gratia nactio est gratiae acceps agnitio: ergo in ciuolibet opere bonoginta conceditur. Re'. quod debeamus gratias agere Deo, probeneficiis etiam naturalibus, ut pio pluvia, sanitate,&e debemus inquam referre gratias communes de speciales pro beneficiis supernat ratibus Nodi eas,oninefactus virtutis eonferre ad seriam , aut pet modum condunt meriti, si fiant

voluntas Deum rebus omnibus anteponit irae hie amor ineludit observantiam omnium mandatorum Dei Disitim homo aliquod praeceptum transgrede iaretur , magis amaretia quod esset sibi prohibitum. cyntam Deum prohibentem. In sequenti quaestione Iroponemus, an homo possit amare Deum natura iter amore perfecto hie quaerimus, an possit amare an ore it perfecto , benevolentiae , aut concupiscentia dicito, quoad amorem enim concupiscentiae vitiosum satis constat,non requiri gratiam,vis CON exusto.

Deus

,us naturae bonis olim lapsio potest

Deum amare, ut authorem narime, more im. Detfecto, tam concupistentiae, tam benevole a. Haee conclusio est contra Michailem Baium , qui in propositione 3 . damnata a Pio V. Gregorio

PRos Am nostra ore suco ex in eoiamin tione Baii a Pontificibus, ab homine iusto aut per modum congrui, si fiant boumbanus VIII. Quia Paesus ad Rom.i dieit

peccator ergo omnes exeunt 1 gradu, non a Gentiles esse nemusi h lues . Quace. Deum cor no

sola natura. Resp. enim actus qui eliciuntur peccatore, vel esse a gratia, vel a navita si sint 1 gratia, potant eo repositivEadgloriam in sint λ matura, non possunt Merre positivE, ob improportionem uia tanti m negatives removendo peccati obicem, quo sublato, gratia conceditur, non e natura rei, sed ex divinobeneplacito, de ex ordinamone dis ne providemiis, quae mi gransito vult dare stati illis luissent , non tanquam Deum glarificaverint, id est lautamin diamaverint. Dein , Conciliam Mi levit anui can. . Arausionum ean. s. Trident. seCς ean. 3. August. lib. .eontraJulianum cap . MProsper,dicunt omne Deutra sine gratia non posis datigi prose oportet ad salutem et ergo indicant

posse aliquo alio modo dili

ergo ii conmMM-4M eonclusio ratione, quae proabat utramque partem potest homo per lumen naturale intellectus cognoscere Deum esse nostrum creatorem, conservatorem in nobis maxime b ficum ergo voluntas sie potest amare Deum amo

377쪽

tionis, consereatlimis, Ee alia. potest etiam no . Are benevolentiae eum diligere, quia potest naturalis ter cognoscere plan eis summum bonum in se &stroinde suminhainabileai, abstrahendo ab illis bonis qua ab eo in nos lutivantur. Quod si Augustis nus de alii videantur aliquando infirmare talem amorem naturalem hoe est sensu Semipelagian tum . qui credebant nos posse naturaliter incipere mare Deum, mi anuui Deus postea tenebat se

more, de dategratiam, qua possctruis illum ditis

re sive rnatural iter. l Scriptura non meminit alteri mnoris , quam illius.' ni elicitur a charitate erem ilium admittere non debemus. Res P neg. con .

R. Miamiqes finis Scriptiuae est tantom accendere amorem qui ad sidotem ducat sphic inem a amor ex charitate ad salutem ducit 3 sie non im

quitur de primo Si Augultinu bb. s. contra Juliarium cap. 3 dicat, amorem quo Deus amaria Pr

arius amaret se quo ad D terrimitur. concedo amor maturalis hego si dicat Aristot kεδ EtLic amorem amicitiae noti posse esse inter Deum de Munmes; per amorem amicitiae 1ntelligit rhilosophus amor mi Matuum inter pares , non vero loquitur de amore benevolentiae o MMeibriae . sumpto pro actu quo quis alieti miliam si I cI Us Angelus lapsus non potest De αδligere ut authotem natiu ae , sine gratia ergo ne C

ora naturae uel ut est in statu damnationil non test diligere quia damnati necessario apprehen-

Mor Deum, authotem poenae Aliqui tamen dissere. o etiam Daemones habeam potestatem antecedentem de physeam ad se abstinendii ab

ullo Dei ad diligendit Deum ut authorem turm: quid sit autem potentia antecedens dicetur

ii quis octaui si dicat Aristotele g. Ethic. e. a. naturam in linaretamoni adbomina propcium. rubi Deus est bonum comimine omissius Iesp.

