장음표시 사용
261쪽
DE DE LAiTATE 255 est superius e. 2 et 24 , teque divisione materiae, quia non est in materia. Ergo noli Sunt plures dii Patet onSequentia, quia SieSSent plureS, Oporteret ut distinguerentur in ioc et in illo.
TQPsioue imo PDoti Deus est eSSe abStractum. Ergo Si tantum unuS quia SSe abStractum est tantum unum, Sicut si albedoeSSet Separata Sset tantum una, cum Secundum Se non habeat
multiplicitatem nisi ex recipiente Sicut neque ejus est multiplex
ratio sed una..u: Dioclo imo voti. SSe proprium cujuslibet rei est tantum unum. Sed Deus StisSS SUUm. Ergo Si tantum unuS Deus.
Distitui '' Sed non videtur ista ratio concludere. Posito enim quod Orte eSSet Suum esSe, non equitur quod non sit aliquis homo nisi Sortes Sed tantum quod non sit aliquis alius Sortes; Sic non equitur in propoSito, quod non Sit alius Deus, sed quod non sit alius hic Deus. uo Doricleio ex doctrina . Thomae de erit , . , . 1, quod ubi essentia alicujus est ipsum suum esse proprium, imp0S- Sibile est ut eadem Secundum eandem rationem alii conVeniat, sicut impossibile est ut esse proprium unius rei sit in alia re. Et ideo, si humanitas esset in Sorte idem quod esse proprium Sortis, non solum non esset alius Sortes secundum rem, Sed neque alius homo ejusdem rationi cum Sorte Similiter ergo, si divinitas hujus Dei est eadem cum esse proprio ipSius, nullus poterit esse alius Deus ejusdem rationi cum ipso. D Dium ' Sed non videtur per hoc dubitatio tolli. Nam quamvis SSe Sorti esset idem cum Sua humanitate, non equitur quod humanitas ejusdem rationis non sit in alio, sed, quod haec humanitas non est in alio sicut licet rationale in homine sit idem quod animal, et rationale sit proprium homini, non sequitur quod unimal ita Secundum eandem rationem genericam non sit in aliiS, Sed tantum quod animalitas, secundum quod est contracta ad 0-minem, non est in aliis animalibus. Ad hujus evidentiam considerandum St, quod SSe, Ut Uperius diximus, non dicit naturam aliquam abstrahi bilem et contra-hibilem per disserentias, sed dicit actum distinctissimum, et actualitatem omnium quae sunt in re ita quod per idem esse SortiS, et Sortes, et homo, et animal, et Substantia est in rerum natura neque dissert secundum rem in Sorte esse Sortem, et SSe hominem, et esse animal, Si Sta dicant actualem existentiam. Similiter in Deo, non dissert esse Deum et esse hunc Deum. Ex hoc equitur, quod Si 0rtes sit suum esse actualis existentiae, sicut Sortes essentialiter est homo, ita essentialiter est esse hominis; et sic ratio hominis in Sorte est ratio actualis existentiae suae; et ideo sicut Suum SSe est ibi proprium, ita ratio hominis de ipso essentialiter dicta, Si sibi propria et conSequenter, cum esse proprium 0ritS nulli alteri conveniat, nec ipsa ratio h0minis, dicti de Sorte alicui
262쪽
alteri conveniet, et si aliquid aliud dicatur homo, hoc erit secundum aliam rationem. - Multo ergo magis, hoc est invenire in Deo, in quo natura non per aliquod additum, sed seipsa est individua Nam si Deus hic est suum esse proprium et in ipso non dissert Deus et esse Deum, eadem erit ratio Dei, et ratio proprii sui esse. Ergo si suum esse est tantum unum et alteri non conVenit, neque etiam ratio Dei, alteri poterit conVenire, et Sic non poterunt Sse plures dii secundum eandem rationem, Si V uniVOCO. a Potionem ergo dicitur primo, quod im Sequeretur non solum, quod haec humanitas non esset ejusdem rationis in Sorte, et in aliis hominibus, quia esse Sortis non solum est esse hujus humanitatis, sed etiam est esse humanitatis simpliciter; et ideo sieSSe non commUnicatur, neque etiam humanitas, quae St eadem ipsi esse communicabiliter. A IDMinoiicim dicitur, quod non est simile quod adducitur de disserentia; quia disserentia habet rationem actu contrahentis et limitantis, licet cum ipso genere materialiter identificetur alia autem ratio est contracti, et alia contrahentis, et ideo non inconvenit rationem disserentiae uni tantum Speciei conVenire, rationem Vero generis, pluribUS. 