장음표시 사용
431쪽
A tisinentiore possit esse effera in uno,&su etia
lem influxum in gratii emaci qui non est in
sussicienti, habent consequenter dicere, quod realiter distinguantur gratia essicax iii Teiens Nos vero qui aster Ioouuturi sultius de esticaei gratiae.
ει qui Leemus vini esse in efficaci quod non sit in sincienti, saltem intrinseeum rideo aliter debem ad i stionem propositam respondere.
NIHIL vetat aequalem gratiam in uno esse suta fietenti fieientem, in alio emcacem. Haec conclusio
Treo Mi s et a qui agmini esse aliquem rea vera est, si ex duobus hominilnis aequali gratia in lem influxum in strata escae qui non est in tis, unus convenariir, alter veto minime; sed hoe fieri potes , imo ex ducibus hominibus inaequali
gratia excitatis, potest fi lii lit aut minorem iube convertatura qui vero malorem . minime. PROBA Tu primum ex S. Script. Matth. i. φω
S mefacta fassem intino viis olim operata sunt in te . exm einere o Elicis Visent paenitentiam squi Bius verbis Christus ostendit, quod si gratiae eaedem
civ βμη mn si habitantibus Coto im, Beth dae, coneesse fuissent Tyriis Gydoniis, cereo
tu neque realiter, neque formaluerunt in eum illis egissent poenitentiam ergo eadem gratia sece deitanti)m extrinsece . Quia quaecumque di filisset efficax respectu Tutiorum ocu sussiliens res stinguntur realiter vel forma litet, dii inguntur per Pectu aliorum. Huic veritati concordat Augustinus,
aliqvi,s intrinserum quod est in uno non est in ut diximus in capite praecedenti, ubi ostendimus, alio inibiI autem intrinseciun est ingratia emaeu gratia suffulam aliqumido habeat emctum. ruin sit in sussieienti imo disserant tantam penesiversas liabitudines extrinsecas quas habent vel non habent ad e sensum ira quod illa diemit ese fiea quae eonsiensium obtinet δε alia lassiciensquae non habet consensima ergo non disserunt nequer iter neque sumastet intrinseia, O tantii ex
trinseces penes sicilieet eooperationem quam habet gratia in qualud est efficax δε non habet, C h. Uraniam est sussiciens. Ostietas Gratia sussiciens se habet pernio. dum susten est actas primi, efficax veia perii dum actus seeundi sed ad iis primu de actus secim. dus realiter distinguntur, quia actus timus est in ''ria qualitatis,in a s secundus in praedica mento actioniis ergo distinguntur realiter. Resp. tum gratiam essiorem, tum sussicientem se habete per modum actos primi consensus vero voluntatis ιe habet per modum actu secundi sed quia consensus ille est extrinsecus glatiae , ideo non serit diastinctionem intrinsecam inter uir mque.
Ostietzsi Gratia seruiensae mea sunt aliquando non Ratio non deest quia gratia non
tolut indissetentiam libertatis eorum qui eam rectis pium t ergo voluntas unius potest denegare sinam
consensiis , ubi voluntas altarius dabit PKo, Aet x Mundum, quod relicetali quan di, eo etinum ii, qui minorem habent gratia
de non convertantur qui majorem habent ex alia
mino gratia in Ninivitis , quam in Iudaeis multa, maxima Dei auxiliari ergo Ninivitae cum minori gratia conversi sunt, non Iudaei cum majori.
Deinde, probabile indutam accepisse inime grarias pluribus praedestiualis. Tandem cerimn est alta
quos superiores Angelos cecidisse, minores veris perseverasse in gratii gratia autem fuit major insuperioribus, gratia enim An iis data incum is poritone ad naturam. Birci Est ille q)3 conditi vocationi. teri species gratiae excitantis sed species quae dividunt D pit a Deo majorem gratiam seu majus auxilium χα enus . distinsuntur realiter ergo de istae gratiae. go falso supponimus, quod detur auxilium aequale, .eso gratiam excitantem non elle veri m/ phv dum unus eonsentit alter nona quoniam respectatesp. gratiam excitantem non ella verum thysicum genus, sed tantum morale, improprium: se nondividuo pet veras species quae intrinseeEdisserant, sed tantum extrinsecE. Si aliqui dieant, has duas gratiae species distingui hoe verum est in
ratione doni aeti eficii supernaturalis , non vero in ratione entitatis disserunt, inquam, in ratione
de exeitare duos homines in aequali disposuimne constitutos id est, eodem modo passionilnis detentationibus a Secto to tune gratia illa est aequalis pro utroque , saltem in ratione entitatis; vere si esstineat AE ctum in uno sit nisior in ratione doni, ut explieatum est in fine praecedentis quaestimnis. Hoc rosito,quaeritur, inrita illa actualisar unius gratia est taniam sussiciens. respectu alterius essicax. quae major est. Resp. ut pri43 est m ius auxilium in ratione doni, quia rever habet I lum Sechum propter quem datur in ratione entia
ta It gratiae nego. ιces ergo converso nostra
petenda est a libero arbitrio, contra D. Paulum. abuti inseremis rQ.ia habes ad n accepissi is aeremini. quid gloriaris ' Resp. eonversio est aliabero arbitri, excitato per gratiam excitantem εο anto per eooperantem , concedo solit se sim plo, nego: sicque non debemus gloriari. QP sTI m. is, Grana EF x Mamari navitatem
HO audacter sustinent ansmissae cum sust
magistiis Calvino Iutheto: quando iliis
obiicitur . ergo gratia tollit libertatem , negant hanc consequentianti rei pondent enim quod liberiatas non consistat in exemptione necessitatis, seu in
indissilenia, sed in privatione coactionis: Una
432쪽
quia graiis non eos t. asserunt ram non tollere ii A tem. Si dieat idem Augustinus libro de eorreptioch rem, Met uouintatem necessitet. Hanc falsi nein gratia erip. 8. Liberrima spvHunt qua μν-
-mneon re in in mentia illas, illis. GRAri non imponis voluntati
a. ad Corinth. 6. Hortamur vos ne ingratiam Dei recipiatis. Proverb. I. V. vs πη--
stir Actuum . Vos semper Spiritui sancta resipitiis. Res passis non possunt explicari de gratia eraterna, ut Vesunt i insenis ua in illis Scriptura loquiis tu de gratia Si vocatione, oua posita, possimis Dbtemperare Deo invitanti autem gratia interna talis est , ut illi consentire possimus. Huieveritati concordant Patres inter alios Prosper, Moist ille eam 16. lib. de vocatione gentium, ait, int habet de sua mutabilitate, si dorici das alia ver opitularione, si piscis: 'Mina mauri refutatur, ipsorum est nequitia quod a multis recipitur, iratia divina est. ct voluntati human tiri a D victi a io traim a in eis liberis, non est sitis in initisserentia, in indete
minatione sistinguo anteced est liberrima propter rationem voluntarii seu libentiae , concedor propter rationem indifferentiae nego ad opus enim
tetri quae videnda sunt in eapite praeced ubi assignavimus rationem cur vava aliquando habeat suum essectum, aliquando arratillo. Dicam urienulle id , quod essicacias gratiae possit spectari in actu primm hoe est , in quantilm potest haberest uni effectu in in iis gratia habet efficacitatem in
' primo ab ipso Deo, qui ideo concedit illam Iste lib. de Spiritu de litera cap. 3 . dicit, 'si homini, ut per illam opem voluntas nostra: p .
