장음표시 사용
91쪽
sermones 3 & non tum ad habitum attendere, vel canitiem , sed ad sensiam Aa. viri. Hi enim sunt, de quibus ait Apostolus : Habentes speciem quidem pie-
, . tatis, virtutem autem eius abnegantes . ne serte fallacibus eorum verbis a
V sentiens , & ab angusta atque arcta via recedens , vocem illam acerbam ' Omnisq. conseiationis expertem, planctu, amarisci. lacrymis plenam audias s cies flammae atque incendio inexstinguibilis ignis traditus : Fili recordare , quia recepisti bona in vita tua , & Laaarus similiter mala i nunc autem hic con-selatur, tu vero cruciaris. Sed ad Deum, intentionem tantummodo dirige aut de bona religiosaq. tua vita anteacta, gaudeat in futuro iudicio anima tua cum iustis: & gaudium tuum nemo abs te austratia . Quoniam Deo gloria
NE AD Misastis consitum praue sentientium, qui dicunt: Α qua die mortuus suero , quid expecto &e. J Contra haeretico, immortalitatem animarum, O iudicium extu mum negantes, manis ne hic agere videtur Auctor . istarestis quos etiam Tomo primo, o qui dem copiosius, ae ex pro eso magis, in reactura stie sermone, cui tittitis es : s Aduersus illos, qui dicunt resurrectionem mortuorum non es e. J per tortim, ratus principiam ei r s Cuna Ethnicis sentis, & dicis mortuorum resurrectionem non esse O os abominandum, contra quos si piaribus testimoniis optis sito etiam tractant, aguntque , Irenuus lib. I. contra haereses. Tertulliantis in lib. de R arrectione ramis , Tomo 3. Athenagoras Atheniosis, de Re- insurrectione mortuorum . S. Athanasius Alexand. in Smbolo. s. ch sectoratis super intad Mail. dia. s Aecesserunt ad eum Sadducaei, qui dicunt resurrectionem mortuorum nora esse , dec. J ae alibi saepius. Damascen. lib. Et intra Latinos, s. Ambrosis lib. de s de resciis Elionis. S. August. lib. a. de consolat mortuor. cap. r. Tora. lib. dio. decisit. Dei, cap. ao. rim. I. ac lib. a a. de civit. cap. I x. Oseq. Idem superdat. sa. Tomo 8. ibi: s Promittitur nobis carnis recurrectio, &c. J ae lib. de Umb. truci. 3. circa finem cap. io . Tomo ς. O denique lib. de catechi retiadis rudibus, cap. ar. Tomo φ ibi acerrime reprehendit illos , qui meritiorum restine Aionem norare audent, alibi'. saepissme. S. Iuri ymas in Epist. 6 i. ad Tummachiam, contra errores Ioan
Hierosolymitani. o Epist. Is a. ad Miseriam o Alexandrum . aliisq. in locis plurimis. Memoria iusti cum laudibus r nomen autem impii exstinguitur.' Ita locum otim Prouerb. Io. legis Ephraem. pro quo, in edit. o. ad verbum se e Memoria tu oram, ctim reccmiis: nomen autem impii ex inguitur. J Sed in otio, illae duae lection/s non disserunt, nisi γὰd hic Ie - 1in s Memoria iusti, J in singularia in edit. autem LXX. I Iustorum, J in ηtimero plurali , qu modo etiam in mo ML Graeco cod. s. Ephraem , et quidem utrobique hic reperi, τύν 44 Mων, iustorum, O postea ἀπιών, impiorum a pro ratiis , tacti, ciis, isnpii , c. At in Lat. Iul. tulit hie est lectio e s Memoria iusti eum laudibus t & nomen impiorum putrescct. JVbi etiam Aquila , o Dmmach. pro . reor vi , exsin uitur , dit his es vad Auctor rara , ct LXX. θ legunt πισοα , patrescet, sicut hoc loco es in LI. xvj. Prouerb. io. Deprauata enim de subuersa est illorum mens, & conscientia, &4. J Vbi is Graecis c dite Auctorii es ino λυ γάν Τῶν ό νουι- νώδ.rie .' Loctis es Tis. i. et ibi habetur, άλλά με viviqis άυ --ε rabe ,-ἡ γιίδησῖ. id est, s Sed inquinatoe sunt eorum mens, di conscientia. a verisimile autem es S. Turrem Ephram istiter legisse: atit sane ad id quod in sacro ibi cod. po urius ciat. 3.ponitur, o mirum, odως 47ι- nos , Sciens quod se uersus est , qui eiusmocli est. θ respexisse. Mi idem Graeci verbum ino vi, ponitur , quod O hie apud Auti. in significatione, mi postiiretis, alve transulimus. Herodes, quia non dedit gloriam Deo, Angelus Domini percussit eum e & consumptus a vermibus , expirauit atq. interiit, dic. J Im de Herode, ex M. Amsi cap. 32. aiaticit As Aor , Mi in Graeco es t rura γενήμιος σκω κοcς rae a. quod ad vel hum s viret: s Factusq. vermium cibus, seu esca, expirauit, ac periit. J Vertim prior lectio magis vulgatae Latinae es conformis , stat in Actis Itis finem tu . ia. legitur , et bi idem de Ner de refertur, auod hic ab Auctore, eum scilicet quia gloriam quum debebat, non dedit Deo , per
92쪽
A οἱ litie plenis , etiam confirmatur a Chrysostomo, Tomo 3. Indicium Actorum locum, Immit. νγ. H. bubet: D statuto autem die Herodes vestitu indutus regio , & sedens in tribunalI,
cqnei'nabatur ad illos ecci J Sequiturq. ibi post : s Statim autem illum percussit Angelu