8Se Vero non habet rationem actus contrahentis ad inseriora, Sed simplicis actualitatis rei, quaecumque intima penetrantis; ideo si ipsa res et quid ditas, sunt ipsum Sse, non poterit una ratio quidditatis abstrahi ab ipso esse, ut illa Sit communis, esse autem Sit proprium; sed una erit ratio utriusque, et Si SSe non communicatur, nec ipsa quiddita communicari poterit. Hioiocle imo PDoti Divina natura potissime habet SSe. Ergo est maXime una et Sic in plura non dividitur. Probatur con8equentia quia Secundum hunc modum res habet esse quo poSSidet unitatem, unde unumquodque suae divisioni pro posse repUgnat, ne per hoc in non esse tendat. Adverte, quod cum unum consequatur I S, tanquam pr0pria passio, Supra ipsum addens tantum indi Visionem, quant res per- Iectius en merit. tanto oportet ut persectiori modo sit unum. Et ideo, si aliquid fuerit maxime ens, oportet ut maXime Sit Unum, et maxime indiviSum. Sed occurrit otiium. Nam decem homines sunt persectius
en quam nil homo, et tamen non sunt magi unum. Non ergo Secundum modum essendi est m0dus unitatis. ueFvoocletiau, quod decem homines non Sunt persectiu enS,
quam unus homo, sed multiplicius, et ideo non Si magi unum, sed est plures habens unitateS.mexfocle imo voti. Quorumcumque in aliquo genere inVenitur OnVenientia, oportet quod omnia ut aliquo uno dependeant Videmus enim in quolibet genere, inveniri unum quod est menSura aliorum, et Sic multitudinem ab unitate procedere: sed omnia cin
263쪽
DE OEi arxiTATE 257eSSe con Ventulit ergo oportet ut Sit unum quod omnium intium principium sit. DecimomoviiDa DPoti. In quo liliet principatu, ille qui praesidet unitatem desiderat, propter quod monarcii in Seu regnum,
optimii est principatus, Simili lor, muliorum membrorum S Unum caput, et Sic a Signo con Stat, ei cui debetur principatus, unitatem deberi. Ergo et Deo cui omnium con Venit principatu S, tanquam Omnium Causae, unitas S attribuenda. Adi erie, quod Sempei per unuλ ι, Si Supien Sit et bonus, melius uuii erSilas ubernatur quam per multos ut patet ex Aristotele inpolitie et 1 melaph. Ideo cum Sapiens gubernator cui, iat, quanto melius poteSt, Suo Subdito gubernare, desiderat ut solus sit in suo regimine, ne alii sibi Sint aliqua ex parte impedimento. Varietas enim opinionum plurium gubernantium Saepe numero consu-sionem parit, Stque reipublicae non parvo detrimento. Propterea
bene inquit S. I h0mas, quod in quolibet principatu ille qui praesidet unitatem desiderat. Cootivmnio ultimo conclusio, auctoritale Deutero nomiis VI, 4 Audi Israel: Dominus, Deus tuus, Dominu unu eSt Item,
Exodi XX, 3): Non habebis deos alienos eorum me Item ad Ephesios IV, ): Unus Dominus, una sideS etC.
PDimis sui gentilium ponentium multitudinem deorum, Omnibus substantiis sempiternis divinitatis nomen abscribentium, et praecipue ratione Sapientiae, felicitatis et gubernationis licet multigentile ponerent unum Summum deum, omnium aliorum deorum principem Sicut orgona aut aliquem alium. Addit autem S. Thomas, hanc consuetudinem loquendi, ut Scilicet ratione sapientiae, selicitatis et gubernationis aliqui nominentur
dii, in sacra Scriptura inveniri ut patet in Psalm. LXXXV, )cum dicitur Non est similis tibi in diis Domine et alibi: Ego diaei: Dii estis Ps. LXXXI, C, etc.