. R. ererire mira τι πω in hamine. in . - est etiam considerati in actu secundo in qu. int dux Mimisi Hrerm eius pravem aras consentire astem scilicet suum effectum obtinet δε de meae itate moeationi, i disentire ab ea , propria Noluntati est gratiae sic sumpta in actu secundo multae sunt opi- Lib. etiam 33 qq. quaest. 68. ait, Ad iram n m C mones. Alii enim volunt essicaciam gratiae eonfia
praedeterminat voluntatem , ut illo post non possit voluiitas non agere Alii se littulit consistere in praedeterminatione quadam morali quae consistit in noe, quod tanta sit gratia, ut licet voliuitas ab
huis dei Messi res urei, non potest me resistere, nisi eum maxima dissicultate, nee
proinde illi unqiram resistit imitod vocatur praed terminatio moralis, in quantum involvit esse in
infallibiliter non physio, qui non insit Aram necessator Alii es caesami aliae reperunt ex quadam eongruitate ipsius evin votivitate humilia ita
quod illa gratia sit efficax quam Deus praevidet esse talem, dati tali modo a li Ompore, ut re--nt muti non venerint virim sibi tribaικε, quia τι-ι,-nisi ipsi Mn senerunt, non debent alteri tribuere, sed tantum μιν ia era in eorum Meraiotestate, ut vocati venia πιπι Hierunt em vocati per Mariam , attamen non venerunt ergo gwiae resilierum δ' dConcilia jam citavimus Trident. quod sessis. carti . habet, Ss qui dixerit liberum arbitrium a momotum excitatum non Usedissentiresi velis,An thema sit Senonense etiam in decreto is habet,
si Mison f huiusenarii i i dolori cun - , res, non posit. Tandem, quoad rationem, illam jam allegavimus i quod tolleretur libertas, si homo per gratiam necessiraretur diremptio enim Meo- non sumtinas iudieatur liberum; alia vera ipsi voluntas consentiat Asede se esses, iustia sine mim actione agunti sentiunt reddi meaeem petis
. Me sua feriniue alea me sibi putari es bona.
Porro hanc quaestionem atrie inrus iam in capite praecedenti, ubi asseruimus dat aratrata materioremini honis resistere possit. o ait ea et ex D Thoma, August.&allis P
tribus qui dicunt, naturalem necessitatem, secundistisquam voluntas aliquid ex neeessitate vult, non repugnare libertati & libertatem voluntatis bliviolentiaeae eoactioni opponi. Resp. ut antea, D
ctor citatos disi rere libertatem a libero arbitrio ae libertati, momine intellistere spontaneis rem seu libentiam libertas ergo Lmpta pro libemtia opponitur tantum violentiae Meoactioni: liber stas veri proprie sumpta, seu libertas arbitrii opp nitor etiam necessitati, undem Thomas I parte, quaest. q. n. io dicit libemn arbitrium eo e
rum quae non necessario volumus. 444 ea a s ex D August. dicente, voluntatem sole magia liberam in celo, quia peccare ibi non
poterit. Resp. sore pro tune minis liberam i quia erit libera L erato μ miseria, A nune ramum libera est 1 neeessitate. Si alibi dicat, necessitas non aufert libertatem ι id est necessitas essendi non a
fert libertatem operandi: nam Deus necessario exin
sie praedete mainante voluntatem physice. P, O Arum prima parsa quia polito tali influxu reali praedeterininante, voluntas remanet a
late indiffvens ad consentiend*mis non consu tiendum, vel non hine amriiii, illam indvibetistiam. Si autem remanet indifferens non determ natur phytice quia per praedeterminationem physicam ita movetur volit tuas, ut non possit resistere. alias non esset physica praedeterminatio ille enim non physice determinatur ad unum , qui in aliud declinare potest Si vero non maneret indisserens. non maneret libera libertate morali, quae requiritur ad meritu in talis enim libertas consistit in in disserentia, ut diximus ergo efficacia iratiae none sistit in Ledeierminatione si Ma , quoriam
imponeret necessitatem quod ei conmi ea quae diximus quaest praeced. Nec respolideant praedeterminationis physicae propugnatores, itum non officere libertati, qui
est ita sistantiumrex ia, in bunde ac sii x te
433쪽
duin moveat fila hoe inquam dieant, liciet ei illari Afiraviter ωhlande alliciat uoluntatem , illamque non og t aut violentet ita tamen allicit ut illam amni isti mpeuire voluntas , quoniam ante ecflit proruitur; quia si ut gratia redaeretur effinx, reia serermina senem nostram Ee a solo decreto Dei quireretur quod esset tanta, ut moraliter voluntas dependet theeterm post decretiim Sixtis. ωCle non posset illam repudiare, vel ut esset ita cons- mentis IlI em ae nullus possit exponere lianc mu volim ii, Maocod tempori, ut insallibiliter opinionem, tomimaxime nobis visplicet Gumeinctum haberet, sequeretur ex primo, quod Quod si respondeant secundo necessitatem eon voluntas non esset libera moraliter , cum , stante ditionatam non tollere libertatem ut patet inici hac praedeterminatione non posset negare consen-mine currente4 supposito enim quod currat, neces iuri quod tamen est contrarium Concilio Tridem. serio curties atramen currit libere, quia illa neces B in dicenti voluntatem posse ejicere gratianistas est tant, hypoteticaci Resp. Mossitireni quam recipit, sessis. ean. t. Ex secundo sequr stimulam non tollere libertatem; quando cono ii nobis dependet, eoneedo ut in allato exemplo; qirando en independetis a volt litate nostra, nego uti est in proposito, ubi voluntas nostra non potes impedite decierum divinum de gratia prae- ueterminante nobis concedenda nec etiam impedire potest quin ex tali decreto sequatur illa mo
Si tertio dicant alii, illam necessitatem non ossic ore libertati; quia extantem necessitas in sensumunposito, quae potest state cum libertate quorum praedestinatus libet salvatur, licet in sensu composito salvi lii nec ellirib, in quantem praede C mundo maiori gratiae resistat voluntas de aliquati stinatus est Resp. ut prius quω licet necessitas uo minori consentiat. Tandem , possent eonqueri in sensu composito nontollat libertatem, quando peceatores de eo mi ut Deus muccessisset illi, tale, id, quod componitu eum libertate, dependet ab Mia 'deter minxin mis di quod ut in allato exemplo, ubi salus hominis pr. non velit si etesii em uisum: si enim ad salua destinati est libera , quia praedestinatio pendet avo tem necessaria esset illa gratia, quam Deus novae luntate eooperante, saltem praevisa necessitasta ita esse congruam illi cui eam dat, e tempori μ posito tollit libertatem , quando loco D trae ex primo, quod gratia non esset sum ciens proprie. qiue non haberet hae omnia sibi ad juncta id est , si non esset moraliter praedeterminans, aut si non habete illam congruitatem de cum hoe non detur onmibus, sequeretur quod omnes non haberent gratiam sussi lentem. illud terminatiora congruitas , quae a solo Deo depen
det deesset illis Deitides, si ex praedeterminatione
morali sequeretur efficacitas gratiae, illi qui ha omniniorem gratiam, semper agerent; cilli qui minorem haberent, non inerem sed hoc falsum est, diximus enim in quaeL penultima, quod aliumen in seni composito tollit libertatem , quando loco quo datur ut thfallibilem essectum habitum conditio, quae ponitur eum voluntate, non pendet si , quomodo dic tu velle salvate illos quibus ab illa ut in proposito, ubi gratia praedeterminans alis gratias non emi redis , sed tantam alias daesen dependet a nobis, sed a solo Deo ouae nunquam emeaces reddi possitnt , ii non . si quarto obiiciant Deum vel praedeterminare sileant talem congruitatem absoliare necessariam, livitatem , vel expectare si secundum est cessi era reddantur conmilium Amusic in umi eam . Si quis ossicias, Augustinim vomegrariam Hiis purgemur 'cem altam etinuam sestetam, tresistibilem,