δὲ Larraril vident quod illusar esset is Magis, iratus erat valde r O mittens , occidit omnes plu=-,-hrant in Bethlem, o in omnibus finibus eius ὰ bimam, o infra, fecundum tempus euru exquisi i a Magis , m. J ubi Chrysostomus in idem caput Matis. 2. Homil. s. referense ni dignasati ramis facinoribus poenas Lerit, sic habet δε f Satis cinquit Herodes ille tune letalia ob tale facinus poenam recepit, tant . congruentia sceleri supplicia persoluit. Siquiidem vitam istam morte teterrima , & multo ea quam. insontibus intulerat mise- milior e , iuit di malaq. alia mille sustinuit, quae facile nostis , quotquot Iosephi super ν his: legistis historiam, &e. J Vide Ioseph. Antiquιtatum lib. II. cap. 8. 9. ta Io.Quare fugere oportet corruptos deprauate sentientium mores ; & non solum ad habitum. attendere vel canitiem, sed ad sensum viri , 8cc. J Contra improborum oe haeretic rum hominum mores, atque imposturas, ista sua dicta retorquet Auctor, rescit q. ad duo rei appareto potissis ru Scripturae loca, ad unum quidem implicite; ad alterum autem explicite, o aperte e -- plicite Psdem, ad illud Matti . 7. fAttendite a falsis prophetis, qui veniunt ad vos in v istimentis ovium , intrinsecus autem sunt lupi rapaces, M. J inexplicite, O apentem , adi Tnm. 3. ubi sunt, quae hic immediatesubiicit : s Habentes speciem quidem pietatis, virtutem autem eius abnegantes, Sec. J Perstringit autem hic Haereticos, qui sub vestaretis oesina, intri Uecus sunt lupi rapaces, ut est apud Mati l .qu'. Dciem quidem praeseserunt pietatis: vrsetur m autem eius abnegantes, ut est apud Apost. cs contra bos etiam agit, ac quidem ex professo magis noster Auctor , si fra de Virtute , cap. 8. per ton cuius principium ibi est : laeulta C Frater charissime , consiletudinem hominum haereticorum , ac libidinosorum nihil fidele loquentium , &e J p g. 49
VNC duae sunt tribulationes , quibus omnis sub Sole lio. D. - rraino implicatur : una secundum Deum , altera secundum mundum 3 & absque alterutra praesentem vitam transigere , impossibile est . ac illa quidem . quae mundi est , dissicilis, α sine mercede emistit et quae autem ex parte Dei, spem D vitae aeternae repositam habetis . Tu autem ut sapiens , quam delegisti , in eam incumbe; neque tua consilia sequaris : sed primum quidem Dominum inuoca, quando ab iis turbaris. deinde consilium a quocumque homine timente Dominum accipe : nisi enim admonitiones timentium Dominum sustinueris 3 anima tua erit instar ciuitatis muro non cinctae , quam cum voluerit AE 'AE. Vtri
Barbarus ingredietur, ac capieta . Cum & scriptum sit : Interroga patrem tuum , &annuntiabit tibi ι' seniores tuos,& dicent tibi. Qui autem sapiens Deut. 3r. est , audiet consilia , . Fugiamus porro ebrietatem . fugiamus commercia m. mulierum, quantum in nobis erit: nam sermo mulieris, tamquam laqueus in cordes protrahitq. amplectentem , ad turpem commisti onera D . Si cor r, is poralis te inuaserit infirmitas , noli deiicere animum ; sed cum gratiarum actione tolera. ait enim Apostolus : Quando infirmor, tunc potens sum. Et *- comi alibi Propheta : Beatus homo quem tu erudieris Domine, & ' de lege tua mal. 93. docueris eum. Proiiciamus ergo omnem solicitudinem nostram charissime, - V in Dominum : quoniam ipsi cura est de nobis. Pro victu autem nostro, ope- Cur 'aim
remur dum valemus . Si vero superueniente aliqua infirmitate , Praefecti ' quod absit curam nostri abiecerint i Deus praeter expectationem , subsidium nobis emittetis . nam scriptum habemus : Pater meus & mater mea PDI. 26.
dereliquerunt me : Dominus autem assumpsit - . Si pura ipsi conscien-S. Ephraem Tom. a. F a tia
93쪽
tia serviamus ἰ etiam corda praepositorum nostrorum ipse in no diriget, ae Λ
sua nos beatitudine dignos reddeo . Ne ergo molestiis tibi sit labor t nam multi etiam nihil operantes , a negligentia, atque torpore turbati sunto. Disce igitur operans, ut ne discas mendicans .λNoli ergo in opere tuo ne Eligentem te praebere . quoniam scriptum est : Dominus prope est ri borantibus secundum Deum , multiplicem mercedem retribue . Caeterum perser , ut iustorum promerearis requiem 3 quippe in qua non regnat labor . non negligentia atque pigritia , non cura & solicitudo , non trii titia, non infirmitas , non concupiscentia praua , neque aliud huiuscemodi: sed gam dium, pax, & exultatio in Spiritu sancto. Nam aduersario nostro Diab lo in gehennam ignis proiecto , cum omnibus Angelis eius 3 cunctae acti nes , atque machinamenta ipsius ces buno . Dominus autem dignos nos nreddat gaudio illo ineffabili. Cui gloria, in secula . Amen .
SCHOLIA , ET VARIAE LECΤIONES.
