장음표시 사용
221쪽
DE OEL PERPEcTi03 2l 5 satum, Si id a quo nomen imponitur, ton autem id cui imponitur, tanquam rei per nomen significatae. Hoc dixerim secundum unummo lum exponendi dicta . Thomae, et aliorum opinionibus adhaerendo, in Sequenti autem capitulo Ostendetur alius modus ortu
mecuriclo' voti Rerum est aliquis modus similitudinis ad Deum. Ergo non dicitur nomen de Deo et creaturis pure aequi- voce. Probatur consequentia quia ubi est pura aequivocatio nulla
similitudo in rebus attenditur. Adserte, quod inter pura aequiVocata nulla est Similitudo, quae scilicet per nomen aequi Vocum importetur, tanquam id a quo est nomen impositum, Sed bene Similitudo aliqua inter ipsa absolutu
TODiio Poti. X iis quae in aliis rebus inveniuntur, in divinorum cognitionem de Venimus ergo inter illa non est pura aequivocatio. Probatur eonSequentia; quia quando unum de pluribus secundum puram aequi Vocationem dicitur, X Uno eorum non OS- sumus duci in cognitionem alterius, cum rerum cognitio non X vocibus, sed e nomini ratione dependeat. Adsertendum hic quoque, quod absolute quidem, Unum nequivocatorum potest in alterius ducere cognitionem, in quantum in aliquo alio similia esse possunt; sed formaliter loquendo, accipiendo aequiVoca, ut aequivoca Sunt, ut scilicet illis Solum nomen eS Commune, num non potest in alterius notitiam ducere. Si enim duo sint homines qui a casu dicantur, Sortes e cognitione uniu eorum, in quantum est Sortes, non potest in alterius noti tiam deveniri, ex eo quod etiam ipse dicatur Sortes cum in nullo, eXcepto nomine, ut Sic con Veniant e Solis autem vocibus rei non habeatur cognitio, neque aliquid realiter rei conVeniat, e sola nominatione. o Pio DPola Sequeretur nullam argumentationem fieri posse, procedendo e creaturis ad Deum. Probatur consequent ια quia nomini Bequi Vocatio, processum argumentationis impedit Considerandum, quod in omni argumentatione, Oportet X-
trema, in uno medi convenire, et unita Sse hoc autem X O-
minis aequivocatione tollitur. Si enim dixero: omnis canis latrat coeleste sidus est canis ergo latrat patet extrema non uniri in medio, cum nomen assumptum pro medio, in alia significatione accipiatur in majori, et in alia in minori. Similiter Sidicerem: Omnis sapiens considerat altissimas causas: Deus Si SapienS ergo considerat altissimas causas si sapiens pure aequivoce dicatur, in alia Significatione accipietur in majori, et in alia in minori, et Sic non erit uni extremorum in medio. Ultimo Pola Sequeretur quod rustra diceretur, ut probaretur aliquid de Deo. Probatur eonsequentia quia nihil per illan0mina aequivoca intelligeremus de Deo, cum 'ignificatione O-
222쪽
minum illorum sint nobi notae, Solum Secundum quod de crea turis dicuntur: scilicet, aut Simpliciter, aut proportionaliter idest, inquantum Significant aut persectionem creaturae, aut aliquid ad creaturae persectionem proportionem labenS. Frustra autem ali
quod nomen de aliquo praedicatur, nisi per illud nomen aliquid de eo intelligamUS, Si dieatur, quod per illa nomina cognoscimus de Deo solum
quod non est, ut Verbi gratia dicatur Vivens, quia non est de genere rerum inanimatarum oportebit Saltem, quod vivens de Deo et creaturis dictum, conveniat in negatione inanimati, et Sic non erit pure aequiVocum Nolandum quod aliqui dixerunt, ut recitat . h0mas 1, p. 7, 13. , , et de psi. , . , 5. nomina dicta de Deo, per modum negationis de Deo dici, ut vivens quia non est inanimatus et sic de aliis sed illud reprobatur ibidem tum quia, Sic omne nomen sui maliter diceretur de Deo, eo quod nullum nomen Sit per quod non remoVeatur aliqui modus qui Deo non competit;
tum quia, cum Omni negati per mi mali an probetur, non OS-
set intellectus aliquid de Deo negare, nisi aliquid de ipso allii ma-tiVe cognoSceret. Hanc ergo positionem non acceptat hoc loco S. Thomas, sed ea etiam admissa Vult habere quod nomina, non pure aequivoce de Deo et creaturis dicantur.