a pece.ris . non autem ιcere ut Himus comverti. D in fallibiliter suum effectum operantem qinia tare tit virituisancta sirenti, Praeparatur voluntra gnum est, illam saltem moraliter voluntatem praeis
nisuis, a determinate. Resp. aliouando Deum concedera Miniseritis quibusdam homnibus. g. Latroni. Paulo, Magdalenae, εια lia uesac eximias, ut
illico onsentiant, e non possint non consentire nisi cum maxima dissicultate non tollunt tamen a solute libritatem moralem, sicut nec gravescient
tiones quando urgent, imo voluntas semper illis resistere valet, ama non diceret Conciti Tridenti sest S. ean . . Si quis diseris. ων eramur itrium a Deo morauis M. posse dismire si velis Anathemasiu Nee respondeant, hominem conservare semper potestatem physicam resistendi, Met non babeat amplias moralem ri: quo adnaittendum est primus ' se. Deum non coectare simpliciter voluntatem -- stram, sed potius amicipatae praevenit per inspira
tionem quaea nostra voliintne non dependet sup
posita tamen in inspiratione Ae grat: praevenien is expectat aliquo modo e sensum hominis, ut
autem De ui expectat, quia Deus voluit suam gra- i messetalis naturae, ut hominem relinquat librrum in hae porro expectatione nihil est absurdum; enim dicimus Deum expectare consensum, Quin, ei a petiolas naturae vires, ut 1 a uius moralem: nenium mini loquitur de pse' es viani contra quos agebat Concisimi; sic remia morali agit enim in materia justifieationi in perint iliam gratiae adluviatilis contra Calvinum , ciui volebat Matiam neeessitare Si dieant quinto, gratiam meaeem non posse Iiberum arbitrium, licet Ateretur voluntatem horepudiari; ergo oluntatem praedeterminare Resp. bere semper Dotentiam 'r sicam ut resisteret. gratiam ericarem in sua tota latitudine, idest, eum Oatietas De M, Augustinum dicere Deum
operatione anni eat , non cilia repudiari non po- voeare sanctos eo modo quo novit illis esse eon rest enim quit agat, alias elset Sinon esset efiicax r tuum, ut respondeant ergo iam illos vocet essea
sumpta tamen praecis pro gratia abstrahente ab citer , grati essica coniit it in illa,ongruitate. 'per ii res hari Si quis enim ex Cone. Resp. hoc ideo dicere A stinum, quia Deus ab eniti re mitis μυ- a m. m. terno erevit date gratio indimenter omnibustum Φε- ,-- - ραρο μα- similis Ana, hominibus, disti enim tamen aliis majores aliis rima sit minoro, sed omnibus sumentes: postea Viduoui
434쪽
indemnavit& robavit istos; deinde in tempo A quid sit gratia gratis data, de quoruplex poste te dedit minas praedestinuis quibus inopem imi obsidivisimus Oatiam gratum aciemem in actu sunt inninbiliter illa eniin olutio temporamea de tem dii siritalem, ubi dein il gratia a Mibri habere conformitatem decreto aeterno mo egimus, nihil dicendum relinquentes de si inuihoe dicit Augustinus, quod Deus vocet in tempo nec de effracti nune superest direre deitati habure rit Min;-- per Matias quas novit congruas; tali, de qua praecipue tria citu necelsati sunt an illa tamen convivia non est intrinsecagratiae, sed a beat esse ter creationem, an distinguatur a cli
tantam pet eooperationem praevium lini homo ruate, vitat illi inctus Deseriecto in
daturus est illi in tempore: ergo congruitas gratiae non facit illius Meaeiam, sed tantum cooperatio,
reeipitur , jam dirimis in loco praecitato, ubi armatio uoreo se ii voluntate. Co Metusio xxxi A. BEFFic Aciet As gratiae in actu seeundo pendeti cooperatione nostrae voluntatis. Probatur ex Paulo multoties clamat nobis, nE in vacuum statiam Dei recipiatinis; numet ergo ut deni χλhcaciat gratiae , .se pendet a cooperatione n sera , non quidem nuda sed elevata per gratiam adjuvantem. Hoc est consorme Conciliis Arausicano de Tridenti ubi sess. 6. - asseritur, esse in potestate liberi arbitrii eo mitte vel dissentire voca eloni sie enim liberi arbittit eooperatio redditi tiam emacem Sie August. praeseitim lib. t. ad Si plicianum quaest. i. doeens, propcium eis volun- aris consentire aut dissentire gratiae ergo illanis cit esse rem uel inessieaerent eum e tamen disi erimine. quod illam reddat inessicacem proprio nimo, illan reddat efficacem cum gratia adjuvante. Concordat ratio; quia non alia ratione gratia dici tu essica , nisi quia voluntas consentio de non Miund est inesse, , nisi quia dissentit voluntas T
Non disserunteu physicE, essenii sui, intrinse Inem. Sic colus in . dist. i. quaest. . A leniis
UAE rum inutiliter quid sit gratia linia
a litatis,ans quid re le& positivum, iub
quo praedicamento contineatur, eam lue omnia iam dicta suerint in eap. sexto, ubi asseruinius gratiam quae est quid reale quid positivuna, et donum aliquid uipernaturale per modum qualitatis se habens, gratis homini concessum ex metitis Christi, reddens anima in Deo grasam, justam
sancti solam ipsi enita dieitur ob hadiemuseanc
histificatis,4 sanctificans Ibi etiam diximus illam a solo Deo liabete elles, qui est ejus causa essiciens: sed hἰ quae tinnis an Deus illam producat, do ipsam, vel educendo expotouia animae. Conexus amRAri situm esse habet 1 Deo per creatis,in in ratione cilii , sed dis inmitaritam eritrinsectuti ex parte cooperationis Ac si habeant ali quam dii cientiam ex parte Dei, hoc est in ratione doni, in quantil.ii habet complacentiam in colla tione talis gratiae, ratione esse s situri. os xi ei Ea, talem cooperationem attribui Demergo non voluntati. Dist .attribuitur Deo principaliister; quia est ab ejus gratia; tamen mines principaliter est a voluntate quae consentit. Dices. Ergo a quam Eeacitatem liberum arbitrium tribuit eis: a pari quaest. s. D. Bonavent. iiii dist. 26. an. r. quaest. . Sotes, erratiensis Major paludanus. Caietanus a contra Suarem. vasquem qui pro se
conatur adducere . homam , licet immerito; nam Divus Thomas i. part quaest. s. art. l. dicit; Secuniaram hae etiam dicita grauia Vari , ex eo
juxta illud ad dies conui incire δεμ in
huit gratiae sicut nee approximatio ii fluit in acti tentia anisue: ergo matur Antecedens rater, quis vitatem ignis, nee sumptio in efficacitatem medi juod educitur de potentia subiecti, est in illo vita . . uret utraque instrat in eombustionem, in tu liter , sed gratia non est in anima vitti aliter, est sit,sicaabe diram, moi ui meo pendere a no enim donum supernaturale de ordinis supernatur
ias quaniam ad effectum, concedo ite enun λ; go non educitur de potentia materiae ,
Deus instituit negotium salutis nostrae ut possimus creatur. Secundo, quia exseruoThomai . quaest. illud operari, vel non quantum ad infiisionem gra
iis . ego a ses enim Deo dependet; qui si voluisset, potuisses nobis dare talem gratiam, quod illi renitere non potuint, divitiis. Minam Argo
sumus certi de nostia salute negatur Vm licet enim simus certi, quod gratiam nosis dati a sit Deus. ωquod illi consentire poterimus dubium tamen est, an revera simus daturi consensum. propter graves tentationes quae insurgere possunt. , Plura alia objici solent in veritatem hujusce eo Husionis .sed eorum solutio desinuariace quaest. s.