Adserte, quod non intendit S. Thomas per hoc Sserere ipSas immateriales substantia deos proprie SSe, Sed en HUS St, qu0d Scriptura quandoque quidem cum gentilibus, quantum ad nomen convenit, Sed tamen illi, eas Substantias deos proprie appellabant Scriptura autem, eo deos participalive tantum nominat. me oraclo error fuit Manichaeorum, ponentium duo prima principia, quorum alterum, alteriu cauSa non Sit malorum, Scilicet, omnium principium, et principium bonorum omnium. Teutio error fuit Arianorum, ponentium Patrem et Filium duus deOS OSSe. Adverte, quod Arius, ut in serius lib. narratur, non posuit Fili uni Dei esse verum Deum, sed tantum per Uandam similitudinis participationem prae caeteris creaturis. Sed tamen, licet non poneret XpreSSe duo Vero deos, ic Sum tamen ῬOSi- 17
264쪽
tione, addita veritate Scripturae, oportebat eum dicere Patrem et Filium esse duo vero deos. Nam cum ex sacra Scriptura habeatur Filium Dei, verum Deum esse, si huic veritati positio Arii addatur, Filium scilicet, secundum essentiam a Patre distingui, Sequitur ut vere duo dii sint, et propter hoc Subintulit S. Thomas 4 quum tamen silium Verum meum, auctoritatibus Scripturae credere
CLM Stensum sit Deum esse unum, ostendit deinceps S. Thomas:
Circa hoc autem, duo lacit. Primo declarat quale infinitum et quomodo conVeniat Deo. Secundo probat intentum. QUANTUM AD PRlMUM, ODIicem imito fiori in ponit. PDimn est Cum infinitum quantitatem consequatur, dupleae autem sit quantitas, Scilicet corporalis et spiritualis dupleae est insinitum quoddam secundum quantitatem eorporalem, quoddam Seeundum quantitatem spiritualem Licet autem magnitudo spiritualis quantum ad duo attendatur, Scilicet quantum ad irtutem, et quantum ad naturae bonitatem et completionem, dicitur enim aliquid magis aut minus album, Secundum modum quo in eo sua albedo completur, et e magnitudine actioni et actorum, magnitudo Virtuti consideratur. Quia tamen, magnitudo Virtutis, magnitudinem naturae et persectionis consequatur, cum e hoc quod aliquid est in actu sit activum, et idcirco secundum modum quo aliquid in SUO actu completur, Sit modus suae magnitudinis virtutis; ideo res spirituales absolute magnae dicuntur, Secundum m0dUm Suae perfectiouis, secundum illud Augustini et In his quae non mole magna Sunt, hoc Si majus esse quod est melius esse . De Trin. VI, ). Et sic absolute dicentur infinitae secundum m0dum Suae persectioniS.
SQQuoia est Insinitum dicitur duplieiter, scilicet, priυative et negatiυe. - Cum ergo dicitur Deum esse insinitum, non loquimur de insinitate quantitatis orporalis, quia non est infinitus SecUndum multitudinem, cum Si unus nec secundum quantitatem C0ntinuam cum non sit 0rpus, sed de insinitate quantitati spirituali Sive perfectionis. - Similiter, non accipitur insinitum p r Nutive, quia aliquid dicitur privative infinitum eae eo quod natum e8 habere sinem, et sibi subtrahitur propter quod est imperfectum, De autem impersectio non convenit, sed dieitur negatiυ insinituδ,
265쪽
DE DEL IAPiNiTATE 259 quia Si umme perfectus, et nullus est persectionis Suae terminus aut finis. Advertendum, quod infinitum priuatis dicitur propter remotionem formae. Privatio enim dicit negationem urinae debitae inesse et ideo terminus qui excluditur per Ηjusmodi infinitum, habet rationem formae, e qua res sinit habet complementum suae me Surationis. Propterea, quod caret tali termino sibi debito, quod est esse infinitum privative, caret Sua persectione et forma et propter hoc, tale infinitum quod etiam 1, p. q. 7, a. 1, 2, dicitur infinitum se tenens eae parte materiae, imperfectum St. Insinitum autem euatise, in rebus spiritualibus, dicitur propter remotionem Sus eptiui et materiae limitantis formum ad aliquem gradum Suae persectionis : nam et formae amplitudo per materiam et susceptivum limitatur; et quia forma non limitata ad aliquem
suorum graduum, Sed omnem Suam habens persectionem, Si persectior quam si sit ad particularem aliquem gradum limitata ideo, tale infinitum, quod dicitur insinitum se tenens eae parte for nue, est persectissimum aut simplieiter, si sit simpliciter infinitum aut in suo genere, Si sit infinitum in genere. Propter hoc Volen OStendere S. Thomas quomodo sit Deus infinitus absque imperfectione, sive negative insinitus, inquit quod nullus est per Pelionis uae
terminus Sed est Summe perfectus; idest, non est limitata Sua perfectio ad aliquem persectionis gradum, ita quod unam persectionem habeat, et non aliam, Sed omnem persectionem, et omnem persectionis modum in Se habet eminenter.