QUOD EA QUAE DICUNTUR DE DEO ET CREATURIS ANALOGICE lCUNTUR.
sequndum ordinem et reve tum ad aliquid unum. Hanc autem conclusionem non probat nisi a suilicienti divisione. Aut enim dicuntur uniυoee, aut aequi Joee, ut ual09ile non uniVOce nec equi VOCe, ut Superius Si StenSum ergo analogice. Declarat autem Mo. Primum est, quomodo dicantur hujusmodi nomina analogica Secundum St, quomodo I tu nomen Onveniat Deo. 'Dimum declaratur e quadam divisione Dupliciter enim aliqua dicuntur analogice, sive secundum respectum ad aliquid Untilia Uno modo, Secundum quod plura habent respectum auunum tertium, Sicut animal medicina, cibuS, urina dicuntur Sana
223쪽
DE DEI PERFECTIO X et Titi ordine ad unam Sanitateni quae est animali S. Ilio modo, Se cundum quod duorum atten litur ordo unius ad ulter viri, Sicuton de Substantia et accidente, secundum quod acciden ad sub Stantiam respectum habet. Nomina ergo analogice dicta de Deo, non dicuntur primo modo, quia oporteret ponere aliquid Deo prius Sed
Quantum ad N Quouram notat, quod ordo, Scilicet prioris et posterioris in nomine, aliquando St idem Secundum rem, et Secundum nomen quia scilicet re eSt prior et Secundum naturam et secundum nominis rationem quandoque Vero non est idem. Quando enim quod est prius Secundum rem, est etiam prius incognitione nostra, tunc idem, priuS Si Secundum rem et Secundum nominis rationem, cum ordo nomini Sequatur Ordinem cognitionis tanquam signum intellectuali conceptionis Sicut Substantia, accidente, natura prior St, tanquam HUS causa, et cognitione, in quantum in ejus ponitur immitione ideo ens prius dicitur de substantia
et Secundum rem, et Secundum nominis rationem. Quando autem, priu Secundum naturam, Si cognitione OSteriUS, tunc non Stidem ordo secundum rem et Secundum nomini rationem Sicut licet irtus sanativa sit prior Sanitate animaliS, Secundum rem, tanquam riu causa, quia tamen e essectu cognoscitur, ideo sanum Secundum nominis rationem prius dicitur de animali, quam de sanati Vo.
Similiter ergo, quia Deum e rebus aliis OgnOScimuS, reS nomine Significata, prius convenit De Secundum Suum modum idest illa res est prius in Deo quam in creatura, quia Si cauSaejus quod est in creatura, Sud ratio nominis per posterius unde et nominari dicitur a Suis causatis, quia Videlicet, conceptu per nomen importatus, qui St Conceptu creaturae, Si prior conceptu Dei, sive conceptu divinae persectioni per nomen importato. Circa illud quod dictum est res nominum de Deo, et aliis rebus telorum per prius 8Se in Deo: aduertendum eSt, quod cum tu usmodi nomina non significent unam naturam communem Deo et creaturae, quia tunc essent univoca, sed immediate significent persectionem Dei et persectionem creaturae, persecti quae S in Deo, Si Secundum Se prior persectione quae S in creatura, Sicut causa suo essectu est naturaliter prior. Et ideo dicitur, res nominum, ideSt, per nomina Significata, prius esse in Deo, quia videlicet, illa persectio Significatu per nomen, quae est in Deo est ea quae in creaturis invenitur prior persectio. Circa illam propositionem substantia Si prior eo9nilmue, ae idente ad oerte, quod intelligitur de cognitione intellectiva, quid- dilativa, quod patet X adducta ratione; quia, ei licet, Substantia ponitur in ejus desinitione, ut superius dictum est intelligitur quoque de uia cognitione qua cognoscitur in quantum est enS re enim nomine entis importata. Secundum quod dicitur de sub-
224쪽
218 LIBER PRIMUS stantia, est natura et persectione prior quam re eodem nomine
importata, secundum quod dicitur de accidente. Similiter, illa res prius intellectu cognoscitur, quam ipsa res accidentis, cum, ut dictum est cap. 32 , substantia ponatur in distinitione accidentis secundum quod St I S. Circa illam analogiae Πυρ si talem, eonSiderandum est, Uod implicite tangitur inter tris modo disserentia haec quod in plumo modo analogiae est aliquid prius utroque analogato, scilicet, illud ad quod habet attributionem et respectum in Seeundo autem,n0n est aliquid prius omnibus analogatis, sed unum eorum Stprius altero. Dubia proponendo a Soli endo, . Q Homiotaria nonIo indoetrina traditur. Circa praedictu, PIPIQ, occurrit otiiom. 'PIoatam, est Contra rationem qu probatur primum modum