It2 art. I. in eorpore necesse est ut solus Deila deis licet , communicando consortium naturae D. per quamdam similitudinis participationem ergo gratiam, quae fari ut in saltauidi ii, solus Deus producit, de non eo urit erratura materialiter ad ita uta alias eodem modo produceretur gratia . ae
eaeterae formae natimio, quae educuntur de mat
ria ad quas concurrit materialiter Tertio, quia quando desinit rati per peccatum, annihil uergo eam incipit, creatur. Probatur antecedem Vel gratia, peccando, mutatur in aliam rem . mper Ie manet, vel trans in aliud subjectum , vel annihilatur; non videtur autem quomodo tria prima seri possint ergo remanet quartum, sicque gratia
nihilitur,a proinde matur. Uno devique, quia gratia habitualis insenditur a Deo aes ieriagonon extrahitur ab anima in hoe enim dimetunt infiindi, educi se extrahi, quod forma quae infunditur veniat ab extrinseco, doma quae educ
435쪽
istari: Anima est in potentia obedientiali ad Agratiam sed non potest intelligi, quomodb sit in
totentia obedientiali ad gratiam , nisi quia Deus illam edueit de potentia animae Delso non creatiar, sed educitur. Resp. animam eis in mentia obedientiali ad gratiam non quM eoneutra ma-imi aliter ad illam, sed quia cone tit subjectivEarissam recipiendam et potentiam nun be indientialam anima quae est naturalis, recipit foris mam supernaturalem, potentia ergo obedientialis potest tacere, quod erratura recipiat quidquid Deus vult, &non implieat contradictionem . sed non potest sacere ut aliquid habeat in se actu, quod actu non habet, quia hoc implicat anima autem non habet, nee actu, nee virtute illam participationem dirime similitudiius quia est ordinis super B naturalis ergo anima non est in potentii obedientiali respectu illius t ergo non educitura potentia animae. Quὁd sim Thomas dicat iratiam non
creari hoc est propra, quia propri erratio non . est nisi substantiativn: non negat tamen ius in at
.. . Gratia Moa-- ιι se di linguama 'NU La in dubitat, quin gratia ab aliis virtuti iabus distinguatiar, etiam realiter; distinguitur enim primo DFide rape, quae virtutes Theolo Clieae sunt, eum possint esse sine gratia, ut patet inomine qui peccando neutram amittit. Distingui tu etiam lealiter a virtutibus moralibus infusis, ut
sunt Temperantia, Iustitia , Fortitudo & Prudem xii, vita habent diversa objecta formalia, dive sis sine initinsecos diversa praeeeptarae diversas materias sed quia non possunt ullo modo separari Gratia& Charitas, quarunir, utram de quomodo
AL ii sunt effectus gratiae a alis . alii
Ius gratiae habitualisci gratia enim actualis ideo datur, ut excitemur ad bonum faciendum, si gratia sit excitans vel ut bonum faciamus sicile adjuvans in petaoe bonum gratiam habitualem mereamur : gratia vero habitualis plura in nobis faciti sanat enim primo naturam peccato quasi, ut neratam .seeundo, hominem iustificat terrib,
sum serit Deo statum , quarto , remittit de delet yma vini denique , ius tribuit ad doriam
GRAri habitualis sanat naturam iter prae atum enim infirmatur homo, ex Pal. s. MAserere me Dein , quoniam inprmus sum irati si talia ipsius infirmitares sanat, derem. 7. Sana m.
Laesita est, inquam , homo per peceatum Adamii laesus est in intellectu per ignorantiam, in volunt te et malitiam , in appetitu per inordinatos motus concupiscentiae; sic indigebat gratia, in quam caelesti medicina, qua praestinam in sinis tem tribueret. Non tamen omnes desectus repar vir, quoniamJustificatio respectu eorporis non totitit moriendi neressitatem is te ectu animae non tollit ignorantiam ab intellectu, nec inhrmitatem a vinntate Lino impedis quin in sanctissimis vitis gravissimae exurgant tentationes sed gratia habituali, in hos dicitur sanare hominem, in quantam curat defectus .morbos spirituales majoris, menti, qui impediunt assequutionem vitae aeterna, sunt pecora Co sexus ro
CRAτi QCharitas distinguntii quidem;
non tantii ratione, ne etiam realiter, sed
distinctione media, seu formali. Concluso patet ex Script quae saei Gratiam Charit,te4tio em Rom. s. Charita Dei actas est in cordibu no tris ιν Spiritum sanctum qui datus est nob. Ubi nomine Spirites sancti intelligitur gratiari Spiritiis sancti enim persona non datur nobis. Deinde, habent diuersis essectus Gimalesci gratia enim facit hominem dilectit Deo, de ipsi gratum Cha. xiras veto hominem diligentem & amantem faeit re go distinguntur plusquam ratione Delgo sor-- liter saltent,quod est tertia pars eonclusionis. Non diiunguntur autem realiter, quae est secunda pars, alias posset quis esse Deo gratus sine Charitate, cinnitati scilieet, quod est eontra D. Paulum diai ad Corintli. 3. Si autem charitatem non
Mois . nihi sum: Esset autenialiquid si privatus
charitate in gratia maneret vult ergo insimiste Apostolus gratiam 4haritatem esse inseparabires. Deinde Concilium Tridentinum sess. 6. cap. γ dirit unicam esse formalem eausam justi fieati
mis, quarii vult sitam esse in fide, spede charitate; non est autem verisi te, quda exeludit gratiam 1
causa justificationis, per eam enim formaliter tu, staficamur ergo eam includit cum Hiaritate, volens Cos exusto Saeu NDA
R Tichabitualis hominem justificat wibi IJustificatio tibi sumitu pro sola proliatione
declaratione externa suae innocentiae coram ho minibus , ut usurpatu provetb. 17. Qui jus' i is impium qui eandemnat iustam, uterque est ἀσώmin bilis r de Isaiae s. V. istis qui Ut leo ἰαι- aram mmuneribus sed sumitur pro reali assequutione iustitiae formalis, seu gratiae inne fumaliter ' stifieat animam Duplex autem est iustificatio una
privativa qua quis transit a statutum naturae ad
statui gratiae; daee neta fuit respectu Nel rum, Adami QB Virginis Mariae, qui non uan sierunt a peccato ad intiam; sed a statu duo tutae ad statum gratiae : Alia vocatu positiva ME hae iterum duplex ex prima scilicet secunda. Prima est ea , qua quis transit de peccato ad gratiam; seeunda est illa, qua aliquis transit de tali gra ita ad maiorem Gratia his tribus modis ustificati Primo nisativE; Angeli enim, Adamus . vir go , qui creati fuerunt in puris naturalibus , saltem pro aliquo instanti naturae , transierunt illico ad gratiam qua iustificati suerunt i Mundo justifieae posuVE , primaria iustificati uiri homines enimiranseunt des in pereati ad statum gratiae, ut habetur i. Corin b. 6. Aliquando fuistis ebrii adu teri, idolis servientes; ed abluti sis, sed sinit Deati, sed iustifcati tertio denique positiVε justificat justificalisne secunda; quia dum infunditii.