Deum esse taliter boni im omitriine , ut sit et Nauinum proprium cuiuslibet creaturae. Si quis dicat,aergo peccator sie amans Deum erit auricus Dei odistinguo, secundium quid dii exsecte .concedo: violare nego. u eis et o vii. HAEc quaestio intelligitur adhue de Deo istest author naturae uitlim scilicet homo sine gratia possit pli Deum diligere ut authorem sui. epiam

creaturam, non tanthina speculative, sed praehie , itaui fit parata voluntas unius iacturam sacere potitis , quam alterius Amor Dra luper orninia dupli

riter intelligi potest; primo super omnia absolute, idest sepet omnia quae seosseruntde osserti possunt,

hoc ad longum tempus de glavissimis etiam, cuirentibus tentationibus iecundo, super omnia secundum quid idest super omnia quae se osset Iunt,

non tamen quae seni possint. Alidui de v, 3.

carcere,ete contemnit munerapropter Deum; tui emum diligit super omnia quae e offerunt actu ita

arcen etsi paratu dimittere reum ad sollicitatioia

nem amicorum , non deberet dici Deum diluere su per una abGlut , quia non habet tr)tentionemptaeserendi Deum de iustitiam omnibus rebus currentibus : primum potest heri naturaliter de se cundo ergo quaestio est. Porro, Mae quinio intellia. rde amoremimines esseari, mi insuata hi nem 'equi notatue et praesens in sicativi modii et voti non de inemeaei& speculatruo, qui exprimim per optativum , ego vestem: non intelligi me etiam de amore innato, ouo voluntas fertur nati inliter in majus bonum; sed de inrito, qui misi eo minia diligat 5 p .seriereaturi eum. ;αhoc vocatur Deum amare super ouano adico Me x sam

Nou potest homo lapsit Deum diligere sum

omnia , ut altilantem naturae, sime atra illo gravitiae; ad hoc enim requiritur, ut illum rebus omnia

Mi praeserat, uis autem inter justissimos reperio aliquo. . itanto dolore assiciantur obieeratum

moriale, ut dolent de morte patris . matris, aut conjugis Hoe potuit quidem facere primus homo in statu innoeemiae nunc vero 'ubi natura lapsa est, homo est nimis pronus ad malum,dest utilii uiationibus circumvolutus, ut saepius Deum amandum deserat, e voluptates prosequatur risum enim objectum praesens M sensibile sortius moveat potentiam , quam insensibila non potest fieri natur liter, ut Deum, quemnam videt 'ples diligat, quam res sensibiles, ad vias ob lapsum naturae inclinat per eoncupiscemiam e potest quidem fieri, ut homo

non existen in tentationibu , considerando De uiri ut summuni bonum , Ipsum diligὸ super On nia, de omnibus praeferatri est, tamen occurrit et ia

tio ibi serui in objectum sensibile quam in

Deum. Oaiiei εὐ UOIunia inclinatur in bonum i ergoemagis inesinatur in triaius bonum Gergo D us qui

est summξε infinii bonus , potest praeferri uim bonis, etiam author naturae. Resp. incessit serum innarura integra, Alsum in vitiata talis enim

inclinatio . quam Deus indiderat in statu inn celitiae mi vitiata per peccatum unde licet naturalitet, propensione innata eramur in sum. mum bonum , ex concupiscem: tamen seritimis potius in bonum apparens es alliciens sensis,