analogiae Deo non convenire, quia videlicet, aliquid esset prius Deo. Aut enim intelligitur de prioritate secundum rem, aut de prioritate secundum n0minis rationem. Si prunio hodo, non Valet consequentia quia ut in Xemplo dato apparet, sanitas ad quam omnia dicuntur Sanu non est prior Secundum rem, Sed Virtus SanatiVa, quae Si medicina, est prior ea ut hic dicitur. Si seeundo modo, non St inconVenien aliquid esse prius Deo, ut hic etiam dicitur. mccxxx cliam, Si Contra modum analogiae nominibus divinis hic attributum. Oppositum enim ejus videtur tenere S. Thomas de Nerit. q. P, a. 11, ibi enini tenet quod analogia conveniens Deo et creaturis, non Si Secundunt convenientiam et proportionem unius ad alterum, sed Secundum quandam proportionalitatem. T Diioin St, coiitra modum prioritati et posterioritatis Se cundum Dinini rationem Nam, primu mrte, . , a G, in ratione ad oppositum, dicitur, quod Deo nihil est prius nec Seeiindum rem, ne Seeundum intelle lum. Ergo nomen non dicitur de Deo poSterius Secundum nominis rationem, cujus oppositum hic dicitur.
A DPimum holum dicitur, quod intelligitur de prioritate
secundum rem Pro quo adsertendum quod in primo modo nalogiae, aliquando quantum ad sol male et per se significatum nominis sit denominatio intrinseca tantum in uno, in illo videlicet per comparationem ad quod alia dicuntur analogice talia quia nominis significatum in illo uno dumtaxat, Mi maliter est, in aliis Vero non est formaliter, sed dicuntur talia extrinsece per habitudinem scilicet ad illud. Aliquando autem et aliis convenit formale significatum,
et conse litenter omnia dicuntur intrinsece talia bicut unitas, nomine sani importatu, invenitur tantum in animali, et ideo animalintrinsece denominatur sanum in medicina autem et cibo non invenitur, sed dicuntur extrinsece sana ex habitudine ad sanitatem
225쪽
DE DEI PERPE Tio3 2l9 animalis en autem invenitur formaliter in substalitia, in qualitate et in quantitate. In utroque ergo modo verum est, quod aliquideSt priu SecUndum rem utroque eorum quae analogice dicuntur in ordine ad tertium prius enim secundum rem dicitur sanum de animali quam de medicina et cibo qnia in animali est ipsa reS sanitatis, in istis autem, Solus respectu ad ipsum. Res autem Stnaturaliter prior respectu qui ad ipSam est. Similiter ens, prius dicitur de substantia Secundum rem, quam de quantitate et qualitate, et dicuntur entia in ordine ad ipsam natura enim entitatis est naturaliter prior et persectior in Substantia, quam in qualitate et quantitate, quia ipsa entitas Substantiae, primo et sol maliter u0mine entis significata, nihil aliud est quam ipsa Substantia, quae Straccidente naturaliter prior. Restatur ergo quod anum animali, non prius conVeniat Secundum rem quam aliis. - Ad probationen dicitur, quod licet Virtus Sanativa, Sit prior naturaliter Sanitate animalis, illa tamen formaliter et primo non importatur nomine ηni, sed tantum sanitas animalis loquimur autem hic, de re mi maliter et primo importata nomine analogo. Sed contra hoc videtur esse, quod . Thomas Volen Ostendere quomodo ordo rei non est deni ordini nominis, Vult quod nomen sani, quantum ad nomini rationem, prius conveniat animali, quηntum autem ad rem significa iam, prius conVeniat Sanati Vo. Dieitur, quod non loquitur . Thomas de sui muli et primo significato sani, de quo locuti sumus, sed de materiali, et undamento respectu Id anitatem Virtus enim sanativa non significatur sor- maliter nomine sani, Sed materialiter; unde voluit dicere, qu0d sanum secundum quod dicitur de sanativo, dicitur de re naturaliter priori Virtus enim sanativa est prior sani tute Sed tamen, quia illa res non significatur mi maliter, sed tantum materialiter tanquam fundamentum respectus ad sanitatem animalis, ideo