Potino. Deu non est in genere, sed persectiones omnium generum C0ntinet, ut Superius est ostensum, e 25, M. Ergo Stinfinitus. Probatur consequentia quia omne sinitum secundum Suam naturam, ad generis alicujus rationem determinatur. Adi erte, quod cum praedicamenta, explicent Omne mod0S
generales essendi entis siniti, nihil potest habere rationem entis finitinis ad aliquod genus praedicamentale pertineat. Et propterea inquit
S. Thomas omne sinitum est indum suam naturam, ad generis alicujus rationem pertinere; quia oportet ut Sub aliquo genere praedicamentali contineatur. me oriclo vo . Deus est actus nullo modo in alio existens; cum nec sit sorma in materia, nec esse suum alicui formae Vel naturae inhaereat, sed Sit subsistens. Ergo est infinitus. Probatur eonSequentia qui actus in nullo existens, nullo modo terminatur,e eo in quo est, sicut Si albedo per se existeret, non terminaretur
Sed haberet quidquid est de persectione albedinis.
Omnis eius ulteri inhaeren limitatur, eae eo in quo recipitur. Contraria Moti argumenta olυuntur. Circa istam propositionem Omnis eius ulteri inhaerens, aer-
266쪽
minationen reeipit eae eo in quo δι otitio fui'. Num ut arguit Scotu Sent. diSt. 2, . 1 omnis essentiu sinita est sinit in se ut praeintelligitur omni comparationi sui ad aliam essentiam. Ergo ex eo in quo recipitur noti sinitur larma et limitatur. Similiter, contra hunc processum Forma finitur per materiam. Ergo forma quae non est nata esse in materia est inlinita arguit. Primo quia Sequeretur quod Angelus qui est a materia et SUScepti V Separatus esset infinitus. me Moctor quia committitur fallaei eonsequentis. Sicut enim non Valet, ut habetur e 3, physi: corpus sinitur ad corpus; ergo si non est sinitum ad corpus est infinitum; nam tunc ultimum coelum esset infinitum ita non valet sorma sinitur per materium, ergo Si est separata a materia est infinita. Ad hujus evidentiam, considerandum primo quod cum duo possimus in sorma considerare, scilicet naturam speeisieam et 8Se illi naturae debitum cum dicimus formam limitari per materiam, non intelligimus de forma quantum ad ejus eSSentiam Specificam, per Suam enim propriam disserentiam, est ad hanc speciem et ad hunc gradum entium limitata, n0n autem per materiam; sed intelligimus de sorma quantum ad ejus essendi modum. Selendum ecundo qu0d Drma in ullo receptibilis sicut est ad determinatum gradum entium, et ad determinatam speciem limitata, ita habet esse determinatum in natura essendi simpliciter. Nam ita
aliquod esse debetur albedini, inquantum albedo, quod aliud sibi
non debetur Sed tamen ipsum Sse naturae tali debitum, latitudinem quandam Ssendi habet, Secundum quod susceptivum formae diversimode disponi potest, et ipsa potest in diversis recipi; unde Secundum hoc esse limitari potest, ut scilicet, non habeat totum et persectiam SSe, Suae naturae debitum, Sed tamen aliquem ejuS gradum numeralem habeat Limitatur ergo sorma per materiam, quia cum unumquodque recipiatur in altero per modum recipienti S, idest, secundum illum modum, Secundum quem suscepti Vum natum est illud recipere oportet ut forma recepta in alio limitetur Secundum capacitatem susceptivi, idest, ut non habeat esse sibi debilum, eo persecto modo quo posset habere, Sed tantum secundum Susceptivi dispositionem et capaei latem. Sed Si forma esset ab omni susceptivo separata, null9m limi- talionem in esse sibi haberet, Sed haberet esse persectissimo modo Secundiam naturae uae conditionem; non limitata ad aliquem gradum essendi intra suam latitudinem, sed totum suum esse habenSunite et persectionaliter omnes gradu continenS, Secundum UOS in Suo SusceptiVO SSe OSSet. Ex quo equitur, quod Si natura ipsa, Secundum e gradi maliquem entium determinatum non dicit, si ab omni Susceptivo Sit Separata, erit Simpliciter in sinita secundum persectionem SSendi, tanquam nullo modo limitata sicut quia iSSe Secundum n0n