qua in veriamin reale. Dice , Intellectua potest cognoscete Deut esse lummum bonum ζ ergo votivitas potest amate illum, ut summum bonum: de siesiluim diligere seniive .6 preferre exeatvris. Resp. primam eonsequentiam esse eris sicundum pro pensionem innatam quae remansit in natura non veto seci tim assectum elicitana, qui affectus impeditur per concupiscentiam .sic enim Pauli , qui uva Dei pollebat, dicebat tamen, Sentiori me- -- remn antem -- .a destia ni ' nia magis hoc dicere debet homo in puris naturalibus Ecdicto ergo Pauli patet , quod intellectos pomintelligere aliquid quod voluntas velle non potest: magis enim est vitiata ad appetitum boni inuicii intellectusadeognitionem veri, quia peccatum, luntate commissum eae potest ergo negari absol te eonsequentia objectionis dicendo quod licEe intellectus possit cognoscere DeusN esse summum bonum , non tamen voluntas potest illum summa mater, is enim bona cognoscimus quae nonsueuimur; secundam Morouein. μα--rra . a Di elibet res naturaliter diligit --

378쪽

mundo ubi aqua potia ascendit, A gratia actuali Deum praeseuehis omnibus. Maneat. ergo quod sines Min Deius per unitia di im

retinou,mpet mitto dati vaeuum utinate etiam in tuo mundo ubi manus sese exponit perieulo ad conservandum caput Latqui creatura est quasi pars, rei sinem panicipatio Dei aut bonitatis divinae: ν debet Deum praeserte omnibus creaturis. Resp. ex his exemplis non sequi quod indiligat totum quam se I sed ben sequitur, quod totum pli1 diligatis . aut nobiliorem sui partem. quium partem simpliciter, aut quam ignobiliorem Priem manus enis non se exponit vericulo prototocorpore sed hen homo, qui est totum habens diversas partes, exponit minorem pro ii '

ri v. g. maiulm to oculo , aut capite; emunaqua non se elevi natii taliter hoc enim est eo

tra suam inclinationem, sed elevatiit a natiua naturante, quae est Deus, qui tenetur regere torum orbem suaviter , .sie praeserte bonum totiust, no partis r non potest ergo dici propter has rationes allatas , quod creatura possit naturaliter plas diligere Deum, quam creaturas aut se

ipsam.

Osjic Paganus tragis diligit sua idola 'uάm

caeteras mundi crearuras in haereticus plus diligit suam perversam religionem , quam omne aliud, quoniam uterque paratus est mori propter haec; sed in his non datur gratiari ergo sortiori sine gratia homo potetit dii gere Deum super onmia, erum quaestio est de obsit vatione talium lango tempore, ε non obstante gravi missione C tum quoad substantiam; sed antequam detur sia Respondeo negando consequentiam , non requiri uti i

I Ex naturalis definitur bimen naturale rati nis, quoauominui, id sit bonum, quid siemalium I praeceptiina vero legis naturalis est id quod a lex naturalis faciendunt aut fugiendum praescribite ut bonum est iaciendum . malum fugiendum, parentes honorandi, alendi filii, alteri ne feceris quod tibi fieri non vis. Praecepta legis naturae possitae observari , vel quoad si1bstantiam quando scillere actus qui praeserabitur exercetur aut qui prohibetur . vitatur vel quoad modum, idest, quando amas praecepti vel prohibiti ex lege naturali, exercentur ves vitantur propter finem supernaturalem , vel ex motivo supernaturali charitatis. Non agimus Me de observatione nundatorum I

gis nati tae quan id 1d JG dum i saluta non possuta impleti ex motivo lupernaturali charitatis scri

pter Deum authorem gratiae , nisi per gratiam; tur enim gratia ad malum iaciendum , bene autem

ad bonum quod longo tempore duret id enim naturae vitium est , ut in sum primi remis longe sit propensior in malum, quam intonuin,