NV s e dive sunt tribulationes , quibus omnis sub Sole homo implicatur , Ece. acum alibi pom , Parsimque de variis , quibus homo obnoxius reperitur tribulatio in bur, Auctor agat, eas bis ad duo dumtaxat tribulationum reducit genera: quorum et num esse dicit secodum Deum, alterum secundum mundum ;ta absque alioutro eiusmodi tribulationum nere , in hoc mundo vivere , docile censet, O imp bitio . caeterum quia quae seculi istis ε' tribulatio , di ilis est , o sine mercede et qua vero ex parte mi , stem vita aeterea re cs- Ctum habeat ; ideo eam amanter , patiente'. a Deo suscipiendam , perferendam. admonet , m 'dumq. ae rationem sustinendi, ac ad Dominum tribulationis tempore recurrendi docet, se. De hie plura qui desiderat , videat Basilium, praeserti,n in Homil. in Divites auaros, super uria Scriptura i s in sanae , & squalore, doc. J S. ctos Iom. Tomo s. ad populum Antiochenum, HomiL q. s. I S. 63. 66. 67. 78. O in Vat. 83. O 93. ac Homil. ro. in Matth. S. Ambros copiose in I bro , super L Beati immaculati, dic. J super Epist. ad Id . mp. s. O super tu lI Iud L. Cori super Epist. ad Coloss. cap. I. Tomo F. Ge. O S. August. in Sermone de pres saris mundi, ac lib. I. de verbis Domini , se . I 8. Tomo I o. O serm. 1. de Machabaeis. Os per Nat.1 I. se . a. Io. G super Vat. 3o. sem. a. super Nat. 36. sem. 2.super al. s. Tomo 8. Iib. de vera innocentia, cap. a . Tomo 3. ac alibi sapissime. S. Hieronym. in uim ad c prian. alibi sequenter . S. exori in Homil. super illud e s Homo quidam fecit c nam magnam , dcc. J Item in Moral. lib. 28. pluribuH. in locis aliis . o denique s. Bema
dis, dehisce letatur super Cantici O in Sermone 16. I7. super Val. so. Qui habitat in Dadiutorio altissimi , in protectione Dei, dec. JDisce igitur operans , ut ne discas mendicans, &c. J Alia lectio ad verbum magis site r
Diste laborare , ut non discas mendicare . J En autem elegans dictum , ct prouerbium accommodum, in pigros ac desides quadrans, quibus tritosum est laborare, o verecundum mendicare, iuxta illud me. I 6. Fodere non valeo, mendicare erubesco. J Quare ne quis disiost dedat, vel in olere sibi incumbente negligentem nimis se trabeat, atque se in egestatem rediatatur . ac mendicitatem I concinne ει argute in ratem adhiberi dictum istad Atidioris poteritis Disce operans , Ut ne discas mendicans. J Ins atur autem hic non obscure τοὐγ χειλον, id est, opus manuum , oin apud Monachos antiquos valde et statum . Sed de Me, suis p sea locis opportuntur ac plenius . scriptum est r Dominus prope est side laborantibus secundum Deum , multiplicem Emercedem retribuet, dec. J Pro boe, in alio MS. Ephram Graec. est r . κώμοι ἐγγω . u.δεν -- his rat ἀλλ' υπόμεινον τωρ α ῶν . μως - θοῦς, dec. J id est i Γ Dominus prope est , nihil solliciti sitis : sed sustine dc exspecta Dominum, ut iustorum promercaris requiem, dec. d
94쪽
dibus luerere mali . Nam si veritatem abscondamus, de voluptatis illecebras aliis consulamus , nihil a falsis prophetis disserimus , qui populum seduce B bant 3 ad gratiam unicuique loquentes. At Dei Prophetae, quod veritatem Mam. 23. praedicarent, odio habebantur, de occidebantur. Non quod inter Prophetas His ix ego me referam, cum similis sim cani oves sequenti, qui simulari. aspexerit Iupum venientem , non quiescit 3 sed mox surgens irruit in ipsum : pasto- Md. , '
res autem audito latratu canis surgunt , dc insequuntur corruptorem , ac I. saluant suas oues . Quid ergo nostram negligimus salutem , b dilecti Cur I-- circumserimur concupiscentiis veteris hominis: de externum quidem homi- nem habitu ornamus, internum autem operibus corrumpimus Non duro simus corde . instar Pharaonis r ne dc partem cum ipso sortiamur . neque m.9. I r durae ceruicis, sicut quidam filiorum Israel: ne promissionis terra priuemur. Iere. .is. ID Conuersationem imperitorum atque imprudentum hominum oderimus: quinniam via ipsorum non est absque periculo . sicut scriptum est: Gens absque D t. 3a. consilio est, & non est in eis scientia.' Vnde & Propheta dicebat i Domine Om- Ierem. I s. C nipotens, non sedi cum ' consilio vanitatis ludentium, sed metuebam a fa---silio. cie manus tuae: Elus sedebam , quoniam amaritudine repletus sumia. Αudi porro, quomodo alibi quoque genus nostrum lugeat Propheta alius : Vae Miat. 7. mihi, in uit, quia periit pius de terra , & rectus in hominibus non est.