267쪽
DE DEI LXFLXITATE 26 ldicit aliquent determitiati tua gradum essendi sed indistincte omnem essendi persectionem includit, si sit per se subsi Stens, erit impliciter infinitum, utpote ad nullum simpliciter essendi gradum determinatum. - Si autem natura ipsa dicat liquem determinatum gradum entium, separata ab omni SuScepti Vo, non erit simpliciter infinita, cum sibi liquem determinatum gradum entium Statuat ex sua ratione et quid ditate; sed erit infinita eeundum quid, id est in SUO genere, Sive in sua Specie, inquantum Omnem persectionem essendi debitam suae naturae habet.
Sed decipiuntur qui . Th0mam impugnant, quia infinitatem formae accipiunt ad modum infiniti materiallis et quantitativi et habentis ex ipso sine persectionem cum tamen non alia ratione dicatur forma insinita, quam qui n0u contrahitur ad aliquem
gradum Suae naturae, Sed omnem gradum ibi po83ibile conuenire, Mibeat.
Considerandum ulterius, quod cum dicimuS, Ormam per Susceptivum limitari, non intelligimus hoc, quasi materia, aliquid insorma per modum esticientis producat, Sed quia sorma ex hoc quod in susceptivo recipitur, accipit limitationem secundum Susceptivi exigentiam quod est, Susceptivum limitare formam per modum causae materiali3, non autein per modum esseientis.
Istis Suppositis, dicitur na Dimiam Scoti: Quod larma finita
Secundum Se et non per reSpectum ad aliud est finita sui maliter et essentialiter, tanquam ad aliquem gradum entium determinata: non est tamen materialiter sinita, unquam ad aliquem gradum
essendi, intra latitudinem sui esse limitata, nisi ex materia in qua recipitur de qua sinitione loquitur S. Thomas. AMMO unctum dicitur, quod Angelus est infinitus in genere, et Secundum quid, ut patet ex dictis, non autem simpliciter; quia ex propria ratione dicit naturam in entibus determinatum graetum
Aia Teutium dicitur, quod esse inhaerens et esse sinitum conVertuntur Similiter, esse separatum et esse infinitum. Et quia in convertibilibus argui potest a destructione antecedentis ad destructionem consequentis, ideo in illis, allacia consequentis, Sic arguendo non committitur. Sed valet si est inhaerens est finita; ergo si non est inhaerens non est sinita, eo modo quo declaratum St.
Ad istantiam de corpore dicitur, quod non est ad prop0Situm: quia corpus sinitum non accipit limitationum ex eo quod ad aliud
corpus terminatur, sed accidit sibi, secundum quod est sinitum, quod sit aliud corpus ad quod terminetur Forma autem necipit materialem et individualem terminationem ex ipso SuSceptiVO, et ibi, Secundum quod est taliter terminata, per Se convenit in SuSceptivo esse. Unde non Sunt convertibilia corpus esse finitum,
268쪽
et corpus ad aliud corpus terminari: sicut formam esse in alio, et sormam esse in sua specie sinitam. TQDiio Poti Materia prima quae Si potentia tantum est infinita in sua potentialitate. Ergo Deus qui est tantum actuS, Stinfinitus in sua actualitate. Probatur consequentia quia cum potentia dicatur ad actum, Sicut in unoquoque non poteSt actum Xcedere, ita nec simpliciter. Circa istam propositionem potentia non pote8 aelum eae edere in unoquoque cloisitosuo. Materia quae est sub forma ignis, est etiam in potentia ad sormam aquae: ergo potentia in igne, AEXCedit actum.