iuxta Paulun Rom. . Non quia voti bonum. hoc ago i sed quod nolo milum hoc facio quod autem illae actiones sint madae, patet quia suadent Adiabolo. moad linimicos qui pro De mari rium sibi illa Visi sunt; nihil mirimi, si hoe Aeetinesne gratia , non tam enim gloriam Dei . quam sui quaerebant; nam hoc facienant , ut a sitis pro Notandum, duplicem esse potentiam ad bonum morale; ph a suam scilicet in moralem physica petitur ex natura potentia 'me quantam est ex se nata est sacere aliquid , non considerando est cum stantias extrinsecas quae possunt illiid reddere dissicile aut impossibile: potentia vero moralis, est ea quae non inpicit tanti, objectum, potentiam, sed etiam circumstantias loci , temporis, Aealiarum rerum, quae exercitio boni operis impedimentum asserunt. Si spectetur potentia thyllea antecedens , homo non est impotentior in natum matutibus habetentur, sicut Montanistae sir lapsa adactus virtutum naturalium , quam in nat

apud Epiphanium; vel hoc Miebam, --- quia potenquis diceret eos convictos esse erroris vel

de hoe se retiant ex obstinatione 3 odio contra Religionem Catholi eam , quam taliter detestaba tur, ut mortem ipsius professioni praetulerint, unde

dicunt mites diabollam sin viis ues , suos martyres habere.

Oajic. Potest natinaliter homo Deum super omnia amare, si possit observate mandata eius in imito modo Deum offendereri est licim reflectens super beneficia quae a divina bonitate accepit v. g. creationem , conservationem . alimen . tum , d. e. potest proponere intra se se ita velle Deo obtemperare , ut potius mortem subiret, & alias creatutas amitteret quam ulli Dei praecepto res ain

Tretur, est hoc posse quidem facete actu affe-ivo, de quo locuti stimus in annotatione praec dentis qii aestionis i non vero actu effectivo clieeten in talia sibi oro ponere possit, quando multilm

no noli get tentati , certe quando urgebit, non nis

terit haee omnia sacere sine gratia. Potest v. g. paga nus aliquis reperiti in tali Oeeasione, ubi occurrent

objecta quae de facili repudiari possisnt propter

Deum certe in tali Oeealione Deum diligere pse erit per aliquod instans , plusquam illa objecta; ruando tamen gravis se offeret tentatio, aut quan-ο obiecta dissicilitet repudiabilia sese offerent, ut

Juando emitabit de voluptatibus vel de vindietatumenta os injuriam illitani , non poterit si , quia poterim in se est eadem ridem objectum: si vero spectetur potentia moralis eum

circumstantiis extrinsecis, quae reperiuntur in agendo domo lapsus est debilior homine integro; quia in natura integra homo immunis erat ab errore,

mediantibus habitibus intestinas , qui erant eo iuncti eum justitia originali; erat etiam im usi, a

malis diaboli suggestionibus, crebellione appetitore sentientis, a passibilitate, aliisque impedimentis , quibus virtutis ite est molestum, laboriosum cla stio nostra est de hae duplici potentia, itimi quaeramus,an homo lapsus sine gratia possiphrsice aut moraliter observare mandata legis naturae intelligitur etiain de praeceptis legis uaturae, blective vel divisive semptis; idest, si unia violii ερ ossit observare aut aliqua. Coscα uiso HOMO lapsus, per solius naturae vires, potest antecedenter, physice sera are omnia legis natur e praecepta imo uter vero nonpotest omni collecti,E. potest tamen aliqua.

PROBA Tuli priit a pars Potentia playsteais antecedens est ea, quae respicit tan inm nativam p

379쪽

DU GRATIA CHRISTI.

ani suificientem ad prosequenda, sugienda, Aquae lumen naturale inrellectas illi prononi saetensis vel sugiendi lumen amem naturale intellectils proponit quid quid sex isturalis praecipit aut prohi- Detu ergo naturaliter ωsne gratia honio lapii, habet vim physicam, antecedentem ad observanda omnia legis naturae praecepta Deinde, si Deus relliacuisset homulem lapsum sine nulla Matia, pro tunc nonio lapsin tenereturia observationem praeceptoriam naturalium ergo possetiluvies rure, Minwneretur ad impossibile. Pacos A Tua secunda para expaulo ad Rom. . Misio etiam Catiliastinensi 1 Mileuiuuio , de adiis .in ex August. Epist. 89. hi opinio contraria Bdamnatur Ratio nostra est, quia moraliter impotentes sumusadia quod est laboriosum de perdissi, riles in statu mirent naturae lapse homo innum eis tentationibus interioribus exterioribus, iam