omnes in sanguinem iudicantur , unusquisque proximum suum tribulatio- vult. ne tribulat i ad malum manus suas praeparantes . Diligamus igitur de nos . 'pietatem; & si contumeliis afficiamur, siq. contemnamur, aut flagris exci. --. Piamur , Propterea non relinquamus eam e nam thesaurus est bonis abuti se φεμῆ
meos 3 At beatus, qui cuncta , amore pietatis respuita . Attende igitur tibi ipsi charissime s & ne propriam salutem negligas . Noli attendere igna- sal ι ad Muis ac pigritantibus, sed vigilantibus: neque nauseagantibus, sed iis, qui sal- uantur . Quousque tandem iis, qui ad turpia, atque indecentia te compellunt, subseruies 3 Noli effici libidinum seruus , sed ab iis potius te liberum
redde. Multa tibi vigilantia opus est. In scammate consistis, ne te inertem 2 MMAEmm . praebeas: nam ex aduerso hostis subsistit, quemadmodum scriptum habetur: 'Αduersarius noster Diabolus, tamquam leo rugiens circuit, quaerenS quem I. Pet. F. deuoreta . Cernis quam insatiabilis sit aduersarius 3 quantaq. eius violentia E Non enim ferire tantum vult aliquem , dc semiuiuum relinquere : sed mox totum deuorat non vigilantems . Donec erso tempus suppetit, decerta et nam si tempus nostrum per ignauiam deperdiderimus, aliud tempus non reperiemus. Quot, quantiq. homines ab Adam , ad nostra usque tempora fue- --. . dirunt a dc ubi iam sunt Quis nouit numerum Qui creauit nos, Dominus Deus. Qui educit in numero orbem suum . quique numerat multitudinem stellarum, de omnibus eis nomina vocat; ipse singulos , dc uniuscuiusq. nin PDL 1 6.uit opus i qui Mus sapiens est, oc bonus, de potens. qui tremendus est, dc in-
95쪽
iuriarum immemor. misericors & miserator in eos, qui conuertuntur. & pinn, 1 tentiam agunt. Te Domine,Creatorem nostrum ac Deum adoramus. Tibi glo. riam , & nonorem osserimus t quoniam α a meo pateris te collaudari ab minando isto . In hoc enim Domine, magna tua misericordia , atque benignitas; quod etiam indignos vocas, nec peccatores poenitentes auerseris, tribulatos non despicias , & pusillanimes non derelinquas . Beata , ac ter beata anima , quae 'ite solum concupiscit : nam quae te desiderat, etiam mandata tua custodita, . Cur igitur nos propriam despicimus salutem, Charissimi ξ ex momentaneis aeterna reuoluamus animo. Quanta enim quis cura accedit recitaturus, quod didicit praeceptori aut etiam operis manuui
redditurus pensum Praetecto & nos de hora illa quare non sumus solicitii, quando totius nobis vitae reddenda erit ratio Rursus dum quis tardat hiim vine ad horam vespertinam in cella aliena, compulsus adire propriam: quan ta putas anxietate corripietur propter tenebras , & confusionem aeris quo pacto nos ineuitabilem illam ita parvipendimu et viam 3 Quid nobis o curret, post animae separationem a corpore 3 Attendamus ergo nobis ipsis, Cha rissimi: ut in iustorum laetitia, collaetemur . Qui enim deceptionibus atqu imposturis seipsum tradiderit multis confringeturi, & amigetur dum in hac versatur vitata. Hodie comedit, bibit, & voluntatem suam quantum p test , sed non quantum vult explet , exultans in damno animae suae 2 poste ro autem die, si non habeat quibus saturetur, plurimum tristabituria . Qui vero sibi ipsi attendit , optimum habitum assiimit : eumq. laetitia non doliaciet, neque marcescet , quae est spes suturorum bonorum . sicut scriptum est: CMemor ibi Dei, & delectatus sum , . Precemini etiam pro me miserabili apud Dominum obsecro. Quoniam ipsi conuenit gloria, in seculaia. Amet u
IN cvahathis morbi, non nis cauteriatis , re acerbis medicamentis curantur, Ne. J Vbi μῆχα- ις-ἰ Dια , appellat acerba , c quae igne admoto adhibentur, ut sint cauteria , ta huiusmodi. nam res se, proprie sit, quod aesti ingendi vim habu ci de Ibptieu medicamentu, astrictiua appellat Trinias, Do. i . cap. I 3. O lib. M. cap. 230 tamen eo vocabulo etiam quotais significatar acerbum, ut hoc loco apud Ephraem, ct alibι. ae apud Bu DA. in respons ad iste g. 3 s. in Reguti fus dist. ibi: Quocirca neque sectiones, neque viti
nes, neque cruciatus, quae acerba, viperaq. medicamenta asserre secum solita simi, repudianda esse nobis recta ratio demonstrat, &c.' c Ilitu porro medicumenta, propriasunt ad Uitia , a Graeco verbo , . id es , accenda , aduro . vel καί- ω , ardeo et unde cauterium instramentam, quo insanabilia curantur et ilia in corpore Hinc caustira pia uia, direntvr admilitia, de quibus intientes apud Plinium lib. a. cap. s. cassianum lib. I . cap. 7. colliat. 6. cap ii. O S. .ambrosis exposiet. P L 38. via dicit gratii a mulnera ratistico medicamento vel usmota igne curari. O is no ris Scholiis in Som. i. S. Ephram de niten. Tomo I. g. I 6.
Cens absque eonflio est, & non est in eis seientia. J Locus in Deuter. 31. ubi in Gristo, eudem est lectio apud LXX. o apud nostam Atiliorem, qua ad me tim relatu, tulis esset: scJens perdita consilium est di non est in ipsis scientia , in νula. laetitur: sciens absque consilio est, de sine prudentia, Ne. J τbi quoque Aquila pro sim , scientiu Rutes his uapud Ephraem, o LXX. legis, ιυκ ari ιν τοώ: φρμησu, et non est in eis prudentia, &c. Jπι etiam es in must. - nos partim his LXX. G parthn lectionem vulgatum, in transutione secuti sumas, vi alibi saepe . Tolea, ex Ieremia, citaηtur inu verba e s Domine Omnipotens, non sedi eum eonsilio vanitatis ludentium , dde.' Hi paullo aliter in edit. LXX. i. reperituri Non sedi in consessu ipsorum ludentium,&e. J Sed illud ipsorum θ hae a Graeco texiti nostri Auctoris Aest, mi etiam a vuli. ibi vad Ephraera ligitur : s Cum consilio vanitatis ludentium . J abessiriad c ς ματιυο τις I. vanitatis tum ob edit. LXX. qaum a mula. Mi en e s Non sedi in consilio
96쪽
Attende tibi ipsi. Cap. VII. 6
γ ι A concilio ludentium, dic. J Postea vero conformiter legitur apud Ephram, O LXX. ibi: Sed, metuebam a facie manus tuae . solus sedebam : quoniam amaritudine repletus sium . Jo. At in xvj. aliter sic habetur: Et gloriatus sum a facie manus tuae . solus sedebam ἰ qu niam comminatione replesti me, occ. J in quibus, qua conformitas, G qua lectionis diuersi-
ω, Lector consideret. Locus est Ierem. I I.