436쪽
mini justo miscae magis iustificatur iuxta bo A
dit i peeratum enim Aesidi Mnem Deo m. gratum te inimieum, ex Psalm s. disti omnos sui operantην ni vitatem ergo gratia debet illum Deo gratuiti redde te di amicum , ex Psalm i s. DiI u iustos Haeretici cmNedunt quia in hominem iustisori de gratum Deo reddi, sed hoc heri contendunt per solam gratiam quae est in Chtist , re quae illi imputatur I unde gratiam, 'prout est in Clui , voeant inhaerentem itinnobis eonsideratur, vocam immitativam. Contra. trarium plobatim est uin a Meram eis. poenit ubi asseritimus tolli peccatum reuera petatisasionem gratiae, di non tantam per non imputationem, ut voluerum theras Calvi nq, funis
dati in aliqui . orexistua Scripturae male interis pretatis praesertim ad in v. acia Gai , ubi iusti diruntur induete Christum et gratiamis sed attendere debent, quod induitio non tantam im tame de his quae extetici adjarentin ambiunt eorpus, ut vestes; sed etiam quae realite M subie Cctim inhaerent corpori ves animae, sicut Job. 7. -a, ear mea Modine i Corinth is Maii ἐπι--πιε, id πη- ἐπι-- --m si illi
Eliandam super τε aquam mundam ct mandabia D ni ab omniis ἐπιεuinamentis vestrio. Unde grais viter peccant haeretici,dum diuunt,ueecata non pro-
atra quo νων tecta sint peccata Errant inquam: alii iusti post remissionem precati non diceremur lamias illis Psalm. 18. Tunc immaculatu er . ct πιπιι meaborarisim risis. Siaveri ergo esto
quod remaneam sed ideo tegi, illa Ietendit. Deinde quia esim peccata ante extiterant in antiana,M Deus illa eognoverit , non potest fieri quin extiterint Me quin Deus sciat illa extitisse undo
dicuntur tecta Pilon respectu existentiae praesentis.
qua nullain militis habens, quoniam deleta sunt per gratiam cis respectu existentiae prouisae, quam Deus non punis nec amplias in potuimμde addit Psalmista . .Has mi μι - --...ci
Non , in abitu in conspecta uo omnis viven rnon ex hoc sequitur. Meam reminere sed hoe dis me eo 'rate, in quantum milia quasi inj stitia humana eotam divisi a. CON causa ULTIMA
GR A et i a habitualis onset denique jus ad
gloriam aeternam Psalm. s. Iusti autem M.
Dea perici autem silii fant, est haradra i quit, D Ppulus Rom. 8. Non esttamen, quod illud iussit alia entitas absoluta quae distinguat ut 1gr tia sed est tantam quaedam telatio qua tromo iustus proxime ad gloriam apessendam disponitutde ordinat ut, hoc non ex ipsa natat arariae, sed ex pacto divinois institutione Dei, qui deerevi edate gloriam glatiae licet enim hodie gratia habitualis conserat jus in gloriam illis qui eam possidenti quia se Deus hie tit dulavit praeeis tamen gratiaris tribuit ius illud, nee ineluta aliquam obligationem ex parte Dei, qua iustos teneatur ad gloriam admitteres nihil enim est quod praeeues sinu pacto possit Deum cogete, ut caelestem bratitudiis
Si quaeratur . an Justificatio fiat in instanti, vel sucos ε Respondendum est quod si Iustis iis sumatur extensive, tum pro infiisone Mariae, tamiro dispositionibus ad illam requisitis . tune estueressiva ad illam enim requiruatur inspirationes, illustrationes, detestaris peceat , amor in Deirio, sae ventorum usta, dissimilia quae fiunt eum tempore t si vero sumatur praecis pro infusione gratia, quae si aliter iustificat, tune est instantanea; nam si bima substantialis introducatur in instanti ab agente erraro in subiectum dispostum, a fortiori sinu ab agmve urereri r diuia in liter.
437쪽
est antina Justineationis seu se malis eansa, qua iustificatur homo, ut pro rabitur in se 'ruetustos; idis inconmirum vitari non - -- lues, si tractatui de Gratia sibi linis J inu eum qui est de Iustifieatione. Qiua etiam adustificationem sequitur Meritum, eam opera hominis iusti in possint esse meritoria ut videbitur; illaiceo non inordinatLeonjungimis nisteriam in riti, de materiam justificationis simul. Imo utramque eomplectemur in eodem tractatu, triplici eapite matricente quorum primum etit de dispositionibus praecedentibus Justificationem, sicundum
de Iustificatione in se eonsiderat, Me lenium deerre M illius nempe de Metuo. CAPUT PRIMUM.
HAERε 1 cogus aliqui silentur , ad Iustificationem requiri fidem, in quo non errant . ne antem quia vesint Lilara fidem id line esse
nece Citiam , ae ex eludant aliarum viriutum p ratcontra Concilium Tridenti nutri. Λlii contendunt,
fidem non esse dispositionem, sed esse causam formalem iustificationi, ito suba per bum fidem justifiisetur homo, sicut miscit ita agesimus, gratiam Meharitatem esse plineipium sormale iustificationis. In isto capite, postquam viderimus, quid sit instificatio, ε quaenam sint ipsius eausae quaerendum est, an in fides disponat ad iustificari nem quaenam se illa fides, quam munt haeretiuei esse unita nata sispositionem iusti fleationi: Usipes. timor, dilectio Dei. pernitemia, inulas actus re 'meritoria sibi comparat institiae alternentum narcto , sumitur pro declaIa uoties ultitiae, per alIquam
sententiam juridieam, quo pacto iudices eos, qui inter reos censentur , justificant aliquando, idest iunocentes devitant, iovea in qui , lari
impium est tandeminae iustum . teriue aham nabilis est apud Deam. Non Intendimus loqv insequenti eon elusione, nisi de iustificatione seeundo
modo Dctam, pro aequisitione iustitiae; ubi hae rei tantii inodo usurpant iustificationem quatio.
modo , in quantum non re lili hominem ex peeta rore justum, sed ipsum nil tum declarat. Illi imputando justitiam Christi,' legunt ut peeem, quae
vere dc realiter remanent, sed non amplitu ex τio Paci MA.
II imi , modi, si itiit Iustifieatio primό.
stificationes tua rastadia m. Doce me astipeationes tuas minam Hrstanium via mea ad instodienda suis
in imis imis i idest, mandata de leges quibus lim eati possim. Meundis sumitur pro amisiss-tione iustitiae ad Rom. 8 Qua voeaoit . bos iust pravit, idest transtulit a statu peerat ad statum gratiae; quae transtatio voratur a Theologis justifi-ς xio, sicut mutario, qua quis ex aegroto fit sanus, die esanatio Tettib sensitur pro augmentati ne iustitiae Apoeal. xi et iustus Histifieri u adhue Cum enim stitia habeat multos gradus latitudinis, non blam ille, qui aequiti iustitiam in
se, dicitur justifieari sed etiam is, qui per ore 7 rei R. P. r. 4hi Tom. I.