appetitus sensitivi, t Im daemonis satigatur , ex quo ritur impotentia moralis : licet ergo voluntas antecedenter de in se eonsiderat , possit amare

omne bonum tibi tacei quod est babere potentiam physseam. si tamen consideretur e

uem voluntas , prout pulsatur a concupiscentia, quae divertit a bono is incitat in malum , prout etiam urgetur a tentatione gravi daemonis Linquo consistit potentia moralis, certe non potest omne nuin naturale facet, altas posset superare te aetationem quamlibet, contra mentem Ecclesiae de Christi, qui jubet nos orare , ut non in temu intentationem. P oa ATu, tertia pars ' Quia aliqua possunt aliqirando occurrete praecepta naturae, quae ita sunt sicilia, ut homo sim gratia illa observare queat, revera observet, maxime quando non adest gravis tantatio impediens. Haec veritas probatur susticlenister iisdem rationibus Mollioritatibus quibus pro ba inius hominem mss. nativaliter producere aliquod bonum morales bona enim moralia sunt prae-Cepta a lege naturae Dergo i quis line gratia possit elicere aliquod bonum morales, ut probavimus p

te consequentet observare aliqua legis naturae DPraecepta. Dico, aliqua, non vero omnia sigill

tim; non possumus enim vineete omnem tentati nem super talia praecepta occurrentem, ut patet ex Sapientiae S. Scaυ 3uoniam aliternem posse melle comrismu, nisi Dein rit. Qui luit autem gravis vel levis tentatio, dicetur opaequenti, ubi agmus M

necessitate gratiae ad vincendas tentationes. CBjIC in primam partem Honao in statu naturae

lapsae non potest antecedentet idest . seclusis it cum stantiis impedientibus bonum observare legem riaturae, si Mantinis natura integi , ubi non vi-

rant tales ei tenm stantiae . non potuit observare tomm legem natu te sed Adamus non potuit ergo nec nos in tiatura lapsa. Probatur minor et Praece- Eptam Adae datum de ei bo non edendo erat naturaim non potuit autem obsis ate illud sine gratia ait in August. lib. de eorruptrae gratia. Si adjut Ham homini risuist sine eulpareeidisse in quantiim allicet non potuisset vitare tale peccatum sine

gratia. Resp. neg. minorem ad probationem di. co, tale praereptum fuisse naturale respectu objecti, illa enim abstinentia Deibo non superabat vires Adami fuit tamen supernaturale respectu circi mia

stantiarum adjacentium i involvebat ninyractum si

dei quo erederet supplicium sibi infligendum, de actum charitatis , cui restinionium oneret omedi vatio illius praecepti. ψaliciis a. in secundam partem ex Deuter γMandatum Ise quod precipio tibi ρε/io non sis res ergo quodcumque praeceptum naturalei

te obsit at nauatae vitibus. Rei p. hoe intellio de homine gratia roborato si dicit paulus ad

Rom. 1 Gentes qua legem non habent ista tiaraliter

qua uis sint, faciunt, Distinguo quoad aliqua

naturae praecepta , concedo quoad omnia , nego.

Si dicat Clinastomus IJomilias in Epistolam ad Rom. s. mitis in ruis in ritu praemat

quando non fuit tentatio . eoncedo ; quando die, nego. dicat Ailgultinus neminem ad impossibile teneri . Gentiles tamen teneri ad legem natutindistinguo minorem; cum auxilio gratiae , quod senila

per pinstoest adimplendum praeceptum vel adi stulandam gratiam Ois'matur, concret mi

vires, nego.