Deinde Michaeam Prophetam introducit, talibus genus nostrum lugentem verbis : Vae mihi, inquit, quoniam periit pius de terra, & rectus in hominibus non est, M. J Isti habentur Mi A. cap. 7. legunturi. in edit. LXX. ad verbum Me modo : s Vae mihi anima , quia periit pius de terra: & qui corrigat, in hominibus non est . Omnes in sanguines iudicantur rvnusquisque proximum suum tribulat tribulatione et in malum manus suas praeparant , dce. et in Dei. vulg. sic: Periit sanctus de terra: de rectus in hominibus non est. Om
nes in Languine insidiantur, vir fratrem suum ad mortem venatur. malum manuum s
B rum dicunt bonum, &e. J Ubi quid, o in quo Auctoris seditis ab edit. LYX. a vuls. dififerat ; in quo cum illis conueniat, Deior diligens conferendo decernat, atque conciliet. Super quem respiciam, nisi super mansuetum , de tranquillum , & trementem sermones meos , &e. J Verba sunt Esa. 66. quae in edit. LXX. sic referuntur e s Et super quem respiciam , nisi super humilem, de quietum, de trementem sermones meos λ J in vult putillo aliter sic: fAd quem autem resipiciam , nisi ad pauperculum , de contritum spiritu, & trementem sermones meos J In alio Graeco ML Iuctoris, hie loco πρῶν mansuetum legitur 7απμνὸν humilem, ut in edit. LXX. Quae tamen duo, alibi apud viso etiam simul l Iuntur, ut in tract. de Sacerdotio . Tomo t. fuῖ finem, ibi: s Huius tu semper memineris Fr ter, horribilis verbi Dei excelsi, ore Isaiae Prophetae pronunciati : Super quem requi scam ego ; nisi super mansuetum, humilem, tranquillum, de trementem sermones meos &c. J Quem eumdem Esaiae locum, s. Isinomus Tomo I. in cap. Gen. 29.sub fuem Homil. s s.c C m super quem alium respiciam , quam super mansuetum, de quietum,&tremen-- tem iermones meos 3 J Et Ioannes Cassianus lib. I a. cap. a I. contra Spiritum superbiragens, huM ipsum Esaiae adducit locum , legit'. hoc modo et L super quem requiescet spiritus meus, b nisi super humilem, Se quietum,& trementem verba mea J addit φ ibid. Sive secundum exemplaria, quae Hebraicam exprimunt veritatem et Ad quem resipiciam , nisi ad pa perculum, di contritum Spiritu, de trementem verba mea J Sed de eo , satis hactenus. Quis nouit numerum Qui ereavit nos Dominus Deus . Qui educit in numero ombem Rum,&c. J α ,siue Subiectis figura, eteganter, G accommode hic adbibita, qua - etor sibi i se respondet, indicans neminem omnino , quot quantiq. homines ab Adam, ad haec νβque tempora nostra vixerint; aut Mi omnes illi iam simi, nosse e praeter solum Dam , Oc. νbi alia lectio per coniunctionem disiunctivam , ta interrogationem , O subauditionem cis μή nisi sie: Aut quis eorum nouit numerum: nisi Deus creator noster doc. J Sed prior lectio per D Subiectionem figuram rhetoricam, multo venustior est, σ iamluto Auctoris conformior. cum neque
xideatur nec Me, ut hic subintelligatur c , m . nisi . sequitur enim his putea Του - αι, ipse nouit, icci
OLI prauae esse conuersationis, Sc famae non bonae : neque moerem geras peccato, ne te abominabilem redda . Magis autem obtemperes aequitati atque iustitiae: ut te ex probatorum nudiero unum essiciat. Noli animarum scandalum esse : sed attende
tibi ipsi, ut de aliis prosis. Ita sane, Dei electe, tibi ipse atten-
de s ut caeteros quoque aedifices. Noli malus esse, ne in nouissimis tuis moerore assiciaris ..An non audis, quod dicit Scriptura et Quia plagae , atque liuores, de contritiones occurrent improbis. Et neque mercedem referunt d lorum . At tu sertiter virtutum labores perfer propter Dominum , ut coronam reportes . Ad nuptias inuitauit te Dominus : ne ingratum te praebeas 3 sed veste nuptiali induere ; ut in ipsius collaeteris thalamo . dc non tamquam contemptor, audias: Amice, quomodo huc intracti, non habens vestem
97쪽
vestem nuptialem 3 Et tunc ligatis manibus & pedibus , immittat te in te- AMatib. a , nebras exteriores, ubi clamor erit, & dentium strido . Dum vestem audis V β upti nuptialem, dilecte; ne de vestimentis quibus induimur, id existimes : sed de '' i bonis operibus. Et tu ergo charissime,qui in Monachorum meruisti referri ordi nem 3 enitere, ut virtutem promissi demonstres, ne repellaris. Noli ergo durus
este, non libidinosus, non iracundus, non rixosus,atque contentiosus, non intemperans, neque impudens: sed potius mansuetus, pius, & religiosus, humilis,lem- Perans, modestus, quietus, pacificus, prudens, corporisq. tui pudicitiam seruans, quemadmodum Christo pactus es. viii in illa nobis hora dixerit: cur non visi- Iacob. t. rastis viduas, & pupillos in tribulationibus eorum 8 Respondere queamus ei, dicentes : Domine , ut in quiete ac silentio citra ullam distraitionem serui- Ibidem. remus tibi . Sin vero dixerit nobis: Cur immaculatos non seruastis vos a se- ῖculo Z quid respondebimus ei, siquidem in eo contaminati fuerimus 3 Neque enim ea virtus est , quando quis ab impuro abstinet operes de figuras interim effingit, ac simulacra, quae alios ad passiones desideriorum commouent. Matib. a. quia scriptum est : Diliges dominum Deum tuum , & proximum tuum sicut te ipsi , . Fuge autem sermones inutiles: ne in turpes cogitationes incidas . Nam quemadmodum sermones boni conducunt animae: ita non bini. r. I . ni eam peruertunt. secundum Apostolum : Corrumpunt mores bonos collo.