JUiΟΠολτ o, ut est simplex aequisitio gratiaeἰ quali fis in Angelis, primis patentibus, de in
B. Uirgine, nihil est aliud , quam transsatio ii statu purae naturae ad statum gratiae sanctificantis; date
vocatur iustificatio negativa. Justificatio prima, rua infinies periistiserum renovaniue, di finitiuomeil Na. sessi c. eap. . ram Miso sta
tum gratii adoptiam pisoriam Dei, per feciνη mia dam Iesiam Christis sit rorem nostrum I si cario autem secunda, qua adultus, qui con inici pereata mortalia actuaba, iusti scitur ab illis, de
finiti debet itan satio a statu peetati actualis mors talis ad statum gratiae. Haec omnia, quae ex se pactent nedum sint contra Lutherum, sed etiam eon. tra Calvitrum, qui in multis errat inea justificati nem dicens primo, quod iustifiextio non conii stat in interna renovatione aut sanctificatione animae, sed in sola peceatorum o ultatione de non it
maximie in quantam per justificationem non res luisu peccata, sed ramum reguntur de non imputamur secunta sistinens quod in iustifieatione non insundat ut iustitia inhaerens, qua interiit renovetur peccato . di fiat iustus in se sed tantum imputenu illi iustitia Christi, qui videtur justus,lisEt maneat in se pereator de immundo Volens tertio , omnia ipsius opera esse immines , antis adeo peerata mortalia, quae raesen illi non obsium. quia pet iustitiam Christi sibi imputatam teguntiae
Ae oecultantur Existimans quarto, ut justitia Cht
m . qui sola iusti reputamur, imputetur nobis,hil aliud requiri praeter fidem solam, qua eredat
omnia meat sibi remitti propter Christi merita, tune reputari justum, etiamsi revera supersit ininiustus. Contendit denique, hanc fidem, quae semel habio amini non potest, facitque nos recuros de Mema si lute, ne indiget bonis operibus, detis solis praedestinatis. Hae e omnia Deo dante,icti tabuntur in secundo evire hujus tractatiis.
438쪽
JUiririe AetioNis causae, sicut omnium aliarum
rerum sunt quatuor, nimirum efficiens, materialis, formalis, & finalis. Primo ausa efiiciens primatia est bonitas & misericordia Dei essieiens per modum metiti est Christi passio e Teiens per modum instrumenti conjuncti est ipsa Christi humanitas essiciens denique per modum instrumenisti separati sunt sacramenta, qui illa administrant. Primum habetur Iob i . Qui potest facere mandam de immand eonceptvim semine ' nonne a quislas en cujus ratio est, quod solus Deus possit adoptare in filium suum, illum qui sibi est inimicus. Secundum habetur Isaiae cap. 13. Si posueri pra peccara animam s. m. videbit semen longavum.
o justi abi ipse justus servus meus multos. Quod confirmat Paulus ad Rom. 3. Iustifcati gratia perfratiam ipsius per rariotionem . qua est in Chriast Iesu . quem proposuit Diu propiιiatorem. Quae
denotant, Christum esse eausam meritoriam hini. fieationum nostrarum non quod Patet in gratiam
Filii remiserit peccata, sed quod pretium redemptionis nostrae mact per ruerit,in rigorose salicseeerit pro delictis omnium. eritum patet, quia humanitas Christi mortem patientis fuit instrumentum conjunctum, quo Christus satis ei pro nobis. Quartum denique evidens est ex dictis in sacramentorum materia, ubi probavimus, sacramenta esse instrumenta , quibus iustificantur homines. Causa materialis justificationis nostrae , saltem subjectiva, est anima mediates in voluntas imme linte; quia gratia, quae est formalis eausa justifica tionis, subiectatur in illis, de in voluntate tanquam
an propria sede commoratur. Ad maletialem etiam causiam aliqualiter pertinent dispositiones, quae animam praeparant ad recipiendam gratiam in justificatione, quales sunt actus fidei timoris, spei, dilectionis, Poenitentiae,in voluntatis recipiendi sacramenta & resormandi vitam, ut habetur in Comcit. Trident sessi. 6. cap. 6. Causa formalis intrin- see justificationis nostrae non est sola fides, qua apprehelidimus Christum nobis ignovisse peccata, ipsa occultando, ut volunt haeretici; sed est infusio gratiae . qua peccator renovatur statu peccati transfertur ad statum gratiae , ut in secundo capite probabitur Causa sormalis extrinseca quae exemplatis vocatur est ipsamet Christi ustitia, ad Rom. S. Quo prascivit hos pradsinavit e
formes fri imagini filii sivi. Sicut enim in peccato
existentes portamus imaginem Adami terreni, ita per justificationem imaginem portamus Adami caelestis. Tandem causa finalis iustificationis nostrae est gloria Dei, hono Christi in salus aeternari stificatotum ex Coneil. Trident sess. . cap. 7. Primum habetur ad Ephes. t. raristinam nos in adoptionem liorum . in udem gloria gratia με. Pro secundo dicit Apostolus i. ad Hebr. Decebat
eum propter quem omnia in per nem Omnia, qui multosfilios in gloriam adduxeras . aut horam saluti eorum per passionem Onsium mari. Ob hoe dicit Gregorius lib. 31. Moralium cap. s. Christum in coelo quasi vestiendum esse atque ornandum gloria omniumSanctorum,in quantum membrorum gloria ad gloriam eapitis pertinet. Tertium denique confirmat Petrus Epist. t. cap. I. dicens, II reponetis Dem fidei vestra, si lutem animarum vestrarum. Ubi denotat, saltitem aeternam esse causam finalem fidei, qua justificantur peccatores. in . o M.
ex lib. 3. instit cap. I. Tis correspondentem tribus Dei persectionidius, nimirum Historieam. qua vera creduntur quae habentia in Scripturis iliae correspondet divinae veritati fidem Miraeulorum, per quam fiunt, vel impetrantur miraculatruae correspondet potentiae D. fidem promis
onum, qua creditur, veras esse promissiones de remissione, vel potid de non imputatione peecatorum , iactas fidelibus in sacra Scriptura, ut potε Marei ultimo, Qui credideri ct baptistω 'erit. salsa eriti de ista bonitatim correspondet. Hanc autem subdividunt in Generalem, qua eredi debet omnibus fidelibus promissam esse talutem Be remis sionem peccatorum;& in specialem qua eredentium quilibet certissime sibi promittat, omnia sua pecca ta esse pet Christum remissa, sibi applicando in pariaticulari promissionem factam k Christo in comm ni de non imputandis peceatis credentibus Solana tertiam fidem iustificationi esse necessariam pertinaciter tuentur iidem haeretici eum Luthetanis. Ob hoe in tribus fides haereticorum a fide Catholieo rum dimit nimirum in objecto, quod illi volunt esse solam Dei misericordiam, quae credentibus in Christum promisit remissionem, seu non imputationem criminum matholici vero esse quidquid Deus revelavit. Deinde, in diversitate subjectorum fidei quam haeretici tenent esse in voluntate com fiducia in voluntate resideat r Catholici vero in intellectu Tandem , quoad fidem historicam, quam nos dogmaticamin Catholicam nomianamus Calvinistae sustinent, eam consistere in notitia, nos vero in assensu Primum de tertium refutabimus in conclusionibus sequentibus, & tertium sequetur ex probationibus nostris; si enim fides non sit fiducia, sed assensus, non erit in voluntate, sed in intellectu.