Osjici Es3. Tota lex naturalis est proportion ta nostrae voluntati, nullum enim includit actum si pereaturiem. Respondeo:est proportionata pote

tiae physicae de antecedenti voluntatis, concedo p tentiae morali, nego. Si quis dicat Potest unum. ergo omniaci negatur consequentia sileet enim fit

O potens quantum ad potentiam physicam de

antecedentem non tamen quantili ad pote tiam moralem potest enim reperiri tentatio in occasiolie ulla, quae non reperietur in alia. Quod si Creaturae irrationales possint prosequi quodcumque

bonum sibi proportionatum , homines tamen non possitntidem sinere; brina enimium patiuntiud

cultatem in sectandis bonis eonnaturalibus homo vero patitur &hoe ob pecea ian non et tamen deterioris conditu iu , quia semper praesto illi adsest gratia. Dicer, Si gratia requiritur adactus nat rates, illi, bis ervii sepernaturales. Respondeor

erunt supernaturales , ut diximus, ex parte essicientis quia Cinta auxilio Deici sunt tamen naturales in genere causae finalis, quia non respiciunt Deum ut finem supernaturalem et ut autem aebas sit

me supernaturalis, debet esse a Deo x gratiae, Mendere ad Deum, ursiniis de

authorem.

psu non possit naturaliter onrnia testis natii Iae praecepta observare, sed recFit auxilium ali

quod a Deo nobis praestitum , quo reddamur potentes ad observationem quorumdam mandat rum . quae sine gratia actitati observari non possunt: hie insuper quaerimus, utrdm illud auxilium actuale semeiat ad observandam totam legem . itali sine gratia habituali possit homo lapsus omnia servate praecepta naturalia Solutio dependet adistinctim

quam adlabebi

V impleatur tota lex narum collectivEsimpia. non requiritur ista*ε ε ex natura rei gratia

sanctificilis: requiritur ramen ex ordinatione divina. Haee distinctio patebit rc probationem harum dua

rum partium.

PROBAUR. prima pars sui spectata praeeitaeonditione operis praestandi, Maio nis praestiri ti, nullum est praeeeptum quod homo non possito servare emo non requiritur Maiia habitualis e L RU in Gorale

380쪽

varuntes. Probarer antecedetis, qui, homo insta Io tempore visae suae servare letem naturae Hilarere integrinis Dis se cimae sies hominem 3 pomisset servate omnia praeeepta naturalia, cum auxilio removente impedimenta sed in eo starii non habuisset glaciam hanimalem ergo ut hon obpsus observet ea , requiritur tanti, auxilium a vie,qti l impristinenta scilicet tentationes, Temoveat. Deinde , sola ignorantia quae est in intellectu, infirmitas quae est in voluntate , impediunt ne homo moveatur ad bonin faciendum &malum vitandum Latqui ut innotestat bomam quod latet,&s ye fiat illud quod non delectat . in in actualis gratia sinans ab ignoraminde infirmitate, holi nonii erator ergo gratia habitualis, quae Apeccato sanat,non requiritur ex natura rei. Tandem, gratia habitualis per se non est ad agendum, sed da .ram. Nec quis dicat ergo Praeces

aera requiritur Pxoa Arn semenda parat Quia voluhias petraeceatum instabilis facta est , ut habetur Threno. rum cap. 1. Precatum peccavi I, usalem, opterea

O, M.Atiis uecta dici talis mitem instabilitas orta hi Gaio, quae Requentes Acit lapsus volvioris,

men potestim aliquo tempore, altem cinii lio actuali, eum quo sumtare etiam potest uti miiones gravissimasci oceasio autem proxima pee' mandi ei mitando moralites is inadu quis seu, re

tentationi luecumbit.

v j ei ε 3. Si requiratur traria habitualis. nullus infidelis poterit legem naturae observare. Quamdi a mansetit iii infidelitate. eoncedo sed nullus est infidelis eui desint media quibus ab infidelitate cessare valeat uno si quis dicat , tentationem quamvis gravem in particulari posses mei absque fide&gratia cum auxilio actuali ergo e omneni; negatur consequesiti 1 long enim difficilius ea.