sanum, dictum de animali et sanativo, quantum ad undamentum unde habet anativum ut significetur nomine sani per habitudinem ad sanitatem animalis prius dicitur secundum rem de sanativo quam de animali quin Videlicet Virtus sanativa est naturaliter prior sanitate, Sicili causa essectu. Et hoc sussiciebat proposito S. Thomae Volentis Stendere, quod rit Secundum rem, quantum ad omnem rem importatum, non est semper idem ordini nominis. Cum hoc autem Stat, quod quantum ad formalia dumtaxat signiscata est dictum de animali, prius dicitur secundum rem Nam dictum de animali, significat ipsam formam sanitatis dictum autem de aliis, significat habitudinen ad ipsum constat autem, ipsam rem naturaliter pri0rem esse habitudine ad ipsam. ReSponderi secundo posset, quod nomen sani, dupliciter 8Se analogum potest, diversimode consideratum. Si enim accipiatur Secundum iroprium et formale ac primum signifieatum, quod X parte rei est unum, sic pertinet ad primum analogiae hodum; et
226쪽
sic non tantum Secundum no Inini rationem et impositionem, sed etiam secundu in rem Signissicatam, prius conVenit animali, quam
aliis et alia, in quantum sana, habent aliquid prius ipsis secundum
rem, scilicet animalis sanitatem animal enim ipsam habet sanitatem, alia autem, habitudine tantum ad illam. Si autem accipiatur tanquam plura primo significans e parte rei, scilicet, et ipsam humorum debitam proportionem, quod St ejus proprium Significulum, a qua medicina extrinsece dicitur Sana, et Sanativam virtutem secundum quam intrinsece et formaliter licet improprie medicina dicitur sana Sic ad Secundum analogiae modum pertinet, et prius secundum rem dicitur de medicina quam de animali, licet secundum nominis rationem sit e converso in quantum prius sormavimus conceptum sub quo humorum proportionem Significat, qua in Conce-litum sub quo virtutem signissica sanati Varii. Nec St inconvenienS, quod . Thomas, eodem nomine, pro Xemplo, diversimode utatur lio enim facit ut ostendat posse idem nomen, diVerSimode acceptum, ad diverSos analogiae modos pertinere unde et in quaestionibus de potentia Dei . , a. 7, ad ostendendum Utrumque analogiae modum , exemplificat de nomine entis, Secundum quod diversimode con Sideratur. Aduertendum autem, quia diximus formale, et per Se significatum nominis analogi aliquando inveniri in uno tantum, aliquando vero in omnibus, qu0d hoc non contrariatur ei quod dicitur p. 1, V, 16. ubi Videtur Velle S. Thomas, quod in omnibus analogiS, nomen Secundum propriam rationem invenitur in uno tantum a quo alia denominantur, Nam, per propriam rationem, duo OS- sumus intelligere Scilicet, rationem Sive naturam primo et principaliter importatam, per comparationem ad quam alia dicuntur talia; haec enim dicitur iropria ratio nominis quia primo et principaliter importatur, et nomen analogum absolute prolatum accipitur pro illo significato, ut dicitur primo Perihermenias Sicut nomen entis absolute dictum, accipitur pro substantia. ut rationem Omnem b='maliter per nomen importatam Primo modo loquitur . Thomas in Prima parte certum est enim quod primum Signific9tum nominis unalogi in uno tantum analogato invenitur, scilicet in primo Secundo autem itouo locuti sumus hic, et est de mente S. Thomae 1. Sent. utSt. 19, Q. , a P. ad 1. Nam constat, quod nomen entis dicit in sua significatione sol mali, aliquid existens in Substantia et in accidente, quod est unum anulogico, ut in serius ostendetur et iiDiliter est de nominibus quae analogice de Deo et de creaturis dicuntur. Potest etiam dici, quod non accipit ibi S. Thomas, analogum in tota sua communitate et univorsaliter, Sed tantum pro analogo quod iuxta dicenda inimmediate dicitur nomen ab uno aut ad unum hoc enim suo proposito deserviebat quia veritas de qua ibi loquebatur, isto modo analogice dicitur de intellectu et rebus nos autem locuti sumus universaliter, de analogo. Si enim Di Hi Saliter
227쪽