PEx fidem justifieationi necessat iam non inte,
ligit ut fiducia, qua quis credat certissime, omnia peccata sibi esse remissa, ut vult Calvinus lib. 3. institui cap. v. s. s. sed intelligitur solus assensus firmus ad ea nania, quae Deus proponit credenda Ratio nostra est quia nihil est credendiunfide Catholi ea ciustificante praeter id quod Deus revelavit in Scripturis, ut asserunt ipsi haeretici dicentes, Seripturam omnia ingula ad salutem -- cessatia continete; sed in S. Scriptura nullibi legibi legitur revelatio facta huic aut illi homini de ce titudine salutisi remissione peccatorum, exceptis paucis tempore Christi. v. g. paralitico, eui dictum est, Consida fili, remittuntur ibi peccata Matth. s. Magdalena, de qua I.ue. . Remittuntur ei peccaua
multa . quoniam dilexit multam etatrone, qui audivit a Christo, Hodie mecum eris in paradiso sacut de Zachaeo , Hodie salus huic domui facta si
ergo Calvinistae , non nis cum temeritate maxima , credere possunt, se esse iustificatos, praedesti. natos, de certos de sua salutes nee proinde fides
illotum in tali fiducia eonsistere potest. Secundo. fides debet praecedete justi fieationem, quoniam est
causa, saltem dispositiva illius, omnis causa est
439쪽
ptior emctu sed hdueia specialis haereti eorum iu Α
stificationem sequitur, qutun an antiqua iras di lil
debem esse justificati, alias id quod crederent el-sit Ustini ergo illorum fides non potest consistet in illa fiducia speciali, qua certo credant, se ite iustificatos Tertio si fides justificans .ant ad justificationem disponens, ei set certa S in fallibilis fidu-- , vel potius centrivio de aeterna saluteri reminsone precatorum , ipsa E medio Ecclesiae tolleret
ille, qui eertus est de sua salute, dicere non possit cum Publicano, De υρ mi elu mihi peccatorii nec ut silii, seclesiae minitis κομι-ua, a
ex Symbolo Apostolorum. Scriptura , inquam, lo-Ii eiu de fide histificante qMe necessaria est ad fautem, inon loquitur de fiducia , qua Calvinistae
prellica at si a peccata esse en litici ei tallttim de fide vinitatis Cluisti, de aIuo tun rnyltellorum , ut patet ex sequentibus textibus Ad Hebr. ii Sine δε-
reman π.itor sit. Joan M. Donii Iul ipse locens, quodnati sit obiectum fidei, quan in Is requi. rit, ait, Non creditis, quia eo in Patre Pater in
- est' Hi qui rut re verni credite Cap. etiam Q. Thome ante cineredulo dieraui post immin
scitier ili Int cir illi sis.)ltim in Christi Domi C in mim , S Deus meus rei polidit Christus, a ia
midisti me Thoma erodidisti beat qui non viderunt indiderunt. Ad Rom. io. Sicositearis in ora tua IT, ---IUam ct in o. a. credideris, quod oraus citavit iliam a mortuis satin is eria. Ex iiii ligio eis & infinitis similibus, a Li. Scrip Iu Id Qt quentem de fide necessaria ad salutem nil dicere
de fiducia batieticoruin .sed lanistin de fide illa, qua credend est chrubra. omnia qua revel
vit. tiantum ad y ribolum . quod vocatur Ap. stolorum muta testibus Ambrosio Epist. l. ad Sciricum Hieronimo in Epist ad animachium, Auetustino serii, iis re D. Leone Epist. 3 ad Pulcheriam, condisum sit ab Apostolis, mini Dnes convenirent de summa fide it m Mir et sum or. bem praedicandae In illo multa ira erit ut de rebus credendis, ut potesde unitate Dei, de Trinitate persuratiam de inornatione Veibi, de Passione de Reseriectione Christi, de Eecleta, de Baptisino in Symbolo Nicaeno , de gloria aeterna de sit nilibus de fiducia antem Calvinisticane verbum quidem, quasi vero in Symbolo Apostolorum Ny- caeno, Constantinopolitano, D. Athanasii, praetermissum est tuo solam necessarium erat,
te expolitum quod nnllo modo requirebat ad se littem. Ioc sane arquit pet fidem tittificantem non intelligi talem fiduciam de non ini putatione peccatoriarim; sed allatisium fit num ad ea omnia, Lquae Deus credenda proponit. Oalicti Q ni ultos contextus haeretiei desin ptos ex Scripturis, ut probent, per fidem, quaerit iis mines justificit, nil aliud intelligi, nisi fiducis ni in D. bonitatem, otia certo credat vis, imas esse iustus uri,
sed comitarii in patet,st illibμr constiteranti iri allire tales allagationes, quae t iliu loquuntur de tal laiau
cia, sed tantum de illa fide, qua credimus omnia mae Deus revelavi' di quae debet eis tanta, ut in nota, pati, sidus solstinendi, laecamque peti .
de Abraham, qui com Uem n IZem credιdit, quae verba denotant fiduciam i per hoe non intelligitis fiducia de remissione pectatorum, aut de justific tione; sed indicatur, ipsum ob divinamproniissio
nem credidisse, quod polset obtinere siluim ex s.
ra, quae naturaliter pali Ie non Ierat. Qi and etiam allegant ex 2. Paralipolri 2 . Credite ani
minum Deum vostrum, fecuri νitia hoc intellis
gitur de fide dogmarica, quam Deus proteit doeustodi si est unde additiit, credri Grilis
e sera est cuncta evenient prostera, infando denique infirmare praetendunt ultimam probationum nostr
rum, qua diximus, in Symbolo nullam fieri nientio nem de fiducia Calvinime circa remissionem Gratorum dicentes, illam contineri sub his vel . Credo remissionem perearm um neganda est talis conseqtaemia, quia per haee verba non eredit fidelis, sibi temissa esli peccat i sed in Ecclesia esse, testatem remittendi peccata per baptis im , abs lutionem, &alia crisa explicat Constanti litanum, ubi pro allegatis verbis habetur, C. um baptisma in remi Oem rccaron n. Co Ne Lusio xcvNDA SI cu eontra Linherum fides ne testitia a ficlutem non est fiducia de remissione peccatorum; si contra Calvinum, per fidem non debet inteIligi notitia, quam habemus de creditis, sed simplex a sensis eortim quae credimus , ii quod pet fidem. otiam habemus de Trinitate, non intelligarurn titia huius mysterii, sed assenius quem praebemus Scripturae, quae nobis proponit Trinitatem reis narum in divinis esse credendam , in Austini lib. eonna Esustolim rundamenti eam . dicemiis , Turbam non tuteti, stendi visaeitas Iderarind simplicita rarissimam facit. Unde immerito Caruinus lib. 3. instit eap. a. fidem definiens per notitiam, insulta Catholicis, quod dicant, se reverenter eredere quidquid Eeclesia era etiamsi minus ea intelligant ocii non ignorantia aut sensus nostri submissione, sed eognitione eertai guum eatorum adeatur. Hoe sillissimum esse sus
mentum non apparentium tini ibu ultimi verbis i dieat fidem non effoete, ut res obscurae fiant per- spieuae sed ut eredamus ea, etiamsi non appammt. Imo, dum dicit, fidem esse a munium non avorentium, petialem eo unctionen delienat, fidem id ne e re iaci ne iunt argumenta, sed diversimode i in quantum argumeliis demonstrativa faciunt, ut intellectus assentiatur vetitatibus propositis , per evidentiam rei quae demonstrata per causas con-
vineliintellectum; fides vero Aetat quidem, quia
intellectus assentiatur, sed non per evidentiam rei, bene autent per authoritatem dicentis de propone tis nimirum Dei, quicdm sit silmme verax de M
. delis nec fallere , nec fuli test: sicque fidei non est prona notitia, sed assensu firmus, non per evidentiam rerum, sed propter dis iis authorum
Oajici Calvinus, D. Paulum damnantem eos . qui semper discunt, nusquam tamen ad scientiam veritatis perveniunt , quasi necessario equitabis
notitia rei ηlheri rura si lutein sed per hoe Ap ltolus demonstrare tantum peroptat , laudabilem
esse ae utilem cognitionem divinorum ad salutem istinendam, quippe quae imirem Dei accendit vi eoedita, fidelium; ita quod, sicut laudem metentui qui distendo pro fiet iiii , sic digni sunt vituperio qui semper ducentes numquam perveniunt ad
440쪽
cienclama in veto et praesita vertis intendit xtim Clemens Alexandrinus lib. 1. Stromatum quἱ persuadet Apostolus fidem quae sit notitia sedeam, quae est consensus ad omnia quae Deus reve. lavit , quantumcunque sint obseurais nostro eap- aut naturaliter impenetrabilia. Hoc eonfirmant P. tres unati bitet in praesertim itemeus lib. 1. eap. s. Melius est nihil omnino scientem credeν Des quam ρον 3 stianum subtilitates in impaetatem ea--- Hilarius 8 de Trinit. Habet non tam veniam. m. ramium . ignorare q/-d credas; quia motam JG stipendium est. θerare quod nesciau.