MQNDoriclesia quod dupli iter loqui possumus de potentia ad aliquem actum. Uno modo materialiter quantum scilicet ad id cui convenit ratio potentiae Ilio modo formaliter, inquantum scilicet est potentia hunc actum respiciens. Si primo modo accipiatur, Sic
non est inconvenien potentiam Xcedere actum quem habet, Ut argumentum probat. Si autem Seeundo modo, sic potentia non potest X cedere actum quem respicit Potentia enim ad formam
ignis dicit habitudinem ad sormam ignis impossibile autem Si ut
potentia ignis, ut formae igni receptiva, alterius formae receptiva sit etsi enim materia ignis, Sit receptiva sormae aquae, non Sttamen ejus receptiva ut potentia ad formam ignis, sed ut potentia ad formam aquae Potentia enim ad formam ignis, dicit habitudinem tantuni ad sormam ignis, si sol maliter sumatur. Propositio ergo S. Thomae intelligitur formaliter, non materialiter ut objectio procedebat. Quovio Proh Deus S actus purus absque permixtione ullius potentiae. Ergo est infinitus. Probatur consequentia quia quanto actu eSt minus permixtus potentiae, tanto persectior est et ille qui habet potentiam admixtam habet terminum Suae persectioniS qui autem non habet, nullum terminum persectioni habet. Adserte, quod actus qui est in potentia ad alium actum, qui hoc loco dicitur habere potentiam admixtam de necessitate, aliqua persectione caret; quia si non careret aliqua persectione, non eSSet
in potentia ad ipsam nihil enim est in potentia ad id quod habet:
et idcirco non est universaliter persectus, sed ita habet unam persectionem, quod non aliam et hoc est habere terminum Suae persectionis Actus autem cui nulla permiScetur potentia, nulla caret persectione Secundum se, Sed est ipsum esse SubsiStens; quia Omne quod non Si esse est ad ipsum ex natura sua in potentia,
tanquam ad id quod est extra rei quidditatem ideo nullum habet
terminum persectionis, sed est universaliter persectuS. Dioto voti. Si esse alicujus est sinitum oportet qu0d limitetur, Vel per aliquam causam ejus, Vel per Suscepti Vum; quia ipSum eSSe Secundum se est infinitum, tanquam ab infinitis, et modis
269쪽
DE Ei APLUTATE 265 infinitis participabile. Sed esse Dei nullam iubet causam nullumque SuSCeptiVum, cum Deus Sit Suum esse. Ergo non Si simitum. Adverte, quod licet duos nodos limitationis esse, S. Thomas tangat Scilicet, ex causa productio et e SuSceptiuo, tamen unuS ad alium de necessitate consequitur. Nam si in aliquo recipiatur, oportet ut ab aliqua causa producatur, cum nihil se ipsum de non esse ad esse producat. Similiter, si habet causam producti Unm, portet quod ejus sit aliquod susceptivum quia esse, ut Superi USOStendimus, non est hoc sinitum et determinatum, nisi quia est hujuS, aut actu, aut aptitudine et proportione. merito DPoti Deo non potest cogitari aliquid melius et persectius. Ergo est infinitus. Probatur antecedens. I anto aliquid est persecti US, Secundum aliquam persectionem, quanto illam melius pleniusque participat Sed non poteSt plenius participari, quam ut per Suam Ssentiam Sit tale, sicut Deus est ipsa bonitas et ipsum
Dotitum in Sed videtur illa consequentia non alere Deo nihil potest cogitari persectius ergo Si infinitus. Imo, magi Sequitur ergo est finitus. Quia infinitum est, cujus quantitatem accipientibus semper est aliud accipere. temPoocletuo, quod conSequentia bona est et neceSSaria, et pr090rtionaliter ad quantitatem infinitam tenet. Licet enim infinitum Sit tale in se, quod quantitate quacumque sinita dii accepta, Semper remanet aliquid accipiendum, in sinit tamen, maju quantum cogitari non potest, eo modo quo est infinitum; et si aliquo quanto, iij v quantum poteSt cogitari, illud non est infinitum, Sed sinitum, cum possit excedi. Simili modo infinitum secundum persectionem tale est, quod accepto quocumque modo sinit in ipSO, Secundum conSiderationem intellectus nostri, semper remanet