ubcsq- quia prauaci. Omnis sermo turpis, ex ore vestro non procedat: sed si quis bo-ι Ita nus eis ad AEdificationem ' utilitatis , atque opportunatatis 3 ut det gratiam audientibus. Et nolite contristare Spiritum sanctum Dei, in quo signati estis in die redemptionis . Caue dicaris inobediens, durus, temerarius, sus cirro, cbilinguis, murmurator, obtrectator, immitis, Proximi inimicus, osor virtutis: Sed potius voceris obediens, veraX , modestuS , taciturnus , impiger, atquc alacris , misericors , sobrius de vigilans , proximi amator , hospitalis, cultor virtutis, intercesssor & consolator, pius atque religiosius . haec bona , α utilia sunt hominibus. Ne igitur esseramur , sed magis humiliemus nostin s . Quae enim est potentia nostra, ut efferamur Nonne ecce exiguus labor, nos vel humi inflectit, atque prosternit 8 Diligamus ergo humilitatem,
ut nos exaltet Dominus . Quocirca attende tibis ne in te dominetur iracundia , atque excandescentia , & iniuriarum memoria: ut non in perturbatio.
nibus, & instabilitate vitam degas. Caetesiim longanimitatem tibi ipse compara, ac mansuetudinem , innocentiam , & quaecumque decent Christia DG- lanis. nos : ut quietam atque tranquillam vitam transigas . Excelsi sunt montes Ararat. lati campi solitudinis. validum , ac vehemens est Aquilonis frigus in terra : at Solis aestus in Austrum effunditur . Inter volucres caeli, maxima est Aquila; at inter besias terrae, leo : Inter filios vero hominum , qui . 7' timet Dominuim . Magnus Deus noster , & laudabilis ' valde r qui creauit
NE INcRArv M te praebeas, sed veste nuptiali induere . Rc. J Me non multo postr Dum vestem nuptialem audis, id de bonis operibus dictum existimes, M. JA
lusio manifesta est ad Matth. Q. fAmice, quomodo huc iutrasti, non habens .vestem nuptialem &c. J Quod vero per Vestem nuptialem , non νesimenta quisus induimur,sed iami πω ra intelligere oporteat: ex hoc loco Auctoris sestri clarissimum est; sicut etiam ex Tertulliano, lib.
Resurrectione camis , eap. 27. O S. Hieronymo tib. q. m Matib. 22. νH dicit, Vestem nupti
lim, esse praecepta Domini, Ocid citat q. illud coloss. 3. L Induite viscera misericordiae, &αJmines
98쪽
Attende tibi is s. Cap. VIII. i
A VHis pom significare opera , te Ilantur origenes II il. io. in Iosue . G ad Rom. I 7. S. Ambros in Lucam s. O in Epist. ad Rom. a 3. item Hilar. m. s. in Matth. Gregor. I. Reg. q. talib. a. Moral. cap. 38. O lib. I 6. cap. 13. o lib. I9. cap. I 6. in Cant. Φ Beda in Exod. I9. Gin cap. 3I. Prouerb aliiq. alabi.