Aug. tract. o. in Ioan Nonis i est Neverunt, o ediderunt sed ut cognoscerent eredιderant. Fid
emm est fusci nisi credere quod an videt Idem amplius confirmat Epist. io 1 ad Evodunn . Si vocat fidem primam inclinationem ad salutem. quam sequuntur timor. spes. Icenitentia Cyri,
iusserosol. Catheehesi 1. Abndem appellat oci tanae lampadem ad viam salutis inveniendam. Similiter Eusebius Emisienus homil. 1. de Symbolo,
em nuncupat lumen animi ostium vitae sundamentum salutis Sie Chrysostonius, Ambrosius, Hieronymus in Augustinus, qui in cap. 3. ad G ut ait E iseia flui suismia . pravarante ac ρυμπι MId mediatoris. Quyd denotat necensitatem fidei praeparantis hominem ad hoc, ut justi fieetur de efficiatu filius Des Quod an longὸ antea dixerat Ioannes Apostolus cap. I. Quotquot amplius confirmat Epist. iox ad Evodunn , Si a re flerunt eam diatis eis potestatem suo D i 'ri. propter eos solor brassus natas est, quiuerta in or his qη crerim is noti, elis. Non quod per fi-gιntia possunt ista discemere, en frastra in EMesia b. mui. Hoc experientia oeet edm major pare fidesiuit, uel psi et aetatem , ut insanies; vel propter suum, ut mulieres vel protin ignotantiam laterarum, ut rustici nil omnino de Trinitate, Incarnatione Verbi de aliis mysteriis. det solam peeeatotes e Seiantu filii Dei , sed quod . mediante fide, petate in Deum de ipsum diligere incipiant, mediante qua dilectione filii Dei essiciuntur , quandoquidem eharitas est sarta timentum adoptionis Ratio autem, ut fides se initium justificationis petitur ex de quod nec in muri ruae redi necessaria sunt , intelligant quod evi Deum sperare, ne ipsum diligere possimus, nisienter confirmat fidem non tam esse notitiam, itida agnoscantu eum per fidem. quam assensum firmum ad omnia quin revelavit In hac conclusione , ut praemonuimus, eonu niunt hae tetici eum Catholicis sed in hoe a nobis discrepant, quod illi nolint fidem eon et te quidia quam ad justificationem per modum causae, aut Pr C parationis , vel metiti, sicut nos ipsi redimus; ira tantum telative, in quantum fides in eorum meme est solummodo rinstrument; i, quo recipione iustitia in sanctitatem Chiisti, quam credunt sibi δmputata quod exemplifieant per manum pauperis
LIex major pars haereti eorum existimet fidem l --t- 4eci malem causam iustificationis , ut Luthe eleemosinam reeipientis a divite quo ue nras in a caput ad Galatas dicens, FDιρι et frematis finitia, propter quam homo iustificatur, non πνρ-
te charitatem: non deliint tamen qui hoc negent, existimantes eam esse soluminodo dispositionem ad iistificandas animas in quo certὸ non errant,
sed tantdm in eo quod velint, ipsam solam requiri ad iustifieationem euius contrarium ostenditu in
'ii aestione sequenti. Non videretur nobis esse ne iacet sarritri proponere hanc quaestionem, cum Ἀρ- a justificatur homo, quatenus fit justus per granu recipiens nonin ipsa Eleemostic, nec mi uaessicient eleemosinae, nee id quod metetur eleem
sinam , sed tantummodo instrumentum e ncurrens relative ad eleemolitiam obtiliendam, quoniam da
re dc accipere sunt relativa, mon potest dati aliis quid, nisi ab alio recipiatui se fides , jumem. non est eausa iustificiationis nee eam meretur, nec ad illam disponit sed tantii est instrumentum s haereti ei fateantur, fidem necessario requiri,
quis justificati valeat, saltem veluti di stionem; ne tamen huic uinatura liquid deficiat, breviter
Flor est neeessaria dispositio ad justifieationem.
Sic Concilium Trident eonformiter Apostolo ad Hebr. I. dicenti Accedentem ad Deum oportet
credo e . quia est Minquirentibus sis remuneratorsit. Quae verba probant, fidei attribuendam esse primam motionem in Deum, qua peccator . qui antea longe ab eo distabat ad illum appropinqua Ere incipit. Idoc idem conlirmat Paulus ad Rom. m. Quicunque invocaverit nomen mi in sumue - μιε--do in voeabunt in sirem n omisia Gmu' quomovi ererint D pradicant f semoviradicabant , nisi mittantu discursu ordinem justificationis describens Paulus onfirmat,sdem esse dispositionem absolui necessariam , ut quis, maxime adultus, justificetur ostendit enim, quod debeat praee ete missio praeditatorum, dein iade debeat praedicari vansrellum , postea ne celsa istium sit adhibere fidem evangelisantibus . tandem que debeat sequi invoratio. postea saliis seu j nificatio, quae est sanitas animaea motbo peccati. Haec cum una voce corroborant Patres, praeser-riam Dei non imputantis peccata , quam gratiam
fides credendo recipit. Contrarium hujus doctri me sussielante habetur ex illis locis Seripturae , quae
docent, per fidem in petrati remissi item dccato rum, ut habetur ad Rom. 3. Arbitramur homi
mn regna operati siuncta tisiam ore L aer. Fiades tua te salsam feeit. Si enit fides mereatur justificationem, non est tantiIm instrumentum, quo
acri aure justificium sed est eausia illius, praeparatoria, impetratoria, de dij siliva.
D IssεNTiues adhue inter se haeretiet super hane quaestionem, inquantis Otherani ringidi in colloquio Allemburgensi contendunt, s lam fidem ita iustificate ut aliarum virtutum prinsentia nullomodo concurrat ad iustificationem ansema': quam opinionem volunt esse Lutheti,qiii dis. putans , uitiim opera saetant ad iustificationem. respondet inci propositione omittim operum suorum, quod fides, nisi si siuis uvis, etiam minia