alius modus accipiendus, nihil tamen ipso potest periectius cogitari imo, Si aliquo aliud persectius potest cogitari, illud est finitae perfecti0nis, utpote potens a persectiori excedi. meustino ivvoti. Intellectus noster intelligendo in infinitum eXtenditur; quod hoc signo patet, quia quacumque quantitate 'nita data, potest majorem in infinitum excogitare. Ergo porteteSSe aliquam naturam intelligibilem infinitam, quam oportet SSererum maXimam. Probatur consequentia quia alioquin lauStraeSSet haec ordinatio intellectus ad infinitum. Dutilum). Sed non videtur ista ratio concludere propter du0. Potino, quia intellectus multa salsa et impossibilia poteSt
ΜQQuoclo, quia non datur intellectui ordinatio ad apprehendendum aliquod intelligibile infinitum, licet habeat inclinationem ad intelligendum, sive excogitandum aliquod majus, quocumque sinito dato dixi sim in infinitum. Ad hujus evidentiam sciendum, quod ordinatio haec intellectuS
270쪽
ad infinita nilii aliud est quam villus intuli uelus nil cognitionem rei infinitae quam o signo hoc convincitur datam intellectui, quod quocunque finito, majus excogitat in infinitum quasi natura ipsius intelle eius impellente ad inquisitionem alicujus intelligibilis infiniti propter quod non quiescit intellectu inquisitio, quousque ad intelligibile infinitum pervenerit. Unde, ni PDiinum dicitur, quod licet intellectus aliquando impossibi Ilia excogitet, habet tamen inclinationem ad intelligibile infinitum, et ideo nisi illud inveniret, frustra data esset sibi naturalis haec inclinatio.
Similiter a RQ oraclum, negatur ante eden8, in D, e modo
cogitandi in infinitum, persuadetur quod habeat inclinationem ad perveniendum ad aliquod intelligibile infinitum. Verumtamen istum
rationem persua Si Vam puto, non demonstrati Varia.
O involvoti. Non potest intellectus noster cogitare liquid majus Deo. Ergo est infinitus Patet consequentia quia quolibet sinito, potest intellectus majus cogitare. Probatur ante euens quia essectus non potest extendi ultra Suam causam intellectus aute inest essectus Dei. tendunὶ quod cum essectus sit quaedam causae similitudo, non potest majori virtuti MeSs Sua causa, ut Superius est OStensum sed huc est intelligendum proportionaliter Secundum modum essectus. Nam aliqui essectus a sua causa accipiunt virtutem alia producendi
Secundum 8Se naturale, aliqua vero Secundum Sse conceptuale non Secundum Sse naturale, quemadmodum est intellectus speculativus. Sic ergo essectus non potest per Virtutem quam accipit a Sua cauSa, producere essectum in esse naturae, Sua cauSa persectiorem ita, nec intellectus potest in SSe conceptuali producere aliquid sua causa praestantius. Quod est dictum non potest aliquid praeStantius Sua causa cogitare. Si ergo Deus, intellectus nostri est causa, sequitur quod nihil potest majus aut persectius Deo cogitare. Nono PDoti. Virtus Dei est infinita. Ergo ejus essentia. Intecedens probatur: quia movet tempore infinito Consequen Vero probatur quia virtus nominat principium actionis unumquodque autem agit per urinam suam quae est essentia, Vel par Ssenliae. mi cliensis quod haec ratio supponit aeternitatem motus quam Theologi non ponunt. Dicifixo, quod procedit quidem ex aeternitate mundi, sed tamen infinitas virtutis mugis elium confirmatur non positu aeternitate mundi Tanto enim virtuosius est agen in agendo, quanto potentiam magis ab actu remotum reducit in actum; sicut majori Virtute opus est ad cute laciendum quam quam nerem, Sed quod omnino non est, infinite distat ab actu ergo si mundus actus estp0Stquam omnino non fuit, actoris virtus est infinita. Licet autem haec ratio ex aeternitate mundi non Sumatur, Valet tamen etiam secundum ponentes mundi aeternitatem, cum