I dum tu opus Domini in humilitate ac pietate operaris 3 aduersorius aliquos ex negligentioribus in te armet, cupiens a vita te recta
remouere : ne verearis ac metuas s neque a via recta declinauerisscum dicat Apostolus: In omnibus tribulationem patimur, sed nonaneustiamur: aporiamur,sed non destituimur; persecutionem Patimur,sed non derelinquimur: ' deiicimur,& non perimus: semper mortificatio nem Domini Iesu, in corpore circumferentes, ut & vita Iesu in corpore nostro manifestetu . Semper enim nos qui vivimus, in mortem tradimur propter Iesiim , ut de vita Iesii manifestetur in carne nostra mortali . Sustine igitur Dominum electe Dei : ut qui modo te affligunt . obstupescant in admirabili salutis tuae refrigerio. Sicut scriptum est: iustus, si morte praeoccupatus fuerit, in refrigerio erit. Senectus enim venerabilis est , non diuturna , neque annorum numero computatata . Cani autem sunt sensus hominis i &aetas senectutis vita immaculata , . Placens Deo , factus dilectus ι de vivens C inter peccatores, translatus est . Raptus est , ne malitia mutaret intelle. Ehum eius, aut ne finio deciperet animam illius. Fascinatio enim nugacitatis obscurat bona , dc inconstantia concupiscentiae transuertit sensum sine malitia . Consummatus in breui , expleuit tempora multa . Placita enim erat Deo ' anima illius : propter hoc properauit educere illum ex medio mali, tiae. Populi autem videntes , dc non intelligentes, nec ponentes in praeco diis talia , . Quoniam gratia Dei, & misericordia in electos eius, de respectus in sanctos illius. Condemnat autem iustus mortuus vivos impios; &i uentus celerius consummata, longam vitam iniusti. Videbunt enim finem sapientis , de non intelligent quid cogitauerit de illo Deus, & quare munierit illum Dominus. Videbunt de contemnent eum : illos autem Dominus D irridebita. Et erunt post haec decidentes sine honore , de in contumelia inter mortuos in perpetuum : quoniam disrumpet illos ' praecipites sine voce, de commouebit eos a sandamentis: & usque ad nouissimum desolabuntur i deerunt in dolore ac gemitu , di memoria illorum peribit . Venient in computationem peccatorum suorum timidi, & traducent illos ex adueris ini. quitates ipsorum , . Tunc stabit iustus in magna constantia aduersus eos, qui se angustiaverunt,& qui ' spreuerunt labores eius. Videntesq. ipsum, turbabuntur timore horribili, de mirabuntur in subitatione insperatae ' requietis. dicentq. intra se , poenitentiam agentes, dc prae angustia spiritus gementes:
Hic est , quem habuimus aliquando in derisum , dc in simili tuainem improperii. Nos insensati, vitam illius aestimabamus insaniam, & finem ipsius E absque honore . Quomodo computatus est inter filios Dei s de inter san. s Qrs illius est 3 Ergo errauimus a via veritatis, de iustitiae lumen non illuxit nobis, de sol ' intelligentiae non est ortus nobis. Lassati sumus in via iniquitatis , de perditionis ι de pertransiuimus vias ' desertas : viam autem Domini ignorauimus. Quid prosuit nobis superbia 3 aut diuitiarum iactantia quid contulit nobis 3 Transierunt omnia illa tamquam umbra , de tamquam nuncius praecurrens: de tamquam nauis , quae pertransit fluctuantem aquam si cuius, cum praeteriit , non est vestigium inuenire, neque semitam
99쪽
mi tam earinae illius in fluctibus. aut tamquam auis, quae transvolat in aere, i θ ρήμη & cuius nullum inuenitur argumentum itineris illius : sed ' percussione ala-z-- rum verberans leuem ventum , dc scindens per vim stridoris aerem , com ' M. - . motis alis trans uolauit ι de poli hoc , nullum signum inuenitur itineris illius ι aut tamquam sagitta emissia in locum dedi natum , diuisus aer conti. nuo in se reclus is est, ut ignoretur transitus illius. Sic dc nos nati, continuo delinimus es la ι & virtutis quidem signum nullum valemus ostendere : sed in malitia nostra consumpti sumus : quoniam spes impij tamquam puluis est , qui a vento tollitur 3 dc tamquam ' pruina tenuis , quae a procella di in spergitur : de tamquam fiamus , qui a vento diffusus est : de tamquam momoria hospitis unius diei praetereuntis . lusti autem in perpetuum vivent,&apud Dominum est merces eorum , & cogitatio illorum apud Altissimum. 3Ideo accipient Regnum decoris, di diadema speciei, de manu Domini: quo niam dextera sua teget eos, d: in brachio sancto suo defendet illos . Ne e
go quemquam oleris in corde tuo . neque malum reddideris pro malo: i dcaritatem tibi ipli compara , quam supra omnem aliam virtutem Diuina - cxtouit Scriptura: Ipsi enim rerum omnium ' procreatori comparauit eam, cum ait: Deus caritas est, od qui manet in caritate in Deo manet, de Deus in ipso . Frater quidam e coenobio senem accesssit, atque consuluit . At ille
ad eum e Similia, inquit, sunt coenobia ludis litterariis : Nam alii in ' prae torio incedunt, ali) sub caminis . Quo quidem sermone adiutus frater, sibi paenitentiam imposuit. Vnde ipsa utamur re , tamquam lucro: ne re probi facti , ex caelesti eiiciamur regno , dc in caminum ignis proiiciamur . Quando prouectos in habitu , conspexeris nestigentes : tunc magno praesidio indiges, ne istos sorte imitans, eamdem inambules viam 3 neve Per Im πὶ tinentiam tuam , contra 'eos extollaris : quod quidem est superbiae peccatum . Sed audi eum, qui dicit: Attende tibi ipsi, de custodi animam tuam,
vald . Neque enim ex operibus alienis, nos iustificabimur : nec alii ex nostris operibus condemnabuntur i. Nam quando nudi de aperti , atque re tecti adducemur coram ' Deo, reddituri de cunctis factis rationem, non alius condemnabitur pro alio: nam unusquisque proprium onus portabit. Si quis tibi suas revelet cogitationes, ne curiosius rem inuestiges spraesertim si ocu- lus mentis tuae debilis iit, ne forte dum ille enarrat, iisdem periurberis pastio d. . nibus; similisq. reddaris gubernatori inter fluctus id undas. Oportet igitur, sut nos audientes quae dicuntur . ea quae consequuntur intelligamus ; atque ita consolemur amictum , aut iis rebus quas a sanctis viris accepimus , aut alpra. U. quibus ipsi tentati sumus. Non enim est voluntas Dei , ut alius per alium corruat; cum cunctos cupiat salvos fieri . Tu vero carissime, ne cuiuis hin. ., G.ia.. mini cogit tioncs tuas aperias : sed iis dumtaxat , quos spiritales esse pro A.I baueris : nam multae sunt insidiae atque fallaciae Diaboli. Matth. 7. Dixit quippe Saluator : Attendite a falsis prophetis , qui veniunt ad vos in vestimentis ovium, intrinsecus autem sunt lupi rapaces : ab operibus ipsorum cognoscetis eos. A viris porro spiritalibus, ne te occultaueris: ne sorte inimicus ansulum comperiens , in te latitet . Cum carnalibus vero, no
ii conserre consilia . Nam voluptatibus ac libidinibus dediti , indies pecca, eta tibi accumulant , illudq. dictitant: illud de solum mihi ' computetur peputa. se -- catum , Propheta interim deplorante , atque dicente : Vae iis , qui trahunt dum 1 κα peccata sua quasi funiculo longo, Si quasi iugi corrigia vitulae, iniquitates.