ux cere omne lentationes uam In an ut ali ρο- tum naturale

Deo: ergo isti se Meoatum ab illo homine, giati hibitualitas. avaro, erit sereniaturale , quod falsum est i quin hae o mur de actu naturalis ordinis. Res .intiba

erit semper naturale intrinsece Laistu erum intrinsece summaturalis ad Deum teferri debet : unde quia iste actus de quo loquimur, fit ex motivo,

turali, ideo manebis naturalis gratiamum habi- Disaeauserti, nisi per g itiam quae ipsum fit iis per se non insuit in tale opus, sed tantdmirevior ergo requirini gratia habitualis, qua permo. abile aliquod tempus homo lapsus possit omnia praecepta legis naturae collective observare. Diri

eollecticli istes enim Modlibet prisceptum quo ramin arduum Mat s a te tigillatim , taminmmnia collective observare nequi quia tot aan. x sint , quod si ab uno se eximat , in alim cadere necesse sit; sim dieitur eommuniter deieciscato veniali, Midnullus homo vitavit, etiim si sit ingratia, nee vitare potest, excepta B Uirgine:

hoc est quod dieiti Gregorius X l. Peccatam quod perraenitentiam non deletur . sis pondere in ι drrabit.

Oficias Habinis non est necessarius nisi adactus tibii optios . v. g. Temperantia ad actu,

Teniperantiae Iustitia ad actu Iustitiae I sed gratia habitualis est tantiIm necessaria ad actus supernatu rales 3 metitorios ergo non est necessati ad actus

vimilis naturalis. Resp. disting. maiorem non est necessitia adactus naturales per se a lassuendo,

concedes per accidens removendo impedimenta, ego lic t enim Temperantia, v. g. influat tam tam in actus Temperantiae te accidens tamen concurrit, ut actus iustitiae exerceantur . impediem scilicet M homo pei voluptates corporis divertatura jure reddendo euicum qile se gratia est, cessaria per se ut influat in actus meritorio , per accidens tamen est necessatia , ut Deus intuitu justiistis hominis non permittat ut illi adveniant tentationes qui , siae Aerret. Deinde gratia habilitas,

est necessaria, ut Dens det illi tales gratias actuales, quibus revera resistat, quas negaret peccatori tan

quam indigno; ει teneresuillaesi sinit xhalatii illi

pera idem.

osjieia , si homo sine gratii habitu in

accidens, merendo scilicet gratias actuales 8e nihil mirum est , si mediante aliquo supernaturali mereamur aliquid quod est naturale ex gratia enim orantes obtinemus pluviam , sanitarem , de Ericii ultimo : Homo in statu purae natura non haberet gratiam habitualem, nec in statu natulae integrae, evin auxiliis tamen spectilibus posse observare istam levit natiuae risio dolis,mola pse eum iisdem au illis itum obseim,re poteristitie gratia habituali. Respondeo negando eonsequentiam; quia providentia divina potuit statueredat homini puro auxilia einacia quibus vince et omnes tentationes, de ea denegare potui homini lapso propter peceatum , dari tantum iiii iesiississifficientia , cum quibus saepius vinceretii tentagione Per purum nominem non intelligi inus eum qui maneret in puris naturalibus sed qui non esses

ordinatus aratoriam, nee esset rectificatus per Diatiam habitualem alces haberet minui summii

ratia quoad modum , quia a Deo darentur; fle na- tiaralia ciuoad substantiam, quia non ordinarent ad

iniurium.

i, aes , gratiam habitaalem ex lege eom- muniis ordinatione divina requit , ut quis possit integre, collective servare omnia praee

ora legis natum i se enim Murus et sed quaeritur die, an sola biniit , vel uti an insuper auri.

Non potest observare totam legem naturae, tenetura tum actuale requitatueri idest , an homo iustifiAqiiilibet Christianus conteri, de confiteri peccata eo iiii tantiintio est in Peccato i quia tenetiit quilibet

sub peccato moriali lare eosionem peccari mortisse est avim Meas precati renianere in

tali statu, quo non possit non peccare contra ita gem naturae consequentia autem haec est eontra omnes Theologos. Resp. negando consequen tiam, &x probationem die , quemlibet tenetivitareo asionem peccati, proximam , concedor remotam , nego h e autem occasio non est proxi-- lua licet homo in peccato existens non possit

calus cun lota charitate possit omne praeceptum servares vel utrum requiratur adhuc alia gratia

tia actitatis ad s rvandam totam legem , ii odquidem auxilium atauale dicendum est uerna:

SEARCH

MENU NAVIGATION