accipiatur, constat quod aliquod invenitur in uno tantuni, Secunduin suum formale significatum, aliquod vero in omnibus invenitur. De analogiae siqnisi utione et modis Id evidentiain Q Hocli otii sciendum, quod Analossiae=ὶ0men, raeeum Si vocabulum; et aliter accipitur a graecis, alitera nonnullis latinis. Graeci enim, ut patet ex Ammonio et Simplicio in expositione diuinitionis aequivocorum traditae abori Stotele in antepraeui amentis aequisoea a consilio dividunt in ea quae dicuntur ab uno, ut ab arte medicinae dicitur liber aliquis medicinalis, et instrumentum aliquod medicinale et ea quae dicuntur ad unum, ut de medicina et cibo dicitur sanum in ordine ad sanitatem animalis; et ea quae sunt analoga dicuntque illa anul09 esse, quae Sunt unum proportione, inter quae cilicet, Si proportionalita quaedam. Unde inquit Ammonius quod analogia in quatuor, ad minuS, terminis consideratur, Sicut pes homini et pes lecticae analogice diciturpe8 quam enim proportionem habet pes hominis ad hominem eandem habet pes lecticae ad lecticam. Secundum ergo proprium significatum, analoga dicuntur proportionalia, deSt, habentia Seeundum se similitudinem proportioni3 et nomen anul09um dicitur, quou80nisi a plura ut proportionalia sunt, sicut es, dicitur de pede hominis et lecticae et visus, de visu corpore et intellectu et principium, de corde et fundament domus. In hac significatione utitur Aristoteles n0mine analogi , ut patet , melahh. e. de uno, et 1, ethic f. 7, Latinis autem nonnullis, accipitur analogum pro omni nomine importante plura, Secundum quandam habitudinem, vel ad unum, Vel inter Se tam ea quae Sunt ab uno et ad unum, quunt proportionalia omnia, scilicet aequi Joe a consilio, absolute analoga vocantes unde inulta confusio in analogorum cognitione provenit.
S. I homas ergo in quaestionibus de Veritate, conSiderans veram analogiae rationem, et nomina de Deo et creaturis dicta, analogice vere dici dicit inter Deum et creaturam 88 analogiam proportionalitati8, non autem proportionis, quae magis dicitur aequiso alio consilio ab uno aut ad unum, quam unalogica significatio. Selendum ulterius, quod analogia quae S unius ad alterum in c0mmuni et Sitata apud latinos significatione accipiendo a nalogiam duplieiter accipi potest. Uno modo, ut distinguitur contra analogiam duorum ad unum tertium. Alio modo, ut distinguitur contra analogiam proportionalitatis. Nam analogia unius ad alterum condivisa contra analogiam duorum ad unum tertium, accipitur tanquam commune quoddam et dividitur in analogiam proportionis et analogium proportionalitatis Analogia proportionis dicit determinatam quandam distantiam et habitudinem unius ad alterum, Secundum quod nomine i liquo significantur Analogia autem pro-
228쪽
po tionalitatis non dicit certam et determinatam habitudinem unius anal0gatorum ad aliud absolute, Sed similitudinem sive proportionem, proportioni duorum ad alia duo ita quod inter res analogatas, non est absolute Similitudo, Sed inter proportiones ipsarum ad aliqua. I alis enim analogia potest esse et in multum et in parum distantibus ut dicitur de Merit. loe allato, ad 4. Non enim Stmajor similitudo proportionum inter duo et unum et Se et tria, quam inter duo et unum, et centum et quinquaginta. Aliquando autem analogia proportionis, quia est tantum inter ipsas res anulo-gata inter se absolute Significatur numine communi ad analogiam prop0rtionis et proportionalitatis, tanquam proprio nomine, ut dicatur analogia unius ad alterum et sic distinguitur analogia unius ad alterum contra analogiam proportionalitatis, Sicut et analogia proportionis, cum tunc idem significetur hoc nomine analogia unius ad ulterum, et hoc nomine, analogia proportioniS. Si itaque accipiatur primo modo analogia unius ad alterum, sic est analogia inter eurn et creaturam unius ad alterum, quia est Secundum comparationem Dei et creaturae interrae, non autem Secundum comparationem Dei et creaturae ad aliquod tertium, de quo n0men analogum per prius dicatur quam de ipsis; et sic accipitur h0 loco, in Prima parte, et in uaeSt, de poteritia . . , cum dicitur qu0d ista est analogia unius ad alterum. Si ero ecundo modo accipiatur, Sic non est analogia unius ad alterum, quia non est determinuta distantia et habitudo inter Deum et creaturam, ita scilicet, quod ex uno aliud comprehendi et terminari per intellectum possit et sic intendit in Quaestionibus de erit. cum inquit, Stam non Sse unalogiam unius ad alterum. Unde nulla est contradictio, non enim negat istam esse analogiam unius ad alterum abSolute, sed quae dicit determinatam distantiam, aut determinatam habitudinem unius ad alterum. Sed videtur non esse haec solutio ad mentem . Th0mae,
quia dum loquitur de analogia Dei ad creaturam, loquitur de illa in qua prius ponitur in divinitione posterioris sicut Substantia ponitur in distinitione accidentis, ut patet c. 2 in ratione ultima talis
alitem est analogia Secundum proportionem quae distinguitur contra analogiam proportionalitatis, ut patet de Nerit ead quaeSt. et
art. ad 6 ergo analogia unius ad alterum hoc loco accipit pro anal0gia proporti0nis: Si ergo eam negat, in uaeStionibus de erit.,eSSe inter Deum et creaturam, est in ejus dictis contradictio. Revondetur primo, consormiter ad ea quae dicta sunt in praecedentibus, quod in analogia proportionis in qua attenditur dete minata distantia, et habitudo unius ad alterum, prius p0nitur in desiniti0ne posterioris, eo quod posteriora importent habitudinem quandam ad primum, sicut medicina dicitur sana in ordine ad Sanitatem animalis, et accidens dicitur ens in ordine ad substantiam nomen enim in illis, impositum est posterioribus, id signifi-
229쪽
DE DE PERI Eclio E 225 candum somnuliter aut habitudinem ad aliud, sicut sanum de medicina, aut rem cum ordine ad alterum: sicut en de accidente dictum, significat accidens in ordine ad substantium, non quidem sicut ad correlativum, Sed tanquam ad Subiectum. In analogia autem p/ OportionalitatiS, prius, non necessario ponitur in distinitione posterioris, loquendo de nominibus quae formaliter et proprie, priori et posteriori conveniunt quia de iis quae de uno proprie
dicuntur, et de altero metaphorice, Ilia ratio est ut patet 1. p. q. 13, . . Nam in talibus quae formaliter dicuntur de utroque Secundum proportionalitatem, non est necesse ut unum Significet sor-
maliter habitudinem ad alterum, licet undamentaliter significet aliquid unde liter illa attenditur similitudo proportionum; et ex istuconvenientia, nomen idem Sit utrisque impositum: Sicut cum pes dicitur de pede lecticae, non significat habitudinem ad pedem hominis licet significet aliquid in quo cum pede hominis est conVenientia, et e uno, alteri Sit nomen impositum. Ideo quod inquit S. Thomas e 32, quod prius ponitur in distinitione posterioris et . p. q, 13, Q. , quod in omnibus nominibus quae analogice dicuntur, necesse est quod omnia dicantur per respectum ad unum, et ideo illud unum oliori et ponatur in dimniti in omnium intelligendum
est de omnibus analogis ut quae dicuntur ad unum tertium, aut quae inter Se habent una logiam quae dicitur proportioniS, non autem de analogis analogia proportionalitatis ut dicitur de erit., quaestione Supradicta. Ad illam vero rationem adductam ex cap. 32, dici poteSt: quod ex eo non habetur quod nomina dictu de Deo et creaturis analogice sint de numero illorum analogorum in quibus priu 90nitur in diffinitione posterioris; sed cum vellet S. Thoma OStendere, ilia univoce non dici, assumpsit quod dicuntur Secundum priu et posterius tale autem constat non esse uni vocum, quod declaravit in iis quae nobis munifesta sunt, quae Sunt analoga Secundum proporti0nem, in quibus unum ponitur in alterius divinitione. Ex quo appuret, illud nomen non eandem omnino dicere rationem, relinquen ex hoc, multo magis oportere in aliis, quae Secundum pr0- portionalitatem tantum dicuntur, Secundum prius et posteriit di- VerSa ratione importari, cum majorem distantiam illa habeant Significata, quam Significata Secundum proportionem analoga, et ideo esse magi a ratione univoci aliena.