- . Vnde vitare oportet sermones inutiles, dc eorum conuersationem, qui ib
. --. 2 mo ni Domini despiciunt: quoniam nihil quod sit utile loquuntur , nihil
ia fiscua propter Dominum faciunt, nihil de virtute ac religione , nihil de honesta. - te ac grauitate morum tractant . Sermones quippe eorum laquei sunt molatis a
100쪽
Attende tibi ips, Cap . VIII. 73
A tis . consilium ipsorum, Quea inseres , impunitas & risus, temulentia , &perditio animae . consuetudo eorum terribilis , ac dirus anguis qui loqui. tur per ip s. At tu, o homo Dei, ista sum: sectare autem iustitiam, pietatem, charitatem, patientiam, mansuetudinem . Bonum fidei certamen de- .certa; vitam aeternam apprehende, ad quam vocatus es: praeclaram consessi
nem professiis es. Vide dilecte serue Domini ,& Saluatoris nostri Iesu Christi,
ne momentanea inescari te patiaris delectatione, aut ut potius dicam, dec Ptione e vi non vita priueris aeterna. Recte vigila. ad negotiandum vocatus es , ne deperdas margaritam , ne thesaurum tuum depraedetur inimicus; ne na- utS demergatur una cum onere , & vacuus reuertaris ad propria. Inimicus sciens
quantam apud Deum referat gloriam, qui immaculatum sese ab inquinamen-B tis seruat carnis; vehementer per cogitationes impugnat, cupiens hominem innectere iis, ut non consequatur gloriam futuram . Et si animam inuenerit abiecisse cogitationes inutiles, non frequentat eam, sed neque prorsus recedit : accedit autem magis, ubi ipso pulsante mox aperient; & corpus simul cum anima per sordidissimas cogitationes, non resistenti ei coinquinat. demumq. tamquam bonus consiliarius, ipsi suggerit: Praestat tibi inquiens, in mundum redire, &vxorem vitaeq. consortem ac sociam capere, quam sic carunculam corrumpe. re: a sibrio porro, dc vigilante , cuncta ista recedent. Attende igitui tibi, dehil eorum te offendet. Quapropter necessarium fuerit,nimiam fugere licentiam. iterumque dico: Fuge licentiam; ne impudentia te inuadat, ligatumq. velut malum aliquem captiuum seruum tradat peccato. ac tunc dicere incipias: Ve-C ni in altitudinem maris, & tempestas demersit me. Et rursus: Infixus stim intimo profundi, & non est substantiata. Vnde fugere oportet, perue rum limminum consuetudinem : non tamquam homines odio persequens, sed damnum ac vitium respuens. Quod si cum segnioribus versari cogeris : attende tibi ipsi, ut& illos lucrifacias recta vitae ratione ,& te ipsum non perdas . Ne credas illis, qui inutilia loquuntur animae tuae, ac temperantiam profitentur. Ait enim Saluator : Ex abundantia cordis, os loquitur . Subtrahe ergo te a iuueniliter agentibus ,& qui ridiculis circumferuntur ; ut ne sis inobediens ei, qui dicit : Iuuenilia desideria fug . Et ne accipias persenam aduersus animam tuam; non paruam, non magnam; pon in imperio ac potestate constitutam: nemo enim te, ex igne inexstinguibili liberare poterit. Audi dicen- D tem 1 Quid proderit homini , si mundum uniuersum lucretur 3 animae vero suae detrimentum patiatur Z Cave igitur , libertatem erga Deum deperdas, propter honorem aut gloriam aliquam humanam ς vel propter cibum , seu potum, siue indumentum l. cum ista cuncta corruptioni sint obnoxia: acti nes autem uniuscuiusque, siue bonae siue malae, descriptae contineantur. Quae sursum siunt, sapito, non quae super terram : ut promissioitibus perfruaris Patris, qui in canis est; & connumereris inter electos Filij; & cum omnibus Sanctis, benedicas Spiritui sancto. Quoniam ipsi gloria, in seculaia . Amen .
Matth. . Ge. s. a. Tim. a. Muth. ID Marc. 8.
TEMTArio Nisus at lue suggestionibus improbi bossis, docet non esse succumbendum. eum filiis, ct conuersationibus prauis non acquiescendum t Spiritalibus autem viris adhaerendum; cs a carnalibus ac sensualibus, atiue lascivis D tendum. A se nnonibus inutilibus ain, nendum, ct improborum rommercium relinquendum . nimiumq. viuendi libertatem vitandum: invocatione vero Dei ambulandum; O virtutibus, reduci. visendi lituris ad finem τμ. insistendum. D Meomnia Scripturis attonibus, exemplisq. optimis luculenter hac ostendit, probat ri'. amplificat. Cum dicat Apostolus in omnibus tribulatione patimur, sed non angus iamur;aporiamur, sed non destituimur,&c.JUbι Graece in sacro cod. a. or ut oe hic apud Ephram,ese ἀπο- νυ,-e οὐκ ἐξαπορνοῦμενM. quod Latinus Interpres vertit e saporiamur, sed non destititimur. J quam interpretationem nos hic retinuimus. Illud autem Pauli dictum, quomodo accipiendum si, atque in-