Potest ecundo revonderi et melius, me judicio, ad mentem S. I homae, quod in omni modo analogiae, verum est qu0d priuSponitur in divinitione posterioris, in quantum analogice OnSideratur et Significatur. Ad cujus evidentiam considerandio est, quod aliter loquendum est in analogis ubi ordo impositionis nominis, proporti0natur ordini rerum sormaliter significaturum, et aliter ubi ordo imp0Si-
230쪽
tionis nomitiis non equitur orati ne in ro significatast. - Ubi enini servatur idem Ordo, nomen non dicitur de posteriori nisi in ordinuad prius, quia non intelligitur posterius, nisi in ordine ad ipsum quin autem ubi unum concipitur in Ordine ad alterum, et cum
tali ordine significatur, oportet illud ad quod ordinem dicit, poni in distinitione ipsius, secundum quod tali nomine significatur; quandocumque de ipso tale nomen dicitur, cum respectu dicitur ad primum analogatum quod in ejus ponitur distinitione. Sicut
patet in iis quae significantur sormaliter nomine sani quia enim intellectus non concipit medicinam ut sanam, nisi in quantum apprehendit ipsam esse causativam sanitatis animalis, neque Signi-gnificat ipsam nomine sani, nisi sol maliter importando reSpectum causae ad sanitatem animalis ideo in distinitione sani, dicti de medicina, ponitur sanum de animali dictum, et nunquam 10 cnomen, anum, dicitur de ipso, nisi cum respectu ad unimalis
Ubi autem ordo imp0sitionis nominis est conti Arius ordini rei nomen prius impositum posteriori secundum rem, de ipso duplieite dicitur scilicet, absolute et analogi e sive proportionaliter priuSenim intellectus consideravit ipsum p0sterius absolute, et illi nomen, mediante conceptu absoluto imposuit deinde per inquisitionem devenit in cognitionem ejus quod est primum analog3tum Secundum rem, et illi nomen attribuit quod erat impositum posteriori et cognoscens posterius habere habitudinem ad prius, talem habitudinem, eodem nomine, tertia quadam impoSitione Significat, et nomen quod prius imposuerat ad significandum rem absolute, poSt- modum inponit ad significandum ipsam in ordine et habitudine ad aliud. Et sic, cum illud nomen etiam priori imposuerit accipit nomen tanquam analogice dictum de utroque ex quo sit quod aliquando tale nomen accipiatur tanquam unum simpliciter Significans propter primam impositionem aliquando Vero tanquam plura analogico et Secundum habitudinem unius ad alterum dicens, propter ultimam impositi0nem et in distinitione ipsius, ut absolutudicitur, Secundum primam impositionem, non ponitur primum ann-logatum, Sed bene in ratione ipsius ponitur, ut analogice de illis pluribus praedicatur: sic enim nomen quod rei prius absolute impo-Situm est, posterius ut analogie dicitur, imponitur. Sicut Si nonaei entis, primo suisset impositum ad significandum naturam accidenti absque ordine ad substantiam, puta, inquantum habet esse absolute; deinde cognito quod habere esse, nobiliori modo convenit substantiae quam accidenti, suisset impositum ipsi SUbStantiae tertio, cognito quod esse non convenit accidenti nisi in Substantia, imp0situm esset ad significandum accidens cum ordine ad Substantiam, et analogie ad utrumque Significatum SSet neceptum; De nomen ens, secundum quod dicitur de substantia, non
poneretur in dimnitiones ipsius ut dicitur de accidente abSolute,